• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Filippides

    Przeczytaj także...
    Sparta (gr. Σπάρτη Spártē, Λακεδαίμων Lakedaímōn, Lacedemon) – starożytne miasto oraz terytorium polis w południowej Grecji, na półwyspie Peloponez, główny ośrodek miejski Lakonii.Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.
    Herodot z Halikarnasu (starogr. Ἡρόδοτος ὁ Ἁλικαρνασσεύς, Herodotos ho Halikarnasseus) (ur. ok. 484 p.n.e. w Halikarnasie, obecnie Bodrum w Turcji, zm. ok. 426 p.n.e. w Turioj lub Atenach) – historyk grecki, zwany Ojcem historii, czasem także Ojcem geografii. Jedynym zachowanym jego dziełem jest 9-księgowa relacja z wojen perskich, opisująca także geografię i historię Hellady, Persji i Egiptu oraz okolicznych krain, zatytułowana Dzieje (Ἱστορίαι Historiai, łac. Historiae). Jego relacje nie były zawsze dokładne, ale − w odróżnieniu od wielu innych historyków, aż po czasy dzisiejsze − zawsze opatrzone klauzulą "zgodnie z tym, czego się dowiedziałem" (Dzieje, I, 2) i "Ja zaś muszę podać, co się opowiada, ale bynajmniej nie jestem zobowiązany w to wierzyć i te słowa mają się odnosić do całych mych Dziejów." (VII, 152).
    Pomnik Filippidesa w Maratonie
    Obraz Filippides autorstwa Luca-Oliviera Mersona z 1869 roku

    Filippides (gr. Φειδιππίδης, ang. Pheidippides), czasami Filipiades – ateński posłaniec, według Herodota wysłany z Aten do Sparty w celu złożenia prośby o ich zbrojną pomoc dla Ateńczyków przed bitwą pod Maratonem z wojskami perskimi w 490 p.n.e.

    Spartathlon – ultramaraton na dystansie 246 km, z Aten do Sparty, rozgrywany od 1983 roku. Limit czasu wynosi 36 godzin.Bitwa pod Maratonem – najważniejsza bitwa pierwszej wielkiej inwazji perskiej na Grecję, która miała miejsce w roku 490 p.n.e.

    Legendy mówią, że ten sam Filippides miał po wygranej bitwie pobiec z Maratonu do Aten, by obwieścić zwycięstwo i poinformować Ateńczyków o płynącej ku nim flocie perskiej. Po przekazaniu tej wiadomości padł martwy. Dystans jaki pokonał to ok. 38-40 km. W 1879 r. brytyjski poeta Robert Browning napisał na kanwie tej historii znany wiersz Filipiades (ang. Pheidippides).

    Dzieje (stgr. Ἱστορίαι Historiai, łac. Historiae) – dzieło historyczne Herodota, napisane w dialekcie jońskim. Podział na dziewięć ksiąg, nazwanych imionami muz jest późniejszy i arbitralnie dzieli tok narracji. Częściowo zostało napisane wkrótce po 450 p.n.e., bowiem w tym czasie za odczytanie pochwały Aten ich mieszkańcy przyznali Herodotowi nagrodę 10 talentów.Przez starożytny Iran należy rozumieć nie terytorium tożsame z dzisiejszym Iranem, ale tzw. Wielki Iran, wyodrębniany ze względu na wspólnotę kulturową i historyczną, a w starożytności przede wszystkim językową. W tej epoce obejmował on oprócz dzisiejszego Iranu także Azję Środkową po Syr-Darię, stepy dzisiejszej południowej Rosji i Ukrainy zamieszkane od VIII/VII wieku p.n.e. przez irańskich koczowników oraz zachodni i środkowy Afganistan łącznie z pakistańską częścią Beludżystanu. Należy jednak tutaj zauważyć że mieszkający na terenie Ukrainy Scytowie i Sarmaci znaleźli się już w V wieku p.n.e. pod silnym wpływem kultury greckiej i zaangażowani w sprawy europejskie zaczęli mieć odrębną od reszty Irańczyków historię.

    Historia ta stała się też bodźcem do utworzenia biegu maratońskiego jako dyscypliny olimpijskiej w nowożytnych igrzyskach.

    Według Herodota po zwycięskiej dla Ateńczyków bitwie z Persami, nie jeden człowiek, a cała armia grecka pospieszyła do Aten by uprzedzić Persów płynących okrętami. Przez historyków taka wersja została uznana za wiarygodną. Około 9 tysięcy hoplitów wyruszyło natychmiast do miasta. Pokonanie takiej odległości zajęło im ok. 8 godzin. Liczba 9000 jest jednak mocno przesadzona ze względu na zawyżone straty (192 Greków), o których jest mowa w dziełach Herodota.

    Robert Browning (ur. 7 maja 1812 w Camberwell (dzielnica Londynu), zm. 12 grudnia 1889 w Wenecji) – angielski poeta i dramatopisarz.Hoplici (stgr. ὁπλῖται hoplitai, l.poj. ὁπλίτης hoplites) – ciężkozbrojni piechurzy walczący w zwartym szyku, zwanym falangą.

    Przypisy

    1. Herodot Dzieje, księga 6, rozdz. 105-106
    2. Herodot Dzieje, księga 6, rozdz. 116

    Zobacz też[]

  • Spartathlon
  • Spyridon Luis




  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Spiridon "Spiros" Luis (nazwisko często pisane Spyridon Louis, ur. 12 stycznia 1873 w Marusi, zm. 27 marca 1940 tamże) – grecki lekkoatleta, który był pierwszym zwycięzcą maratonu (wówczas na dystansie 40 km) w historii nowożytnych igrzysk olimpijskich. Złoty medal olimpijski zdobył podczas igrzysk w 1896 w Atenach. Zwycięstwo greckiego zawodnika w biegu maratońskim przypomniało wszystkim historię legendarnego ateńskiego żołnierza Filippidesa.
    Maraton (gr. Μαραθώνας) – miasto starożytnej i nowożytnej Grecji, ulokowane na wybrzeżu Attyki, siedziba władz gminnych, duży zbiornik retencyjny, ośrodek rolnictwa, sportu i letnisko. Miasto posiada niewielki, wszakże elegancki, lekkoatletyczny stadion sportowy, z wyraźnie zaznaczoną nowoczesną bazą lokalową, prócz niego olimpijski ośrodek kajakarstwa (tzw. tory wodne Schinias), nowoczesny ośrodek pływacki, gminny ośrodek kultury i międzynarodową Fundację Promocji Biegu Maratońskiego, obecnie, z uwagi na kryzys, działającą głównie w formie muzeum. Rozwinięta jest infrastruktura hotelarsko - gastronomiczna, a kompleks Błękitna Plaża (gr. Γαλάζια Ακτή) służy wypoczynkowi nadmorskiemu. W wielu miejscach, w tym przy ważnych skrzyżowaniach, ustawiono plansze z mapami i z obszerną informacją turystyczną. Wyróżniono obiekty związane z imprezami sportowymi, cmentarze w okresu wczesno i środkowo helladzkiego, antyczny pomnik wielkiej bitwy z Persami, Kopiec Ateńczyków, zespół świątyń bóstw egipskich, z okresu rzymskiego, oraz miejscowe muzeum archeologiczne.
    Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.
    Ateny (nowogr. Αθήνα = Athina, st.gr. Ἀθῆναι = Athenai, łac. Athenae) – stolica i największe miasto Grecji. Jeden z najważniejszych ośrodków turystycznych Europy z zabytkami kultury antycznej.
    Luc-Olivier Merson (ur. 21 maja 1846, zm. 13 listopada 1920) francuski malarz akademicki, rysownik, ilustrator, twórca projektów znaczków pocztowych i waluty.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.021 sek.