• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Gąszczaki

    Przeczytaj także...
    Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.Lirogony (Menuridae) – monotypowa rodzina ptaków z rzędu wróblowych (Passeriformes). Żyją wyłącznie w Australii. Lirogony potrafią naśladować indywidualne odgłosy innych ptaków. Ponadto lirogony potrafią naśladować ludzkie dźwięki, a także dźwięki mechaniczne każdego rodzaju, eksplozje i dźwięki instrumentów muzycznych. Zdolność tych ptaków do naśladownictwa (ptaki mimetyczne) jest praktycznie nieograniczona - od dźwięku gwizdu po dźwięk piły ręcznej czy łańcuchowej, a także odgłos silnika samochodu, syreny alarmowej, wystrzałów strzelby, odgłosów migawki aparatu, szczekania psów, płaczących dzieci itd.
    Gąszczak rdzawy, krzakówka rdzawa (Atrichornis rufescens) – gatunek małego ptaka z rodziny gąszczaków (Atrichornithidae). Endemiczny dla południowo-wschodniej Australii, ale wyróżnia się dwa podgatunki: A. r. rufescens oraz A. r. ferrieri. Narażony na wyginięcie. W 2004 roku klasyfikowany jako zagrożony, w 2008 roku jako narażony.
    function mfTempOpenSection(id){var block=document.getElementById("mf-section-"+id);block.className+=" open-block";block.previousSibling.className+=" open-block";}

    Gąszczaki, krzakówki (Atrichornithidae) – monotypowa rodzina ptaków z rzędu wróblowych (Passeriformes), najbliżej spokrewniona z lirogonami (Menuridae), z którymi tworzy takson Menurides. Są zagrożone wyginięciem.

    Gąszczak krzykliwy, krzakówka krzykliwa) (Atrichornis clamosus) – gatunek średniego ptaka z rodziny gąszczaków (Atrichornithidae). Występuje w południowo-zachodniej Australii. Nie wyróżnia się podgatunków. Jest zagrożony wyginięciem, zostało ok. 1500 osobników. Zasięg występowania to w przybliżeniu 160 km².Australia (Związek Australijski, Commonwealth of Australia) – państwo położone na półkuli południowej, obejmujące najmniejszy kontynent świata, wyspę Tasmanię i inne znacznie mniejsze wyspy na Oceanie Indyjskim i Spokojnym. Jedyny kraj, który obejmuje cały kontynent. Siłą rzeczy nie posiada granic lądowych z żadnym państwem.

    Występowanie[]

    Rodzina obejmuje dwa gatunki występujące wyłącznie w Australii.

    Morfologia[]

    Oba gatunki są rozmiarami zbliżone do szpaka (długość ciała 17-23 cm , masa ciała 34-60 g), mają maskujące brązowoszare upierzenie. Żyją w podszycie leśnym, są bardzo trudne do zauważenia. Śpiew samców jest jednak bardzo donośny; dzwoniący i metaliczny.

    Systematyka[]

    Nazewnictwo[]

    Nazwa rodzajowa jest połączeniem nazwy rodzaju Atrichia Gould, 1844 z greckim słowem ορνις ornis, oρνιθος ornithos – „ptak”.

    Ptaki (Aves) – gromada stałocieplnych zwierząt z podtypu kręgowców. Jest najbardziej zróżnicowaną spośród gromad kręgowców lądowych – istnieje około 10 tys. gatunków ptaków, które zamieszkują ekosystemy na całym świecie. Ich wielkość waha się od 5 cm u koliberka hawańskiego do 2,7 m u strusia.Endemit – takson (najczęściej gatunek) unikatowy dla danego miejsca albo regionu, występujący na ograniczonym obszarze, nigdzie indziej nie występujący naturalnie.

    Podział systematyczny[]

    Do rodziny należą jeden rodzaj z dwoma gatunkami:

  • Atrichornis rufescens – gąszczak rdzawy – występuje w lasach deszczowych pogranicza Queensland i Nowej Południowej Walii
  • Atrichornis clamosus – gąszczak krzykliwy – występuje w Australii Zachodniej
  • Przypisy

    1. Atrichornithidae, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
    2. Atrichornis. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 26 lutego 2012]
    3. L. H. Stejneger. „The Standard Natural History”. 4, s. 462, 1885 (ang.). 
    4. Nazwy polskie za: Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Rodzina: Atrichornithidae Stejneger, 1885 - gąszczaki - Scrubbirds (wersja: 2015-05-27). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2015-11-01].
    5. Przemysław Busse: Mały słownik zoologiczny - Ptaki. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991, s. 23. ISBN 83-214-0563-0.
    6. R. Terry Chesser, José ten Have. On the phylogenetic position of the scrub-birds (Passeriformes: Menurae: Atrichornithidae) of Australia. „Journal of Ornithology”. 148 (4), s. 471-476, 2007. DOI: 10.1007/s10336-007-0174-9 (ang.). 
    7. John H. Boyd III: Atrichornithidae: Scrub-birds (ang.). W: Aves—A Taxonomy in Flux 3.06 Introduction [on-line]. John Boyd's Home Page. [dostęp 2015-11-01].
    8. Frank Gill, David Donsker (red.): Lyrebirds, scrubbirds, bowerbirds & Australasian wrens (ang.). IOC World Bird List: Version 5.4. [dostęp 2015-1-01].
    9. Alan Danks: Family Atrichornithidae (Scrub-birds). W: Josep del Hoyo, Andrew Elliott, David A. Christie: Handbook of the Birds of the World. Cz. 9: Cotingas to Pipits and Wagtails. Barcelona: Lynx Edicions, 2004, s. 482. ISBN 84-87334-69-5. (ang.)
    10. J. A. Jobling: Key to Scientific Names in Ornithology. W: J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D. A. Christie, E. de Juana (red.): Handbook of the Birds of the World Alive. Barcelona: Lynx Edicions, 2014. [dostęp 2015-03-26]. (ang.)

    Bibliografia[]

    1. Paweł Mielczarek, Włodzimierz Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999. ISSN 0550-0842. 

    Linki zewnętrzne[]

  • (ang.) Artykuł o gąszczakach
  • (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});
    Takson monotypowy, monotyp – w klasyfikacji biologicznej takson obejmujący tylko jeden przyporządkowany takson niższy, np. rodzina do której należy tylko jeden rodzaj lub rodzaj, do którego należy jeden gatunek. Taksony monotypowe są niechętnie wyodrębniane przez taksonomów, ponieważ ich tworzenie nie poprawia przejrzystości systemu klasyfikacyjnego na kolejnych szczeblach klasyfikacji. Wyodrębniane są, gdy istnieje wyraźna przerwa (odrębność) między taksonem monotypowym i taksonem siostrzanym.Queensland (QLD) – jeden z sześciu stanów Związku Australijskiego, położony w północno-wschodniej części kraju.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Australia Zachodnia – największy stan Australii, jego powierzchnia pokrywa prawie jedną trzecią powierzchni kontynentu australijskiego. Graniczy z Australia Południową i Terytorium Północnym.
    Nowa Południowa Walia (ang. New South Wales, NSW) – najstarszy i najbardziej zaludniony stan Australii. Leży w południowo-wschodniej części kraju. Na północy graniczy ze stanem Queensland, od zachodu z Australią Południową, a od południa ze stanem Wiktoria. Ponadto sąsiaduje z Australijskim Terytorium Stołecznym, który jest enklawą wewnątrz Nowej Południowej Walii, oraz z Terytorium Jervis Bay, będącym półenklawą. Stolicą stanu i jego największym miastem jest Sydney.
    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.
    International Standard Serial Number, ISSN czyli Międzynarodowy Znormalizowany Numer Wydawnictwa Ciągłego – ośmiocyfrowy niepowtarzalny identyfikator wydawnictw ciągłych tradycyjnych oraz elektronicznych. Jest on oparty na podobnej koncepcji jak identyfikator ISBN dla książek, ISAN dla materiałów audio-wideo. Niektóre publikacje wydawane w seriach mają przyporządkowany zarówno numer ISSN, jak i ISBN.
    Wilgotny las równikowy, las strefy równikowej, puszcza tropikalna, las deszczowy, las tropikalny, las higromegatermiczny (zwany także dżunglą choć termin ten ma w niektórych ujęciach też węższe znaczenie) – wiecznie zielona formacja leśna strefy międzyzwrotnikowej. Występuje na ubogich glebach laterytowych, w klimacie przez cały rok jednostajnie gorącym i wilgotnym. Na skutek szybkiego rozkładu materii organicznej roślinność jest gęsta i bujna. Lasy te cechuje brak sezonowej rytmiki w życiu roślin, ogromne bogactwo gatunkowe drzew (na 1 hektarze lasu tropikalnego występuje ok. 200 gatunków drzew, podczas gdy w lesie strefy umiarkowanej dziesięciokrotnie mniej), wielowarstwowy układ drzewostanu oraz obfitość lian i epifitów. Drzewa mają proste, wysokie (do 80 m) pnie, dość pospolite jest zjawisko kauliflorii (kwiaty wyrastają bezpośrednio z pnia). Wnętrze lasu jest bardzo cieniste, wskutek czego słabo wykształca się warstwa krzewów i runa.
    Wróblowe (Passeriformes) – rząd ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes. Największy rząd ptaków, obejmujący około 5400 gatunków, czyli ponad połowę wszystkich występujących dziś gatunków ptaków. Nazwa rzędu wywodzi się od nazwy wróbla zwyczajnego (zwanego domowym) Passer domesticus. Wielu autorów uważa, że wróblowe wyewoluowały około 75 mln lat temu w środowisku leśnym na południowym kontynencie Gondwanie. Inni badacze, np. Gerald Mayr, uznają jednak za bardziej prawdopodobne, że wróblowe powstały już po wymieraniu kredowym, co miałoby być bardziej zgodne z danymi paleontologicznymi i paleobiogeograficznymi. Przystosowały się do życia w większości siedlisk lądowych na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy. Wśród innych ptaków wyróżniają się charakterystyczną budową podniebienia, krtani oraz stóp.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.03 sek.