Diakonat Eben-Ezer

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Diakonat Żeński Eben-Ezer w Dzięgielowie

Diakonat Eben-Ezer – stowarzyszenie sióstr diakonis Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP. Diakonise pracują w Domu Macierzystym i domach opieki w Dzięgielowie, prowadzą „Rok służby dla Pana”, zajmują się pracą ewangelizacyjną. Duszpasterzem w Diakonacie Eben-Ezer jest ks. Marek Londzin (poprzednio ks. Emil Gajdacz).

Żłobek – zakład opiekuńczo-wychowawczy dla dzieci w wieku od 6 tygodni do około trzech lat, których rodzice lub opiekunowie pracują poza domem. Żłobek zapewnia dzieciom żywienie, zabiegi pielęgnacyjno-zdrowotne, opiekę wychowawczą oraz niekiedy zajęcia edukacyjne (m.in. języki obce, basen, rytmika).Obozy w III Rzeszy – obozy i podobozy przeznaczone do przetrzymywania (w niektórych przypadkach także uśmiercania) ludzi kierowane przez SA, a później SS, policję lub Wehrmacht. Utworzone w latach 1933–1945 przez władze niemieckie. Obozy te, w liczbie przynajmniej 12 tysięcy, umiejscowione były na własnym terytorium III Rzeszy oraz na ziemiach państw okupowanych.

Historia[ | edytuj kod]

Pierwszym ewangelickim domem opieki założonym przez ks. Karola Kulisza była otwarta w 1916 w Ligotce Kameralnej Betezda, następnie został on rozbudowany. W 1920 ks. Kulisz objął w dzierżawę 43 hektary ziemi, wchodzącej uprzednio w skład dóbr Karola Stefana Habsburga. Znajdowały się tam zniszczone budynki owczarni, stodoły, szopy na siano oraz mieszkania owczarza.

Bystra – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie bielskim, w gminie Wilkowice. Powierzchnia sołectwa wynosi 1379 ha, a liczba ludności 3887, co daje gęstość zaludnienia równą 281,9 os./km². Dawniej były to dwie odrębne wsie – Bystra Śląska (niem. Bistrai) i Bystra Krakowska, połączone administracyjnie w 1956 z równoczesną zmianą nazwy na Bystra. Miejscowość położona jest nad potokiem Białka w Beskidzie Śląskim, lewym dopływem Białej, na południe od Bielska-Białej.Kościół Ewangelicko-Augsburski w Rzeczypospolitej Polskiej – najstarszy i największy Kościół ewangelicki (protestancki) w Polsce, kościół luterański prawnie działający na terenie Polski, będący członkiem takich organizacji, jak Światowa Rada Kościołów, Światowa Federacja Luterańska, Konferencja Kościołów Europejskich, Polska Rada Ekumeniczna. Organem prasowym jest Zwiastun Ewangelicki. Zwierzchnikiem Kościoła jest bp Jerzy Samiec.

Część owczarni została przystosowana na pierwszy przytułek mieszczący 5 dzieci i 3 starców, natomiast szopę przerobiono na baraki dla bezrobotnych. Pomoc w pracach zapewniły diakonise z Ligotki Kameralnej. Ośrodkowi nadano nazwę Eben-Ezer.

W 1921 zaczął powstawać dom dziecka, na który przebudowano szopę, a także dom starców urządzony w pozostałej części owczarni. Stodołę przekształcono na stajnię, rozpoczęto też przygotowanie nieużytków pod uprawy.

W celu pozyskania personelu do pracy w zakładach, w 1922 zdecydowano o przyjęciu sześciu pierwszych kandydatek do własnego diakonatu. Diakonat założono w 1923. Rok później zatwierdzono jego statut.

Ewa Cieślar (ur. 1955 w Wiśle) – siostra diakonisa i przełożona żeńskiego Diakonatu Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego "Eben-Ezer" w Dzięgielowie koło Cieszyna.Lidia Gotschalk (ur. 18 maja 1939, Mazury), siostra diakonisa i przełożona żeńskiego Diakonatu Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego "Eben-Ezer" w Dzięgielowie koło Cieszyna.

W kolejnych latach przystąpiono do dalszej rozbudowy ośrodka. W 1927 liczba diakonis wynosiła 30, pracowały one również w szpitalu w Cieszynie, sanatorium w Bystrej oraz innych placówkach, jak żlobki i przedszkola. W 1929 diakonat liczył 43 siostry i kandydatki, a ich liczba miała tendencję rosnącą.

Zakład opieki powiększył się w 1928 o rozbudowany dom dziecka, rok później zakupiono budynek Szczukówka z tartakiem i cegielnią, gdzie powstały kolejne oddziały dla dzieci, warsztaty, boisko sportowe, korty tenisowe i izolatka. W 1932 dokonano zakupu Zamku w Dzięgielowie, diakonat był wtedy właścicielem 55 hektarów ziemi.

Węgrów – miasto i gmina w województwie mazowieckim, siedziba władz gminy miejskiej Węgrów, gminy wiejskiej Liw i powiatu węgrowskiego (w latach 1867-1975 i od 1999).II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.

W 1937 diakonat zamieszkiwały 53 siostry sprawujące opiekę nad 80 starcami, niepełnosprawnymi i chorymi oraz 120 dziećmi i 50 bezrobotnymi.

Po wybuchu II wojny światowej diakonat został rozwiązany, a zakłady opiekuńcze zamknięto. W ich miejsce utworzono szpital dla psychicznie chorych, a na Szczukówce - szpital gruźliczny. Część diakonis została wywieziona do obozów koncentracyjnych lub na roboty przymusowe w III Rzeszy. Pozostałe powróciły do domów rodzinnych lub znalazły inną pracę. W obozie Buchenwald w 1940 został zamordowany ks. Karol Kulisz.

Cieszyn (czes. Těšín, niem. Teschen, łac. Tessin) – miasto w południowej Polsce, w województwie śląskim, w powiecie cieszyńskim, którego władz jest siedzibą. Leży na Pogórzu Śląskim, nad Olzą. Współczesne administracyjne pojęcie „miasto Cieszyn” odnosi się do prawobrzeżnej części, stanowiącego pod względem przestrzennym i społecznym jedną całość, ośrodka miejskiego, którego część lewobrzeżna należy do Czech i nosi oficjalną nazwę „Czeski Cieszyn”.Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.

W 1945 część sióstr powróciła do Dzięgielowa. 15 czerwca 1945 dokonano wyboru s. Danuty Gerke na przełożoną diakonatu, natomiast przełożoną nowicjatu została s. Jadwiga Kunert. Działalność na nowo rozpoczął dom dziecka, do którego przyjmowano dzieci, które ucierpiały w wyniku wojny, bez względu na ich wyznanie. Wtedy też duszpasterzem diakonatu został ks. Jan Fussak.

Tydzień Ewangelizacyjny w Dzięgielowie – wydarzenie ewangelizacyjne organizowane corocznie w Dzięgielowie przez Kościół Ewangelicko-Augsburski w RP. Jest czołową formą aktywności polskich ewangelikalnych luteran. Od 1997 jest organizowane przez Centrum Misji i Ewangelizacji.Karol Kulisz (ur. 12 czerwca 1873, zm. 8 maja 1940) – luterański duchowny, senior Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP, działacz ruchu społecznościowego, polski działacz narodowy i ofiara reżimu nazistowskiego.

Gospodarstwo rolne prowadzone przez diakonise zostało w 1950 przejęte na rzecz państwa. 29 października 1950 miała miejsce uroczystość poświęcenia domu macierzystego z kaplicą w dawnym drewnianym baraku. Duszpasterzem diakonatu został w tym czasie ks. Paweł Sikora.

W 1957 uruchomiono Rok służby dla Pana. Była to trwająca rok pomoc diakonisom świadczona przez kobiety, dla których organizowano kurs biblijny oraz opieki nad chorymi, a także z zakresu innych dziedzin praktycznych.

Karol Stefan Habsburg-Lotaryński (niem. Karl Stephan Eugen Viktor Felix Maria von Habsburg-Lothringen, ur. 5 września 1860 Židlochovicach; zm. 7 kwietnia 1933 w Żywcu) – arcyksiążę austriacki z żywieckiej linii Habsburgów.Konzentrationslager Buchenwald, Konzentrationslager Buchenwald/Post Weimar (KL Buchenwald, KZ Buchenwald), z początku nazywany Konzentrationslager Ettersberg – niemiecki obóz koncentracyjny założony w Ettersberg w pobliżu Weimaru (Turyngia, Niemcy). Funkcjonował od lipca 1937 do końca wojny.

Budynek domu dziecka został przejęty przez państwo w 1955. W tym samym roku na Szczukówce działalność rozpoczął dom starców.

25 czerwca 1956 została przyjęta uchwała Konsystorza likwidująca inne diakonaty w Polsce, zachowane w formie szczątkowej i przyłączenie należących do nich sióstr do placówki dzięgielowskiej. Diakonisom tym pozostawiono możliwość noszenia dotychczasowych strojów oraz pozostania w uprzednim miejscu zamieszkania.

Na skutek przekształcenia zakładów opiekuńczych w Miechowicach w państwowy dom dziecka, w 1958 do Dzięgielowa zostały przeniesione stamtąd Tygodnie Ewangelizacyjne.

Konstancin-Jeziorna – miasto w woj. mazowieckim, w powiecie piaseczyńskim, położone w aglomeracji warszawskiej ok. 20 km na południe od centrum Warszawy; siedziba gminy miejsko-wiejskiej Konstancin-Jeziorna.Zamek w Dzięgielowie – renesansowy dwór obronny lub inaczej zamek rycerski w Dzięgielowie, w powiecie cieszyńskim. Leży we wschodniej części wsi, nad potokiem Dzięgielówką, na skrzyżowaniu dróg z Cieszyna do Ustronia i z Goleszowa do Trzyńca.

3 lipca 1960 miała miejsce uroczystość poświęcenia kaplicy ewangelickiej, na którą został przebudowany jeden z pawilonów. Kaplica oprócz diakonisom, miała służyć miejscowej stacji kaznodziejskiej parafii w Cieszynie.

Uchwała o scaleniu diakonatów została wykonana w 1961. Utworzono wówczas stacje-placówki diakonijne: „Tabita" w Chylicach, „Ostoja Pokoju" w Miechowicach, „Sarepta" w Węgrowie i Dom Starców w Sorkwitach.

Władze państwowe podjęły w 1963 próbę likwidacji zakładu opieki i diakonatu, która zakończona została interwencją biskupa kościoła Andrzeja Wantuły. Od spółdzielni będącej właścicielem dawnego gospodarstwa diakonatu, wydzierżawiony został teren o powierzchni 2 hektarów w celu uprawy warzyw i zboża.

Przedszkole – instytucja opiekuńczo-wychowawcza, do której uczęszczają dzieci w wieku od 3 lat (w Polsce – w szczególnych przypadkach od 2,5) do rozpoczęcia obowiązku szkolnego.Konsystorz (łac. consistorium – zgromadzenie) – zebranie, zgromadzenie określonego gremium w celu rozwiązania ważnych spraw:

W latach 1964-1967 przy miała miejsce przebudowa zakupionego budynku mieszkalnego w celu urządzenia w nim domu dla emerytowanych sióstr. Został poświęcony 17 grudnia 1967 jako ośrodek Salem. W 1967 duszpasterzem diakonatu został ks. Alfred Jagucki. Po śmierci w 1977 s. Jadwigi Kunnert przełożoną nowicjatu stała się s. Ruta Fromm.

Sorkwity (niem. Sorquitten) – wieś mazurska w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie mrągowskim, w gminie Sorkwity przy drodze krajowej nr 16 i linii kolejowej Olsztyn–Czerwonka–Mrągowo–Ełk. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. Miechowice (niem. Miechowitz) – są dzielnicą Bytomia, utworzoną 26 listopada 2008 uchwałą Rady Miejskiej na terenie jednego z największych obszarów tego miasta, położoną w jego zachodniej części. Szacuje się, że Miechowice wraz z sąsiednimi Stolarzowicami i Górnikami liczą ok. 30 tys. mieszkańców.

Kolejny budynek został postawiony dzięki wsparciu zagranicznemu w latach 1977-1980. Obiekt poświęcono 28 września 1980 i nadano mu nazwę Domu Opieki Emaus. Jego dyrektorem został ks. Jagucki. 5 kwietnia 1981 na stanowisko nowej przełożonej diakonatu została wprowadzona s. Lidia Gotschalk.

W 1982 budynek Szczukówka został przeznaczony dla Międzynarodowego Błękitnego Krzyża. W miejscu dawnej werandy dobudowano do niego kaplicę i podczas poświęcenia 30 października 1983 nadano mu nazwę Betezda. w latach 1983-1986 przeprowadzono przebudowę Domu Macierzystego. Podczas trwania prac diakonise zamieszkiwały w budynku Emaus. Prace przy Domu Macierzystym ukończono jego poświęceniem 20 września 1986.

Diakonat (gr. διάκονος diákonos ‘sługa’) – pierwszy z trzech stopni święceń sakramentalnych w katolicyzmie i prawosławiu oraz trzecia posługa urzędu duchownego w Kościołach protestanckich.Siostra Danuta, właśc. Wanda Gerke (ur. 10 kwietnia 1909 w Słupcy, zm. w marcu 1997 w Dzięgielowie) – siostra diakonisa, w latach 1945-1981 przełożona żeńskiego Diakonatu Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego Eben-Ezer w Dzięgielowie koło Cieszyna.

Od 1984 obowiązki duszpasterza diakonatu oraz dyrektora domu opieki pełnił ks. Emil Gajdacz, oficjalnie stanowiska te objął 1 lipca 1987. Od 1985 prowadzone były działania mające na celu rewindykację mienia diakonatu.

5 czerwca 1991 zmarła przełożona nowicjatu Ruta Fromm, a stanowisko to objęła s. Ewa Cieślar.

W dniu 4 lipca 1993 dokonano poświęcenia nowego obiektu Syloe, położonego obok budynku Betezda. Miał on służyć pracy ewangelizacyjno-misyjnej i stanowić bazę dla organizacji Tygodni Ewangelizacyjnych. Trzy lata później Syloe został przebudowany na siedzibę Centrum Misji i Ewangelizacji.

Ks. bp Andrzej Wantuła (ur. 26 listopada 1905 w Ustroniu, zm. 15 czerwca 1976 w Warszawie) – biskup Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w PRL. Był synem Jana Wantuły i Anny ze Szczepańskich. Ukończył szkołę ludową w Ustroniu i gimnazjum polskie w Cieszynie. 25 października 1936 r. zawarł związek małżeński z Julią Blasbalg z Ustronia.Parafia Ewangelicko-Augsburska w Cieszynie – parafia luterańska w Cieszynie, należąca do diecezji cieszyńskiej. Mieści się przy Placu Kościelnym. Oprócz Cieszyna obejmuje również miejscowości ościenne, a w 2005 zrzeszała łącznie ok. 6650 wiernych.

W 1997 dokonano powiększenia Domu Opieki Emaus oraz przebudowy wcześniejszej siedziby domu dziecka na Dom Seniora Emaus II z 32 miejscami.

Rewindykacja mienia diakonatu została zakończona w 2002 na skutek przekazania przez państwo nieruchomości zamiennych.

1 września 2005 powstała samodzielna Parafia Ewangelicko-Augsburska w Dzięgielowie. Siostry przekazały budynek kaplicy na kościół parafialny, a dom Salem stał się siedzibą parafii. 17 września 2006 proboszcz parafii, ks. Marek Londzin, został duszpasterzem diakonatu.

W grudniu 2006 budynki Betezda i Syloe razem z boiskiem zostały przekazane na własność Centrum Misji i Ewangelizacji. W 2008 ośrodek Emaus został zarejestrowany jako dom opieki społecznej.

Ks. Alfred Jagucki (ur. 21 marca 1914 w Kramniku, zm. 28 czerwca 2004 w Dzięgielowie – duchowny Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Polsce.Centrum Misji i Ewangelizacji Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP (CME) – organizacja misyjno-ewangelizacyjna Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP, działająca na terenie całego kraju. Posiada status organizacji pożytku publicznego.

W 2009 diakonat liczył 19 sióstr.

Przełożone diakonatu[ | edytuj kod]

  • Anna Klimsza (1923-1939)
  • Danuta Gerke (1945-1981)
  • Lidia Gotschalk (1981-2009)
  • Ewa Cieślar (od 2009)


  • Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Ks. Paweł Sikora (ur. 20 października 1883, zm. 8 września 1972) – polski ksiądz ewangelicki, pisarz, tłumacz i pieśniarz.
    Marek Londzin (ur. 22 kwietnia 1966 w Czechowicach-Dziedzicach) – polski duchowny luterański, radca duchowny Rady Synodalnej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w RP.
    Dzięgielów (cz. Děhylov, niem. Dzingelau) – wieś sołecka w gminie Goleszów w powiecie cieszyńskim, w województwie śląskim. Wieś leży w historycznych granicach regionu Śląska Cieszyńskiego. Leży w dolinie Puńcówki, na Pogórzu Cieszyńskim, powierzchnia sołectwa wynosi 831 ha, a liczba ludności 1332, co daje gęstość zaludnienia równą 160,3 os./km².
    Międzynarodowy Błękitny Krzyż (ang. International Federation of the Blue Cross, fr. Fédération Internationale de la Croix-Bleue, niem. Internationaler Bund des Blauen Kreuzes) jest chrześcijańską organizacją, zrzeszającą 40 krajów. Celem organizacji jest zapobieganie oraz leczenie problemów związanych z alkoholem i innymi substancjami psychoaktywnymi.
    Lublin (łac. Lublinum, jid. לובלין, lit. Liublinas, ros. Люблин) – miasto na prawach powiatu, stolica województwa lubelskiego. Położona na Wyżynie Lubelskiej nad rzeką Bystrzycą, historycznie w Małopolsce.

    Reklama