• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Gatunek najmniejszej troski

    Przeczytaj także...
    Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (ang. International Union for Conservation of Nature, w skrócie IUCN) – międzynarodowa organizacja zajmująca się ochroną przyrody założona w 1948 roku jako pierwsza światowa organizacja skupiona na problemach środowiska naturalnego. Jej siedziba mieści się w Gland w Szwajcarii.Komitet ds. Statusu Zagrożenia Dzikiej Przyrody w Kanadzie (ang.: Committee on the Status of Endangered Wildlife in Canada, COSEWIC; franc.: Le Comité sur la situation des espèces en péril au Canada, COSEPAC) - niezależny komitet zrzeszający ekspertów i naukowców z dziedziny dzikiej przyrody, których "racją bytu jest rozpoznanie gatunków zagrożonych" w Kanadzie. Wyznacza on status ochrony dziko żyjących gatunków.
    Człowiek rozumny (Homo sapiens) – gatunek ssaka z rodziny człowiekowatych (Hominidae), jedyny występujący współcześnie przedstawiciel rodzaju Homo. Występuje na wszystkich kontynentach.

    Gatunek najmniejszej troski (least concern – LC) – kategoria w ocenie stopni zagrożenia gatunków przyjęta w Czerwonej Liście Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody (IUCN Red List), stosowana także w czerwonych listach i księgach gatunków w skali regionalnej i państwowej. Obejmuje gatunki, których zgodnie z kryteriami Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody (IUCN) nie można uznać w większym lub mniejszym stopniu za zagrożone wyginięciem lub nawet nie będące bliskimi zagrożenia (ang. near threatened). Do kategorii tej należą gatunki pospolite, szeroko rozprzestrzenione.

    Gatunek bliski zagrożenia (near threatened – NT) – kategoria w ocenie stopni zagrożenia gatunków przyjęta w Czerwonej Liście Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody (IUCN Red List), stosowana także w czerwonych listach i księgach gatunków w skali regionalnej i państwowej. Obejmuje gatunki, których zgodnie z kryteriami Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody (IUCN) nie można uznać za zagrożone wyginięciem (nie spełniają określonych kryteriów), ale są blisko spełnienia tych kryteriów lub prawdopodobne jest, że je spełnią w przyszłości ze względu na istniejące ryzyka. Zgodnie z zaleceniami IUCN kategoria niezależnie od języka publikacji, w jakim jest stosowana, powinna być oznaczana skrótowcem pochodzącym od nazwy angielskiej – NT.Wymieranie, ekstynkcja – proces zanikania gatunków lub innej grupy taksonomicznej. Najczęściej naturalny proces związany z istnieniem życia na Ziemi i towarzyszący jego istnieniu od samego początku. W skali milionów lat szacuje się tempo wymierania gatunków na zaniknięcie jednego gatunku co rok do pięciu lat. Na wielkość tę ogromny wpływ mają jednak okresowo następujące masowe wymierania. Pomiędzy nimi tempo wymierania jest niewielkie, szacowane na wymarcie jednego gatunku co kilkaset lat. Wpływem cywilizacji ludzkiej tłumaczy się zwiększone tempo wymierania gatunków dokumentowane od kilkudziesięciu tysięcy lat, zwłaszcza w okresie ostatnich kilkuset lat. Współcześnie, według różnych ocen, wymiera od 5 tysięcy do 500 tysięcy gatunków rocznie.

    Gatunek najmniejszej troski w Czerwonej Liście IUCN może w skali regionalnej być zaliczony do jednej z kategorii gatunków zagrożonych. Odwrotnie, także gatunek należący do jednej z kategorii zagrożonych może w skali regionalnej mieć zasoby stabilne i przez to może być na danym obszarze zaliczony do gatunków najmniejszej troski (LC).

    Gatunek (łac. species, skrót sp.) – termin stosowany w biologii w różnych znaczeniach, zależnie od kontekstu, w jakim występuje. Najczęściej pod pojęciem gatunku rozumie się:Zwierzęta (Animalia) – królestwo obejmujące wielokomórkowe organizmy cudzożywne o komórkach eukariotycznych, bez ściany komórkowej, w większości zdolne do aktywnego poruszania się. Są największym i najbardziej zróżnicowanym gatunkowo królestwem organizmów. Największą grupę zwierząt stanowią bezkręgowce, a wśród nich owady. Drugą, obok bezkręgowców, grupą zwierząt są kręgowce. Wśród nich tradycyjnie wyróżnia się ryby, płazy, gady, ptaki i ssaki, do których należy również człowiek.

    Od 2001 r. kategorii przypisywany jest, zgodnie z wytycznymi IUCN (wersja 3.1), akronim „LC”. Jednakże około 20% gatunków sklasyfikowanych jako „najmniejszej troski” (3261 z 15636) w katalogu IUCN posiada akronim „LR/lc” lub „lc”, co oznacza, że odpowiednie nowsze badania w dziedzinie określenia stanu populacji nie zostały przeprowadzone.

    Skrótowiec lub akronim (z gr. ákros = skrajny) – słowo utworzone przez skrócenie wyrażenia składającego się z dwóch lub więcej słów. Istnieje także niewielka grupa skrótowców powstałych ze skrócenia jednego słowa. W ujęciu słowotwórczym, skrótowce to specyficzna klasa derywatów. Derywaty te funkcjonują w polszczyźnie pisanej i mówionej. Skrótowiec często bywa mylony ze skrótem.Rośliny (Archaeplastida Adl i in. 2005, dawne nazwy naukowe: Vegetabilia, Plantae, Phytobionta, Plastida, Primoplantae) – eukariotyczne i autotroficzne organizmy, wykorzystujące energię promieniowania słonecznego za sprawą barwników asymilacyjnych (zdarzają się wśród roślin także organizmy cudzożywne – pasożytnicze, w tym też myko-heterotroficzne, ale mają one charakter wtórny).

    Chociaż kategoria „najmniejszej troski” nie jest uważana za jedną z typowych kategorii Czerwonej Listy Gatunków Zagrożonych ICUN w wersji księgi z 2006 r. zaliczono do niej 15636 zwierząt i roślin. Liczba ta obejmuje 14033 gatunki i 101 podgatunków zwierząt oraz 1410 gatunków, 55 podgatunków i 35 odmian roślin. Również człowiek traktowany jest jako gatunek najmniejszej troski.

    Odmiana (łac. morpha) – kategoria systematyczna niższa od podgatunku, wyższa od formy. Wyróżniana na podstawie zbioru cech stanowiących odchylenie od wzorca gatunku, występującego u dużej grupy osobników. Jako odmianę klasyfikuje się grupę osobników tworzących mniej lub bardziej wyraźny wariant lokalny gatunku, ukształtowany zwykle pod specyficznym wpływem środowiska (za odmianę może zatem zostać uznana rasa ekologiczna, ekotyp lub ekodem). Odmiany danego gatunku mogą się swobodnie krzyżować między sobą.Organizm – istota żywa charakteryzująca się procesami życiowymi (przede wszystkim przemianą materii), której części składowe tworzą funkcjonalną całość (indywiduum) zdolną do samodzielnego życia. Badaniem różnorodności organizmów i ich klasyfikowaniem zajmuje się systematyka organizmów. Szczątki organizmów wymarłych w odpowiednich warunkach tworzą skamieniałości.

    Bliźniacze klasyfikacje[edytuj kod]

  • Komitet ds. Statusu Zagrożenia Dzikiej Przyrody w Kanadzie oznacza organizmy, które nie są zagrożone wyginięciem i ich populacje są wystarczająco liczne akronimem „NAR” (ang. Not At Risk).
  • Amerykańska organizacja The Nature Conservancy używa oznaczenia „G5” (dla kategorii Secure, ang. pewny, niezagrożony), jeśli populacje danego gatunku są „obecne, zasięg ich występowania jest duży i organizmy te są pewne w swej egzystencji”.

  • Czerwona księga gatunków zagrożonych – publikowana przez Międzynarodową Unię Ochrony Przyrody (IUCN) lista zagrożonych wyginięciem gatunków organizmów. Ukazała się po raz pierwszy w 1963 roku. Jej edycja z roku 2011 zawierała spis 59 508 gatunków (ponad 45 tysięcy gatunków zwierząt, ponad 14 tysięcy gatunków roślin oraz 18 gatunków grzybów), z których 19 265 jest zagrożonych wyginięciem. Większość z nich uzyskała status zagrożonych w wyniku działalności człowieka.

    Przypisy

    Bibliografia[edytuj kod]

  • IUCN Species Survival Commission: IUCN red list categories and criteria. Version 3.1 Second edition. IUCN (International Union for Conservation of Nature), 2012. [dostęp 2015-06-07].
  • (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.029 sek.