• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Gianfrancesco I Gonzaga

    Przeczytaj także...
    Państwo Kościelne (łac. Patrimonium Sancti Petri - ojcowizna świętego Piotra) – państwo znajdujące się na terenie obecnych środkowych Włoch istniejące w okresie od 755 (lub 754 albo 756) do 1870 (zajęcie Rzymu po zjednoczeniu Italii) i rządzone przez papieży jako świeckich monarchów.Vittorino da Feltre (ur. około 1378 lub, co mniej prawdopodobne, 1373 w Feltre – zm. 2 lutego 1446 w Mantui), włoski humanista i nauczyciel. Jego prawdziwe imię brzmiało Vittorino Ramboldini.
    Fossombrone (star., łac. Forum Sempronii - od założyciela miasta Gajusza Semproniusza Grakchusa) – miejscowość i gmina we Włoszech, w regionie Marche, w prowincji Pesaro e Urbino.

    Gianfrancesco (I) Gonzaga, także Jan Franciszek Gonzaga – władca Mantui od 1407 do 1444, do 1433 tytułujący się jako kapitan ludu (lord), następnie jako markiz, gonfaloniere papieski. Był także kondotierem.

    Życiorys[ | edytuj kod]

    Urodził się w 1395 jako pierwsze dziecko władcy Mantui, Franciszka I z rodu Gonzagów oraz jego drugiej żony Małgorzaty Malatesty, pochodzącej z rodziny władającej Rimini.

    Zygmunt Luksemburski (Luksemburczyk), (ur. 14 lub 15 lutego 1368 w Norymberdze, zm. 9 grudnia 1437 w Znojmie) – elektor (margrabia) brandenburski od 1378, król węgierski od 1387, niemiecki od 1411, książę Luksemburga od 1419, król włoski od 1431, Święty Cesarz Rzymski od 1433, król czeski od 1419 (objął władzę w 1436).Pisanello właściwie Antonio Pisano (ur. ok. 1395, w Pizie, zm. 1450-1455) – włoski malarz. Jego dzieło zaliczane jest do gotyku międzynarodowego i tym samym uznawane za sztukę fazy przejściowej między gotykiem a renesansem, który rozwijał się równolegle do twórczości tego artysty.

    Już w wieku 4 lat stracił matkę, a w 1407 – także ojca, po którego śmierci objął władzę. W rządzeniu wspierał go wuj, Karol I Malatesta, sprzymierzeniec Wenecji, która zapewniła 150-osobowy kontyngent do ochrony jego władzy w Mantui. Od młodości odwdzięczał się Wenecjanom służbą wojskową, wykorzystując swe talenty dowódcze. Dla Gonzagów uzyskał przejściowo od wielu lat niezdobyte Asola i Lonato. Na trwałe uzyskał też dla księstwa Viadana, Ostiano, Isola Dovarese i Rivarolo Mantuano, zdobyte kosztem rodziny Cremona Cavalcabò. Wzmacniał swą pozycję wielokrotnie służąc jako kondotier dla: antypapieża Jana XXIII (1413), rodziny Malatesta (1416-8), Republiki Weneckiej (1415, 1431, 1437), Księstwa Mediolanu (1438), Państwa Kościelnego (1443). Od 1432 nosił nawet tytuł dowódcy (Capitano Generale) armii weneckiej.

    Księstwo Mediolanu było państwem istniejącym w północnych Włoszech od roku 1395 do 1797. Początkowo było częścią Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego, później pod panowaniem hiszpańskim, a następnie austriackim. Rządzone było przez wiele dynastii, w większości pochodzących spoza Włoch. Terytorium księstwa ulegało zmianom poprzez stulecia, jednak zawsze obejmowało znaczną część Lombardii z Mediolanem i Pawią. W skład księstwa wchodziła również Parma, ale w XVI wieku została oddzielona i wraz z okolicami utworzyła oddzielne księstwo.Leonello d’Este (ur. 21 września 1407, zm. 1 października 1450) – senior Ferrary i Modeny w latach 1441-1450 z rodu d’Este. Syn Mikołaja III d’Este.

    Pierwszy markiz Mantui[ | edytuj kod]

    W 1433 cesarz Zygmunt Luksemburski nadał mu tytuł markiza, którym następnie cieszyli się jego następcy. Z tej okazji Gianfrancesco kazał wybić pamiątkowy medal, zachowany do dzisiaj.

    Mecenat i patronat[ | edytuj kod]

    Za jego rządów w Mantui przebywał słynny humanista Vittorino da Feltre, który edukował dzieci Gianfrancesco. Pomógł on też przy tworzeniu systemu edukacji dla biednych, który nazwał „per l'amor de Dio” („z miłości do Boga”). Za rządów Jana Franciszka do miasta przybywali twórcy i artyści renesansowi, m.in. Jacopino de Tradate, Leon Battista Alberti i Pisanello (twórca fresków w Pałacu Książęcym w Mantui). W jego czasach markizat wyrósł na jedno z centrów odrodzenia. Założył pierwszy we Włoszech warsztat produkcji dywanów, a także kazał wznieść dzwonnicę w katedrze św. Andrzeja.

    Karol I Malatesta (ur. w czerwcu 1368, zm. 13 września 1429) był włoskim kondotierem podczas wojen lombardzkich oraz władcą Rimini, Fano, Ceseny i Pesaro. Był członkiem rodu Malatestów.Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.

    Małżeństwo i potomstwo[ | edytuj kod]

    Od 22 sierpnia 1409 roku był żonaty z Paolą Malatestą, córką Malatesty IV Malatesty, pana Pesaro, Fossombrone, Gradara, Jesi i Narni. Para doczekała się siedmiorga dzieci:

  • Ludwika III Gonzagi (1414–1478), kolejnego markiza Mantui,
  • Karola Gonzagi (ur. między 1413 a 1423, zm. 1478), od 1437 męża Lucii d’Este (ur. 24 marca 1419, zm. 28 czerwca 1437), córki Mikołaja III d’Este
  • Cecylii Gonzagi (1425–51), zakonnica w klasztorze Santa Chiara w Mantui,
  • Leon Elli Gonzagi, zakonnicy,
  • Małgorzaty Gonzagi (zm. 3 lipca 1439), od stycznia 1435 żony Leonello d’Este (1407–50),
  • Gianlucia Gonzagi (ur. 1421, zm. 11 czerwca 1448),
  • Aleksandra Gonzagi (ur. 1427, zm. 16 stycznia 1466), męża Agnes Da Montefeltro (zm. 16 grudnia 1447), córki Guidantonio da Montefeltro, księcia Urbino.
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Biografia w języku włoskim na stronie Muzeum Pałacu Książęcego w Mantui
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    Jan XXIII, właśc. Baldassare Cossa (ur. ok. 1360/1370 w Neapolu, zm. 22 grudnia 1419 we Florencji) – antypapież obediencji pizańskiej podczas wielkiej schizmy zachodniej w okresie od 17 maja 1410 do 29 maja 1415.WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.




    Warto wiedzieć że... beta

    Gonfalon Kościoła lub Sztandar Świętego Kościoła Rzymskiego − nieużywany symbol władzy duchowej Kościoła katolickiego nad światem, sztandar wojenny.
    Leon Battista Alberti (ur. 14 lutego 1404 w Genui, zm. 25 kwietnia 1472 w Rzymie) – włoski malarz, poeta, filozof, kartograf, muzyk i architekt, członek Akademii Platońskiej. Przedstawiciel humanistycznego nurtu włoskiego renesansu.
    Księstwo Mantui (księstwo mantuańskie albo po prostu Mantua) było historycznym państwem na terenie dzisiejszych Włoch, którego obszar z grubsza pokrywał się z obszarem obecnej włoskiej jednostki administracyjnej – prowincji Mantua (Provincia di Mantova). W okresie 1328-1708 Mantua była pod rządami rodziny Gonzagów. Status, a stąd oficjalna nazwa monarchii była różna w różnych okresach. Od roku 1279, czyli od początku istnienia państwa, była to Signoria Mantui (Signori di Mantova). W 1432 Signor Mantui Gianfrancesco I przyjął tytuł Margrabiego Mantui i odtąd państwo to przyjęło oficjalne miano Marchii Mantui lub Margrabstwa Mantui (Marchesi di Mantova ). Nazwa ta utrzymała się do roku 1530, kiedy to margrabia Federico II postanowił zostać księciem. Zatem od 1530 roku państwo znane było jako księstwo Mantui (Duchi di Mantova) i tak pozostało aż do momentu włączenia Mantui do księstwa Mediolanu w 1708. W 1531 Gonzagowie przez małżeństwo rozszerzyli posiadłości Mantui o hrabstwo Montferratu.
    Ludwik III Gonzaga (wł. Ludovico III Gonzaga; ur. pomiędzy 5 czerwca i 5 lipca 1414 r., zm. 11/12 czerwca 1478 r.) – markiz Mantui od 1444 roku z rodu Gonzagów.
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Dywan – tkanina dekoracyjna przeznaczona do pokrycia pewnych płaszczyzn (najczęściej podłóg, czasem także ścian).
    Republika Wenecka (wł. Serenissima Repubblica di Venezia) – północnowłoska republika kupiecka istniejąca od VIII wieku do 1797. Najdłużej nieprzerwanie funkcjonujące państwo o ustroju republikańskim w historii. W średniowieczu jedna z największych potęg handlowych i politycznych w basenie Morza Śródziemnego i jedno z najbogatszych miast Europy. Republika Wenecka była najpotężniejszą i zarazem najtrwalszą z powstałych w średniowieczu miejskich komun włoskich. Jako jedno z nielicznych państw włoskich odegrała również wielką rolę w historii nie tylko Italii, ale całej Europy i basenu Morza Śródziemnego. Od czasów wypraw krzyżowych po zmagania z Imperium Osmańskim, dla Europy była Republika Wenecka głównym pośrednikiem i uczestnikiem kontaktów z muzułmańskim Bliskim Wschodem – zarówno tych pokojowych, jak i wojennych.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.804 sek.