• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Gepard

    Przeczytaj także...
    Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 80 mln ludzi: ok. 65 mln Francuzów, ok. 4,5 mln Belgów (czyli 42%), ok. 1,5 mln Szwajcarów (czyli 20%), a także ok. 8 mln mieszkańców kanadyjskich prowincji Québec, Ontario i Nowy Brunszwik. Ok. 201 milionów osób na całym świecie używa francuskiego jako języka głównego (oszacowanie z 2009 r. według Organisation mondiale de la Francophonie), a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, w których francuski jest jednym z języków urzędowych, bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego, jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, w których jest jedynym językiem urzędowym.
    Azja (gr. Ἀσία Asía, łac. Asia) – część świata, razem z Europą tworząca Eurazję, największy kontynent na Ziemi. Z powodów historycznych i kulturowych sama Azja bywa również nazywana kontynentem (zob. alternatywne listy kontynentów).

    Gepard (Acinonyx) – rodzaj drapieżnego ssaka z rodziny kotowatych (Felidae).

    Zasięg występowania[]

    Rodzaj obejmuje jeden żyjący gatunek występujący w Afryce i południowo-zachodniej Azji.

    Systematyka[]

    ]

    Greckie ακαινα akaina – cierń, kolec < ακις akis, ακιδος akidos – punkt; ονυξ onux, ονυχος onukhos – pazur

    Podział systematyczny[]

    Do rodzaju należy jeden występujący współcześnie gatunek:

    Gepard grzywiasty, gepard (Acinonyx jubatus) – gatunek drapieżnego ssaka z rodziny kotowatych (Felidae). Jest jedynym żyjącym przedstawicielem rodzaju Acinonyx Brookes, 1828.Etymologia, źródłosłów – dział językoznawstwa badający pochodzenie wyrazów, zmiany ich znaczenia i formy w miarę upływu czasu. Jednocześnie wyraz ten oznacza objaśnienie pochodzenia konkretnego wyrazu i jego znaczenia.
  • Acinonyx jubatus – gepard grzywiasty
  • oraz wymarłe:

  • Acinonyx pardinensis
  • Acinonyx intermedius
  • Acinonyx aicha
  • Uwagi

    1. Greckie κυων kuōn, κυνος kunos – pies; αιλουρος aílouros – kot.
    2. Francuskie guepard – polujący lampart (prawdopodobnie połączenie francuskiego guet – obserwator i łacińskiego pardus – pantera, lampart).
    3. Niepoprawna pisownia nazwy Cynailurus.
    4. Greckie κυων kuōn, κυνος kunos – pies; rodzaj Felis Linnaeus, 1758, kot.
    5. Niepoprawna pisownia nazwy Guepardus.
    6. Greckie παρα para – blisko, obok; rodzaj Acinonyx Brookes, 1828.
    7. Niepoprawna pisownia nazwy Acinonyx.

    Przypisy

    1. Acinonyx, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
    2. J. Brookes: A catalogue of the Anatomical and Zoological Museum of Joshua Brookes. Cz. 16. London: Richard Taylor, 1828, s. 33.
    3. J.A. Wagler: Natürliches System der Amphibien mit vorangehender Classification der Säugethiere und Vögel: ein Beitrag zur vergleichenden Zoologie. München: In der J. G. Cotta'schen Buchhandlung, 1830, s. 30. (niem.)
    4. G.L. Duvernoy. Notice critique sur les espèces de grands chats nommées, par Hermann: Felis chalybeate et guttata. „Société d’Histoire Naturelle de Strasbourg”, s. 10, 1834. France (fr.). 
    5. C.W.L. Gloger: Gemeinnütziges Hand- und Hilfsbuch der Naturgeschichte. Für gebildete Leser aller Stände, besonders für die reifere Jugend und ihre Lehrer. Breslau: A. Schulz, 1841, s. xxix, 63. (niem.)
    6. R.-P. Lesson: Nouveau tableau du règne animal: mammifères. Paris: A. Bertrand, 1842, s. 48. (fr.)
    7. P. Boitard: Le Jardin des plantes : description et murs des mammifères de la Ménagerie et du Muséum d'histoire naturelle. Paris: J.J. Dubochet et Ce, Éditeurs, 1842, s. 234. (fr.)
    8. J.E. Gray: List of the specimens of Mammalia in the collection of the British Museum. London: The Trustees, 1843, s. 46. (ang.)
    9. Systematyka i nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński, W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 134. ISBN 978-83-88147-15-9.
    10. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Acinonyx. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2015-06-19]
    11. T.S. Palmer: Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. Washington: Government Printing Office, 1904, s. 74, seria: North American Fauna. (ang.)
    Ssaki (Mammalia) – zwierzęta należące do kręgowców, charakteryzujące się głównie występowaniem gruczołów mlekowych u samic, zazwyczaj obecnością owłosienia (włosy lub futro; silnie zredukowane u gatunków wodnych, jak hipopotamy, u waleni całkowicie zanikają przed porodem lub w trakcie) oraz stałocieplnością (potocznie "ciepłokrwistość"). Większość ssaków utrzymuje temperaturę w granicach 36-39 °C. Stałocieplność umożliwia aktywny tryb życia w różnych środowiskach – od mroźnych obszarów podbiegunowych do gorących tropików. Futro i tłuszcz pomagają uchronić się przed zimnem, a wydzielanie potu i szybki oddech pomagają pozbyć się nadmiernego ciepła.Afryka – drugi pod względem wielkości kontynent na Ziemi. Ma 30,37 mln km² powierzchni, czyli ponad 20,3% ogólnej powierzchni lądowej naszego globu. Przechodzi przez niego południk 0°, obydwa zwrotniki i równik.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.

    Reklama