• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Epos

    Przeczytaj także...
    Luigi Pulci (ur. 15 sierpnia 1432 we Florencji - zm. 1484 w Padwie) - poeta włoski związany z dworem Medyceuszy. Pozostawał w dobrych stosunkach z Wawrzyńcem Wspaniałym, od którego otrzymywał pomoc i protekcję. Mimo wszystko życie poety było często trudne - cierpiał z powodów materialnych, a nawet został wygnany z Florencji z powodu długów zaciągniętych u swojego brata. Podróżował długo po Włoszech, bywał w Neapolu, Bolonii, Mediolanie, Wenecji, wykonując zlecenia powierzone mu przez Wawrzyńca Wspaniałego. Pod koniec życia opuścił dwór medycejski, wyrafinowany w gustach i postrzegający go jako przedstawiciela odchodzącej epoki literackiej.Encyklopedia PWN – encyklopedia internetowa, oferowana – bezpłatnie i bez konieczności uprzedniej rejestracji – przez Wydawnictwo Naukowe PWN. Encyklopedia zawiera około 122 tysiące haseł i 5 tysięcy ilustracji.
    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>

    Epos (gr. έπος, epos = słowo), także: ‘epopeja’, ‘poemat heroiczny’, czasem również ‘poemat epicki’ – jeden z głównych i najstarszych gatunków epiki. Tradycyjne eposy to dłuższe poematy narracyjne o specyficznej konstrukcji elementów świata przedstawionego, podporządkowanej funkcji parenetycznej i afirmującej etos społeczności, w której zostały napisane. Eposy charakteryzują również: typ bohatera (heros, początkowo król bądź rycerz, później także heros duchowy; postać programowo idealizowana), podniosły rejestr stylistyczny, koncepcja podmiotu twórczego (narracja trzecioosobowa) oraz tworzywo poetyckie (początkowo autorzy eposów sięgali najczęściej po zdarzenia mityczne bądź legendarne, do „czasu ojców”, później także po wydarzenia historyczne). Obejmuje utwory najczęściej poetyckie, np. Iliada, Odyseja, choć eposami (epopejami) nazywa się także powieści o rozmachu epickim, ukazujące dzieje życia legendarnych, częściowo lub całkiem historycznych bohaterów lub też opowieść o prapoczątkach jakiegoś narodu, a także omawia początki kultów religijnych. Często opowiadają nie tylko o postaciach ludzkich, ale też boskich, magicznych czy demonicznych (np. Ramajana). Najwcześniejsze eposy mają charakter zbioru opowieści mitycznych i wywodzą się często z czasów, w których grupa ich autorów nie znała pisma. Epos doby pisma wykształcił odmianę historyczną, ukazującą wydarzenia jeszcze nieprzebrzmiałe (np. poematy Samuela Twardowskiego, Transakcyja wojny chocimskiej Wacława Potockiego), a także biblijną, która za pomocą środków biblijnych przedstawia losy bohaterów Pisma św., zwłaszcza Chrystusa, ale też całą historię świętą (odmianę tę reprezentują np. Chrystiada Marca Girolama Vidy, Raj utracony Johna Miltona).

    Wacław Potocki (ur. 1625 w Woli Łużańskiej, zm. przed 9 lipca 1696 w Łużnej) – sędzia skarbowy, podstarości biecki i sędzia grodzki biecki (w latach 1667-1676), podczaszy krakowski (1678-1685), jeden z głównych twórców barokowych w Polsce, poeta, epik, satyryk i moralista.Życie i przygody Remusa (kasz.: Żëcé i przigòdë Remùsa) – epopeja kaszubska; powieść uznana przez znawców tematu za najwybitniejsze dzieło literatury kaszubskiej.

    Prostszą, krótszą odmianą jest poemat epicki (np. Beowulf). Często głównym wątkiem eposu jest historia jednego rodu panującego (Pieśń o Nibelungach) lub dzieje życia jednego niezwykłego heroicznego bohatera (Odyseja), ale może on też przedstawiać opowieść o całym ludzie (Kalevala), o jego początkach (Eneida), także o jego bogach (Dzieje Dionizosa, Edda) i przodkach (eposy Hezjoda). Dawne eposy i poematy epickie przeznaczone były do recytowania lub do śpiewania, często zawierały elementy rytuałów i były używane w celach religijnych. Stanowiły też często zapis religii i mitologii danego ludu, jego wartości moralnych, obyczajowości i najstarszego języka.

    Szahname, pers.: شاهنامه "Księga królewska" – perski epos narodowy autorstwa Ferdousiego (940 - 1020 albo 1025), opowiadający tradycyjną historię Iranu od stworzenia świata do upadku dynastii Sasanidów.Tebaida – poemat epicki rzymskiego poety Publiusza Papiniusza Stacjusza. Opowiada on o walkach, jakie toczyli między sobą o panowanie nad greckimi Tebami synowie króla Edypa, Polinejkes i Eteokles. Utwór napisany został heksametrem daktylicznym. W wielu miejscach nawiązuje do epiki Wergiliusza.

    Za ostatnią „żywą epopeję” uważa się nawiązującą do początków buddyzmu tybetańskiego Epopeję o Królu Gesarze. Wśród Tybetańczyków i Mongołów znaleźć można około 140 pieśniarzy, którzy zajmują się tą balladą. Eposy powstałe w czasach późniejszych (począwszy od czasów rzymskich, ale i np. Raj utracony i Pan Tadeusz) są dziełami czysto literackimi, które nie wywodzą się bezpośrednio z ustnej tradycji epickiej.

    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>Harry Edmund Martinson (ur. 6 maja 1904 w Jämshög, zm. 11 lutego 1978 w Sztokholmie) – szwedzki pisarz, poeta, dramaturg i malarz. Członek Akademii Szwedzkiej. Laureat między innymi Nagrody Nobla w dziedzinie literatury za rok 1974.

    Eposy były pisane przy użyciu różnych form wersyfikacyjnych. Eposy greckie i rzymskie były układane iloczasowym heksametrem daktylicznym, bez podziału na strofy i bez rymu. Arma virumque cano, Troiae qui primus ab oris Italiam, fato profugus, Laviniaque venit litora, multum ille et terris iactatus et alto vi superum saevae memorem Iunonis ob iram; multa quoque et bello passus, dum conderet urbem, inferretque deos Latio, genus unde Latinum, Albanique patres, atque altae moenia Romae. (Wergiliusz, Eneida. Księga pierwsza)

    W krajach romańskich eposy pisano przeważnie oktawą (abababcc), a niekiedy tercyną (aba bcb cdc...). Oktawa była budulcem wielu renesansowych eposów włoskich, hiszpańskich i portugalskich. Przy jej użyciu tworzyli swoje najsławniejsze dzieła Luigi Pulci, Matteo Maria Boiardo, Ludovico Ariosto, Torquato Tasso, Lucrezia Marinella, Alonso de Ercilla y Zúñiga, Luís de Camões, Vasco Mouzinho de Quevedo, Francisco de Sá de Meneses i Gabriel Pereira de Castro.

    Słowo o wyprawie Igora (Слово о плъку Игоревѣ, trl. Slovo o pl’’ku Igorevě, także Słowo o pułku Igora) – zabytek literatury staroruskiej z okresu Rusi Kijowskiej, datowany na koniec XII wieku.Epika – jeden z trzech rodzajów literackich (obok liryki i dramatu). Ukształtowała się z ustnych sag, podań, legend i mitów o przeszłości.
    As armas e os barões assinalados, Que da ocidental praia Lusitana, Por mares nunca de antes navegados, Passaram ainda além da Taprobana, Em perigos e guerras esforçados, Mais do que prometia a força humana, E entre gente remota edificaram Novo Reino, que tanto sublimaram; (Luís Vaz de Camões, Os Lusíadas, Canto Primeiro)

    W Anglii w roli tworzywa eposów stosowano albo wiersz biały (blank verse), albo siedmiowersową strofę królewską (ababbcc) i dziewięciowersową strofę spenserowską (ababbcbcc).

    Marcus Annaeus Lucanus (ur. 3 listopada 39, zm. 30 kwietnia 65) – poeta rzymski, bratanek Seneki Młodszego, wnuk Seneki Starszego. Urodził się w Kordowie, na terenach dzisiejszej Hiszpanii. Za udział w spisku Pizona na życie Nerona został zmuszony do samobójstwa.Trzynastozgłoskowiec – format wiersza sylabicznego, w którym w każdym wersie występuje trzynaście sylab. W każdym wersie po 7. sylabie występuje średniówka.
    Heavy that slumber over all the land; But terrible the wakening! for, behold! While yet the sun shone brightly,--on the leaves, Dew--steeped, and grasses, and the rippling streams, A diamond sparkle flinging,--the clear air Suddenly 'gan to thicken. Cloud was none, Nor gentlest waft of wind, that from afar, O'er sea, or desert, might that gloom have brought. (Edwin Atherstone, Israel in Egypt, Book fourteenth)

    W Polsce eposy pisze się przeważnie trzynastozgłoskowcem rymowanym parzyście. W ten sposób pisał między innymi Wacław Potocki. Tradycyjnie rymowanym trzynastozgłoskowcem tłumaczono także starożytny heksametr.

    Tybetańczycy (tyb.: བོད་པ།་ Wylie: Bod pa; chin. 藏族, pinyin: Zàng Zú) - naród zamieszkujący głównie Wyżynę Tybetańską, po inwazji chińskiej i aneksji Tybetu w 1951 r. stanowią obecnie mniejszość narodową w zachodnich Chinach (4,8 mln 1994 r.). Tybetańczycy zamieszkują również prowincje Qinghai, Syczuan, Gansu, Junnan oraz Indie (historyczny region Ladakh, zwany też niekiedy Tybetem Zachodnim, Sikkim oraz liczne skupiska emigracyjne w stanie Himachal Pradesh, w tym obecna siedziba XIV Dalajlamy Dharamsala), Nepal i Bhutan. Pod względem antropologicznym zaliczani są do rasy mongoloidalnej. Mówią językami tybetańskimi należącymi do tybeto-birmańskiej gałęzi rodziny chińsko-tybetańskiej. Posługują się pismem tybetańskim. Wyznają w większości buddyzm tybetański. Głównymi ośrodkami kultu religijnego są Lhasa i Xigazê.Epos o Gilgameszu — akadyjski epos opisujący poszukiwanie przez legendarnego Gilgamesza, władcę sumeryjskiego miasta Unug (akadyjskie Uruk), tajemnicy nieśmiertelności. Epos ten – zawierający między innymi opis potopu – powstał na kanwie wcześniejszych sumeryjskich opowieści o tym władcy.
    Już we trzech częściach Turczyn rozpościera świata Twardy tron, już ciężarem samym insze zgniata Królestwa; już Azyja, już ma i Afryka, Już ma na karku piękna Europa łyka; Gdzie nad samym Bosforem ze wszytkich narodów Zburzonych najsławniejszy opanował z grodów Konstantynopol – niegdy twój, Paleologu! Tam siedzi i samemu nie składając Bogu, Do ostatniej złupiwszy okrąg świata miazgi, Wszytkich za nic poczyta, wszytkich za drobiazgi. (Wacław Potocki, Wojna chocimska)

    Niekiedy eposy są pisane przy użyciu innych rodzajów wiersza. Serbowie stosują dziesięciozgłoskowiec, zaś fińska Kalevala została skomponowana zasadniczo ośmiozgłoskowcem. W epice staroangielskiej wykorzystywano nie rym, ale aliterację, która budowała wiersz aliteracyjny

    Strofa spenserowska (ang. Spenserian stanza) – typ strofy składającej się z dziewięciu wersów, w tym ośmiu jambicznych pięciostopowych i jednego sześciostopowego. Ten układ strofy wiersza charakterystyczny był dla angielskiego poety Edmunda Spensera, w którego twórczości po raz pierwszy się pojawił. Najstarszym świadectwem użycia tej formy jest The Faerie Queene (1596). Strofą spenserowską posługiwali się liczni poeci angielscy w tym George Gordon Byron, Percy Bysshe Shelley i John Keats. W Polsce używali jej Juliusz Słowacki i Jan Kasprowicz.Parsifal (niem. Parzival) – jest to epos rycerski pisany wierszem, autorstwa Wolframa von Eschenbach. Dzieło powstało prawdopodobnie na początku XIII wieku i jest przykładem niemieckiej literatury dworskiej. W zazębiających się wątkach przedstawione są przygody dwóch rycerzy Okrągłego Stołu – z jednej strony ścieżka rozwoju tytułowego Parsifala z nieoświeconego młodzieńca na władcę Graala (oryg.: Gral), a z drugiej strony niebezpieczne próby potwierdzenia swojej wartości przez Gawana. Tematycznie epos należy do tzw. epiki rycerskiej, nawet w obliczu faktu, iż przyjęcie Parsifala do grona rycerzy Okrągłego Stołu mitycznego króla Artura (w eposie: Artusa) stanowi tylko niewielką część drogi w poszukiwaniach Świętego Graala.

    Znane eposy w literaturze światowej[ | edytuj kod]

  • Gilgameszliteratura sumero-akadyjska – ok. XX wiek p.n.e.
  • Enuma eliszliteratura sumero-akadyjska
  • Ramajana – literatura sanskrycka – II wiek p.n.e.II wiek n.e.
  • Mahabharata – literatura sanskrycka – IV wiek p.n.e.IV wiek n.e.
  • Iliadaliteratura greckaVIII wiek p.n.e.
  • Odysejaliteratura grecka – VIII wiek p.n.e.
  • Theogonialiteratura greckaHezjod
  • Prace i dnieliteratura greckaHezjod
  • ArgonauticaApolloniusz z Rodos – III wiek p.n.e.
  • Roczniki – literatura rzymska – Enniusz – II wiek p.n.e.
  • Eneida – literatura rzymska – WergiliuszI wiek p.n.e.
  • Farsalia – literatura rzymska – LukanI wiek
  • Achilleida – literatura rzymska – Publiusz Papiniusz Stacjusz – I wiek
  • Tebaida – literatura rzymska – Publiusz Papiniusz Stacjusz – I wiek
  • Punica (epos) – literatura rzymska – Silius Italicus – I wiek
  • Argonautica – literatura rzymska – Waleriusz Flakkus – I wiek
  • Dzieje Dionizosa Nonnos z Panopolis
  • Epopeja o Królu Gesarze – tybetański epos – X/XI wiek
  • Szahname (Księga królewska)Ferdousi – literatura perska – X/XI wiek
  • Beowulfliteratura angielskaIX wiek
  • Widsithliteratura angielska
  • Pieśń o Rolandzie – literatura francuska – XI wiek
  • Bazyli Digenis Akritas – literatura Bizancjum – XII wiek
  • Dawid z Sasunuliteratura ormiańska
  • Rycerz w tygrysiej skórzeSzota Rustaweli – literatura gruzińska
  • EddaXIII wiek
  • Pieśń o NibelungachXIII wiek
  • Bitwa na Kosowym Poluliteratura serbska
  • Parsifal i Willehalm – Wolfram von Eschenbach – XII/XIII wiek
  • KalevalaXIX wiek
  • Kalevipoeg – estoński epos wzorowany na Kalevali
  • Życie i przygody Remusaliteratura kaszubskaXX wiek
  • Heimskringla
  • Bitwa pod Maldonliteratura angielska
  • Pieśń o Cydzie
  • Tain. Uprowadzenie stad z Coulange
  • Mabinogion
  • Cad Gaddeu (Bitwa drzew)
  • Saga rodu Wölsungów
  • sagi islandzkie
  • cykl feniański
  • cykl ulsterski
  • cykl arturiański
  • Słowo o wyprawie Igora – literatura staroruska
  • Oguz chan – literatura azerska
  • Pieśń o Hildebrandzie
  • Hikayat Hang Tuah – malezyjski epos narodowy
  • Epos o ManasieKirgistan
  • FilostratoGiovanni BoccaccioXIV wiek
  • TeseidaGiovanni BoccaccioXIV wiek
  • MorganteLuigi PulciXV wiek
  • Roland zakochanyMatteo Maria BoiardoXV wiek
  • Jerozolima wyzwolonaTorquato TassoXVI wiek
  • Orland szalonyLudovico AriostoXVI wiek
  • LuzjadyLuís de CamõesXVI wiek
  • Malakka zdobytaFrancisco de Sá de MenesesXVII wiek
  • La ArgentinaMartín del Barco CenteneraXVII wiek
  • Afonso AfricanoVasco Mouzinho de QuevedoXVII wiek
  • Viriato TrágicoBrás Garcia de Mascarenhas1699
  • Caramuru – Santa Rita Durão – brazylijski epos bohaterski – XVIII wiek
  • AraukanaAlonso de Ercilla y Zúñiga -XVI wiek
  • Koroğluliteratura azerska
  • OsmanIvan GundulićXVII wiek
  • L'EnricoLucrezia Marinella – 1635
  • Wojna chocimskaWacław PotockiXVII wiek
  • Raj utraconyJohn MiltonXVII wiek
  • Raj odzyskanyJohn MiltonXVII wiek
  • Królowa wieszczek (albo Królowa elfów) – Edmund SpenserXVI wiek
  • JagiellonidaDyzma Bończa-TomaszewskiXIX wiek
  • Pan TadeuszAdam MickiewiczXIX wiek
  • Chrzest nad Sawicąliteratura słoweńskaFrance PrešerenXIX wiek
  • Mateusz z Trenczynaliteratura słowackaĽudovít ŠtúrXIX wiek
  • Nordens Guder (Bogowie północy) – literatura duńskaAdam Gottlob OehlenschlägerXIX wiek
  • Pan Balcer w BrazyliiMaria KonopnickaXX wiek
  • Król AlfredJohn FitchettXIX wiek
  • Upadek Niniwy (epos)Edwin AtherstoneXIX wiek
  • Izrael w Egipcie' – Edwin AtherstoneXIX wiek
  • Evangeline i Pieśń o Hajawacie – Henry Wadsworth LongfellowXIX wiek
  • Powieść o Udałym Walgierzu – Stefan Żeromski (na podstawie powieści średniowiecznej)
  • John Brown’s BodyStephen Vincent BenétXX wiek
  • AniaraHarry Martinson – XX wiek
  • Zobacz też[ | edytuj kod]

  • epos narodowy
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Eleazar Mieletinski, Pochodzenie eposu bohaterskiego, 2009
    2. Roman Krzywy, Epos, „Zagadnienia Rodzajów Literackich”, 49 (1-2), 2006, DOI10.26485/ZRL, ISSN 0084-4446.
    3. epos, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2016-11-13].
    4. Hexameter poetry (ang.). Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2016-11-14].
    5. P. Vergilii Maronis Aeneidos liber primus (łac.). thelatinlibrary.com. [dostęp 2016-11-14].
    6. Ottava rima, poetic form (ang.). Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2016-11-14].
    7. Castelar de Carvalho: Camões e as Fórmulas Lapidares em Os Lusíadas (port.). institutodeletras.uerj.br. [dostęp 2016-11-14].
    8. Edwin Atherstone: Israel in Egypt. Book fourteenth (ang.). poemhunter.com. [dostęp 2016-11-14].
    9. Wacłąw Potocki: Transakcya wojny chocimskiej (pol.). wolnelektury.pl. [dostęp 2016-11-14].
    10. Alliteration (ang.). Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2016-11-14].
    11. Alliterative verse, literature (ang.). Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2016-11-14].
    12. Epic, literary genre (ang.). Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2016-11-13].
    13. Hezjod, Teogonia (pol.). archeos.pl. [dostęp 2016-11-14].
    14. Hezjod, [w:] Encyklopedia PWN [online] [dostęp 2016-11-14].
    15. Apollonios z Rodos, Emilia Żybert-Pruchnicka (przekł.): Wyprawa Argonautów po złote runo (Argonautika) (pol.). wuwr.com.pl. [dostęp 2016-11-14].
    16. Annales, work by Ennius (ang.). Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2016-11-14].
    17. Silius Italicus: Punica. Translated by James D. Duff (ang.). ia800201.us.archive.org. [dostęp 2016-11-14].
    18. Nonnos: Dionysiaca. With an English translation by William Henry Denham Rouse (ang.). archive.org. [dostęp 2016-11-14].
    19. Ludomił German (tłumacz): Niedola Nibelungów (pol.). wolnelektury.pl. [dostęp 2016-11-14].
    20. Kalevala, Finnish literature (ang.). Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2016-11-14].
    21. Andrzej Bukowski: Życie i twórczość Aleksandra Majkowskiego (pol.). literat.ug.edu.pl. [dostęp 2016-11-14].
    22. Robert Graves: Biała bogini. Gramatyka historyczna mitu poetyckiego. Przełożył Ireneusz Kania. Warszawa: Aletheia, 2000, s. 29-54. ISBN 978-83-61182-17-7.
    23. Wiktor Jarosław Darasz: Mały przewodnik po wierszu polskim. Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego, 2003, s. 150. ISBN 83-900829-6-9.
    24. The Foreign Quarterly Review, Tom 24 (ang.). books.google.pl. s. 215. [dostęp 2016-11-14].
    25. Centenera, Martín del Barco (hiszp.). portalguarani.com. [dostęp 2016-11-23].
    26. Ewa Łukaszyk: Wyspa kobiety czy wyspa czystości. Polemika wokół sebastianizmu w epice portugalskiej przełomu XVI i XVII wieku, w: Archipelagi wyobraźni: z dziejów toposu wyspy w kręgu literatur romańskich. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2007, s. 60.
    27. The ancient Portugal reborn in the Brazil”: The myth of Portuguese-Brazilian Empire in the epic poem Caramuru by Santa Rita Durão (port.). estudosculturais.com. [dostęp 2016-11-14].
    28. Przemysław Mroczkowski: Historia literatury angielskiej. Zarys. Wrocław: Ossolineum, 1981, s. 239-246. ISBN 83-04-00784-3.
    29. Agnieszka Kwiatkowska: Oświeceniowe rozważania o eposie. Dyskusja wokół Pułtawy i Jagiellonidy (pol.). pressto.amu.edu.pl. [dostęp 2016-11-14].
    30. Nordens guder. Et episk digt af Oehlenschläger (duń.). Archive.org. [dostęp 2016-11-19].
    31. Adam Oehlenschlaeger: The Gods of the North. An Epic Poem. Translated by William Edward Frye, William Pickering, London (ang.). books.google.pl, 1845. [dostęp 2016-11-20].
    32. Charles William Sutton: Fitchett, John. W: Dictionary of National Biography. T. 19. Smith, Elder & Co, 1889. (ang.)
    Bazyli Digenis Akritas (Διγενῆς Ἀκρίτης) - bizantyński epos bohaterski powstały w latach pięcdziesiątych XI wieku. Jest pierwszym w literaturze greckiej eposem powstałym po Iliadzie i Odysei Homera. Został osnuty na tle dziejów Bizancjum i prastarych tradycji ludowych sięgających świata starożytnego. Szybko urósł do roli narodowej epopei bizantyńskiej napisanej wierszem politycznym. O jego popularności świadczą różne zachowane wersje, zaginione ballady z tzw. cyklu akryckiego, późniejsze pieśni ludowe o epizodach z życia Digenisa oraz przekład na język staroruski z przełomu XII/XIII wieku.Maria Stanisława Konopnicka z domu Wasiłowska, ps. Jan Sawa, Marko, Jan Waręż (ur. 23 maja 1842 w Suwałkach, zm. 8 października 1910 we Lwowie) – polska poetka i nowelistka okresu realizmu, krytyk literacki, publicystka i tłumaczka.




    Warto wiedzieć że... beta

    Nordens Guder (Bogowie Północy) – zbiór wierszy duńskiego romantycznego poety Adama Gottloba Oehlenschlägera, wydany w 1819, stanowiący współczesne opracowanie wątków z mitologii germańskiej i będący niejako nowoczesną Eddą. Na język angielski nordycką epopeję Oehlenschlägera przełożył William Edward Frye. Utwór jest napisany przy użyciu różnych form wersyfikacyjnych, między innymi strofy królewskiej, rymowanej ababbcc:
    Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.
    Orland szalony (Orlando furioso) – epos rycerski napisany przez Ludovico Ariosto, ostatecznie w 46 pieśniach, razem 38 736 linijek (najdłuższy epos europejski), pisany w formie rymowanej oktawy (ottava rima) według wzoru abababcc.
    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>
    Achilleis – nieukończony epos bohaterski rzymskiego poety Stacjusza, znanego szerzej jako autor poematu epickiego Tebaida. Utwór opowiada o młodości Achillesa. Przedstawiony w nim został pobyt przyszłego bohatera wojny trojańskiej na wyspie Skyros. Epos składa się z dwóch ksiąg, przy czym druga zawiera tylko 160 wersów.
    Literatura ormiańska powstała de facto po 406 r., gdy ormiański mnich Mesrop Masztoc opracował odrębny alfabet, zwany dziś alfabetem ormiańskim, bazujący na greckiej minuskule.
    Edda starsza – najstarszy zabytek piśmiennictwa islandzkiego, datowany na IX wiek n.e. Edda starsza, zwana też Eddą poetycką, składa się z 29 pieśni, z których 10 było poświęconych bogom (mityczne) oraz 19 poświęconym bohaterom i wojownikom, napisanych stylem, który od niej właśnie został nazwany eddycznym. Pieśni Eddy starszej to utwory mitologiczne oraz pieśni heroiczne; są one bogatym źródłem wiedzy o staroskandynawskich zwyczajach i wierzeniach. Wszystkie pieśni Eddy są anonimowe, prawdopodobnie ich autorzy powtórzyli tylko zasłyszane opowieści.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.066 sek.