• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Ewangelicki Kościół Unii Staropruskiej

    Przeczytaj także...
    Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – oficjalny tytuł państwa prusko-brandenburskiego po 1701, wraz z pozostałymi domenami dynastii Hohenzollernów w latach 1701-1918, od 1871 wchodzące w skład Cesarstwa Niemieckiego. Terytorium Królestwa Prus obejmowało dwie trzecie całego obszaru Cesarstwa Niemieckiego.II Rzeczpospolita (II RP) – Rzeczpospolita Polska w latach 1918–1945, od odzyskania suwerenności państwowej w 1918 do wycofania uznania międzynarodowego dla Rządu RP na uchodźstwie w konsekwencji wykonania porozumień między mocarstwami wielkiej trójki na konferencji jałtańskiej w 1945.
    Kościół Ewangelicko-Augsburski w Rzeczypospolitej Polskiej – najstarszy i największy Kościół ewangelicki (protestancki) w Polsce, kościół luterański prawnie działający na terenie Polski, będący członkiem takich organizacji, jak Światowa Rada Kościołów, Światowa Federacja Luterańska, Konferencja Kościołów Europejskich, Polska Rada Ekumeniczna. Organem prasowym jest Zwiastun Ewangelicki. Zwierzchnikiem Kościoła jest bp Jerzy Samiec.

    Ewangelicki Kościół Unii Staropruskiej (Ewangelicki Kościół Unijny, niem. Evangelische Kirche der altpreußischen Union, 1922–1953; Evangelische Kirche der Union, 1953–2003) – powstał w 1817, początkowo jedynie na terenie Królestwa Prus. Do 9 listopada 1918 na czele Kościoła stał król Prus.

    II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.Ewangelicki Kościół Unijny na polskim Górnym Śląsku (niem. Unierte Evangelische Kirche in Polnisch Oberschlesien) – ewangelicko-unijny związek religijny istniejący w latach 1923-1939 w części Górnego Śląska znajdującej się na terytorium II Rzeczypospolitej. Powstał w oparciu o znajdujące się na tym obszarze dawne parafie Ewangelickiego Kościoła Unii Staropruskiej w Rzeszy Niemieckiej. Miał siedzibę w Katowicach w obiektach dzisiejszej parafii ewangelicko-augsburskiej przy ul. Warszawskiej 18. Jego zwierzchnikiem był w latach 1923-1937 ks. prezydent Herman Voss, a następnie do września 1939 mec. Władysław Michejda.

    W XIX i XX w. w jego łonie na terenie Mazur rozwinął się neopietystyczny ruch gromadkarski.

    W okresie międzywojennym na obszarze II Rzeczypospolitej funkcjonowały wyodrębnione z Ewangelickiego Kościoła Unii Staropruskiej Ewangelicki Kościół Unijny w Polsce z siedzibą w Poznaniu oraz Ewangelicki Kościół Unijny na polskim Górnym Śląsku. Sukcesorem majątku obu tych Kościołów po II wojnie światowej stał się co do zasady Kościół Ewangelicko-Augsburski w RP.

    Mazury (dawn. Mazowsze Pruskie, Mazury Pruskie, niem. Masuren) – region geograficzno-kulturowy w północno-wschodniej Polsce. Obejmuje tereny Pojezierza Mazurskiego i Pojezierza Iławskiego, administracyjnie wchodzi w skład województwa warmińsko-mazurskiego.Poznań (niem. Posen, łac. Posnania, jidysz פּױזן Pojzn) – miasto na prawach powiatu w zachodniej Polsce, położone na Pojezierzu Wielkopolskim, nad Wartą, u ujścia Cybiny. Historyczna stolica Wielkopolski, od 1999 r. siedziba władz województwa wielkopolskiego i powiatu poznańskiego. Miasto jest istotnym węzłem drogowym i kolejowym, funkcjonuje tu również międzynarodowy port lotniczy.

    1 lipca 2003 w Niemczech Ewangelicki Kościół Unii połączył się z Unią Kościołów Ewangelickich (Union Evangelischer Kirchen).

    Przypisy

    1. Nazwy w innych czasach: Evangelische Kirche in den Königlich-Preußischen Landen, 1821–1845; Evangelische Landeskirche in Preußen, 1845–1875; Evangelische Landeskirche der älteren Provinzen Preußens, 1875–1922.

    Bibliografia[]

  • Wilhelm Niesel, Kirche unter dem Wort. Der Kampf der Bekennenden Kirche der altpreußischen Union 1933–1945, Getynga: Vandenhoeck & Ruprecht, 1978 (Arbeiten zur Geschichte des Kirchenkampfes: Ergänzungsreihe; tom 11) ISBN 3-525-55556-3.
  • „... den großen Zwecken des Christenthums gemäß“: Die Evangelische Kirche der Union 1817 bis 1992. Eine Handreichung für die Gemeinden, Wilhelm Hüffmeier (Kompil.) für die Kirchenkanzlei der Evangelischen Kirche der Union (Hrsg.) im Auftrage der Synode, Bielefeld: Luther-Verlag, 1992 ISBN 3-7858-0346-X.
  • Pietyzm (niem. Pietismus) – nurt religijny w luteranizmie z XVII i XVIII wieku kładący nacisk na rozbudzenie uczuć religijnych poprzez modlitwę, studiowanie Biblii oraz działalność charytatywną. Szczególnie rozwinął się w Wirtembergii i Prusach w XVII w.Gromadkarze – ruch ewangelików na Mazurach, powstały jako protest przeciwko germanizacji Mazurów przez Niemców. Gromadkarze zbierali się w prywatnych mieszkaniach i czytali Biblię, nie chcieli należeć do grupującego głównie Niemców Kościoła Ewangelickiego Unii Staropruskiej.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Ewangelicki Kościół Unijny w Polsce (niem. Die Unierte Evangelische Kirche in Polen), zwany potocznie Kościołem Ewangelicko-Unijnym w Polsce – ewangelicko-unijny związek religijny istniejący w okresie II Rzeczypospolitej na terenie Wielkopolski i Pomorza, powstały z parafii Ewangelickiego Kościoła Unii Staropruskiej, które znalazły się po I wojnie światowej na terenie państwa polskiego. Był on odrębnym bytem prawnym w stosunku do Ewangelickiego Kościoła Unijnego na polskim Górnym Śląsku oraz Kościoła Ewangelicko-Luterskiego w Polsce Zachodniej. W 1934 liczył 293 346 wiernych. Jego naczelna władza wykonawcza (konsystorz) miała siedzibę w Poznaniu przy ul. Młyńskiej 11a. Jego zwierzchnikiem (superintendentem generalnym) był w całym okresie istnienia Kościoła pastor Paul Blau. Kościół pod względem narodowościowym miał charakter niemiecki. Na przestrzeni całej jego historii między Kościołem a władzami II Rzeczypospolitej występowały napięcia natury politycznej.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.013 sek.