• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Dionizy Wielki



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Cyprian z Kartaginy, Święty Cyprian, łac. Thascius Caecilius Cyprianus, cs. Swiaszczennomuczenik Kiprian, jepiskop Karfagienskij (ur. ok. 200 lub 210 w rzymskiej prowincji Afryki, zm. 14 września 258 niedaleko Kartaginy) – biskup Kartaginy i męczennik za wiarę, pisarz apologeta chrześcijaństwa, jeden z ojców Kościoła, święty katolicki i prawosławny. Święty ten wymieniany jest w Modlitwie Eucharystycznej Kanonu rzymskiego.Kult świętych – w katolicyzmie i prawosławiu szczególny szacunek do osób uważanych za zbawione, oraz do świętych aniołów, którzy stawiani są za wzór dla wszystkich żyjących. Do świętych można zwracać się z prośbą o wstawiennictwo do Boga.

    Dionizy Wielki, Dionizy z Aleksandrii (ur. ok. 190 w Aleksandrii, zm. 264 lub 265 tamże) – teolog, biskup, święty Kościoła katolickiego, prawosławnego, ormiańskiego oraz koptyjskiego. Autor licznych dzieł literackich i prekursor tradycji przesyłania listów paschalnych.

    Życiorys[ | edytuj kod]

    Obszernym źródłem informacji o św. Dionizym jest Historia Ecclesiastica Euzebiusza z Cezarei, który też nadał mu przydomek Wielki (księga VII, prolog). Dionizy Wielki był majętny i pełnił ważną funkcję w miejscowej hierarchii społecznej. Był żonaty i miał dzieci, w tym syna Tymoteusza, któremu zadedykował napisane w formie listu pismo Peri fyseos („O naturze”), zwalczające atomistyczną teorię epikurejczyków. Pod wpływem Orygenesa nawrócił się na chrześcijaństwo, przyjmując chrzest, i oddał się studiom teologicznym. Od ok. 231 r. zastąpił Heraklasa w prowadzeniu aleksandryjskiej szkoły katechetycznej. Około 247 r. wybrany został na biskupa rodzinnej Aleksandrii. W okresie piastowania przez Dionizego Wielkiego funkcji biskupa przez miasto przetoczyły się kolejne fale prześladowań chrześcijan. Pełniąc tę funkcję, dał się poznać jako erudyta i człowiek wysokiej kultury, a także osoba obeznana z pismami heretyckimi. W czasie zarządzonych przez cesarza Decjusza prześladowań został uwięziony i przebywał w odosobnieniu na pustyni. Po uwolnieniu przez wieśniaków pod koniec 251 roku mógł wrócić do stolicy biskupiej. Prześladowania za Waleriana I przyniosły mu postawienie przed prefektem Emilianem i zesłanie do Kefro (Libia), a następnie do Mareotis (258–262). Zgodnie z treścią zarządzenia cesarskiego powinien ponieść śmierć podobnie jak biskup Kartaginy Cyprian. Nie wiadomo, dlaczego zapadł inny wyrok. Mimo doświadczonych represji, jak wielu mu współczesnych, nie wyparł się wiary>. Na rozkaz Galiena uwolniono go w 262 r. Do tradycji, zachowanej w Kościołach egipskich do IX wieku, weszło wysyłanie listów pasterskich przez biskupów aleksandryjskich na rozpoczęcie wielkiego postu, które zapoczątkowały jego listy paschalne (Epistolai heortastikai) do Flawiusza, Domicjusza i Dydyma Ślepego. Dionizy Wielki zmarł w czasie trwania synodu w Antiochii.

    Męczennik (gr. μάρτυς, mártus, łac. martyr: „świadek” – osoba, która zginęła lub cierpiała w obronie swoich wierzeń lub przekonań.Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II (KUL, łac. Catholica Universitas Lublinensis Ioannis Pauli II) – niepubliczny katolicki uniwersytet mieszczący się w Lublinie, posiadający pełne prawa uczelni publicznej i finansowany z budżetu państwa na zasadach uczelni publicznych. Założony w 1918, do 1928 pod nazwą Uniwersytet Lubelski, od 16 października 2005, na podstawie uchwały Senatu zatwierdzonej przez Episkopat Polski, uczelnia zmieniła nazwę na Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II. W 1938 roku KUL uzyskał prawo do nadawania stopni naukowych.

    Poglądy teologiczne[ | edytuj kod]

    Dionizy Wielki, określany przez św. Atanazego „nauczycielem Kościoła powszechnego”, uznawany jest za jednego z najwybitniejszych uczniów Orygenesa i najwybitniejszego biskupa swoich czasów. Jego refleksja teologiczna rozwijała się pod wpływem filozofii neoplatońskiej. Poglądy Dionizego, podobnie jak jego mistrza Orygenesa, spotykały się z wieloma zarzutami. Zwalczając modalizm i sabelianizm, naraził się na zarzuty tryteizmu i subordynacjonizmu. Użycie w pismach niefortunnego języka stało się przyczyną licznych kontrowersji. Kiedy grupa współwyznawców z Aleksandrii obraziła się na słowa swojego biskupa, udali się do Rzymu i oskarżyli go o sabelianizm i subordynacjonizm. Dionizy bowiem w listach, w których zwalczał modalizm, rozróżnił odrębność osoby Ojca i Syna. Czynił to, polemizując z poglądami zwolenników Sabeliusza, którzy głosili jedność Boga tak silną, że nie pozostawiała miejsca na realne istnienie Ojca, Syna i Ducha Świętego. Biskup Aleksandrii przejaskrawiał odrębność osób Trójcy Świętej, niewiele zajmując się ich jednością, gdyż na tym skupiali się jego adwersarze. Oni również, wypaczając poglądy Dionizego, wysłali wybrane fragmenty jego listów i przedstawili papieżowi Dionizemu jako dowody na błędy doktrynalne patriarchy. Reakcją biskupa Rzymu były dwa listy, które wysłał do Aleksandrii ok. 260 r. Jeden z tych listów miał charakter prywatny, drugi natomiast był dokumentem oficjalnym traktującym o relacjach Osób Trójcy Świętej. Patriarcha odpowiedział tylko na list prywatny, dlatego papież Dionizy na zwołanym w Antiochii synodzie, prócz kwestii nauk Pawła z Samosaty, poruszył także stawiane biskupowi Dionizemu zarzuty. Dionizy Wielki nie wziął w synodzie udziału ze względu na zły stan zdrowia. W piśmie Elenchus et apologia rozwiał podejrzenia co do swego stosunku do Bóstwa Syna Bożego, przedstawiając ortodoksyjne ujęcie nauki o Trójcy Świętej i uznając niewłaściwość wcześniej używanych sformułowań. Wynikiem prac tego gremium było pismo w obronie Dionizego Wielkiego.

    Arsinoe – miasto w starożytnym Egipcie, dziś Suez, założone przez Ptolemeusza II Filadelfosa i nazwane na cześć jego żony Arsinoe.Schizma – formalny rozdział między wyznawcami jednej religii, ideologii lub grupy kultowej nie spowodowany różnicami doktrynalnymi.

    Obrony Dionizego Wielkiego podjął się również jego późniejszy następca, Atanazy Wielki (zm. 373), który wydał De sententia Dionysii. Natomiast inny Ojciec Kościoła, Bazyli Wielki (zm. 379), uważał Dionizego Wielkiego za nieortodoksyjnego i, podobnie jak później Gennadiusz z Marsylii (zm. ok. 500), twierdził, że pisma patriarchy Aleksandrii ułatwiły rozwój arianizmu.

    Sabelianizm – jedna z doktryn monarchicznych w chrześcijaństwie w II–IV wieku, określana także jako późny modalizm, zaprzeczająca istnieniu hipostaz Trójcy Świętej. Nazwa pochodzi od jej założyciela Sabeliusza. Sabelianie uważali, że istnieje jeden Bóg Ojciec, a Syn i Duch Święty są sposobami jego samowyrażania się. Herezja Sabeliusza rozpowszechniła się na terenach północnej Afryki, Azji Mniejszej, Mezopotamii. Sabelianizm został potępiony przez Dionizego, patriarchę Aleksandrii oraz papieża Kaliksta I. Zbliżone do sabelianizmu poglądy mieli w okresie nowożytności socynianie i Emanuel Swedenborg.Chrześcijaństwo, chrystianizm (gr. Χριστιανισμóς, łac. Christianitas) – monoteistyczna religia objawienia, bazująca na nauczaniu Jezusa Chrystusa zawartym w kanonicznych ewangeliach. Jej wyznawcy uznają w nim obiecanego Mesjasza i Zbawiciela, który ustanowił Królestwo Boże poprzez swoje Zmartwychwstanie. Kanon wiary chrześcijańskiej został spisany w Nowym Testamencie i przekazywany jest przez Kościoły.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Wielkanoc, Pascha, Niedziela wielkanocna, Zmartwychwstanie Pańskie, mazow. Wielki Dzień – najstarsze i najważniejsze święto chrześcijańskie upamiętniające Zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa, obchodzone przez Kościoły chrześcijańskie wyznające Nicejskie Credo (325 r.).
    Penitent (łac. paenitens – pokutujący) – w Kościele katolickim osoba przystępująca do sakramentu pokuty (spowiedzi).
    Teolog – specjalizacja akademicka, której tematem jest systematyczne, wykorzystujące metody filozoficzne, historyczne i in., studium objawionych prawd religijnych dotyczących Boga oraz Jego relacji do świata, w myśl maksymy (łac.) fides quaerens intellectum - wiara szukająca zrozumienia. Najczęściej związana z chrześcijaństwem. Poprzez zapożyczenie, czasem teologami nazywa się nauczycieli innych religii, jak judaizm czy islam.
    Kościół katolicki – największa na świecie chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia określane mianem katolicyzmu. Kościół katolicki jest jednym z trzech głównych nurtów chrześcijaństwa, obok Cerkwi prawosławnej i Kościołów protestanckich.
    Towarzystwo Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II (skrót: Towarzystwo Naukowe KUL lub TN KUL) - instytucja naukowo-wydawnicza, odrębna, ale komplementarna w stosunku do KUL, założona w 1934 przez księdza Antoniego Szymańskiego.
    Galienus, Publius Licinius Egnatius (218-268), syn Waleriana I, cesarz rzymski od 253 roku (junior) i od 260 samodzielnie. Jego pierwsza żona (?) Pipa była córką króla Markomanów. Z żoną Saloniną miał synów Waleriana II i Saloninusa. Za jego panowania w imperium panował chaos, jednak cesarz ze wszystkich sił próbował go opanować.
    Euzebiusz z Cezarei (ur. ok. 264, zm. ok. 340) – pisarz, teolog i historyk chrześcijański, biskup Cezarei w Palestynie od 313. Uczeń Pamfila z Cezarei, obrońcy twórczości Orygenesa – jako wyraz oddania dla swego mistrza, przyjął przydomek syn Pamfila.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.124 sek.