• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Feliks Łubieński

    Przeczytaj także...
    Jurydyka (łac. iuridicus = prawny) – osada obok miasta królewskiego, rzadziej enklawa na gruntach miejskich, niepodlegająca władzom miejskim i miejskiemu sądownictwu.Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – oficjalny tytuł państwa prusko-brandenburskiego po 1701, wraz z pozostałymi domenami dynastii Hohenzollernów w latach 1701-1918, od 1871 wchodzące w skład Cesarstwa Niemieckiego. Terytorium Królestwa Prus obejmowało dwie trzecie całego obszaru Cesarstwa Niemieckiego.
    Towarzystwo Jezusowe, SJ (łac. Societas Iesu, SI), jezuici – męski papieski zakon apostolski Kościoła katolickiego, zatwierdzony przez papieża Pawła III 27 września 1540. Towarzystwo Jezusowe zostało założone w głównej mierze do walki z reformacją, by bronić i rozszerzać wiarę oraz naukę Kościoła katolickiego, przede wszystkim przez publiczne nauczanie, ćwiczenia duchowe, edukację i udzielanie sakramentów.

    Feliks Walezjusz Władysław Łubieński (ur. 22 listopada 1758 w Minodze k. Olkusza, zm. 2 października 1848 w Guzowie k. Żyrardowa) – polski działacz polityczny, prawnik, hrabia pruski od 1798 roku herbu Pomian, starosta nakielski, rotmistrz wojsk koronnych 1789-1792, członek Zgromadzenia Przyjaciół Konstytucji Rządowej.

    Hrabia – tytuł szlachecki, w Polsce od wyrazu grabia i graf, wyraz pochodzenia czeskiego i niemieckiego, w czasach wczesnośredniowiecznych comes, jednakże średniowieczni comites byli wyższymi urzędnikami, kasztelanami oraz wojewodami.Pomian (Bawolagłowa, Pierścina, Perstina, Poman, Pomianowicz, Proporczyk) – polski herb szlachecki, noszący zawołania Nowiny i Pomian. Występował głównie w ziemiach poznańskiej i sandomierskiej. W ramach unii horodelskiej przeniesiony na Litwę. Według legendy herbowej wywodzi się on z herbu Wieniawa.

    Ród Łubieńskich wywodził się z Łubnej (obecnie Łubna-Jakusy) pod Sieradzem. Był synem Celestyna i Pauliny z Szembeków. Ojciec Feliksa zmarł w 1759 r., a matka, w rok po śmierci męża, wyszła za Jana Prospera Potockiego, starostę guzowskiego. Feliks do 5 roku życia wychowywał się w domu babki – Jadwigi Szembekowej w Minodze. Następnie pieczę nad nim przejął jego stryjeczny dziad – prymas Władysław Aleksander Łubieński (1703-1767), któremu Feliks zawdzięcza znakomity start życiowy. Od 1767 roku kształcił się u jezuitów w Warszawie, potem studiował prawo w Sienie i Rzymie. Następnie pracował krótko w kancelarii kanclerza wielkiego wileńskiego Michała Czartoryskiego, lecz po ślubie z Teodorą Rogalińską w 1775 roku osiadł w swych dobrach pod SieradzemKalinowej i Szczytnikach. W 1778 został kawalerem Orderu Świętego Stanisława. Został posłem w 1778roku, poseł województwa sieradzkiego na Sejm Czteroletni w 1788 roku. Na Sejmie Czteroletnim jako poseł z województwa sieradzkiego był członkiem stronnictwa patriotycznego i jednym z redaktorów aktu konfederacji Sejmu. Czuwał nad przyjęciem Konstytucji 3 maja w lutym 1792 roku na sejmiku sieradzkim. Zorganizował też zjazd szlachty w Sieradzu, który uchwalił wyrazy sympatii dla Konstytucji. Figurował na liście posłów i senatorów posła rosyjskiego Jakowa Bułhakowa w 1792 roku, która zawierała zestawienie osób, na które Rosjanie mogą liczyć przy rekonfederacji i obaleniu dzieła 3 maja. Wiadomość o przystąpieniu króla do konfederacji targowickiej przyjął „z uszanowaniem”, pisząc jednak do króla, iż „to wszelkie moje przechodzi pojęcie”. Podczas wojny polsko-rosyjskiej w 1792 roku był komisarzem sejmowym przy Tadeuszu Kościuszce. Po klęsce zabiegał o zwolnienie polskich jeńców u władz pruskich. Po II rozbiorze Polski (1793) jego majątki – Kalinowa i Szczytniki znalazły się w zaborze pruskim. W 1793 r. w Szczytnikach przyjął, w otoczeniu ok. 100 miejscowej szlachty, króla pruskiego Fryderyka Wilhelma II, który wybrał się na objazd zdobyczy terytorialnych po II rozbiorze Polski. Był członkiem sprzysiężenia, przygotowującego wybuch powstania kościuszkowskiego, uczestnik insurekcji kościuszkowskiej. Wkrótce też za wstawiennictwem króla pruskiego uzyskał starostwo guzowskie i przeniósł się z Kalinowej do Guzowa, gdzie ostatecznie, na stałe osiadł w 1823 r. W roku 1798 otrzymał od króla Prus Fryderyka Wilhelma III tytuł hrabiowski. W roku 1806 wszedł z nominacji Napoleona w skład Komisji Rządzącej jako dyrektor sprawiedliwości i wyznań. Przygotował wprowadzenie do Polski Kodeksu Napoleona. Od 5 października 1807 do maja 1813 roku był Ministrem Sprawiedliwości, wykazując na tym stanowisku zarówno duże umiejętności organizacyjne, jak też dążność do rozszerzania kompetencji swego resortu. W roku 1808 założył ze swoich funduszy Szkołę Prawa w Warszawie, powstałą z przekształcenia istniejących od roku 1807 kursów dla urzędników sądowych. W 1811 przekształciła się w Szkołę Prawa i Administracji. Sprzeciwiał się uwłaszczeniu chłopów, był jednym z inicjatorów dekretu grudniowego. W 1812 powołany do Rady Generalnej Konfederacji Generalnej Królestwa Polskiego.

    Dewocja (łac. devotio – poświęcenie, ofiarowanie) lub bigoteria (fr. bigoterie – jw.) – pobożność, gorliwość w zachowaniach religijnych. Cechuje się zwykle rygoryzmem moralnym wobec zachowań swoich i innych ludzi. Termin "dewocja" może mieć znaczenie pozytywne i pejoratywne.Pudliszki – wieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie gostyńskim, w gminie Krobia. W latach 1975−1998 miejscowość położona była w województwie leszczyńskim, obecnie w województwie wielkopolskim.

    Nie był zbyt lubiany przez współczesnych, zarzucano mu serwilizm, samowolę w pełnieniu funkcji urzędowych i bigoterię.

    Pozostawił „Pamiętnik”, wydany pośmiertnie w 1874 roku.

    Był dwukrotnie żonaty, po raz drugi z Teklą z Bielińskich h. Junosza, wnuczką książąt Sanguszków, dramatopisarką i tłumaczką, która wniosła mu w posagu pałac w Warszawie (róg Królewskiej i Marszałkowskiej) oraz jurydykę Bielino. Miał z nią trzy córki i siedmiu synów, z których najbardziej znani to Tomasz Łubieński, Henryk Łubieński, Tadeusz Łubieński. Najmłodszy syn Feliksa, Józef, wżenił się w majątek Pudliszki, w których założona przez niego cukrownia stała się zalążkiem funkcjonującej do dziś przetwórni owocowo-warzywnej. Zmarł w Guzowie w 1848 r. Pochowano go na cmentarzu w Wiskitkach.

    Rosjanie (ros. русские / russkije) – naród wschodniosłowiański, zamieszkujący głównie Rosję oraz inne kraje byłego Związku Radzieckiego, przede wszystkim: Ukrainę, Białoruś, Kazachstan, Uzbekistan, Łotwę, Kirgistan, Estonię, Litwę, Mołdawię i Naddniestrze oraz Turkmenistan. Znaczące diaspory znajdują się w USA, Kanadzie, Wielkiej Brytanii, Brazylii i Niemczech.Władysław Aleksander Łubieński herbu Pomian (ur. 1 listopada 1703, zm. 21 czerwca 1767) – arcybiskup gnieźnieński i prymas Polski, interrex w 1763 roku, arcybiskup lwowski. Brat Floriana Łubieńskiego.

    W 1791 roku odznaczony Orderem Orła Białego, w 1805 pruskim Orderem Czerwonego Orła.

    Przypisy

    1. Marta Męclewska, Kawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705-2008, Zamek Królewski, Warszawa 2008, s. 255.
    2. Zbigniew Dunin-Wilczyński, Order Św. Stanisława, Warszawa 2006, s. 185.
    3. Kalendarzyk narodowy y obcy na rok ... 1792. ..., Warszawa 1791, s. 320.
    4. Łukasz Kądziela, Między zdradą a służbą Rzeczypospolitej. Fryderyk Moszyński w latach 1792-1793, Warszawa 1993, s. 46, Сборник Русского исторического общества, t. 47,Petersburg 1885, s. 273.
    5. Bartłomiej Szyndler, Powstanie kościuszkowskie 1794, Warszawa 1994, s. 33.
    6. Marta Męclewska, Kawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705-2008, Zamek Królewski, Warszawa 2008, s. 255.
    7. Marta Męclewska, Kawalerowie i statuty Orderu Orła Białego 1705-2008, Zamek Królewski, Warszawa 2008, s. 255.

    Bibliografia[]

  • Polski Słownik Biograficzny, Tom XVIII (1973 r.)
  • Encyklopedia Katolicka Tom XI, KUL, Lublin 2006 r.
  • M. Brandys, Koniec świata szwoleżerów, t. I, Warszawa 1972.
  • Wł. Chometowski, Pamiętnik hr. Feliksa Łubieńskiego, Warszawa 1890.
  • K. Pol, Feliks Łubieński, [w:] „Rzeczpospolita” z 28.04.1999.
  • A. Ruszkowski, Feliks Walezjusz Pomian Łubieński (1758-1848), jego przodkowie i dzieci, [w:] Na sieradzkich szlakach, nr 1/57/2000XV, s. 26-28.
  • Linki zewnętrzne[]

  • Władysław Chomętowski, Pamiętnik Feliksa hr. Łubieńskiego ministra sprawiedliwości, Warszawa 1890 (Format djvu)
  • Marek Jerzy Minakowski – Genealogia Potomków Sejmu Wielkiego – Serwis genealogiczny
  • Bielino to jurydyka założona w 1757 roku przez marszałka wielkiego koronnego Franciszka Bielińskiego, od którego nazwiska przyjęła nazwę. Obecnie tereny Bielina znajdują się w dzielnicy Śródmieście m.st. Warszawy.Kalinowa – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie sieradzkim, w gminie Błaszki, w odległości 5 km od miasta Błaszki.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Encyklopedia Katolicka – wydawana od 1973 roku wielotomowa encyklopedia przygotowywana w Instytucie Leksykograficznym KUL współpracującym z Towarzystwem Naukowym KUL. Encyklopedia prezentuje zagadnienia doktrynalne i działalność Kościoła katolickiego i innych Kościołów chrześcijańskich - prawosławnych i protestanckich, wspólnot religijnych i religii niechrześcijańskich. Zawiera wiele haseł z historii Kościoła w Polsce i na świecie, z teologii, kultury i sztuki chrześcijańskiej a także z zakresu katolickiej nauki społecznej.
    Zgromadzenie Przyjaciół Konstytucji Rządowej pełna nazwa "Zgromadzenie Przyjaciół Konstytucji Rządowej Fiat Lux (łac. "niech stanie się światłość"; zwane też Klubem Przyjaciół Konstytucji) – polskie stronnictwo polityczne będące równocześnie klubem parlamentarnym, założone 10 maja 1791 (na zebraniu u marszałka sejmu Stanisława Małachowskiego) , którego celem było podtrzymywanie uchwalonej kilka dni wcześniej Konstytucji 3 maja i dbanie o nienaruszanie jej postanowień. Doprowadziło do przyjęcia przez Sejm Czteroletni wielu ustaw szczegółowych, sankcjonujących przeprowadzoną zmianę ustroju Rzeczypospolitej.
    Komisja Rządząca – tymczasowy rząd Księstwa Warszawskiego, powołany dekretem cesarza Napoleona I. Działał od 14 stycznia do 5 października 1807 roku.
    Sejm Czteroletni (Sejm Wielki) – sejm zwołany 6 października 1788 za zgodą cesarzowej Rosji Katarzyny II w Warszawie, obradujący do 29 maja 1792 pod węzłem konfederacji pod laską marszałka konfederacji koronnej Stanisława Małachowskiego i mający na celu, w zamyśle organizatorów, przywrócenie pełnej suwerenności i przyspieszenie rozwoju gospodarczego Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Od grudnia 1790 roku obradował w podwojonym składzie.
    Tomasz Andrzej Adam Łubieński herbu Pomian (ur. 24 grudnia 1784 w Szczytnikach koło Kalisza, zm. 27 sierpnia 1870 w Warszawie), szwoleżer, hrabia pruski, baron I Cesarstwa Francuskiego, generał, senator-kasztelan Królestwa Polskiego (kongresowego) w 1829 roku, ziemianin kaliski i przedsiębiorca.
    Województwo sieradzkie (łac. Palatinatus Siradiensis) – jednostka terytorialna Korony Królestwa Polskiego, później Rzeczypospolitej Obojga Narodów istniejące w latach 1339–1793, tworząca prowincję wielkopolską, obejmująca powierzchnię 9 700 km², posiadająca 4 powiaty. Siedzibą wojewody był Sieradz, a sejmiki ziemskie odbywały się w Szadku.
    Łubna-Jakusy – wieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie sieradzkim, w gminie Błaszki. W latach 1975−1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.062 sek.