• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Edward IV York



    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Anna Neville (ur. 11 czerwca 1456 w Warwickshire, zm. 16 marca 1485 w Westminsterze) – królowa Anglii latach 1483-1485 jako żona Ryszarda III. Nazywana córką „Twórcy Królów”, Ryszarda Neville’a, hrabiego Warwick.Stworzenie zestawienia władców Francji może nastręczać problemy ze względu na wątpliwości w ustaleniu początku państwa francuskiego. Zwykle przyjmuje się, iż był nim początek dynastii Kapetyngów w 987 roku.
    Walka o koronę[]
    Henryk VI, chory na umyśle król Anglii
    Małgorzata Andegaweńska, królowa Anglii

    Po sukcesie pod Wakefield królowa Małgorzata udała się na północ, do Szkocji i przekonała regentkę, królową-wdowę Marię z Geldrii do udzielenia stronnictwu Lancasterów zbrojnej pomocy. Armia szkocka zgromadziła się w Berwick i ruszyła na południe, jednak był to marsz dość powolny, gdyż Małgorzata nie miała czym zapłacić szkockim wojakom i mogła tylko obiecywać im wielkie bogactwa, jakie mogą zdobyć na południu Anglii. Szkoci w drodze dorabiali się na własną rękę plądrując przemierzane okolice. Sprawie lancasterskiej nie przysporzyło to zwolenników.

    Middleham – miasto w Anglii, w hrabstwie North Yorkshire, w dystrykcie Richmondshire. Leży 60 km na północny zachód od miasta York i 329 km na północ od Londynu. Miasto liczy 840 mieszkańców.Karol Zuchwały (Karol Śmiały), fr. Charles le Téméraire (ur. 10 listopada 1433 w Dijon, zginął 5 stycznia 1477 w bitwie pod Nancy) – książę Burgundii 1467-1477 z bocznej linii francuskich Walezjuszy. Syn księcia Burgundii Filipa III Dobrego (zm. 1467) i Izabeli (zm. 1471) córki króla Portugalii Jana I Dobrego.

    Tymczasem młody książę Yorku postanowił nie dopuścić do połączenia się armii szkockiej z maszerującą z Walii armią hrabiego Pembroke. 2 lutego 1461 r. pod Mortimer's Cross Edward pokonał Pembroke'a, który ratował się ucieczką z pola bitwy. Jego ojciec, Owen Tudor, były kochanek królowej Katarzyny, matki Henryka VI, został po bitwie stracony.

    Richard Neville KG (ur. 22 listopada 1428 w Middleham, zm. 14 kwietnia 1471 pod Barnet), iure uxoris 16. hrabia Warwick, suo iure 6. hrabia Salisbury, zwany "Twórcą królów" (The Kingmaker), jeden z najbogatszych i najbardziej wpływowych ludzi w Anglii niebędących członkami rodziny królewskiej. Jedna z najważniejszych postaci Wojny Dwóch Róż.Bitwa pod Towton – decydująca bitwa pierwszego etapu Wojny Dwóch Róż (rywalizacji Henryka VI i Yorków), a jednocześnie jedno z najkrwawszych i najokrutniejszych starć średniowiecza.

    Tymczasem Warwick, znajdujący się w Londynie, postanowił stawić czoła armii królowej. Zebrał dość sporą armię i wziął ze sobą króla Henryka. 22 lutego 1461 r. dał się jednak zaskoczyć pod St Albans i poniósł ciężką klęskę. Lancasterowie odbili króla Henryka VI, który podczas bitwy siedział pod drzewem i śpiewał. Jednak zwycięzcy nie wykorzystali swojego sukcesu i nie ruszyli na Londyn, zadowalając się spustoszeniem okolicy.

    Rouen – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Normandia, w departamencie Seine-Maritime. Położona jest nad Sekwaną.Małgorzata Andegaweńska fr. Marguerite d’Anjou (ur. 23 marca 1430, zm. 25 sierpnia 1482) – córka René I Andegaweńskiego, księcia Andegawenii, de Bar, hrabiego Prowansji i tytularnego króla Neapolu oraz Izabeli Lotaryńskiej. Królowa Anglii jako żona Henryka VI w latach 1445-1471.

    Tymczasem Edward połączył się z resztkami armii Warwicka i wkroczył do Londynu, czemu towarzyszył entuzjazm mieszkańców stolicy. 4 marca książę Yorku został ogłoszony królem Edwardem IV. Nowy król ruszył następnie przeciw wojskom lancasterskim, dowodzonym przez Henryka Beauforta, 3. księcia Somerset. W Niedzielę Palmową, 29 marca 1461 r., w gęsto padającym śniegu Edward zaatakował Lancasterów pod Towton. Armia Lancasterów przestała istnieć, zginęli m.in. hrabia Northumberland, hrabia Wiltshire i baron Clifford, hrabia Devon został stracony na polu bitwy. Somerset, królowa i król uciekli do Szkocji. Edward był panem sytuacji.

    Elżbieta Woodville, (de) Wydeville, Wydville (ur. ok. 1437, zm. 7/8 czerwca 1492) – królowa Anglii jako żona Edwarda IV.Elżbieta z Yorku, Elżbieta York, Elżbieta jorska (ur. 11 lutego 1465 lub 1466 w Westminsterze, zm. 11 lutego 1503) – w latach 1486-1503 królowa Anglii jako żona Henryka VII.

    Konflikt z Warwickiem[]

    Po powrocie do stolicy Edward koronował się na króla 28 czerwca 1461 r. Jednak Lancasterowie nie zostali jeszcze doszczętnie rozbici. Następne 3 lata wojska królewskie zajmowały się zdobywaniem lancasterskich twierdz i zwalczaniem buntowniczych zapędów zwolenników obalonego monarchy. W 1464 r. brat Warwicka, John Neville, 1. markiz Montagu rozgromił armię lancasterską pod Hedgeley Moor (25 kwietnia) i Hexham (15 maja). W tych dwóch bitwach zginęli czołowi zwolennicy Lancasterów – książę Somerset i lord Ros. W 1465 r. do niewoli dostał się król Henryk VI, który został osadzony w Tower, w dość komfortowych warunkach.

    II bitwa pod St Albans – starcie zbrojne, które miało miejsce w trakcie Wojny Dwóch Róż w St Albans 12 lutego 1461.Niedziela Palmowa ("Niedziela Męki Pańskiej", zwana też "Kwietną" lub "Wierzbną", w formie nadzwyczajnej rytu rzymskiego: "Druga Niedziela Męki Pańskiej") – święto ruchome w kalendarzu chrześcijańskim przypadające 7 dni przed Wielkanocą. Rozpoczyna Wielki Tydzień.

    Hrabia Warwick osadzając Edwarda na tronie spodziewał się, że Edward będzie "królem malowanym", zaś cała władza spocznie w ręku ambitnego hrabiego. Bardzo szybko okazało się, że Warwick przeliczył się w swoich rachubach. Edward rządził mądrze i energicznie. Szybko zaskarbił sobie popularność wśród ludu, nie przepadającego za butnym magnatem. Początkowo między królem a hrabią stosunki układały się poprawnie i Warwick miał prawo czuć się drugą osobą w kraju. To jednak było dla niego za mało.

    Pałac Westminsterski (ang. Palace of Westminster, znany także w tym języku jako Houses of Parliament) – miejsce posiedzeń obu izb Parlamentu Zjednoczonego Królestwa (Izby Lordów i Izby Gmin). Pałac znajduje się w Londynie, w dzielnicy City of Westminster, na lewym brzegu rzeki Tamizy.Nieślubne dziecko – dziecko pochodzące ze związku pozamałżeńskiego, inaczej „z nieprawego łoża” (łac. illegitimi thori) lub dziecko naturalne (w prawie kanonicznym, w przeciwieństwie do dziecka prawego).
    królowa Elżbieta Woodville

    Do pierwszego spięcia doszło w 1464 r. Warwick planował ożenić Edwarda z księżniczką z królewskiego rodu. W 1464 r. na sesji Parlamentu poinformował króla o planach jego mariażu z księżniczką francuską. Ku zaskoczeniu zebranych król odparł, że takie małżeństwo nie wchodzi w grę, gdyż on sam jest już żonaty. Wybranką jego serca okazała się lady Elżbieta Woodville, wdowa po sir Johnie Greyu, 7. baronie Ferres of Groby, córka awanturnika i karierowicza Richarda Woodville'a, z pochodzenia plebejusza. Warwick to małżeństwo uznał za swoją obrazę, a jego stosunki z królem stały się coraz chłodniejsze.

    Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych (ang.: Library of Congress) – największa biblioteka świata. Gromadzi ponad 142 mln różnego rodzaju dokumentów, ponad 29 mln książek, 58 mln rękopisów, 4,8 mln map i atlasów, 12 mln fotografii, 6 mln mikrofilmów, 3,5 mln dokumentów muzycznych, 500.000 filmów; wszystko w ponad 460 językach. 7% zbiorów to dokumenty w językach słowiańskich, w tym największy w USA zbiór polskich książek. Całość zajmuje 856 km półek. Biblioteka dysponuje (w 3 budynkach) 22 czytelniami ogólnymi, 3 wydzielonymi czytelniami dla kongresmenów oraz biblioteką sztuki (John F. Kennedy Center). Zatrudnia 5 tysięcy pracowników. Wyposażona jest w system komputerowy o pojemności 13 mln rekordów oraz w 3000 terminali. Pełni funkcję biblioteki narodowej.Londyn (ang. London) – miasto w południowo-wschodniej części Wielkiej Brytanii, stolica tego państwa, a także stolica Anglii.

    Wkrótce dwór królewski został zdominowany przez biednych, ale nieskończenie ambitnych krewniaków królowej. Taka sytuacja nie odpowiadała nie tylko Warwickowi, który czuł, że traci wpływy, ale także młodszemu bratu króla, Jerzemu, księciu Clarence, którzy wkrótce zaczęli spiskować przeciwko Edwardowi. Zyskali nawet poparcie króla Francji Ludwika XI, zainteresowanego, aby w królestwie Anglii było jak najwięcej zamieszania.

    Ryszard III, ang. Richard III (ur. 2 października 1452, zm. 22 sierpnia 1485) – król Anglii od 1483 r. (koronowany 6 lipca), najmłodszy syn Ryszarda Plantageneta, 3. księcia Yorku, i Cecylii Neville, córki 1. hrabiego Westmorlandu. Młodszy brat króla Edwarda IV. Przez krótki czas w 1483 r. Lord Protektor i regent Królestwa w imieniu małoletniego bratanka Edwarda V.Edmund Beaufort, 4. książę Somerset (ur. ok. 1439, zm. 6 maja 1471 w Tewkesbury), angielski możnowładca, dowódca lancasterski w okresie wojny dwóch róż, młodszy syn Edmunda Beauforta, 2. księcia Somerset, i lady Eleanor Beauchamp, córki 13. hrabiego Warwick.

    Bunt[]

    Hrabia Warwick, którego ambicje doprowadziły go do upadku

    Po 1467 r. konflikt króla z Warwickiem zaostrzał się. Oprócz sprawy królewskiego małżeństwa doszły jeszcze różnice zdań w polityce zagranicznej. Warwick opowiadał się sojuszem z Francją, natomiast Edward wolał tradycyjny sojusz Anglii z księstwem Burgundii. Narastające nieporozumienia doprowadziły do wybuchu rebelii.

    Parlament – w państwach o demokratycznych systemach władzy, najwyższy organ przedstawicielski, a jednocześnie zasadniczy organ władzy ustawodawczej.Jakobina Luksemburska (ur. 1415, zm. 30 maja 1472) – najstarsza córka Piotra I Luksemburskiego, hrabiego Saint-Pol, Conversano i Brienne, oraz jego żony Małgorzaty de Baux, jedna z najbardziej znaczących postaci ostatnich dziesięcioleci Wojny Dwóch Róż. Po raz pierwszy wyszła za mąż za Jana, księcia Bedford (brata króla Henryka V), który zmarł po trwającym niespełna dwa lata bezdzietnym małżeństwie. W rok później Jakobina wyszła za mąż za giermka swojego zmarłego męża - Ryszarda Woodville, który został mianowany przez króla hrabią Rivers. Wkrótce po przełomowej dla Wojny Dwóch Róź bitwie pod Towton Woodvillowie przeszli na stronę dynastii Yorków, a w trzy lata później i przejęciu władzy przez linię Yorków, 1 maja 1464 roku zwycięzca spod Towton, król Edward IV poślubił najstarszą córkę Jakobiny Elżbietę, która została królową Anglii i była matką min. księżniczki Elżbiety, która została żoną Henryka VII Tudora i kolejną królową. Jakobina urodziła swojemu drugiemu mężowi czternaścioro dzieci i pod koniec życia została oskarżona o uprawianie czarów, z którego to zarzutu została oczyszczona.

    Wszystko zaczęło się w 1469 r. od rozruchów na północy wywołanych przez człowieka podającego się za niejakiego Robina z Redesdale (później okazało się, że był to jeden z oficerów Warwicka). Król ruszył na północ z niewielkimi siłami. Warwick i Clarence przekonali króla, że jest to mała rebelia i nie potrzeba wielkich sił do jej stłumienia. Król wyruszył więc z niewielką armią, natomiast dwaj spiskowcy rozpoczęli rozpowszechnianie pogłosek, jakoby Edward był nieślubnym dzieckiem. Prawowitym królem w tym momencie stawał się książę Clarence.

    Bitwa pod Hexham – starcie zbrojne, które miało miejsce 15 maja 1464 roku. Bitwa oznaczała kres znaczącego oporu Domu Lancastrów w północnej Anglii we wczesnym okresie panowania Edwarda IV.Henryk Beaufort, 3. książę Somerset (ur. 26 stycznia 1436, zm. 15 maja 1464 pod Hexham) – angielski możnowładca, lancasterski dowódca podczas wojny dwóch róż. Najstarszy syn Edmunda Beauforta, 2. księcia Somerset, i lady Eleanor Beauchamp, córki 13. hrabiego Warwick.
    Middleham Castle, tu uwięziono Edwarda IV w 1469 r.

    Tymczasem Edward po dotarciu na miejsce zorientował się, że jego siły nie wystarczą na stłumienie rebelii. Wezwał więc na pomoc oddziały Williama Herberta, 1. hrabiego Pembroke. Tymczasem Warwick i Clarence otwarcie opowiedzieli się za rebelią. Warwick zebrał siły i ruszył na północ. 26 lipca 1469 r. pod Edgecote Moor pokonał wojska królewskie. Pembroke został ścięty, zaś Edward trafił do niewoli i został uwięziony w zamku Middleham. Rivers został schwytany i ścięty. W Yorku miał się zebrać Parlament, który uznałby nieślubne pochodzenie Edwarda i wybrał księcia Clarence na króla.

    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.Szachy – rodzina strategicznych gier planszowych rozgrywanych przez dwóch graczy na 64-polowej szachownicy, za pomocą zestawu bierek (pionów i figur). Popularnie, choć nieprecyzyjnie, szachami nazywa się również wspomniane bierki.
    Ryszard, książę Gloucester, najwierniejszy stronnik Edwarda

    Z tych planów nic nie wyszło. Najmłodszy brat króla, Ryszard, książę Gloucester i większość baronów dochowała wierności królowi. Gloucester zebrał armię i uwolnił króla. Warwick i Clarence zostali uznani za zdrajców i musieli uciekać z kraju. Udali się do Francji, gdzie Ludwik XI doprowadził do pogodzenia się Warwicka z królową Małgorzatą. Córka hrabiego Anna Neville została zaręczona z synem Małgorzaty Edwardem Westminsterem, księciem Walii. Jesienią 1470 r. Warwick ze stronnikami Lancasterów wylądował w Anglii.

    Henryk VI Lancaster (ur. 6 grudnia 1421, zm. 21 maja 1471) – był królem Anglii od 1422 r. do 1461 r., a potem ponownie od 1470 r. do 1471 r. oraz królem Francji od 1422, de facto do 1453 (później król tytularny). Syn Henryka V i Katarzyny de Valois, księżniczki francuskiej.Ludwik XI (ur. 3 lipca 1423, zm. 30 sierpnia 1483) – król Francji od 1461, syn Karola VII z dynastii Walezjuszów i Marii Andegaweńskiej.


    Podstrony: [1] 2 [3] [4] [5]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Henryk VII, ang. Henry VII (ur. 28 stycznia 1457, zm. 21 kwietnia 1509) – król Anglii i lord Irlandii od 22 sierpnia 1485 do końca życia. Pierwszy król z dynastii Tudorów, uważany za jednego z najlepszych angielskich władców.
    Maria Burgundzka (ur. 13 lutego 1457 w Brukseli; zm. 27 marca 1482 w Brugii) – księżna Burgundii, Luksemburga oraz Brabancji.
    Edward Westminster (ur. 13 października 1453 w Westminsterze, zm. 4 maja 1471 pod Tewkesbury) – książę Walii, następca tronu z dynastii Lancasterów, jedyny syn króla Anglii Henryka VI i Małgorzaty, córki Rene, księcia Andegawenii. Jedyny w historii książę Walii, który zginął w bitwie.
    Ryszard Plantagenet KG (ur. 21 września 1411, zm. 30 grudnia 1460 pod Wakefield) – członek angielskiej rodziny królewskiej i jedna z najbardziej prominentnych postaci w Anglii w czasie rządów Henryka VI, ojciec królów Edwarda IV i Ryszarda III.
    Richard Woodville lub Wydevill KG (ur. ok. 1405 w Maidstone w hrabstwie Kent, zm. 12 sierpnia 1469 w Kenilworth) – angielski arystokrata, ojciec królowej Elżbiety, żony Edwarda IV. Był synem sir Richarda Wydevilla, szambelana księcia Bedford, i Joan Bedlisgate, córki Johna Bedlisgate’a.
    Anglia (ang. England, język staroangielski Englaland) – w przeszłości samodzielne królestwo, obecnie największa i najludniejsza część składowa Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej. Anglię zamieszkuje 83% całkowitej populacji państwa. Region zajmuje dwie trzecie wyspy Wielkiej Brytanii i posiada granice lądowe z Walią na zachodzie i Szkocją na północy. Wyspa oblewana jest przez Morze Północne, Morze Irlandzkie, Ocean Atlantycki i kanał La Manche. Stolicą Anglii jest Londyn.
    York – miasto w północnej Anglii w hrabstwie ceremonialnym North Yorkshire, powstałe u zbiegu rzek Ouse i Foss. Liczba mieszkańców w jednostce administracyjnej City of York wynosi ponad 180 tys.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.076 sek.