• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Ekonofizyka

    Przeczytaj także...
    Mechanika statystyczna (lub fizyka statystyczna) to gałąź fizyki, zajmująca się układami wielu oddziałujących ciał. Specyfiką tej teorii jest jej metoda. Poszczególne ciała są bowiem opisane przez zmienne losowe. Obliczenia prowadzone w ramach mechaniki statystycznej dotyczą średnich z tych zmiennych z wykorzystaniem metod statystycznych. Fizyczną podstawą mechaniki statystycznej jest termodynamika fenomenologiczna.Mechanika klasyczna – dział mechaniki w fizyce opisujący ruch ciał (kinematyka), wpływ oddziaływań na ruch ciał (dynamika) oraz badaniem równowagi ciał materialnych (statyka). Mechanika klasyczna oparta jest na prawach ruchu (zasadach dynamiki) sformułowanych przez Isaaca Newtona, dlatego też jest ona nazywana „mechaniką Newtona” (Principia). Mechanika klasyczna wyjaśnia poprawnie zachowanie się większości ciał w naszym otoczeniu.
    Chaos deterministyczny - w matematyce i fizyce, własność równań lub układów równań, polegająca na dużej wrażliwości rozwiązań na dowolnie małe zaburzenie parametrów. Dotyczy to zwykle nieliniowych równań różniczkowych i różnicowych, opisujących układy dynamiczne.

    Ekonofizyka (ang. econophysics, niem. Ökonophysik) [również fizyka ekonomiczna, czasem ekonomia fizyczna] - nowe podejście w ekonometrii zajmujące się zastosowaniem metod matematycznych, stosowanych dotychczas w fizyce, w naukach ekonomicznych - zwłaszcza do badania systemów ekonomicznych. Na potrzeby ekonomii wykorzystywane są najnowsze koncepcje i metody fizyki, takie jak: teoria macierzy przypadkowych, zjawiska krytyczne, skalowanie, fraktale, multifraktale, chaos deterministyczny (teoria chaosu), teoria turbulencji, sieci złożone, teoria fal Elliotta, teoria strun, fluktuacje, teoria gier, teoria katastrof. W szczególności dużym sukcesem okazało się zastosowanie narzędzi fizyki układów złożonych (m.in. metoda Monte Carlo, prawa potęgowe skalowania, skalowanie wielowymiarowe) do analizy danych finansowych.

    Metody numeryczne – metody rozwiązywania problemów matematycznych za pomocą operacji na liczbach. Otrzymywane tą drogą wyniki są na ogół przybliżone, jednak dokładność obliczeń może być z góry określona i dobiera się ją zależnie od potrzeb.Mechanika kwantowa (teoria kwantów) – teoria praw ruchu obiektów świata mikroskopowego. Poszerza zakres mechaniki na odległości czasoprzestrzenne i energie, dla których przewidywania mechaniki klasycznej nie sprawdzały się. Opisuje przede wszystkim obiekty o bardzo małych masach i rozmiarach - np. atom, cząstki elementarne itp. Jej granicą dla średnich rozmiarów lub średnich energii czy pędów jest mechanika klasyczna.

    Ekonofizyka jako dyscyplina naukowa[]

    Ekonofizyka to interdyscyplinarne podejście do zagadnień ekonomicznych uwzględniające przede wszystkim metody fizyczne i matematyczne, ale także symulacje komputerowe (informatykę). Kilka uczelni w Polsce oferuje specjalność ekonofizyka. Studia zapewniają podstawową wiedzę w zakresie:

    Statystyka (niem. Statistik, „badanie faktów i osób publicznych”, z łac. [now.] statisticus, „polityczny, dot. polityki”, od status, „państwo, stan”) – nauka, której przedmiotem zainteresowania są metody pozyskiwania i prezentacji, a przede wszystkim analizy danych opisujących zjawiska, w tym masowe.Sieć złożona to graf o nietrywialnych właściwościach topologicznych. Przykłady takich sieci to: WWW, Internet, sieć współpracy pomiędzy aktorami, sieć współpracy pomiędzy naukowcami, sieć kontaktów seksualnych. W badaniach nad sieciami złożonymi uczestniczą naukowcy z wielu dziedzin, m.in.: matematyki, fizyki, biologii, informatyki, socjologii, epidemiologii.
  • matematyki (rachunek różniczkowy i całkowy, algebra, teoria gier),
  • fizyki doświadczalnej i teoretycznej (podstawy fizyki, pracownia fizyczna, mechanika klasyczna, kwantowa, statystyczna, fizyka układów wielu ciał, teoria przejść fazowych),
  • symulacji komputerowych (języki programowania, metody numeryczne, symulacje procesów fizycznych, metody Monte Carlo),
  • ekonomii (podstawy organizacji i zarządzania, teoria finansów, podstawy analizy finansowej).
  • Literatura[]

  • R.N. Mantegna, H.E. Stanley, Ekonofizyka - wprowadzenie, (tłum. Ryszard Kutner), Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2001 (ISBN 83-01-13524-7)
  • R.N.Mantegne, H.E.Stanley, An Introduction to Econophysics - Correlation and Complexity in Finance, Cambridge University Press, Cambridge 2000 (ISBN 0-521-62008-2)(abstrakt)
  • S. Sinha, A. Chatterjee, A. Chakraborti, B. K. Chakrabarti, Econophysics: An Introduction, Wiley-VCH, 2010.
  • M.de Oliveira, P.M.C de Oliveira, D.Stauffer Evolution, Money, War and Computers, B.G. Teubner Stuttgart, Leipzig 1999.
  • The Economy as an Evolving Complex System II, eds. W.B. Arthur, S. Durlauf, D. Lane, Addison-Wesley, 1997. (abstrakt)
  • H. Kleinert, Path Integrals in Quantum Mechanics, Statistics, Polymer Physics, and Financial Markets, 3th edition, (ISBN 981-238-106-6)(abstrakt)(książka do pobrania w formacie *.PDF)
  • J. McCauley, Dynamics of Markets, Econophysics and Finance, Cambridge University Press Cambridge 2004 (abstrakt)
  • B. Roehner, Patterns of Speculation - A Study in Observational Econophysics, Cambridge University Press, Cambridge 2002 (abstrakt)
  • A. Chatterjee, S. Yarlagadda, B.K. Chakrabarti, Econophysics of Wealth Distributions, Springer-Verlag Italia, Milan 2005 (abstrakt)
  • E. Farjoun, M. Machover, Laws of Chaos; A Probabilistic Approach to Political Economy, Verso, London 1983 ((abstrakt)
  • Ph. Mirowski, More Heat than Light - Economics as Social Physics, Physics as Nature's Economics, Cambridge University Press, Cambridge 1989(abstrakt)
  • B. Ingrao, G.Israel, The Invisible Hand - Economic Equilibrium in the History of Science, The MIT Press, Cambridge, MA (USA), 1990
  • D. Sornette, Why Stock Markets Crash : Critical Events in Complex Financial Systems, Princeton University Press, Princeton 2004
  • D. Grech, Econophysics teaching at the University of Wroclaw, Physica A: Statistical Mechanics and its Applications, 344:335-339, 2004 [1]
  • Zobacz też[]

  • ekonometria,
  • statystyka,
  • ekonomia matematyczna,
  • probabilistyka,
  • matematyka,
  • badania operacyjne,
  • teoria decyzji
  • prognozowanie i symulacje
  • Linki zewnętrzne[]

  • Z. Burda, J. Jurkiewicz, M.A. Nowak, Is Econophysics a Solid Science?, "Acta Physica Polonica" B, vol. 34, Issue 1, p.87
  • Badania operacyjne - dyscyplina naukowa związana z teorią decyzji pozwalająca wyznaczyć metodę i rozwiązanie określonych problemów związanych z podjęciem optymalnych decyzji. Badania operacyjne to zbiór metod matematycznych i statystycznych, obejmujących m. in.:Skalowanie wielowymiarowe (Multidimensional scaling - MDS) – technika statystyczna, mająca na celu wykrycie zmiennych ukrytych, które choć nie obserwowane bezpośrednio, wyjaśniają podobieństwa i różnice pomiędzy badanymi obiektami.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Ekonometria – nauka pomocnicza w ramach ekonomii, wykorzystująca narzędzia matematyki, statystyki oraz informatyki do badania ilościowych związków zachodzących między zjawiskami i zmiennymi ekonomicznymi. Jest zbiorem metod opracowanych najczęściej poza ekonomią, ale wykorzystywanych na jej polu.
    Teoria decyzji to wspólny obszar zainteresowań wielu różnych dziedzin nauki, obejmujący analizę i wspomaganie procesu podejmowania decyzji. Korzystają z niej i rozwijają ją: kognitywistyka, matematyka, statystyka, psychologia, socjologia, ekonomia, zarządzanie, filozofia, informatyka oraz medycyna.
    Teoria katastrof (nazywana również teorią morfogenezy lub teorią przejść nieciągłych) to dział matematyki, zajmujący się systemami dynamicznymi, w szczególności sytuacjami, gdy ciągła zmiana parametru kontrolnego prowadzi do jakościowych zmian zachowania systemu. Jej autorem jest francuski matematyk René Thom.
    Fraktal (łac. fractus – złamany, cząstkowy, ułamkowy) w znaczeniu potocznym oznacza zwykle obiekt samo-podobny (tzn. taki, którego części są podobne do całości) albo "nieskończenie subtelny" (ukazujący subtelne detale nawet w wielokrotnym powiększeniu). Ze względu na olbrzymią różnorodność przykładów matematycy obecnie unikają podawania ścisłej definicji i proponują określać fraktal jako zbiór, który:
    Teoria strun (TS) – teoria przewidująca, że podstawowym budulcem materii nie są cząstki w postaci punktu, lecz struny wielkości 10 metra.
    Metoda Monte Carlo (MC) jest stosowana do modelowania matematycznego procesów zbyt złożonych (obliczania całek, łańcuchów procesów statystycznych), aby można było przewidzieć ich wyniki za pomocą podejścia analitycznego. Istotną rolę w metodzie MC odgrywa losowanie (wybór przypadkowy) wielkości charakteryzujących proces, przy czym losowanie dokonywane jest zgodnie z rozkładem, który musi być znany.
    Algebra – jeden z najstarszych działów matematyki, powstały już w starożytności. Zajmuje się on algebrami ogólnymi i relacjami. Algebra elementarna zajmuje się takimi działaniami jak dodawanie i mnożenie; wprowadza pojęcie zmiennej i wielomianu razem z jego rozkładem na czynniki (faktoryzacją) i znajdowaniem ich pierwiastków, choć algebra jest działem bardziej ogólnym (patrz podział algebry).

    Reklama