• Artyku┼éy
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Goci



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj tak┼╝e...
    Jerzy Filip G─ůssowski (ur. 1926) ÔÇô polski archeolog, nauczyciel akademicki Uniwersytetu Warszawskiego i na Wydziale Historycznym Akademii Humanistycznej im. Aleksandra Gieysztora w Pu┼étusku.Gothic rock (lub gotycki rock) ÔÇô gatunek w muzyce rockowej charakteryzuj─ůcy si─Ö melodyjnymi, zazwyczaj prostymi utworami utrzymanymi w molowej tonacji, w niekt├│rych przypadkach si─Ögaj─ůcy do muzyki operowej, depresyjnym klimatem, tekstami o tre┼Ťci egzystencjalnej, cz─Östo nawi─ůzuj─ůcymi do legend, mitologii germa┼äskiej i s┼éowia┼äskiej, powie┼Ťci i film├│w grozy. Pokrewne mu s─ů takie gatunki jak cold wave, dark wave, post punk, neofolk a tak┼╝e rock progresywny czy industrial i noise. Nazwa gatunku pochodzi od powie┼Ťci gotyckiej XIX wieku, a po┼Ťrednio od ┼Ťredniowiecznego stylu gotyckiego w architekturze.
    Kultury archeologiczne w III wieku

         Pierwotne siedziby Got├│w (G├Âtaland)

         Gotlandia

         kultura wielbarska

         kultura czerniachowska

         Imperium Rzymskie

    Goci (goc. ­Éî▓­Éî┐­ÉŹä­Éî░­Éɏâ; ┼éac. Gothi; u Pliniusza Starszego Gutones; u Tacyta Gotones) ÔÇô jedno z najwi─Ökszych i najwa┼╝niejszych plemion wschodniogerma┼äskich, m├│wi─ůce j─Özykiem gockim.

    Odra (czes. i d┼é. Odra, niem. Oder, g┼é. Wodra, ┼éac. staro┼╝ytna Viadua, Suevus, ┼éac. ┼Ťredniowiecza Oddera (w Dagome iudex), Odera; ┼éac. renesansowa Viadrus (od 1543)) ÔÇô rzeka w Europie ┼Ürodkowej, w zlewisku Morza Ba┼étyckiego, na terenie Czech, Polski i Niemiec. Pod wzgl─Ödem ca┼ékowitej d┼éugo┼Ťci jest drug─ů (po Wi┼Ťle) rzek─ů Polski. Bior─ůc pod uwag─Ö tylko jej cz─Ö┼Ť─ç w granicach Polski jest trzeci─ů rzek─ů pod wzgl─Ödem d┼éugo┼Ťci (po jej dop┼éywie Warcie).Malbork (┼éac. Mariaeburgum, Mariae castrum, Marianopolis, niem. Marienburg) ÔÇô miasto w p├│┼énocnej Polsce, w wojew├│dztwie pomorskim nad Nogatem. Siedziba powiatu malborskiego.

    Zarys historii[ | edytuj kod]

    Rekonstrukcja gockiego długiego domu w Masłomęczu

    O pierwotnych siedzibach Got├│w mo┼╝na wnioskowa─ç z przekaz├│w antycznych autor├│w i ┼Ťwiadectw archeologicznych. Pliniusz Starszy (I w. n.e.) w swojej Naturalis historia umieszcza Got├│w (Pliniusz u┼╝ywa nazwy Gutones) nad oceanem zwanym Metuonis. Jordanes, mnich pochodzenia gockiego i autor VI-wiecznego dzie┼éa Getica, opisuj─ůcego dzieje rodu Amal├│w, przytacza legend─Ö o pocz─ůtkach migracji Got├│w, kt├│rzy prowadzeni przez wodza Beriga, opu┼Ťcili swoj─ů ojczyst─ů Skandz─Ö i na trzech statkach pop┼éyn─Öli na po┼éudnie, a┼╝ do brzeg├│w krainy nazwanej przez nich Gothiskandza. Po┼éo┼╝enie Skandzy i Gothiskandzy wywo┼éuje w literaturze przedmiotu wiele dyskusji. Pewne jest jedno: Goci pierwotnie zasiedlali po┼éudniow─ů cz─Ö┼Ť─ç P├│┼éwyspu Skandynawskiego. ┼Üwiadectwa archeologiczne raczej eliminuj─ů wysp─Ö Gotlandi─Ö, wskazywan─ů czasami jako prasiedzib─Ö Got├│w, bowiem wskazuj─ů na odmienno┼Ť─ç inwentarza w wyposa┼╝eniu grob├│w gotlandzkich i grob├│w wyst─Öpuj─ůcych na terenach, kt├│re mo┼╝na prawid┼éowo definiowa─ç p├│┼║niej jako gockie (Pomorze). Pozostaje zatem hipoteza, kt├│ra ma najwi─Öcej zwolennik├│w w┼Ťr├│d badaczy, wskazuj─ůca na szwedzk─ů prowincj─Ö G├Âtaland jako praojczyzn─Ö Got├│w. Dalsze uszczeg├│┼éowienie lokalizacji budzi ju┼╝ dyskusj─Ö. Cz─Ö┼Ť─ç badaczy (np. Eric Oxenstierna) za ojczyzn─Ö Got├│w uznaje V├Ąsterg├Âtland, inni (np. J├│zef Kostrzewski) ÔÇô ├ľsterg├Âtland. R├│wnie ┼╝ywo dyskutowany jest problem lokalizacji Gothiskandzy, miejsca, w kt├│rym wyl─ůdowa┼é kr├│l Berig. Polski historyk Gerard Labuda twierdzi┼é, na podstawie analizy tekstu Jordanesa, ┼╝e Gothiskandza le┼╝a┼éa w pobli┼╝u ziem zajmowanych przez Ulmerugi├│w i Wandal├│w, w rejonie uj┼Ťcia Odry. Goci po jakim┼Ť czasie skierowali si─Ö ku Pomorzu ┼Ürodkowemu i Wschodniemu. Inni badacze, jako Gothiskandz─Ö, wskazywali na uj┼Ťcie ┼üaby (Kazimierz Tymieniecki) lub te┼╝ na okolice jeziora Ilme┼ä w Rosji (Stanis┼éaw Kujot). Badacze okresu migracji Got├│w na po┼éudniowe brzegi Ba┼étyku, a wi─Öc pocz─ůtku I w.n.e., przede wszystkim Ryszard Wo┼é─ůgiewicz, wskazali na pojawienie si─Ö w rejonie Pomorza Nadwi┼Ťla┼äskiego nowej kultury archeologicznej, kt├│ra wypar┼éa rozwijaj─ůc─ů si─Ö tu w poprzednim wieku kultur─Ö oksywsk─ů. Nowej kulturze nadano nazw─Ö kultura wielbarska od cmentarzyska w Wielbarku pod Malborkiem. W literaturze przedmiotu uznaje si─Ö za pewnik, ┼╝e kultur─Ö wielbarsk─ů stworzyli Goci, a wi─Öc teren Pomorza Nadwi┼Ťla┼äskiego nale┼╝y uzna─ç za legendarn─ů Gothiskandz─Ö.

    Polesie (845) ÔÇô kraina geograficzna i historyczna, le┼╝─ůca g┼é├│wnie na terytorium obecnej Bia┼éorusi i Ukrainy, oraz cz─Ö┼Ťciowo Polski i Rosji. Stanowi po┼éudniowo-zachodni─ů cz─Ö┼Ť─ç Ni┼╝u Wschodnioeuropejskiego.Filip I Arab, Marcus Iulius Philippus (ur. 204, zm. 249) ÔÇô cesarz rzymski od 244 do 249. Panowa┼é jako Imperator Caesar Marcus Iulius Philippus Augustus.
    Wyposa┼╝enie grobu kultury wielbarskiej, II-III w. n.e.

    W I i II w. n.e. kultura wielbarska charakteryzuje si─Ö dynamiczn─ů ekspansj─ů terytorialn─ů. Goci i Gepidowie, inne plemi─Ö germa┼äskie spokrewnione z Gotami, zaj─Öli Pomorze ┼Ürodkowe, Krajn─Ö i p├│┼énocn─ů Wielkopolsk─Ö, Wysoczyzn─Ö Elbl─ůsk─ů oraz zachodni─ů cz─Ö┼Ť─ç Pojezierza Mazurskiego. W III wieku Goci pojawiaj─ů si─Ö w p├│┼énocnym Mazowszu, Podlasiu, Polesiu i Lubelszczy┼║nie. Wed┼éug archeolog├│w Goci w─Ödruj─ůc wzd┼éu┼╝ Wis┼éy i Bugu zasiedlali tylko pustki, respektuj─ůc stan posiadania ludno┼Ťci tubylczej. Na trasie w─Ödr├│wki nie wznosz─ů ju┼╝ kamiennych konstrukcji znanych z okresu pobytu na Pomorzu.

    Kultura oksywska ÔÇô kultura archeologiczna epoki ┼╝elaza, kt├│rej wyr├│┼╝niki zosta┼éy wydatowane na II w.p.n.e. do I w.n.e.Wiar (ukr. đĺĐľđ│đżĐÇ, Wihor) ÔÇô rzeka w po┼éudniowo-wschodniej Polsce i p├│┼énocno-zachodniej Ukrainie, w dorzeczu Wis┼éy. D┼éugo┼Ť─ç - 70,4 km, z tego 59,1 km w Polsce, 11,3 km na Ukrainie. Prawy dop┼éyw rzeki San. Powierzchnia zlewni - 798,2 km.

    Wed┼éug przekazu Jordanesa liczebno┼Ť─ç ludno┼Ťci gockiej szybko uros┼éa i za panowania Filimera, pi─ůtego kr├│la po Berigu, Goci wraz ze sprzymierze┼äcami wyruszyli w dalsz─ů w─Ödr├│wk─Ö w poszukiwaniu ┼╝yznych ziem, le┼╝─ůcych bardziej na po┼éudniowym wschodzie ÔÇô krainy Oium. Ten nowy etap migracji rozpocz─ů┼é si─Ö na pocz─ůtku III wieku. Archeologicznym ┼Ťladem tej w─Ödr├│wki jest kultura czerniachowska, kt├│ra powsta┼éa na ziemiach dzisiejszej Ukrainy oraz kultura S├«ntana Mure┼č, powsta┼éa na terenie Mo┼édawii i Rumunii, kt├│re wraz z kultur─ů wielbarsk─ů s─ů elementami wielkiego kr─Ögu kultury gockiej. Oczywi┼Ťcie, te trzy kultury, najprawdopodobniej nie by┼éy wytworami wy┼é─ůcznie gockimi, zapewne du┼╝─ů rol─Ö odgrywa┼éa r├│wnie┼╝ ludno┼Ť─ç autochtoniczna, kt├│ra przyjmowa┼éa wierzenia i spos├│b ┼╝ycia Got├│w. W po┼éowie III wieku hordy wojownik├│w gockich dotar┼éy nad Morze Czarne w pobli┼╝e uj┼Ťcia Dniestru i Bohu. Dotarcie do tych ziem, s─ůsiaduj─ůcych z prowincjami rzymskimi i miastami greckimi z wybrze┼╝a czarnomorskiego, spowodowa┼éo, ┼╝e Goci zostali zauwa┼╝eni przez antycznych kronikarzy i geograf├│w. Po raz pierwszy Goci napadli na pa┼ästwo rzymskie w 239 roku n.e. i starli si─Ö z wojskami Gordiana III. W latach 245ÔÇô247 zwyci─Öskie wojny z Gotami prowadzi┼é cesarz Filip Arab, a w roku 250 kr├│l gocki o imieniu Cniva pr├│bowa┼é zdoby─ç bez skutku prowincje Mezj─Ö i Dacj─Ö. Innym kierunkiem podboj├│w by┼éo wybrze┼╝e Morza Czarnego, na kt├│rym le┼╝a┼éy bogate miasta greckie. Gotom uda┼éo si─Ö w tym czasie podbi─ç lub uzale┼╝ni─ç szereg miast: Olbi─Ö, Chalcedon, Tyras, Tanais, Nikomedi─Ö, Nikn─Ö i Apame─Ö.

    Jerzy Strzelczyk (ur. 24 grudnia 1941 w Poznaniu) ÔÇô polski naukowiec, historyk-mediewista specjalizuj─ůcy si─Ö m.in. w pocz─ůtkach pa┼ästwa polskiego oraz pa┼ästw barbarzy┼äskich na ziemiach dawnego Imperium Romanum.Wandalowie ÔÇô grupa plemion wschodniogerma┼äskich, zamieszkuj─ůca przed Wielk─ů w─Ödr├│wk─ů lud├│w Europ─Ö ┼Ürodkow─ů (dzielili si─Ö na Siling├│w i Hasding├│w, cz─Ö┼Ť─ç badaczy jako wandalskie zalicza te┼╝ plemiona Wiktofal├│w, Lakring├│w i Hari├│w). W noc sylwestrow─ů 406 roku wraz ze Swebami i Alanami przekroczyli zamarzni─Öty Ren w pobli┼╝u Moguncji, po czym przez trzy lata pustoszyli Gali─Ö. W trakcie dalszej w─Ödr├│wki po Cesarstwie dotarli do P├│┼énocnej Afryki, gdzie po zdobyciu Kartaginy za┼éo┼╝yli swoje w┼éasne pa┼ästwo (439 r.). Przetrwa┼éo ono sto lat i zosta┼éo ostatecznie podbite przez Cesarstwo Bizanty┼äskie w latach 533-534.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzie─ç ┼╝e... beta

    Lek ÔÇô ka┼╝da substancja, niezale┼╝nie od pochodzenia (naturalnego lub syntetycznego), nadaj─ůca si─Ö do bezpo┼Ťredniego wprowadzana do organizmu w odpowiedniej postaci farmaceutycznej w celu osi─ůgni─Öcia po┼╝─ůdanego efektu terapeutycznego, lub w celu zapobiegania chorobie, cz─Östo podawana w ┼Ťci┼Ťle okre┼Ťlonej dawce. Lekiem jest substancja modyfikuj─ůca procesy fizjologiczne w taki spos├│b, ┼╝e hamuje przyczyny lub objawy choroby, lub zapobiega jej rozwojowi. Okre┼Ťlenie lek stosuje si─Ö te┼╝ w stosunku do substancji stosowanych w celach diagnostycznych (np. metoklopramid w diagnostyce hiperprolaktynemii) oraz ┼Ťrodk├│w modyfikuj─ůcych nie zmienione chorobowo funkcje organizmu (np. ┼Ťrodki antykoncepcyjne).
    Ostrogoci, Goci wschodni lub Greutungowie (dos┼é. "ludzie stepu") ÔÇô jedno z plemion germa┼äskich. W 378 r. n.e. Ostrogoci wspomogli Wizygot├│w w bitwie pod Adrianopolem, w wyniku kt├│rej zgin─ů┼é cesarz rzymski Walens. Nowy cesarz zgodzi┼é si─Ö na zamieszkanie przez Ostrogot├│w Dacji i Mezji pod warunkiem, ┼╝e nie b─Öd─ů n─Öka─ç Konstantynopola.
    Gaius Plinius Secundus zwany Starszym (Maior) (ur. 23 r. n.e. w Comum Novum, dzisiaj Como we W┼éoszech, zm. 25 sierpnia 79 n.e. w Stabiach, dzisiaj Castellammare di Stabia) ÔÇô historyk i pisarz rzymski.
    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>
    He┼ém ÔÇô bojowa ochrona g┼éowy, chroni─ůca czaszk─Ö przed urazami, sporz─ůdzona z odpornego materia┼éu. Przez wiele wiek├│w u┼╝ywany by┼é tylko przez wojsko, ale z czasem znalaz┼é r├│wnie┼╝ bardzo szerokie zastosowanie w┼Ťr├│d cywil├│w. Wiele dziedzin stosuje pierwotn─ů nazw─Ö he┼ému (np. he┼ém stra┼╝acki, he┼ém g├│rniczy), a niekt├│re bran┼╝e zastosowa┼éy nazw─Ö kask (m.in. w budownictwie, s┼éu┼╝bach ratunkowych oraz u motocyklist├│w, rowerzyst├│w, wspinaczy czy rolkarzy).
    Krajna ÔÇô kraina historyczna w Polsce, zamieszkana przez plemiona s┼éowia┼äskie, wcze┼Ťniej b─Öd─ůca w kr─Ögu germa┼äskich kultur wielbarskiej i przeworskiej, a jeszcze wcze┼Ťniej w kr─Ögu najprawdopodobniej kultury ┼éu┼╝yckiej, pocz─ůtkowo cz─Ö┼Ť─ç Pomorza, w II po┼é. X wieku przy┼é─ůczona do pa┼ästwa Polan, nast─Öpnie utracona i odzyskana w I po┼é. XII wieku, p├│┼║niej przy┼é─ůczona do pa┼ästwa zakonu krzy┼╝ackiego, od 1314 przynale┼╝─ůca do wojew├│dztwa kaliskiego i st─ůd jest cz─Östo uznawana za cz─Ö┼Ť─ç Wielkopolski; w okresie zaboru pruskiego cz─Ö┼Ť─ç ├│wczesnej pruskiej prowincji Prusy Zachodnie; w okresie mi─Ödzywojennym wschodni obszar Krajny, kt├│ry wszed┼é w sk┼éad pa┼ästwa polskiego, wchodzi┼é w sk┼éad wojew├│dztwa pomorskiego - cz─Ö┼Ť─ç p├│┼énocna (od 1938 ca┼éo┼Ť─ç) i wojew├│dztwa pozna┼äskiego - cz─Ö┼Ť─ç po┼éudniowa; zachodni obszar Krajny, kt├│ry pozosta┼é w granicach Niemiec przynale┼╝a┼é administracyjnie do Marchii Granicznej Pozna┼äsko-Zachodniopruskiej, a od 1938 do prowincji pomorskiej; obecnie nale┼╝─ůca do wojew├│dztw: kujawsko-pomorskiego (Kamie┼ä Kraje┼äski, S─Öp├│lno Kraje┼äskie, Wi─Öcbork, Mrocza, Nak┼éo nad Noteci─ů), pomorskiego i wielkopolskiego (Z┼éot├│w, Krajenka, Wysoka, Wyrzysk, ┼üob┼╝enica). Nazwa Krajna pochodzi od historycznego po┼éo┼╝enia tego regionu na rubie┼╝y, na kra┼äcu pa┼ästwa Polan.
    ├ľsterg├Âtland to jeden z 21 szwedzkich region├│w terytorialnych (szw. l├Ąn). Graniczy z regionami J├Ânk├Âping, Kalmar, V├Ąstra G├Âtaland, ├ľrebro, S├Âdermanland a tak┼╝e z Morzem Ba┼étyckim. Siedzib─ů jego w┼éadz (residensstad) jest Link├Âping.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.945 sek.