• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Dolina Cicha Orawska

    Przeczytaj także...
    Język słowacki (słow. slovenský jazyk, też slovenčina) należy do zachodniosłowiańskiej grupy językowej. Językiem tym posługuje się ponad 6 mln osób – przede wszystkim na Słowacji i w należącej do Serbii Wojwodinie, gdzie jest jednym z języków urzędowych. Używają go także Słowacy mieszkający w Polsce, Rumunii, na Węgrzech, w USA i Kanadzie. W Polsce język słowacki mógł być zdawany na maturze jako jeden z języków nowożytnych.Czaplowy Wierch, Czaplów Wierch, Wierch Czaplówka (słow. Vrch Čaplovka) – szczyt reglowy w słowackich Tatrach Zachodnich. Wznosi się na wysokość 1096 m n.p.m. w końcowym fragmencie grzbietu wyrastającego na północny zachód z wierzchołka Furkaski (Veľká Furkaska, 1490 m).
    Magura Witowska (słow. Oravická Magura, 1232 m) – szczyt Orawicko-Witowskich Wierchów (część Pogórza Spisko-Gubałowskiego) znajdujący się w ich grani głównej pomiędzy Przysłopem Witowskim (1164 m) a Maśniakową (972 m). Przez jego wierzchołek przebiega granica polsko-słowacka oraz Wielki Europejski Dział Wodny pomiędzy zlewiskami Morza Czarnego i Bałtyku. Południowe i zachodnie stoki Magury Witowskiej opadają do Doliny Cichej Orawskiej, spływające z nich potoki zasilają Cichą Wodę Orawską i Orawicę, natomiast północno-wschodnie opadają do doliny Czarnego Dunajca.
    Szatanowa Polana i Tatry
    Czymchowska Polana

    Dolina Cicha Orawska (słow. Tichá dolina) – dolina będąca częścią Rowu Podtatrzańskiego. Znajduje się na pograniczu Tatr i Pogórza Spisko-Gubałowskiego. Płynący jej dnem potok Cicha Woda Orawska wyznacza granicę między tymi regionami; po jego północnej stronie znajdują się Orawicko-Witowskie Wierchy (część Pogórza Spisko-Gubałowskiego), po południowej – Tatry Zachodnie. Dla odróżnienia od innej Doliny Cichej (również na Słowacji) nazywana jest obecnie Doliną Cichą Orawską, dawniej nazywana była po prostu Doliną Cichą. Znajduje się niemal całkowicie na terenie Słowacji, jedynie niewielki skrawek z polaną Molkówka należy do Polski (od Bramy Orawskiej po granicę państwową).

    Brama Orawska (słow. sedlo Tichá) – położona na wysokości 950 m szeroka przełęcz oddzielająca Orawicko-Witowskie Wierchy (Przysłop Witowski 1164 m) od Tatr Zachodnich (Siwiańskie Turnie 1065 m). Znajduje się tuż po wschodniej stronie polany Molkówka, przy granicy polsko-słowackiej (po polskiej stronie). Przez Bramę Orawską przebiega też Wielki Europejski Dział Wodny pomiędzy zlewniami Morza Czarnego i Bałtyku. Cieki spływające na zachód, do Doliny Cichej Orawskiej znajdują się w zlewni Morza Czarnego, potoki spływające na wschód, do Kotliny Kościeliskiej są w zlewni Bałtyku. Dolina Cicha i Kotlina Kościeliska wchodzą w skład Rowu Podtatrzańskiego, Brama Orawska i biegnący nią dział wodny oddzielają je od siebie.Osobita (słow. Osobitá) – szczyt w północno-zachodniej części słowackich Tatr Zachodnich. Jest niezbyt wysoki (1687 m), ale wybitnie wyodrębniony, odsunięty na północ od głównego trzonu Tatr. Nazwa szczytu pochodzi od góralskiego słowa osobity, to znaczy oddzielony, osobny, i rzeczywiście Osobita oglądana z wielu stron wygląda, jak gdyby była górą samodzielną, oddzieloną od Tatr. Widoczna jest z Zakopanego.

    Topografia[]

    Dolina ma długość ok. 5 km i niewielki spadek w zachodnim kierunku (od ok. 950 do 810 m n.p.m.). W górnej i w dolnej części jest wąska, w części środkowej rozszerza się. Uchodzi na wschodnim skraju Szatanowej Polany do Kotliny Orawickiej. Jej zachodnią granicę wyznacza na tym odcinku koryto Juraniowego Potoku. Północne obramowanie tworzy Magura Witowska (1232 m) i Przysłop Witowski (1164 m), od wschodu jej granicę stanowi Wielki Europejski Dział Wodny od Przysłopu Witowskiego przez Bramę Orawską i dolną część północnej grani Wołowca (po Jamborowy Wierch). Granicę południową tworzy długi grzbiet ciągnący się przez Jambory i Umarłą Kopkę po Jeżowy Wierch.

    Molkówka – polana reglowa położona w odległości ok. 350 m na południowy zachód od górnego końca Siwej Polany, po zachodniej stronie potoku Siwa Woda. Zajmuje obszar między płaską i rozległą przełęczą Brama Orawska oraz podnóżami Tatr Zachodnich. Pod względem geograficznym przynależy do Tatr, znajduje się bowiem na niskim wale kończącym od północy północną grań Wołowca, poniżej Siwiańskich Turni. Po północnej stronie polany przebiega Wielki Europejski Dział Wodny. Mający na polanie swoje źródła potok Cicha Woda Orawska znajduje się w zlewni Morza Czarnego i spływa na zachód przez Dolinę Cichą Orawską. Z drugiej strony zaś polany cieki wodne zasilają Siwą Wodę i drugi nienazwany potok; obydwa uchodzą do Czarnego Dunajca i znajdują się w zlewni Bałtyku. Granica państwowa w tym miejscu nie pokrywa się z tym działem. Tak więc górny skrawek Doliny Cichej Orawskiej znajduje się w Polsce, podczas gdy cała niemal dolina znajduje się na Słowacji.Podhale – region kulturowy w południowej Polsce u północnego podnóża Tatr, w dorzeczu górnego Dunajca z wyłączeniem obszarów leżących na prawym brzegu Białki i prawym brzegu Dunajca, poniżej ujścia Białki. Podhale zajmuje środkową część Kotliny Podhala, na południu wkracza w Tatry.

    Jej największym odgałęzieniem jest Dolina Juraniowa, inne odgałęzienia to: Dolina Furkaska, Dolina Czaplowa i żleb Bratraniec, obramowane grzbietami Jeżowego Wierchu (1086 m), Czaplowego Wierchu (1096 m) i Turka (1186 m). Wszystkie te doliny znajdują się w południowej, tatrzańskiej części, w północnej części dolina nie tworzy odgałęzień.

    Przysłop Witowski (słow. Príslop, 1164 m) – szczyt Orawicko-Witowskich Wierchów (część Pogórza Spisko-Gubałowskiego). Jest najbardziej wysuniętym na południe szczytem w grani głównej Orawicko-Witowskich Wierchów, znajduje się pomiędzy położonymi już w Tatrach Siwiańskimi Turniami (1065 m), od których oddzielony jest szeroką i rozległą przełęczą Brama Orawska (962 m) a Magurą Witowską (1232 m). Około 50 m na południowy zachód od wierzchołka Przysłopu przebiega granica polsko-słowacka (słupek II/265). Południowe stoki Magury Witowskiej opadają do Doliny Cichej Orawskiej, a spływające z nich potoki zasilają Cichą Wodę Orawską, północne do doliny Czarnego Dunajca, wschodnie do potoku uchodzącego do Czarnego Dunajca. W północnym kierunku odchodzi od Przysłopu Witowskiego opadający do doliny Czarnego Dunajca grzbiet Hurchociego Wierchu.Orawice (słow. i węg. Oravice) – osada na Orawie (Słowacja), nad rzeką Orawica. Położona jest na wysokości 790 m n.p.m. w Kotlinie Orawickiej i Dolinie Orawickiej. Administracyjnie część Twardoszyna.

    Historia[]

    Dolina była od dawna jednym z ważniejszych ośrodków pasterstwa. Paśli na niej nie tylko Słowacy, ale również polscy górale z Podhala. Kupili oni tutaj tereny wypasowe od Twardoszyna i użytkowali je jeszcze przed II wojną światową. Obecnie dolina jest w dalszym ciągu użytkowana gospodarczo; znajdujące się na jej dnie i łagodnych zboczach łąki są koszone i wypasane. W pobliżu centrum Orawic znajduje się duży kompleks tych łąk. Na dnie doliny, kolejno w górę znajdują się polany: Czymchowska Polana, Czaplówka, Cicha Polana i Molkówka. Obecnie południowa, tatrzańska część doliny wchodzi w skład słowackiego Tatrzańskiego Parku Narodowego. Jego granica biegnie wzdłuż drogi prowadzącej dnem doliny. Polska (niewielka) część doliny jest poza parkiem narodowym.

    Dolina Czaplowa (słow. Čaplovka) – dolinka reglowa w słowackich Tatrach Zachodnich, jedno z prawych odgałęzień Doliny Cichej Orawskiej (Tichá dolina). Bywała też nazywana Doliną Czaplówka, Ciaplówka lub Doliną Głodówka. Opada z wysokości ok. 1200 m n.p.m. spod grzbietu Juraniowego w północno-zachodnim kierunku, potem zmienia kierunek na północno-wschodni i na wysokości ok. 880 m n.p.m. uchodzi do Doliny Cichej pomiędzy Czymchowską Polaną a polaną Czaplówka. Wcina się pomiędzy dwa grzbiety; od zachodu jest to grzbiet Czaplowego Wierchu, od wschodu grzbiet Turka.Dolina Juraniowa (słow. Juráňova dolina) – dolina w słowackich Tatrach Zachodnich. Jest największym odgałęzieniem Doliny Cichej Orawskiej. Dawniej nazywana była też Doliną Lieskowską.

    Dnem doliny prowadzi droga (zakaz wjazdu pojazdów) i szlak turystyczny. Dawniej z drogi tej często korzystali polscy turyści, którzy z Zakopanego przez polanę Molkówka i Dolinę Cichą wędrowali do Orawic i na Osobitą, zarówno pieszo, jak i furmankami. Po II wojnie światowej granica państwowa uniemożliwiła to. Dla polskiego turysty szczyty Tatr z tego szlaku wyglądają odmiennie i są trudno rozpoznawalne.

    Jeżowy Wierch, Jeżów Wierch (słow. Ježov vrch) – wybitny szczyt reglowy w słowackich Tatrach Zachodnich. Wznosi się na wysokość 1086 m n.p.m. w grzbiecie Jambory oddzielającym Dolinę Bobrowiecką (Bobrovecká dolina) na zachodzie od Doliny Juraniowej (Juráňova dolina) na wschodzie.Umarła Kopka (słow. Umrlá) – niewybitne wzniesienie (1043 m) w grzbiecie Jambory w słowackich Tatrach Zachodnich, pomiędzy Jamborową Skałką (1329 m) a znajdującą się tuż przy Umarłej Kopce Umarłą Przełęczą (988 m). Jest całkowicie zalesione. Zachodnie stoki Umarłej Kopki opadają do Doliny Bobrowieckiej, wschodnie do Doliny Juraniowej.

    Szlaki turystyczne[]

    Szlak czerwony – czerwony szlak z Orawic przez Szatanową Polanę i Juraniową Cieśniawę na Umarłą Przełęcz. Czas przejścia: 1:45 h, ↓ 1:30 h.

    Bibliografia[]

    1. Tatry Zachodnie słowackie i polskie. Mapa turystyczna 1:25 000. Warszawa: Wyd. Kartograficzne Polkart Anna Siwicka, 2005/06. ISBN 83-87873-36-5.
    2. Marian Kunicki, Tadeusz Szczerba: Tatry Zachodnie. Słowacja. Kraków: PTTK „Kraj”, 1992. ISBN 83-7005-248-7.
    3. Józef Nyka: Tatry słowackie. Przewodnik. Wyd. II. Latchorzew: Wyd. Trawers, 1998. ISBN 83-901580-8-6.


    Juraniowy Potok (słow. Juráňov potok) – potok w słowackich Tatrach Zachodnich, spływający Doliną Juraniową. Pomimo że płynie w kierunku z południa na północ, jest zaliczany do cieków wodnych „południowej” strony Tatr, spływa bowiem generalnie na południową stronę głównego wododziału karpackiego i należy do zlewiska Morza Czarnego.Cicha Polana – duża polana na Przysłopie Witowskim (1164 m) w Orawicko-Witowskich Wierchach. Administracyjnie należy do miejscowości Witów w powiecie tatrzańskim. Znajduje się na mało stromych, południowo-wschodnich stokach Przysłopu Witowskiego, na wysokości około 963-1000 m n.p.m. Z okolic polany spływają źródłowe cieki dwóch potoków należących do dwóch działów wodnych. Są to potok Przybylanka spływający na polską stronę i znajdujący się w zlewni Morza Bałtyckiego oraz potok Cicha Woda Orawska spływający na Słowację i znajdujący się w zlewni Morza Czarnego.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Pasterstwo – rodzaj gospodarki występujący na obszarach, gdzie uprawa roli jest niemożliwa lub nieopłacalna (głównie zaliczyć do nich można obszary górskie, stepowe, tundrę, itp.). Polega na ekstensywnym chowie zwierząt stadnych takich jak owce, bydło domowe, kozy, trzoda chlewna, bawoły, konie, jaki, lamy, osły, renifery, z wykorzystaniem naturalnych pastwisk, często sezonowych.
    Dolina Furkaska, Dolina pod Turkiem (słow. Furkaska dolina, Dolina pod Turkom) – dolinka reglowa w słowackich Tatrach Zachodnich, jedno z prawych odgałęzień Doliny Cichej Orawskiej (Tichá dolina). Wcina się od północy w masyw Furkaski (Veľká Furkaska, 1491 m n.p.m.), podchodząc pod jej szczyt. Ma długość ok. 2 km i opada w kierunku północnym. Wylot doliny znajduje się na wysokości ok. 910 m, pomiędzy polaną Czaplówka (Čaplovka) a Cichą Polaną (Tichá).
    Północna grań Wołowca – boczna grań odchodząca w północnym kierunku od znajdującego się w grani głównej szczytu Wołowca w Tatrach. Mająca kręty przebieg grań jest najdłuższą boczną granią w całych Tatrach Zachodnich. Prowadzi nią granica polsko-słowacka, a także przebiega przez nią Wielki Europejski Dział Wodny. Wody spływające z zachodniej, słowackiej strony grani znajdują się w zlewni Morza Czarnego, wody spływające z wschodniej, polskiej strony uchodzą do Bałtyku. Jej bezpośrednim przedłużeniem w kierunku północnym jest grań główna Orawicko-Witowskich Wierchów.
    Twardoszyn (słow. Tvrdošín, węg. Turdossin, dawniej Turdos, niem. Turdoschin) – miasto powiatowe w środkowej Słowacji, w kraju żylińskim, w historycznym regionie Orawa.
    Żleb Bratraniec (słow. Bratranec) – ostatnie w kierunku wschodnim odgałęzienie Doliny Cichej Orawskiej. Jest to głęboki i wąski żleb wcinający się w północne stoki Koryciańskiej Czuby. Od sąsiedniej na zachód Doliny Furkaskiej oddziela go grzbiet z kulminacją Bratrańcowej Czubki (1084 m), odchodzący na północ spod turni Zamczysko.
    Szlak turystyczny – trasa wycieczkowa oznaczona specjalnymi symbolami wyznaczającymi jej przebieg i ułatwiającymi odnalezienie właściwej drogi.
    Józef Nyka (ur. 5 grudnia 1924 w Łysininie k. Żnina) – alpinista, taternik, popularyzator alpinizmu i turystyki górskiej, autor wielu przewodników turystycznych po polskich górach. Ma na koncie szereg najwyższej klasy przejść dróg i pierwszych przejść w Tatrach oraz w Dolomitach. Członek honorowy prestiżowych międzynarodowych organizacji alpinistycznych i górskich, między innymi Polskiego Związku Alpinizmu.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.036 sek.