• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Droga wspinaczkowa

    Przeczytaj także...
    Rynna – wklęsła forma ukształtowania terenu górskiego. Ma formę zagłębienia w stoku lub ścianie i jest przy tym węższa oraz płytsza od żlebu. Rynny bywają trawiaste, piarżyste albo skaliste, w zimie mogą być wypełnione śniegiem lub lodem. Podobnymi typami formacji są też komin czy depresja – często rozróżnienie pomiędzy nimi jest płynne i umowne.Filar – jedna z wypukłych form rzeźby skalnej w górach, wybitne i bardzo strome żebro skalne. Zwykle stanowi krawędź, w której schodzą się dwie ściany szczytu. Czasem nazwą tą określa się znaczącą grzędę skalną, rozdzielającą dwa żleby.
    Wspinaczka – przemieszczanie się w terenie na tyle stromym, że wymaga on użycia rąk co najmniej do utrzymania równowagi.

    Droga wspinaczkowa – następstwo miejsc położonych na zboczu dowolnej ściany skalnej możliwych do przejścia w kierunku szczytu.

    Pierwotnie, u zarania taternictwa czy alpinizmu, pojęcie to oznaczało najłatwiejszy sposób wejścia na szczyt lub przełęcz, potem najłatwiejszy sposób przejścia danej formacji: rynny, żlebu, ściany czy filara. Następnie pokonywano coraz mniej wybitne formacje terenu, aż współcześnie wyewoluowało to w boulderingu ku zrozumieniu drogi wspinaczkowej jako następstwa ściśle określonych chwytów i stopni.

    Żleb (kuluar) – wklęsła forma rynnowa ukształtowania terenu górskiego. Jest to szerokie i korytowate wcięcie o różnej głębokości w stoku czy ścianie. Powstaje wskutek wietrzenia mechanicznego oraz erozyjnego działania gruzu skalnego, wód opadowych, roztopowych i lawin. Żleby mają niewyrównane dno o profilu zbliżonym do litery V.Skala trudności dróg skalnych – skala oceny trudności dróg wspinaczkowych ustalana i stosowana przez osoby uprawiające wspinaczkę skalną.

    Obecnie wszystkie te koncepcje zgodnie współistnieją we wspinaczce.

    Aby ułatwić powtarzanie drogi, sporządza się jej opis w formie słownej lub rysunkowej (tzw. topo). Składa się na niego lokalizacja (rejon, góra/skała, ściana, inne drogi w pobliżu), autorstwo, nazwa drogi, jej trudność i przebieg.

    Nazwy dróg wspinaczkowych w najprostszym przypadku pochodzą od nazw formacji, którymi wiodą, i obiektów, na które prowadzą. Czasami nazwy pochodzą od nazwisk czy pseudonimów autorów pierwszych przejść. Niekiedy także wspominają jakieś charakterystyczne wydarzenie, jakie zaszło w trakcie ich pokonywania, a czasami są tylko żartem słownym. Przyjmuje się, że prawo do nadania drodze nazwy przysługuje autorowi pierwszego przejścia.

    Ściana górska – zwykle stromy, bardzo stromy (urwisko), pionowy lub nawet przewieszony (przewieszka) stok góry o podłożu skalnym lub lodowcowym o w miarę jednolitej wystawie, będący jedną z największych formacji terenowych rozpoznawanych we wspinaczce. Ściana górska może mieć wiele setek metrów wysokości, ale wspinacze tą nazwą określają także znacznie mniejsze, ledwie kilkunastometrowe skałki lub ostańce.Direttissima (wł. najkrótsza) – określenie drogi wspinaczkowej poprowadzonej możliwie blisko linii spadku wierzchołka. Droga jeszcze bliższa idealnej linii spadku to superdirettissima. W slangu wspinaczkowym oba te określenia są często skracane do diretta i superdiretta.

    Droga najbardziej zbliżona do linii prostej od wierzchołka szczytu do podstawy ściany nosi nazwę direttissimy (wł. najprostsza).

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Craig Luebben: Wspinaczka w skale. tłumaczenie: Tomasz Kliś. Łódź: "Galaktyka", 2006. ISBN 83-89896-51-6.
  • Allen Fyffe, Iain Peter: Podręcznik wspinaczki. Łódź: "Galaktyka", 2003. ISBN 83-87914-09-6.
  • Topo - graficzny opis rejonu wspinaczkowego z wyszczególnionymi skałami i drogami wspinaczkowymi. Topo dróg o skomplikowanym przebiegu zawiera na ogół symbole oznaczające elementy rzeźby skalnej, którymi wiedzie droga, charakterystyczne formacje skalne ułatwiające rozpoznanie przebiegu drogi (w tym również miejsca, którymi nie należy iść, gdyż prowadzi to do zapchania), stanowiska kończące poszczególne wyciągi, wyceny trudności technicznych tych wyciągów, a także możliwe drogi ewakuacji (tzw. wycofy).Taternictwo – wspinaczka uprawiana w Tatrach. Niegdyś termin ten oznaczał każdą działalność w Tatrach polegającą na wchodzeniu na ich szczyty. Obecnie obejmuje on wyłącznie wspinaczkę górską, prowadzoną poza wyznaczonymi szlakami turystycznymi. Termin powstał w podobny sposób jak alpinizm (który dziś często jest równoznaczny ze wspinaczką górską), himalaizm czy andynizm.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Szczyt – w ścisłym znaczeniu: najwyższy punkt wypukłej formy terenu: góry, grzbietu, grani, wzgórza, wydmy itp. Powszechnie jednak stosuje się określenie "szczyt" jako synonim całej góry, zwłaszcza o dużej wysokości względnej i stromych stokach. W fachowej literaturze dla określenia najwyższej części, czyli czubka góry, czy turni, stosuje się określenie wierzchołek. I tak np. przez pojęcie Śnieżnica rozumie się całą górę Śnieżnica mającą 3 wierzchołki: Na Budzaszowie, Wierchy i Nad Stambrukiem.
    Przełęcz – forma ukształtowania terenu, wybitne, poprzeczne obniżenie w przebiegu grzbietu górskiego lub grani między sąsiednimi szczytami lub turniami. Powstaje w wyniku procesu denudacji mniej odpornych skał budujących stoki. Zazwyczaj przełęcze są najwygodniejszym miejscem do przejścia z jednej doliny do drugiej przez oddzielający je grzbiet.
    Bouldering (z ang. boulder – głaz) – wspinaczka po zazwyczaj wolnostojących, kilkumetrowych blokach skalnych bez użycia asekuracji liną. Sportowy charakter boulderingu wiąże się z częstymi, zazwyczaj niekontrolowanymi odpadnięciami od skały, stąd też podstawową metodą asekuracji jest stosowanie tzw. crashpadów, czyli przenośnych materaców oraz pomoc tzw. spottera, czyli partnera, który pomaga w kontrolowaniu lotu, zabezpieczając górną część ciała przed bezpośrednim uderzeniem o ziemię. Bouldering to forma wspinaczki składającej się z niewielkiej ilości trudnych ruchów (tzw. przechwytów). Zgodnie z ogólnie przyjętą przez środowiska wspinaczy normą za boulder uznać można nawet jednoruchowe przejście danego problemu skalnego. Wspinaczka boulderowa (spolszczone formy: bulderowa, balderowa) wymaga dużej siły maksymalnej, czyli takiej, która swój najwyższy poziom wytwarza w jak najkrótszym czasie. Popularną i coraz częściej praktykowaną formą treningu, jest bouldering na sztucznej ścianie wspinaczkowej (na tzw. panelu).
    Craig Luebben wspinacz, fotograf i przewodnik wysokogórski z Colorado (USA), autor podręczników wspinaczki, redaktor magazynów górskich, wynalazca sprzętu wspinaczkowego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.01 sek.