• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Flaszowcowate

    Przeczytaj także...
    Anaxagorea A. St.-Hil. – rodzaj roślin z rodziny flaszowcowatych (Annonaceae Juss.). Według The Plant List w obrębie tego rodzaju znajdują się co najmniej 25 gatunków o nazwach zweryfikowanych i zaakceptowanych, podczas gdy jeden takson ma status gatunku niepewnego (niezweryfikowanego). Występuje naturalnie w klimacie równikowym obu Ameryk oraz w Azji od Sri Lanki aż po Indonezję i Filipiny. Gatunkiem typowym jest A. prinoides (Dunal) A.St.-Hil. ex A.DC.Greenwayodendron Verdc. – rodzaj roślin z rodziny flaszowcowatych (Annonaceae Juss.). Według The Plant List w obrębie tego rodzaju znajdują się 2 gatunki. Występuje naturalnie w klimacie tropikalnym Afryki. Gatunkiem typowym jest G. suaveolens (Engl. & Diels) Verdc.
    Pnącze, roślina pnąca – forma życiowa roślin o długiej, wiotkiej łodydze, wymagającej podpory, by mogła się wspinać do góry, do światła. W strefie umiarkowanej pnącza występują rzadko, w tropikalnych lasach są częste, w tym liczne o zdrewniałych łodygach – tzw. liany, które wykorzystując drzewa jako podpory oszczędzają konieczność wytwarzania silnych i grubych pni by wydostać się z ciemnego dna lasu tropikalnego ku słońcu. Pnącza dzięki oszczędzaniu na wzroście pędu na grubość bardzo szybko rosną na długość. Niektóre z nich potrafią się przyczepić nawet do gładkiego muru.

    Flaszowcowate (Annonaceae Juss.) – rodzina okrytonasiennych stanowiąca jedno z ich starszych odgałęzień linii rozwojowych skupianych obecnie w rzędzie magnoliowców Magnoliales. Liczy ponad 2000 gatunków zgrupowanych w 120-130 rodzajach. Są to drzewa, krzewy lub pnącza, występujące głównie w strefie międzyzwrotnikowej, kilka gatunków osiąga strefę umiarkowaną. Zasięg największej liczby przedstawicieli obejmuje tropiki amerykańskie. Niektóre gatunki to ważne gospodarczo drzewa owocowe, dostarczające przypraw i drewna. Nazwa rodziny pochodzi od rodzaju flaszowiec (Annona L.) (typ nomenklatoryczny).

    Okwiat, okrywa kwiatowa (ang. perianth, łac. perigonium, perianthium) – część kwiatu stanowiąca ochronę dla rozwijających się pręcików i słupków. U roślin owadopylnych okwiat pełni także funkcję powabni dzięki zapachowi i kolorom, dla zapylających je owadów, ptaków, ssaków i innych zwierząt.Dwuliścienne (Dicotyledones) — wyróżniany do niedawna takson obejmujący wszystkie rośliny okrytonasienne z wyjątkiem jednoliściennych. Nazwa tej grupy roślin wywodzi się od wspólnej dla nich cechy – obecności dwóch liści zarodkowych (liścieni).

    Morfologia[]

    Pokrój  Drzewa, krzewy lub pnącza z wyraźnym pniem głównym, z korą zwykle włóknistą. Liście  Skrętoległe, ułożone w dwóch szeregach, całobrzegie i zwykle krótkoogonkowe. Aromatyczne z powodu olejków eterycznych. Kwiaty  Pojedyncze lub zebrane w kwiatostanach. Nierozrośnięte wolne słupki (10–100 lub więcej) i liczne pręcików (25–100) są umieszczone w okółkach lub spiralnie na wydłużonym dnie kwiatowym. Okwiat zwykle składa się z 9 listków wyrastających w 3 okółkach po 3. Owoc  Zwykle mięsisty owoc zbiorowy powstający z licznych jagód powstających z poszczególnych słupków. Czasem mieszek.

    Systematyka[]

    Pozycja systematyczna według Angiosperm Phylogeny Website (aktualizowany system APG III z 2009)

    Rodzina zaliczona do rzędu magnoliowców Magnoliales, reprezentującego tzw. wczesne dwuliścienne.

    Dno kwiatowe, oś kwiatowa (ang. receptacle, łac. receptaculum) – element budowy kwiatu roślin okrytonasiennych będący przeważnie mniej lub bardziej rozszerzonym końcem szypułki. Na dnie kwiatowym osadzone są wyrastające spiralnie lub w okółkach pozostałe elementy budowy kwiatu – okwiat, pręcikowie i słupkowie. Dno kwiatowe stanowi twór homologiczny do osi kłosa zarodnionośnego roślin zarodnikowych i osi strobili nagonasiennych.Pręcik (łac. stamen) – męski organ płciowy w kwiecie, bardzo silnie zredukowany i zmieniony liść. Ponieważ każdy pylnik (theca) ma połączone po dwa woreczki pyłkowe, pręcik okrytozalążkowych jest mikrosporofilem o 4 mikrosporangiach lub 2 synangiach dwusporangiowych. U roślin okrytonasiennych składa się z nitki pręcikowej (filamentum) i główki (anthera), która jest zróżnicowana na dwa pylniki (thecae) połączone płonnym łącznikiem (connectivum). W pylnikach znajdują się komory pyłkowe zawierające tkankę wyściełającą (tzw. tapetum) oraz tkankę zarodnikotwórczą (tzw. archespor), która wytwarza ziarna pyłku kwiatowego lub pyłkowiny. Dojrzałe pylniki pękają, pyłek się wysypuje i zostaje on dalej przenoszony przez wiatr, owady, zwierzęta, a następnie osadza się na znamionach słupków innych kwiatów (następuje zapylenie). Istnieją także rośliny o kwiatach samopylnych.

    Pozycja filogenetyczna flaszowcowatych w rzędzie magnoliowców System Reveala (1999)  Rodzina umieszczona w monotypowym rzędzie flaszowcowców Annonales w klasie Magnoliopsida. System Cronquista (1981)  Rodzina zaliczona jest do rzędu magnoliowców Magnoliales w obrębie klasy dwuliściennych Magnoliopsida. Podział systematyczny

    Owoc flaszowca Annona squamosa

    podrodzina Ambavioideae

    Pseudartabotrys letestui Pellegr. – gatunek rośliny z monotypowego rodzaju Pseudartabotrys w obrębie rodziny flaszowcowatych (Annonaceae Juss.). Występuje naturalnie w klimacie tropikalnym Afryki – w Gabonie.Olejek eteryczny (łac. oleum aetherium, oleum aethereum) – ciekła, lotna substancja zapachowa, znajdująca się najczęściej w specjalnych komórkach tkanki wydzielniczej roślin. Takie komórki są charakterystyczne dla roślin olejkodajnych, np. gatunków z rodziny sosnowatych, jasnotowatych, mirtowatych, rutowatych i baldaszkowatych. Pod względem składu olejek jest mieszaniną rozmaitych związków chemicznych, takich jak ketony, aldehydy, alkohole, estry, laktony, terpeny, i innych związków organicznych, w tym zawierających azot i siarkę związków o nieprzyjemnym zapachu (np. aminy, tiole).

    podrodzina Anaxagoreoideae

  • Anaxagorea A. St.-Hil.
  • podrodzina Annonoideae

    plemię Annoneae

    plemię Bocageeae

    plemię Duguetieae

  • Duckeanthus R. E. Fr.
  • Duguetia A. St.-Hil.
  • Fusaea (Baill.) Saff.
  • Letestudoxa Pellegr.
  • Pseudartabotrys Pellegr.
  • plemię Guatterieae

  • Guatteria Ruiz & Pav. (obejmuje: Guatteriella R. E. Fr., Guatteriopsis R. E. Fr. i Heteropetalum Benth.)
  • plemię Monodoreae

    System Cronquista – system klasyfikacji roślin okrytonasiennych. Został opracowany przez amerykańskiego botanika Arthura Cronquista (1919-1992) i opublikowany w jego dziełach: An Integrated System of Classification of Flowering Plants (1981) i The Evolution and Classification of Flowering Plants (1968, 2. wyd. 1988).Artabotrys R. Br. – rodzaj roślin z rodziny flaszowcowatych (Annonaceae Juss.). Według The Plant List w obrębie tego rodzaju znajdują się co najmniej 102 gatunki o nazwach zweryfikowanych i zaakceptowanych, podczas gdy kolejnych 11 taksonów ma status gatunków niepewnych (niezweryfikowanych). Występuje naturalnie w klimacie równikowym całego świata. Gatunkiem typowym jest A. hexapetalus (L.f.) Bhandari.

    plemię Uvarieae

    plemię Xylopieae

  • Artabotrys R. Br.
  • Xylopia L.
  • podrodzina Malmeoideae

    plemię Dendrokingstonieae

  • Dendrokingstonia Rauschert
  • plemię Fenerivieae

  • Fenerivia Diels
  • plemię Maasieae

  • Maasia Mols et al.
  • plemię Malmeeae

    plemię Miliuseae

    plemię Monocarpieae

  • Monocarpia Miq.
  • plemię Piptostigmateae

    Krzew – roślina drzewiasta o zdrewniałej łodydze, która od nasady rozgałęzia się na wiele pędów równorzędnych. W przeciwieństwie do drzew u krzewów brak osi głównej – pnia.Guatteria L. – rodzaj roślin z rodziny flaszowcowatych (Annonaceae Juss.). Według The Plant List w obrębie tego rodzaju znajdują się co najmniej 254 gatunki o nazwach zweryfikowanych i zaakceptowanych, podczas gdy kolejnych 49 taksonów ma status gatunków niepewnych (niezweryfikowanych). Występuje naturalnie w klimacie równikowym obu Ameryk. Gatunkiem typowym jest G. glauca Ruiz & Pav.
  • Annickia Setten & Maas
  • Greenwayodendron Verdc.
  • Mwasumbia Couvreur & D. M. Johnson
  • Piptostigma Oliv.
  • Polyceratocarpus Engl. & Diels
  • Pozostałe rodzaje (Unsertae sedis):

  • Ancana F.Muell.
  • Craibella R. M. K. Saunders et al.
  • Deeringothamnus Small
  • Mezzettiopsis (Hutch.) Goel
  • Pyramidanthe Miq.
  • Przypisy

    1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-05-31].
    2. Annonaceae Juss. [w:] Watson L. & M.J. Dallwitz. 1992. The families of flowering plants: descriptions, illustrations, identification, and information retrieval na http://delta-intkey.com (ang.)
    3. Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski (red.): Słownik botaniczny. Warszawa: Wiedza Powszechna, 2003, s. 227. ISBN 83-214-1305-6.
    4. Lars W. Chatrou, Michael D. Pirie, Roy H. J. Erkens, Thomas L. P. Couvreur, Kurt M. Neubig, J. Richard Abbott, Johan B. Mols, Jan W. Maas, Richard M. K. Saunders, Mark W. Chase. A new subfamilial and tribal classification of the pantropical flowering plant family Annonaceae informed by molecular phylogenetics. „Botanical Journal of the Linnean Society”. 169, 1, s. 5–40, 2012. DOI: 10.1111/j.1095-8339.2012.01235.x. 
    5. Rainer, H. Monographic studies in the genus Annona L. (Annonaceae): Inclusion of the genus Rollinia A.St. Hil.. „Annalen des Naturhistorischen Museums in Wien Serie B Botanik und Zoologie”. 108, s. 191-205, 2007. 
    6. Erkens, RHJ, Chatrou, LW, Koek-Noorrnan, J, Maas, JW, Maas, PJM. Classification of a large and widespread genus of Neotropical trees, Guatteria (Annonaceae) and its three satellite genera Guatteriella, Guatteriopsis and Heteropetalum. „Taxon”. 56, s. 757-774, 2007. 
    7. Erkens, RHJ, Maas, PJM. The Guatteria group disentangled: sinking Guatteriopsis, Guatteriella, and Heteropetalum into Guatteria. „Rodriguésia”. 59, s. 401-406, 2008. 
    8. Zhou, LL, Su, YCF, Saunders, RMK. Molecular phylogenetic support for a broader delimitation of Uvaria (Annonaceae), inclusive of Anomianthus, Cyathostemma, Ellipeia, Ellipeiopsis and Rauwenhoffia. „Systematics and Biodiversity”. 7, s. 249-258, 2009. 
    9. Zhou, L, Su, YCF, Chalermglin, P, Saunders, RMK. Molecular phylogenetics of Uvaria (Annonaceae): relationships with Balonga, Dasoclema and Australian species of Melodorum. „Botanical Journal of the Linnean Society”. 163, s. 33-43, 2010. DOI: 10.1111/j.1095-8339.2010.01045.x. 
    10. Xue, B, Su, YCF, Mols, JB, KeßLer, PJA, Saunders, RMK. Further fragmentation of the polyphyletic genus Polyalthia (Annonaceae): molecular phylogenetic support for a broader delimitation of Marsypopetalum. „Systematics and Biodiversity”. 9, s. 17-26, 2011. 
    11. Chaowasku, T, Zijlstra, G, Chatrou, LW. Proposal to conserve the name Meiogyne against Fitzalania (Annonaceae). „Taxon”. 60, 2011. 
    12. Xue, B, Thomas, DC, Chaowasku, T, Johnson, DM, Saunders, RMK. Molecular phylogenetic support for the taxonomic merger of Fitzalania and Meiogyne (Annonaceae): New nomenclatural combinations under the conserved name Meiogyne. „Systematic Botany”. 39, s. 396-404, 2014. 
    13. Xue, B, Su, YCF, Thomas, DC, Saunders, RMK. Pruning the polyphyletic genus Polyalthia (Annonaceae) and resurrecting the genus Monoon. „Taxon”. 61, s. 1021-1039, 2012. 
    14. van Heusden, ECH. Revision of Haplostichanthus (Annonaceae). „Blumea”. 39, s. 215-234, 1994. 
    15. Su, YCF, Chaowasku, T, Saunders, RMK. An extended phylogeny of Pseuduvaria (Annonaceae) with descriptions of three new species and a reassessment of the generic status of Oreomitra. „Systematic Botany”. 35, s. 30-39, 2010. 
    Rząd (łac. ordo) – jedna z podstawowych kategorii systematycznych stosowanych w systematyce organizmów, niższa od gromady (classis w zoologii) lub klasy (classis w botanice), a wyższa od rodziny (familia). Termin ordo został wprowadzony przez Karola Linneusza jako jedna z pięciu podstawowych kategorii w hierarchicznym systemie klasyfikacji biologicznej. Kategoriami pomocniczymi dla rzędu są nadrząd (superordo), podrząd (subordo) i infrarząd (infraordo), a w literaturze anglojęzycznej stosowane są jeszcze czasem parvorder (niższa od infrarzędu), magnorder (wyższa od nadrzędu), grandorder i mirorder (między rzędem a nadrzędem).Monocarpia Miq. – rodzaj roślin z rodziny flaszowcowatych (Annonaceae Juss.). Według The Plant List w obrębie tego rodzaju znajdują się 3 gatunki. Występuje naturalnie w klimacie równikowym Azji Południowo-Wschodniej. Gatunkiem typowym jest M. euneura Miq.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Owoc (łac. fructus) − w znaczeniu botanicznym występujący u okrytozalążkowych organ powstający z zalążni słupka, zawierający w swym wnętrzu nasiona, osłaniający je i ułatwiający rozsiewanie.
    Liść (łac. folium) – organ roślinny, element budowy części osiowej (pędowej) roślin telomowych. Wyrastające z węzłów końcowe elementy rozgałęzień pędu, wyodrębniające się ze względu na funkcję i budowę od łodygi (nie mają np. zdolności do nieprzerwanego wzrostu). Pełnią głównie funkcje odżywcze i z tego powodu mają zwykle dużą powierzchnię umożliwiającą ekspozycję na odpowiednią ilość promieniowania słonecznego. Poza tym liście biorą udział w transpiracji, gutacji i wymianie gazowej. Nierzadko liście pełnią także funkcje spichrzowe, czepne, ochronne, obronne i pułapkowe, w takich przypadkach ulegając daleko idącym przystosowaniom w zakresie funkcji i budowy.
    Typ nomenklatoryczny – w systematyce biologicznej organizm wiązany z określonym taksonem i określający zakres jego stosowania. Typem nomenklatorycznym gatunku oraz taksonu wewnątrzgatunkowego jest pojedynczy okaz (typ) (np. okaz zielnikowy rośliny), ew. ilustracja. Typem nomenklatorycznym rodzaju i wszystkich taksonów pomocniczych o randze pośredniej między rodzajem i gatunkiem jest gatunek typowy. Typem dla rodziny i taksonów pomocniczych o randze pośredniej między rodziną i rodzajem jest rodzaj typowy.
    Drzewa – grupa roślin, do której zaliczają się największe rośliny lądowe. Grupa ta nie jest taksonem – grupuje tylko organizmy roślinne podobne morfologicznie i funkcjonalnie. Drzewa są roślinami wieloletnimi o zdrewniałych łodygach (i zwykle też korzeniach). Od innych roślin drzewiastych (krzewów i krzewinek) różnią się posiadaniem łodygi głównej (pnia) rozgałęziającej się dopiero od pewnej wysokości. Liczne rozgałęzienia wraz z listowiem tworzą koronę drzewa. Do drzew zalicza się niekiedy rośliny posiadające kłodzinę zamiast pnia zakończoną pękiem liści tj. paprocie drzewiaste, sagowcowe, palmy, pandany, juki i draceny. Bardziej zawężone definicje wyłączają wieloletnie rośliny o zdrewniałych łodygach, które nie posiadają zdolności przyrostu na grubość i nie tworzą korony ze zdrewniałych rozgałęzień łodygi. Dział botaniki zajmujący się drzewami to dendrologia (gr. δένδρον – drzewo). W Polsce kilkadziesiąt tysięcy najstarszych i najbardziej okazałych drzew podlega ochronie prawnej jako pomniki przyrody. W leksykonach lub spisach gatunków roślin drzewa bywają oznaczane symbolem przypominającym symbol Saturna lub alchemiczny symbol ołowiu, tj. podwójnie kreślone h. (Pojedynczo kreślone h, czyli ħ, oznacza krzew)
    Flaszowcowce (Annonales Lindl.) – monotypowy rząd roślin obejmujący rodzinę flaszowcowate, wyróżniony w systemie Reveala (1999) i umieszczony tamże w klasie Magnoliopsida.
    Słupek, słupkowie (łac. pistyllum, ang. pistil) – żeński organ płciowy w kwiecie okrytonasiennych. Zbudowany jest ze zrośniętych ze sobą lub wolnych owocolistków (carpellae), które są zmodyfikowanymi liśćmi (najprawdopodobniej utworami homologicznymi do makrosporofili). Słupki zajmują zawsze centralne miejsce w kwiecie, gdzie mogą występować pojedynczo lub w większej liczbie.
    Flaszowiec (Annona L.) – rodzaj roślin z rodziny flaszowcowatych (Annonaceae). Liczy 100-150 gatunków niewysokich drzew lub krzewów występujących w strefie tropikalnej. Większość z nich rodzi jadalne owoce. Gatunkiem typowym jest Annona muricata L..

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.048 sek.