• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Dyplom październikowy

    Przeczytaj także...
    Konstytucja oktrojowana (fr. la constitution octroyée) – konstytucja nadana przez władzę zwierzchnią (panującego) z pominięciem wcześniejszych procedur ustawodawczych; konstytucja narzucona.Rada Państwa (niem. Reichsrat) – istniejący w latach 1861–1918 dwuizbowy parlament austriacki, od 1867 obejmujący wyłącznie austriacką część monarchii austro-węgierskiej – tzw. Przedlitawię.
    Oswald Marian Balzer (ur. 23 stycznia 1858 w Chodorowie, zm. 11 stycznia 1933 we Lwowie) – polski historyk ustroju i prawa polskiego.

    Dyplom październikowy (niem. Oktoberdiplom) – akt prawny wydany w 1860 i reformujący Cesarstwo Austrii.

    Dyplom październikowy został wydany 20 października 1860. Autorem dokumentu, wydanego przez cesarza Franciszka Józefa, był hr. Agenor Gołuchowski i jego współpracownicy, m.in. hr. Antoni Szécsen. Dyplom stanowił normę konstytucyjną, oktrojowaną przez monarchę.

    Dyplom dzielił władzę ustawodawczą na ogólnopaństwową, wykonywaną przez cesarza przy współudziale Rady Państwa (dotąd organ doradczy cesarza), oraz krajową, wykonywaną przez cesarza przy współudziale sejmów krajowych. Członkowie Rady Państwa pochodzić mieli z wyborów pośrednich (wskazywani przez sejmy krajowe). Dyplom przyznawał Radzie Państwa ograniczone zadania, pozostałe – w drodze tzw. domniemania kompetencji pozostawiając sejmom krajowym.

    Franciszek Józef I, niem. Franz Joseph I, węg. I. Ferenc József (ur. 18 sierpnia 1830 w pałacu Schönbrunn koło Wiednia, zm. 21 listopada 1916 tamże) – przedstawiciel domu habsbursko-lotaryńskiego, od 1848 cesarz Austrii i apostolski król Węgier (koronowany w 1867).Sejm krajowy (niem. Landtag) – jednoizbowy sejm prowincjonalny istniejący w latach 1861–1918 w każdym kraju koronnym Cesarstwa Austriackiego, (od 1867 – w austriackiej części Austro-Węgier, tj. Przedlitawii).

    Ta daleko idąca reforma federalistyczna nie została jednak utrwalona. Sprzeciwiali się jej Węgrzy oraz koła niemiecko-liberalne. Kilka miesięcy później wydany został Patent lutowy, formalnie stanowiący akt wykonawczy w stosunku do dyplomu październikowego, faktycznie jednak znacząco zmieniający ustrój państwa.

    Cesarstwo Austrii niem. Kaisertum Österreich (dawniej pisane Kaiserthum Oesterreich) – państwo powstałe w 1804 w reakcji na proklamowanie przez Napoleona I Cesarstwa Francuskiego.Agenor Romuald Onufry hrabia Gołuchowski herbu Leliwa (ur. 8 lutego 1812, zm. 3 sierpnia 1875 we Lwowie), arystokrata polski, austriacki polityk konserwatywny, minister spraw wewnętrznych Austrii w latach 1859-1861, namiestnik Galicji w latach 1849-1859, 1866-1868 oraz 1871-1875 i I ordynat na Skale, kawaler maltański.

    Literatura[]

  • O. Balzer, Historya ustroju Austryi w zarysie, Lwów 1899, s. 485-487.
  • Linki zewnętrzne[]

  • Dyplom październikowy – treść (niem.)
  • Märzverfassung w: Österreich-Lexikon (niem.)



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    20 października jest 293. (w latach przestępnych 294.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 72 dni. Jest to początek miesiąca Brumaire we francuskim kalendarzu rewolucyjnym.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.03 sek.