• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Don Giovanni - KV 527



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Fryderyk Franciszek Chopin (ur. 22 lutego lub 1 marca 1810 roku w Żelazowej Woli, zm. 17 października 1849 roku w Paryżu) – polski kompozytor i pianista. Od roku 1830 zamieszkały we Francji.Elisabeth Schwarzkopf (ur. 9 grudnia 1915 w Jarocinie, zm. 3 sierpnia 2006 w Schruns w landzie Vorarlberg w Austrii) – niemiecka śpiewaczka, sopran liryczny, jedna z najsłynniejszych śpiewaczek operowych XX w.
    Uwertura w wykonaniu Fulda Symphonic Orchestra

    Don Giovanni, pełny tytuł: Il dissoluto punito ossia il Don Giovanni (Rozpustnik ukarany, czyli Don Giovanni) – opera w dwóch aktach, skomponowana przez Wolfganga A. Mozarta z librettem Lorenzo Da Ponte na podstawie sztuki Moliera Don Juan. Premiera odbyła się 29 października 1787 w Pradze, natomiast premiera zmienionej nieco przez Mozarta wersji miała miejsce w Wiedniu 7 maja 1788. Opera należy do gatunku dramma giocoso, czyli dramatu zawierającego elementy komiczne i nadnaturalne. Sam Mozart określił ją w manuskrypcie słowami opera buffa.

    Thomas Boaz Allen, CBE (ur. 10 września 1944) – brytyjski artysta operowy śpiewający barytonem. Jest on znany w świecie opery z głosu, wszechstronnego repertuaru, jest także uznawany jako jeden z najlepszych barytonów lirycznych końca XX wieku. W październiku 2011 został mianowany kanclerzem Durham University. Max Slevogt (ur. 8 października 1868 w Landshut, zm. 20 września 1932 w Leinsweiler-Neukastel) – niemiecki impresjonista, najbardziej znany ze swoich pejzaży. Wraz z Lovisem Corinthem i Maxem Liebermannem, jeden z czołowych reprezentantów niemieckiego stylu plenerowego.

    Historia utworu[ | edytuj kod]

    Don Giovanni powstał bezpośrednio po sukcesie, jakim była premiera Wesela Figara. Temat słynnego uwodziciela zainteresował Mozarta, mimo prób innych kompozytorów (operę pod tym samym tytułem napisał Giuseppe Gazzaniga). Utwór został napisany na zamówienie opery praskiej przez najlepszego librecistę, z jakim przyszło współpracować Mozartowi, Lorenzo Da Ponte. Opera powstała w rekordowym czasie ośmiu miesięcy (od lutego do października 1787). W wyniku pośpiechu zrezygnowano nawet z uwertury, ale Mozart zyskał kilka dni na jej skomponowanie w wyniku przesunięcia premiery, którego powodem była niedyspozycja śpiewaczki.

    Praga (czes. i słow. Praha, niem. Prag) – stolica i największe miasto Czech, położone w środkowej części kraju, nad Wełtawą. Jest miastem wydzielonym na prawach kraju, będąc jednocześnie stolicą kraju środkowoczeskiego.Paata Burczuladze (gruz. პაატა ბურჭულაძე) , (ur. 12 lutego 1951 w Tbilisi) – gruziński śpiewak (bas).

    Praska publiczność przyjęła operę z ogromnym entuzjazmem. Wiedeńska premiera Don Giovanniego odbyła się 7 maja 1788, jednak nie powtórzyła praskiego sukcesu. Wiedeń, będący wówczas jednym z czołowych centrów muzycznych Europy, znany był z wymagającej i kapryśnej widowni. Na potrzeby wiedeńskiej premiery Mozart włączył do opery dwie arie: Dalla sua pace Don Ottavio i In quali eccessi … Mi tradìquell’alma ingrata Elviry. Dopiero z czasem uznano utwór za genialny. Obecnie jest elementem „żelaznego” repertuaru każdego teatru muzycznego. Doskonałość muzyczna Don Giovanniego fascynowała wielu kompozytorów, pisarzy i myślicieli, jak: Fryderyk Chopin, Ferenc Liszt, Ludwig van Beethoven. W swoim dziele „Albo-albo” („Enten – Eller”) Søren Kierkegaard w eseju Bezpośrednie stadia erotyczne albo muzyczny erotyk uznaje Don Giovanniego za szczyt ludzkiej sztuki, a Mozarta – za jednego z tych, którzy, podobnie jak Homer, stanęli w szeregu nieśmiertelnych pośród śmiertelników. W 1979 amerykański reżyser Joseph Losey nakręcił znany film pod tym samym tytułem.

    Sir Colin Rex Davis (ur. 25 września 1927 w Weybridge w hrabstwie Surrey, zm. 14 kwietnia 2013 w Londynie) – angielski dyrygent i klarnecista. Là ci darem la mano (z języka włoskiego: Tam podamy sobie ręce) – duet, z tekstem w języku włoskim, z pierwszego aktu opery z muzyką Wolfganga Amadeusa Mozarta i librettem Lorenza Da Pontego Don Giovanni (KV 527) (Akt I, Scena 3). Fragment przypisany jest do ról tytułowego bohatera opery (baryton) i młodej wieśniaczki Zerliny (sopran).
    Don Giovanni (obraz Maxa Slevogta)

    Do tytułu utworu nawiązuje też film Carlosa Saury Ja, Don Giovanni traktujący o losach librecisty Da Pontego.

    Osoby i obsada premier[ | edytuj kod]

    Obydwoma przedstawieniami dyrygował kompozytor.

    Anna Chromy, Il Commendatore, Praga, rzeźba przedstawiająca Komandora


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Herbert von Karajan (ur. 5 kwietnia 1908 w Salzburgu, zm. 16 lipca 1989 w Anif koło Salzburga) – austriacki dyrygent, animator życia muzycznego.
    Sigiswald Kuijken (ur. 16 lutego 1944 w Dilbeek) - belgijski dyrygent, skrzypek i altowiolista grający na autentycznych instrumentach z epoki.
    Fagot (z wł. "fagotto" – co oznacza wiązka drewna) – instrument dęty drewniany z grupy aerofonów stroikowych z podwójnym stroikiem. Do tej samej rodziny należą także obój, rożek angielski i kontrafagot, który transponuje oktawę niżej od fagotu. Istnieją dwie odmiany fagotu: niemiecka (hecklowska) i francuska. Różnią się one brzmieniem i mechanizmem, a także wysokością (niemiecki ma 130 cm, zaś francuski 150 cm). Skala (zakres dźwięków muzycznych) instrumentu wynosi od B1 do f² (jednak górny dźwięk zależy głównie od umiejętności grającego i można uzyskać wyższe). Instrument składa się z sześciu części: stroika, esu, skrzydła, stopy, rury basowej oraz czary głosowej. Tworzą one kanał o długości ponad 2,4 m. Otwory nawiercone na długości instrumentu w większości otwierane i zamykane są klapami (tylko 5 – e, d, c, h, a – bezpośrednio palcami). Stroik umieszczony u wylotu rurki składa się z dwóch płytek wykonanych z trawy o nazwie arundo trzcinowate (łac. Arundo donax) złożonych ze sobą. Uderzając w nie językiem i jednocześnie dmuchając grający wydobywa dźwięk. Przy takim samym układzie klap, a różnej sile nacisku na stroik można przez przedęcie wydobyć różne dźwięki. Korpus instrumentu tradycyjnie wykonywany jest z drewna, najczęściej z jaworu. Drewno na fagot musi "leżakować" od dziesięciu do nawet stu pięćdziesięciu lat. Instrument charakteryzuje się głębokim, melancholijnym i bardzo naturalnym brzmieniem. Nie jest instrumentem transponującym. Wykorzystywany jest w orkiestrze kameralnej, symfonicznej, jako instrument solowy, w jazzie oraz w różnego typu zespołach instrumentalnych.
    Lorin Varencove Maazel (ur. 6 marca 1930 w Neuilly-sur-Seine) – amerykański dyrygent oraz kompozytor i skrzypek. Od 2002 dyrektor muzyczny Filharmonii Nowojorskiej. Ponad 10 razy dyrygował orkiestrą Wiener Philharmoniker podczas koncertów noworocznych z Wiednia.
    Libretto (wł. książeczka) – tekst stanowiący podstawę dzieł sceniczno-muzycznych, takich jak opera, operetka, kantata, musical czy balet.
    Mirella Freni, właśc. Mirella Fregni (ur. 27 lutego 1935 w Modenie, zm. 9 lutego 2020 tamże) – włoska śpiewaczka operowa, sopran spinto.
    Birgit Nilsson (ur. 17 maja 1918 w Västra Karup niedaleko Helsingborg, zm. 25 grudnia 2005 w Västra Karup), szwedzka śpiewaczka operowa, sopran dramatyczny, uważana za czołową wykonawczynię oper Wagnera w okresie powojennym.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.042 sek.