• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Epilit

    Przeczytaj także...
    Porosty (łac. Lichenes z gr. λειχήνα, leichena) – tradycyjna nazwa organizmów składających się z grzybów (Fungi), tworzących obligatoryjne symbiozy – głównie z prokariotycznymi cyjanobakteriami (Cyanobacteria) lub eukariotycznymi zielenicami (Chlorophyta). Jako samodzielna jednostka taksonomiczna przestała istnieć w 1981 roku w wyniku zmian, wprowadzonych przez Międzynarodowy Kodeks Nomenklatury Botanicznej. Pojęcie to ujmowane jest obecnie w kategoriach ekologicznych (podobnie jak grzyby mykoryzowe), a nie systematycznych. Systematyka i nomenklatura porostów dotyczy ich komponentu grzybowego.Mchy (Bryophyta) – gromada roślin telomowych obejmująca małe, osiągające od 1 do 10 cm wysokości organizmy, przeważnie żyjące skupiskowo w ocienionych i wilgotnych miejscach. Nie wykształcają one prawdziwych liści, łodyg czy korzeni, zamiast nich posiadają listki (mikrofile), łodyżki oraz chwytniki, spełniające podobne funkcje, lecz mające odmienną budowę. W rozwoju mchów wyróżnia się dwa następujące po sobie pokolenia: płciowe (gametofit) wytwarzające gametangia (plemnie i rodnie) oraz bezpłciowe (sporofit) wytwarzające zarodniki.
    Epifil – roślina (mech, wątrobowiec, glon) lub porost nalistny - rozwijający się na liściach, zwykle drzew i krzewów. Epifile występują w wilgotnych i cienistych lasach równikowych. Znane są epifile obligatoryjne - występujące wyłącznie na liściach, inne spotykane są także na korze roślin i w innych siedliskach. Porosty nalistne przypominają zwykle plamy, miejsca zaatakowane przez grzyba. Rośliny nalistne przylegają ściśle do blaszki liściowej lub zwisają z brzegów liścia.
    Typowym epilitem jest np. rosnący na skałach porost wzorzec geograficzny (Rhizocarpon geographicum)

    Epilit, epilitofit, egzolitofit – roślina rosnąca na powierzchni skały, jeden z rodzajów litofitów. Nazwa pochodzi z języka greckiego: lithos – kamień, phyte – roślina. Do epilitów należą głównie porosty, mchy oraz w miejscach wilgotnych glony.

    Epifit (gr. epi – na, phyton – roślina), porośle, aerofit – roślina rosnąca na innej roślinie, ale zwykle nie prowadząca pasożytniczego trybu życia. Korzysta z innego gatunku jako podpory, a odżywia się najczęściej samodzielnie. W ekosystemach lądowych wyrasta często w miejscach, gdzie gromadzi się martwa materia organiczna (np. w kącie gałęzi/pędu) lub osiedla się na pędach innych roślin, a składniki odżywcze i wodę pobiera z powietrza i niesionych przez nie pyłów, opadów i detrytusu gromadzącego się w kątach pędów. Nieliczne epifity wykształcają ssawki i wyzyskują w różnym zakresie swego żywiciela (np. jemiołowate i loganiowate). Epifityzm jest szczególnie częsty wśród gatunków organizmów wodnych, które jako peryfiton porastają organy makrofitów.Gleba, pedosfera – biologicznie czynna powierzchniowa (do 2 m miąższości) warstwa skorupy ziemskiej, powstała w procesie glebotwórczym ze skały macierzystej pod wpływem czynników glebotwórczych. Gleba składa się z części mineralnej i organicznej. Częścią gleby są organizmy glebowe.

    Epility są roślinami pionierskimi. Rosną na różnego rodzaju skałkach, blokach skalnych, głazach narzutowych, ale także na zbudowanych przez człowieka konstrukcjach betonowych, murowanych i na różnego rodzaju wyrobach, np. na dachówkach, eternicie. Mają znaczenie w przyrodzie i gospodarce człowieka. Rozkładają skalne podłoże, na którym żyją, zatrzymują części organiczne i w ten sposób przyczyniają się do powstawania gleb. Te, które rosną na konstrukcjach budowlanych przyczyniają się do ich niszczenia.

    Epiksylit – roślina rosnąca na drewnie – na martwym pniu drzewa, belkach, deskach, konstrukcjach drewnianych i przedmiotach wykonanych z drewna.Skały – duże skupiska minerałów jednorodnych lub różnorodnych. Ze względu na sposób powstania wyróżnia się skały magmowe, osadowe i metamorficzne.
    Zobacz też

    epifil, epifit, epiksylit

    Przypisy

    1. Zbigniew Podbielkowski, Maria Podbielkowska: Przystosowania roślin do środowiska. Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1992, s. 189-190. ISBN 83-02-04299-4.
    2. Hanna Wójciak: Porosty, mszaki, paprotniki. Warszawa: Multico Oficyna Wydawnicza, 2010. ISBN 978-83-7073-552-4.
    3. mgr inż. Grzegorz Gajkowski. Świat porostów. [dostęp 2014-06-03].
    Organizmy pionierskie - organizmy żywe, mogące przetrwać w skrajnym środowisku. Żyją w maksymalnych lub minimalnych temperaturach, gdy jest bardzo sucho lub bardzo mokro, na stromych zboczach, nieutrwalonych wydmach itp. Zazwyczaj są to porosty, psammofity, sinice lub mszaki. Rosnąc na wyjątkowo ubogich podłożach, takich jak piaski czy skały, biorą udział w tworzeniu warstw gleby, przez co przygotowują podłoże dla innych, bardziej wymagających organizmów. Jako pierwsze pojawiają się w miejscach gdzie życie odbudowywane jest na nowo, np. po erupcji wulkanu, pożarze lasu czy łąki.Są to przeważnie organizmy samożywne. Samożywne protisty to podstawa w organizmach pionierskich.Glony, algi (łac. Algae, gr. Phykos) – grupa morfologiczno-ekologiczna, składająca się tradycyjnie z kilku niespokrewnionych linii ewolucyjnych organizmów plechowych, tj. beztkankowych.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Rośliny (Archaeplastida Adl i in. 2005, dawne nazwy naukowe: Vegetabilia, Plantae, Phytobionta, Plastida, Primoplantae) – eukariotyczne i autotroficzne organizmy, wykorzystujące energię promieniowania słonecznego za sprawą barwników asymilacyjnych (zdarzają się wśród roślin także organizmy cudzożywne – pasożytnicze, w tym też myko-heterotroficzne, ale mają one charakter wtórny).
    Wzorzec geograficzny (Rhizocarpon geographicum (L.) DC.) – gatunek grzybów z rodziny Rhizocarpaceae. Ze względu na symbiozę z porostami zaliczany jest do grupy porostów.
    Litofit, roślina naskalna (gr. líthos – kamień phytón – roślina) – roślina, glon lub porost, rosnące na skałach (także na murach). Pierwszymi kolonistami skał są glony i porosty. Działając na skały destrukcyjnie za pomocą substancji chemicznych i mechanicznie za pomocą plech, powodują powstawanie zwietrzeliny skalnej, szczelin i niewielkich zasobów próchnicy. To umożliwia kolonizację skał przez mszaki i rośliny naczyniowe.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.065 sek.