• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Filiki Eteria



    Podstrony: [1] 2 [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Habsburgowie – dynastia niemiecka (von Habsburg). Założycielem dynastii był Guntram Bogaty (X wiek). Nazwa rodziny wywodzi się od pierwszej posiadłości rodu, zamku Habsburg (od staro-wysoko-niemieckiego hab lub haw – przejście, przeprawa przez rzekę; legendarna etymologia od niem. Habichtsburg – Jastrzębi Zamek) położonego w kantonie Aargau w Szwajcarii. Przedstawiciele dynastii panowali m.in. w krajach niemieckich i włoskich, Świętym Cesarstwie Rzymskim, Czechach, Hiszpanii, Portugalii, Burgundii, na Węgrzech (a co za tym idzie także w Chorwacji) i w Siedmiogrodzie, w Niderlandach, na Śląsku oraz hiszpańskich i portugalskich koloniach w Azji i obu Amerykach. Dynastia w linii męskiej wygasła w 1740. Ostatnia z rodu Maria Teresa Habsburg wraz z mężem cesarzem Franciszkiem I Lotaryńskim założyła nową dynastię Habsbursko-Lotaryńską.Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.
    Powstanie w Rumunii[ | edytuj kod]

    W początkach 1821 Filiki Eteria podjęła próbę wywołania ogólnobałkańskiego powstania przeciwko panowaniu tureckiemu. Sam Aleksander Ipsilanti w lutym wkroczył z nielicznym oddziałem do pozostającej pod zwierzchnictwem tureckim Mołdawii (mordując Turków w Jassach i Gałaczu), a następnie dotarł do Wołoszczyzny. Hasło ogólnego powstania na Bałkanach nie znalazło jednak posłuchu – jedynie na Wołoszczyźnie, krótko przed rozpoczęciem akcji Filiki Eterii wybuchło powstanie pod wodzą Tudora Vladimirescu. Jednak wymiar społeczny, który zyskało powstanie Vladimirescu w Oltenii spowodował, że od całego przedsięwzięcia zaczęli się odżegnywać zarówno politycy rumuńscy, na których współdziałanie liczył Ipsilanti (szczególnie wobec dużej roli Greków fanariockich w tych kręgach), jak i car rosyjski (dodatkowo w dość niewygodnej pozycji wobec mocarstw zachodnich stawiały go nieprzemyślane niekiedy wypowiedzi przywódców heterii). Vladimirescu i Ipsilanti nie tylko nie nawiązali współpracy, ale doszło wręcz pomiędzy nimi do starć (m.in. zdradzony przez swych oficerów Vladimirescu został wydany w ręce Greków i przez nich zamordowany). Po upadku Vladimirescu Turcy podjęli zdecydowane działania przeciwko heterii i w czerwcu pokonali ich oddziały na Wołoszczyźnie – Ipsilanti został zmuszony do ucieczki za granicę habsburskiego Siedmiogrodu, a resztki Greków skapitulowały ostatecznie w monastyrze Cozia). Wkrótce potem rozgromiono także Greków w Mołdawii, gdzie ostatnim punktem oporu był monastyr Secu. Fala organizowanych przez władze, krwawych, antygreckich pogromów przetoczyła się przez większą część imperium.

    Dmitrij (Dimitrios) Konstantinowicz Ipsilanti (ros. Дмитрий Константинович Ипсиланти), (1793-1832) – drugi syn Konstantyna Ipsilanti, brat Aleksandra Ipsilanti. Rosyjski oficer walczący w Grecji.Tudor Vladimirescu (ur. ok. 1780, zm. 27 maja 1821) – przywódca powstania na Wołoszczyźnie w 1821, rumuński bohater narodowy.

    Powstanie w Grecji[ | edytuj kod]

    W marcu 1821 r. zorgazowane przez Filiki Eterię powstanie narodowowyzwoleńcze, wybuchło także w Grecji. W jego początkowym okresie, rzeczywiste kierownictwo objął Papaflessas. Wkrótce dotarł do Grecji książę Dimitris Ipsilantis, oficer rosyjski, wykształcony także na Zachodzie, brat przywódcy powstania w Mołdawii, szanowany i popularny wśród ogółu chrześcijańskich mieszkańców Grecji. Ipsilantisowi kilkakrotnie powierzano następnie zwierzchnie dowództwo wojskowe, choć raczej honorowe, niż rzeczywiste. W 1825 r. świadomie wybrana, bohaterska śmierć Papaflessasa symbolicznie zakończyła okres szczególnego wpływu założycielskiej grupy spiskowców z Filiki Eterii, ale i przyczyniła się do militarnej konsolidacji powstańców, mimo dzielących ich wcześniej, znacznych różnic. Co po kolejnych, trudnych latach, doprowadziło Grecję do niepodległości.

    Grecy – naród pochodzenia indoeuropejskiego. Tworzące go plemiona dotarły na tereny Grecji w II tysiącleciu p.n.e. Archimandryta (gr. archimandrites - przełożony owczarni) – w okresie wczesnego chrześcijaństwa opiekun klasztorów na terenie danej diecezji. Obecnie tytułu tego używa się w cerkwi prawosławnej i w niektórych wschodnich Kościołach katolickich.

    Niemożność samodzielnego tłumienia powstania w Grecji, obnażyła postępującą słabość imperium i także pozycji w nim Turków. Toteż po okresie odwetowej pacyfikacji księstw naddunajskich, na rzecz ich mieszkańców poczyniono koncesje, m.in. zaprzestając praktyki mianowania hospodarów spośród Greków fanariockich.

    Monemwasia (gr. Μονεμβασία, Monemvasiá) – miasto w prefekturze Lakonia na Peloponezie w Grecji. Według danych z 2001 roku liczy 4660 mieszkańców. Pełni funkcję ważnego ośrodka turystycznego. Znajdują się tutaj potężne fortyfikacje oraz kościoły bizantyjskie. Ze względu na położenie, u podnóża wielkiej skały wyrastającej z morza, miasto nazywane jest Gibraltarem Wschodu. Monemwasię łączy ze stałym lądem jedynie wąska grobla. Nazwa miasto pochodzi od zwrotu moni emvasis ("jedno wejście"), bowiem ze stałego lądu do miasta można dostać się wyłącznie przez jedną bramę.Biblioteka Narodowa Izraela (hebr. הספרייה הלאומית; dawniej: Żydowska Biblioteka Narodowa i Uniwersytecka, hebr. בית הספרים הלאומי והאוניברסיטאי) – izraelska biblioteka narodowa w Jerozolimie.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Odessa (ukr. Одеса, ros. Одесса) – miasto i stolica obwodu odeskiego Ukrainy, położone nad Morzem Czarnym.
    Jassy, Iaşi (węg. Jászvásár) – miasto w północno-wschodniej Rumunii (w historycznej Mołdawii), nad rzeką Bahlui (dorzecze Prutu); ośrodek administracyjny okręgu Jassy; 308,8 tys. mieszkańców (2009).
    Gałacz (rum. Galaţi) – miasto we wschodniej Rumunii, położone na lewym brzegu Dunaju, pomiędzy ujściami do niego Prutu i Seretu. Miasto to jest stolicą okręgu Gałacz.
    Mołdawia, Republika Mołdawii (mołd., rum. Moldova; mołd., rum. Republica Moldova; ros. Молдавия; czasem używana jest niezalecana przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami RP nazwa Mołdowa) – państwo europejskie położone na terenach historycznej Besarabii jak i obszarów położonych na lewym brzegu Dniestru (tzw. "Naddniestrze"). Graniczy z Ukrainą i Rumunią. W jej skład wchodzi także Terytorium Autonomiczne Gagauzji, gdzie językami urzędowymi są obok mołdawskiego gagauski i rosyjski, choć sami Rosjanie stanowią niewielką część ludności tego obszaru. Rdzenną ludność Gagauzji (Gagauz Yeri) (ponad 80%) stanowią Gagauzi – tureckojęzyczni prawosławni chrześcijanie.
    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Tajny związek - w etnologii termin określający różnego rodzaju stowarzyszenia o działalności skrywanej przed niewtajemniczonymi.
    Wojna o niepodległość Grecji (1821–1832) – wojna narodowo-wyzwoleńcza toczona przez Greków, przeciw Turkom. Ostatecznie, dzięki poparciu Francji, Wielkiej Brytanii i Rosji Grecja uzyskała niepodległość w roku 1830. Każdy z krajów pomagających Grecji miał w tym swój cel. Anglia chciała mieć lepszy dostęp do swoich ziem w Afryce i lepszy dostęp do południowej części Europy. Ponadto interwencja brytyjska była okazją do osłabienia Egiptu, którego sułtan brał udział w wojnie przeciw Grecji od 1825 roku. Nadmierny wzrost potęgi Egiptu mógłby zagrozić brytyjskim posiadłościom w Indiach. Rosji chodziło również o osłabienie Turcji, którą mocarstwa europejskie – Wielka Brytania i Francja – uważały za przeciwwagę dla Rosji na Bałkanach.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.787 sek.