• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Dolina Kryta

    Przeczytaj także...
    Tyrałowa Czuba (1400 m n.p.m.) – mało wybitny reglowy wierzchołek (czuba) w bocznym grzbiecie odchodzącym od Furkaski we wschodnim kierunku. Grzbiet ten oddziela Dolinę Krytą od doliny Wielkie Koryciska. Obydwie są odnogami Doliny Chochołowskiej w Tatrach Zachodnich. Tyrałowa Czuba znajduje się w górnej części tego grzbietu, ok. 250 m na wschód od północnej grani Wołowca i biegnącej nią granicy polsko-słowackiej.Kryta Polana – polana w polskich Tatrach Zachodnich. Znajduje się na wysokości ok. 975-1000 m n.p.m., u wylotu Doliny Krytej (jedno z zachodnich odgałęzień Doliny Chochołowskiej), tuż po zachodniej stronie Chochołowskiego Potoku. Z drogi przez Dolinę Chochołowską jednak jest niewidoczna. Dawniej stał na niej szałas, a polana wchodziła w skład Hali Krytej.
    Polana Huciska lub Huty – polana reglowa w Dolinie Chochołowskiej w Tatrach Zachodnich. Położona jest po wschodniej stronie Chochołowskiego Potoku, na wypłaszczeniu, na wysokości 980–1050 m n.p.m. Rozszerzenie doliny tworzące polanę utworzone zostało w miękkich, czerwonych łupkach górnego triasu. Nazwa polany pochodzi od istniejącej tutaj w dawnych czasach kopalni i huty rud żelaza.
    Górna część Doliny Krytej i Doliny Długiej
    Widok z Bobrowca

    Dolina Kryta – dolina będąca bocznym, zachodnim odgałęzieniem Doliny Chochołowskiej w Tatrach Zachodnich. Jej wylot znajduje się nieco poniżej polany Huciska, sama zaś kręta dolina ciągnie się aż pod Furkaskę (1491 m) w granicznym polsko-słowackim grzbiecie zbiegającym od Bobrowca na północ. Od sąsiedniej na południe Doliny Długiej oddzielona jest niewysokim, lesistym grzbietem Pośrednie. Od północnej strony jej zbocza tworzy grzbiet z Tyrałową Czubą (1401 m) i Krytą Czubą (1246 m), za którym znajdują się Wielkie Koryciska. Dnem spływa potok będący dopływem Chochołowskiego Potoku.

    Dolina Długa – dolina będąca bocznym, zachodnim odgałęzieniem Doliny Chochołowskiej w Tatrach Zachodnich. Rejon doliny zbudowany jest ze skał osadowych z okresu dolnej jury. Jej wylot znajduje się na wprost polany Huciska, po drugiej stronie Chochołowskiego Potoku, sama zaś kręta dolina ciągnie się aż pod Furkaskę (1491 m), Przełęcz pod Furkaską i Parzątczak (1486 m) w granicznym polsko-słowackim grzbiecie zbiegającym od Bobrowca na północ. Od sąsiedniej na północ Doliny Krytej oddzielona jest niewysokim, lesistym grzbietem Pośrednie. Od północnej strony, spod Jaworzyńskiego Przysłopu opada do doliny żleb Wielki Ciemniak. Dnem doliny spływa potok.Kryta Czuba (1246 m) – reglowy szczyt w otoczeniu Doliny Chochołowskiej w Tatrach Zachodnich . Znajduje się w zakończeniu grzbietu odchodzącego we wschodnim kierunku od Furkaski poprzez Tyrałową Czubę. Grzbiet ten oddziela Dolinę Krytą od doliny Wielkie Koryciska. Obydwie są odnogami Doliny Chochołowskiej.

    Dolina Kryta jest zalesiona. U jej wylotu znajduje się niewielka Kryta Polana. Pod szczytem Tyrałowej Czuby znajduje się polana Tyrałówka. Obydwie te polany wchodziły w skład Hali Krytej, nazywanej także Halą Krytą – Koryciska – Tyrałówka. W dolinie, na przełomie XVIII i XIX wieku z czerwonych wapieni reglowej jury wydobywano rudy kwarcowo-hematytowe. Ciekawa flora. M.in. rośnie tutaj ostrożeń głowacz – roślina w Polsce występująca tylko w Karpatach i to rzadko.

    Dolina Chochołowska – najdłuższa i największa dolina w polskich Tatrach, znajdująca się na zachodnim skraju polskich Tatr Zachodnich i stanowiąca orograficznie lewą odnogę doliny Czarnego Dunajca. Zajmuje obszar ponad 35 km² i ma długość ok. 10 km. Jest doliną walną. Administracyjnie leży na terenie wsi Witów.Władysław Szafer (ur. 23 lipca 1886 w Sosnowcu, zm. 16 listopada 1970 w Krakowie) – polski botanik, profesor UJ (w latach 1936-1938 rektor), dyrektor krakowskiego Ogrodu Botanicznego, wieloletni dyrektor Instytutu Botaniki UJ.

    Przypisy

    1. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa: Czerwona księga Karpat Polskich. Kraków: Instytut Botaniki PAN, 2008. ISBN 978-83-89648-71-6.

    Bibliografia[]

    1. Władysław Szafer: Tatrzański Park Narodowy. Zakład Ochrony Przyrody PAN, 1962.
    2. Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wyd. Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
    3. Tatry Zachodnie. Mapa turystyczna 1:20 000. Warszawa: Polskie Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych, 2005/06. ISBN 83-7329-645-X.
    4. Maria Bac-Moszaszwili, Małgorzata Gąsienica Szostak: Tatry Polskie. Przewodnik geologiczny dla turystów. Warszawa: Wydawnictwa Geologiczne, 1992. ISBN 83-220-0276-9.


    Tyrałówka – polana w Dolinie Chochołowskiej w polskich Tatrach Zachodnich. Znajduje się w Wielkich Koryciskach, jednym z zachodnich odgałęzień tej doliny. Położona jest na wysokości 1205–1250 m n.p.m., na południowo-zachodnich zboczach Wielkich Korycisk, u podnóży Tyrałowej Czuby.Chochołowski Potok – potok płynący dnem Doliny Chochołowskiej w Tatrach Zachodnich. Jest uważany za środkowy bieg Czarnego Dunajca. Górnym biegiem jest Wyżni Chochołowski Potok. Nazwą Chochołowski Potok obejmuje się potok na odcinku od ujścia Jarząbczego Potoku do ujścia Koryciańskiej Siklawy. Odcinek od ujścia tej ostatniej do ujścia Kirowej Wody nosi nazwę Siwej Wody.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Jura – drugi okres ery mezozoicznej. Trwała od 201 do 145 milionów lat temu. Nazwa pochodzi od gór Jura leżących we Francji i Szwajcarii. Wprowadził ją Alexander von Humboldt w 1823 r.
    Bobrowiec (słow. Bobrovec) – samodzielny masyw górski na granicy polsko-słowackiej, wznoszący się ponad Doliną Chochołowską, Doliną Juraniową i Doliną Bobrowiecką Orawską w Tatrach Zachodnich.
    Hala Kryta lub Hala Kryta-Koryciska – dawna hala pasterska w polskich Tatrach Zachodnich. Obejmowała obszary po zachodniej stronie Doliny Chochołowskiej: Dolinę Krytą wraz z Krytą Polaną i dolinę Wielkie Koryciska wraz z polaną Tyrałówka. Łączna powierzchnia hali w 1960 wynosiła 27,85 ha, w tym lasy stanowiły 18,23 ha, nieużytki 9,62 ha. Była to więc hala o znikomej wartości użytkowej, wypas w przeliczeniu na owce wynosił 60 sztuk. Największą wartość użytkową przedstawiały polany, te były jednak koszone, wypas zaś odbywał się głównie na ich obrzeżach, w wąskiej i kamienistej dolince oraz w otaczających ją lasach.
    Hematyt (gr. haema (haima), krew; haimatites, krwisty; w nawiązaniu do czerwonej barwy tego minerału po jego sproszkowaniu) – pospolity minerał, tlenek żelaza(III).
    Wielkie Koryciska – dolina w Tatrach Zachodnich, będąca orograficznie lewym odgałęzieniem Doliny Chochołowskiej. Jej wylot znajduje się w odległości ok. 1900 m powyżej górnego końca Siwej Polany. W miejscu tym droga prowadząca dnem Doliny Chochołowskiej oddala się od Chochołowskiego Potoku, a na niewielkiej polance znajduje się przy niej nieduża wiata dla turystów. Poprzez potok odchodzi droga gospodarcza prowadząca Wielkimi Koryciskami. Zalesiona dolina o krętym przebiegu wcięta jest pomiędzy wzniesienia Koryciańskiej Czuby (1161 m), Krytej Czuby (1261 m) i Tyrałowej Czuby (1400 m). Po jej orograficznie lewej stronie znajdują się dolomitowe Koryciańskie Turnie, a po orograficznie prawej, poniżej szczytu Tyrałowej Czuby – polana Tyrałówka. Lodowiec chochołowski tutaj nie dotarł, a lokalny się nie utworzył, V-kształtna dolina wyrzeźbiona została przez wodę. Na potoku w górnej części doliny znajduje się 30-metrowej wysokości próg skalny, z którego spada wodospad.
    Tatry Zachodnie (514.52; słow. Západné Tatry, dawniej Liptovské hole, Liptovské Tatry, niem. Liptauer Alpen, Liptauer Tatra, Liptauer Hochgebirge, Arva-Liptauer Hochgebirge, Westliche Tatra, węg. Liptói-Tátra) – największa, zachodnia część Tatr położona w Polsce i na Słowacji. Nazwa rozpowszechniła się w polskiej literaturze dopiero po 1868, dawniej używano także nazw: Hale Liptowskie, Hale Liptowsko-Orawskie, Hale Liptowsko-Nowotarskie.
    Furkaska (słow. Veľká Furkaska, 1491 m n.p.m.) – rozczłonkowany, lesisty regiel w północnej grani Wołowca, wznoszący się nad dolinami: Chochołowską, Juraniową (Juráňova dolina) i Furkaską (Furkaska dolina) w Tatrach Zachodnich. Położony na granicy polsko-słowackiej wierzchołek opada ku zachodowi i południowemu zachodowi skałami wysokości 40 m, porośniętymi miejscami kosodrzewiną.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.022 sek.