• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Galeriusz

    Przeczytaj także...
    Anatolia (tureckie Anadolu) – kraina, należąca do Turcji, na półwyspie Azja Mniejsza (którego jest synonimem), leżąca między Morzem Czarnym a Zatoką Aleksandretty.Pretorianie (łac. praetoriani, Praetoriae Cohortes) – kohorty pretoriańskie. Nazwa oddziałów pochodzi od słowa praetorium, oznaczającego namiot dowódcy w obozie.
    Maksencjusz, właściwie Marcus Aurelius Valerius Maxentius (ur. ok. 280, zm. 28 października 312) – cesarz rzymski od 306 do 312 roku. Syn Maksymiana i jego drugiej żony - Eutropii, brat dwóch cesarzowych: Teodory i Fausty.

    Galeriusz, Gaius Galerius Valerius Maximianus (ur. 250, zm. 5 maja 311) – cesarz rzymski panujący w latach 293-311.

    Życiorys[]

    Pochodził z Ilirii, karierę wojskową zaczynał jako zwykły żołnierz w armii Aureliana, a później Probusa. Wsławił się zwycięską wojną z Persami w latach 297-299. W 293 roku, po wprowadzeniu tetrarchii, został cezarem przy władcy wschodniej części imperium – Dioklecjanie, mając powierzone rządy nad prowincjami bałkańskimi. Dla umocnienia związków politycznych poślubił córkę Dioklecjana – Walerię. Przyjmuje się, iż to wskutek nacisków Galeriusza Dioklecjan zdecydował się na rozpoczęcie prześladowań chrześcijan.

    Iliria (łac. Illyria, Illyricum) – starożytna kraina nad Adriatykiem, obejmująca mniej więcej tereny obecnej Chorwacji, Bośni i Hercegowiny, Czarnogóry, Serbii, Albanii i Macedonii. Appian ludy Ilirii umiejscawia powyżej Macedonii i Tracji, aż po Dunaj, Morze Jońskie i podnóże Alp. Kraj swoją nazwę wziął od Iliriusza, syna Polifema.Marek Aureliusz Probus, Marcus Aurelius Probus (ur. 19 sierpnia 232 w Sirmium, zm. latem 282 w Sirmium) - Cesarz rzymski w latach 276-282.

    Po abdykacji Dioklecjana w 305 Galeriusz został cesarzem Wschodu wraz z tytułem augusta, wybierając na swego cezara Maksymina Daję. Sprawował władzę nad południową i wschodnią częścią Bałkanów oraz nad Azją Mniejszą. Za jego panowania urzędy obsadzano jego oficerami, a w sądach usuwano obrońców, jako niepotrzebnie wydłużających czas trwania procesu. Działalność intelektualna była uważana za podejrzaną.

    Lucjusz Domicjusz Aurelian, Lucius Domitius Aurelianus (ur. 9 września 214 w Mezji lub Sirmium, zm. jesienią 275 w okolicach Byzantion, obecnie Stambuł) - cesarz rzymski w latach 270-275. Był jednym z wybitniejszych władców drugiej połowy III wieku. Po długich latach wewnętrznych zamieszek, niepokojów i nieustannych rebelii, twardą ręką zaczął wyprowadzać cesarstwo z kryzysu.Tetrarchia (z greckiego rządy czterech, czwórwładza; łac. kwadrumwirat) – system rządów w cesarstwie rzymskim wprowadzany stopniowo przez cesarza Dioklecjana od 286 roku. Polegał na równoczesnym panowaniu czterech osób: dwóch augustów i dwóch władców niższej rangi z tytułem cezara.

    Kiedy w 306 zmarł cesarz Zachodu – Konstancjusz (z racji starszeństwa uważany za pierwszego augusta), nowym cesarzem zachodniej części imperium został dotychczasowy cezar przy Konstancjuszu – Sewer, zaś Galeriusz przejął tytuł pierwszego augusta. W 306 w Rzymie wybuchły zamieszki wskutek decyzji Galeriusza o rozwiązaniu kohort pretorianów oraz opodatkowaniu dotychczas wolnych od tego obciążenia mieszkańców stolicy cesarstwa. Sytuację tę wykorzystał Maksencjusz, syn Maksymiana (który rok wcześniej zrzekł się władzy wraz z Dioklecjanem) i został przez wojsko ogłoszony cesarzem. Galeriusz nakazał stłumienie rebelii przebywającemu w Mediolanie Sewerowi, został on jednak szybko pokonany i poddał się Maksencjuszowi. W 307 Galeriusz zgromadził wojska i wyruszył na Italię. Nie mając szans na okrążenie Rzymu, odstąpił od zamiaru jego zdobycia, podejmując za to plądrowanie obszarów o kilkadziesiąt kilometrów na północ od stolicy. Nie będąc w stanie rozciągnąć władzy nad większą częścią Italii, okazał gotowość do rozmów z Maksencjuszem, ale jego propozycję odrzucono. Kiedy Maksencjusz zaczął przekupywać żołnierzy Galeriusza, w obawie przed zdradą wojska rozpoczął on odwrót, zezwalając przy tym na rabunki swym żołnierzom.

    Maksymian, Marcus Aurelius Valerius Maximianus, Maximianus Herculius, (ur. ok. 250 w Sirmium w Panonii, zm. 310) – cesarz rzymski.Italia – kraina historyczna i geograficzna położona na Półwyspie Apenińskim, której obszar zmieniał się na przestrzeni dziejów.

    Przed końcem panowania wydał edykt tolerancyjny (311 r.), który zakończył prześladowania chrześcijan. W tym samym roku zmarł najprawdopodobniej na raka.

    Przypisy

    1. Aleksander Krawczuk: Konstantyn Wielki, dz. cyt. s. 82.
    2. Aleksander Krawczuk: Konstantyn Wielki, dz. cyt., s. 91-93.

    Bibliografia[]

    Aleksander Krawczuk: Konstantyn Wielki. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1985, ISBN 83-214-0443-X

    Galeria Waleria (zamordowana w 315 r.) – córka cesarza Dioklecjana i cesarzowej Pryski. Druga i ostatnia żona cesarza rzymskiego - Galeriusza (od 293).Edykt tolerancyjny Galeriusza - pierwszy w dziejach akt prawny, ustanawiający wolność religijną dla chrześcijan na terenie Cesarstwa Rzymskiego. Wydany przez cesarza Galeriusza 30 kwietnia roku 311.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Konstancjusz I Chlorus (ur. 31 marca 250, zm. 25 lipca 306), Gaius Flavius Constantius, od 1 maja 305 Imperator Caesar Gaius Flavius Valerius Constantius Augustus, z przydomkiem "Chlorus" pojawia się w źródłach dopiero od VI w. Po śmierci deifikowany. Cesarz rzymski z tytułem cezara od 293, a augusta 305 do 306 roku.
    Maksymin II Daja lub Daza, łac. Gaius Galerius Valerius Maximinus (ur. 20 listopada 270, zm. 313) – syn siostry Galeriusza. Dzięki wujowi szybko awansował w armii, a w 305 został przez niego adoptowany. Tytuł cezara otrzymał w 305 (zarządzał Syrią i Egiptem). Po mianowaniu Licyniusza w 308 domagał się tytułu Augusta, który otrzymał. Po śmierci Galeriusza w 311 roku przejął dowództwo nad prowincjami w Azji. Konflikt z Licyniuszem i Konstantynem doprowadził do buntu (wraz z Maksencjuszem w Italii). Ostatecznie zerwał z Licyniuszem w 313. Pokonany 30 kwietnia uciekł do Nikomedii, zmarł w Tarsie w sierpniu tego samego roku (być może został otruty).
    Cezar (łac. caesar) – jeden z tytułów używany przez rzymskich cesarzy. Słowo cezar było rodowym mianem Juliusza Cezara oraz Oktawiana – jego adoptowanego syna i pierwszego cesarza rzymskiego, ale z czasem stało się tytułem władców Rzymu. W okresie tetrarchii tytułu cezara używali dwaj młodsi tetrarchowie.
    Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.
    Rzym (wł., łac. Roma) – stolica i największe miasto Włoch, położone w środkowej części kraju w otoczeniu wzgórz, nad Tybrem, ośrodek administracyjny i polityczny (siedziba prezydenta, ministerstw i urzędów); stolica i główne miasto regionu administracyjno-historycznego Lacjum. Obszar administracyjny 1523 km², liczba ludności 2 748 809 (zespół miejski ok. 3 800 000).
    Augustus (łac.) – wyraz pochodzący z żargonu technicznego augurów, oznaczający miejsce, rzecz, czynność bądź osobę, która zyskała sankcję religijną na drodze inauguracji (patrz auspicjum).
    Gemeinsame Normdatei (GND) – kartoteka wzorcowa, stanowiąca element centralnego katalogu Niemieckiej Biblioteki Narodowej (DNB), utrzymywanego wspólnie przez niemieckie i austriackie sieci biblioteczne.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.048 sek.