• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Diadektomorfy

    Przeczytaj także...
    Michael J. Benton (ur. 8 kwietnia 1956 w Aberdeen) – brytyjski paleontolog, profesor paleontologii kręgowców na Wydziale Nauk o Ziemi na Uniwersytecie w Bristolu i członek m.in. Royal Society of Edinburgh. Jego publikacje koncentrują się głównie na ewolucji triasowych gadów, ale też na wymieraniach i zmianach w zapisie kopalnym fauny. Publikował również na temat roli filogenetyki molekularnej i morfologicznej w rekonstruowaniu filogenezy oraz o zegarze molekularnym.Tseajaia – rodzaj czworonoga z grupy Diadectomorpha (będącej grupą siostrzaną do owodniowców) uważanego za formę przejściową pomiędzy płazami a gadami. Jedyny przedstawiciel rodziny Tseajaiidae, obejmuje jeden gatunek – Tseajaia campi. Żył we wczesnym permie na terenie dzisiejszej Ameryki Północnej. Jego szczątki odnaleziono w liczących około 295 mln lat osadach Organ Rock Shale na południowym wschodzie stanu Utah w Stanach Zjednoczonych. Materiał kopalny obejmował trzy kości stępu lewej kończyny.
    Fitofag (gr. phytón – roślina, phageín – jeść), roślinożerca – organizm roślinożerny, odżywiający się roślinami lub częściami roślin (w tym przechowywanymi przez ludzi nasionami, owocami i suszem).

    Diadektomorfy (Diadectomorpha) – klad dużych czworonogów żyjących w Euroameryce w karbonie i wczesnym permie oraz na obszarze dzisiejszych Chin w późnym permie, blisko spokrewnionych z przodkami owodniowców. Obejmuje duże (do 2 metrów długości) formy drapieżne i jeszcze większe (do 3 metrów) roslinożerne, częściowo wodne lub w pełni lądowe.

    Owodniowce (Amniota) – klad obejmujący kręgowce, mające zdolność rozwoju zarodkowego na lądzie (gady, ptaki i ssaki). Uzyskały ją dzięki wytworzeniu błon płodowych, które tworzą środowisko dla właściwego rozwoju zarodka.Diadektes (Diadectes) jest nazwą rodzajową dużego, roślinożernego czworonoga należącego do grupy Reptiliomorpha, żyjącego na początku permu. Był jednym z pierwszych roślinożernych kręgowców w historii Ziemi. Ponadto, był także jednym z pierwszych w pełni lądowych czworonogów osiągającym znaczne rozmiary ciała.

    Diadektomorfy wykazują cechy płazów i gadów. Początkowo zaliczano je do kotylozaurów jako najbardziej prymitywną grupę gadów. Obecnie są uważane za siostrzaną grupę owodniowców.

    Prawdopodobnie wyewoluowały w mississipie, ale stały się pospolite dopiero w późnym pensylwanie i wczesnym permie. Najmłodszy znany przedstawiciel grupy, Alveusdectes fenestratus, żył w późnym permie (wucziaping, ok. 256 mln lat temu).

    Filogeneza[ | edytuj kod]

    Kladogram Diadectomorpha

    Nomen dubium (l. mn. nomina dubia; z łac. nomen, nominis = imię, nazwanie; dubius, -a, -um = wątpliwy, wahający się, niezdecydowany) – w nazewnictwie zoologicznym określenie nazwy naukowej o nieznanym lub wątpliwym zastosowaniu. W ICBN i ICNB fraza nomen dubium nie ma statusu.Diadectidae – rodzina dużych, przypominających gady czworonogów zamieszkujących Euroamerykę w karbonie i wczesnym permie. Były to pierwsze roślinożerne czworonogi, jak również pierwsze w pełni lądowe zwierzęta zdolne osiągać znaczne rozmiary. Reprezentują one ważne stadium w ewolucji kręgowców, a także ekosystemów lądowych.
    o †Diadectomorpha
    |--o †Limnoscelidae Williston (?)
    |  |-- †Limnoscelis paludis Williston, 1911
    |  |--o †Limnosceloides Romer, 1952
    |  |-- †Limnoscelops Levis & Vaughn, 1965
    |  |-- †Limnostygis Carroll, 1967
    |  `?- †Romeriscus Baird & Carroll, 1967 [nomen dubium sensu Laurin & Reisz, 1992]
    `--+?- †Tseajaia campi Vaughn, 1964 [Tseajaiidae]
       `--o †Diadectidae
          |?- †Diadectidae genera et species indet. [Berman & Henrici, 2003]
          `--+-- †Desmatodon
             |--o †Diadectes [Diadectoides]
             |?- †Diasparactus Case
             `-- †Stephanospondylus
    

    Rodziny[ | edytuj kod]

  • Limnoscelidae
  • Diadectidae
  • Tseajaiidae
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Jun Liu i Gabe S. Bever. The last diadectomorph sheds light on Late Palaeozoic tetrapod biogeography. „Biology Letters”. 11 (5), s. Artykuł nr 20150100, 2015. DOI: 10.1098/rsbl.2015.0100 (ang.). 
    2. Mikko Haaramo: †Diadectomorpha (ang.). Mikko's Phylogeny Archive. [dostęp 23 lutego 2009].

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Benton, M. J. (2000), Vertebrate Paleontology, 2nd ed. Blackwell Science Ltd
  • Carroll, R. L. (1988), Vertebrate Paleontology and Evolution, WH Freeman & Co.
  • Amniota: Cotylosauria – Palaeos
  • Diadectomorpha – The Paleobiology Database
  • Gady (Reptilia, od łac. repto – czołgać się) – parafiletyczna grupa zmiennocieplnych owodniowców. Współczesne gady są pozostałością po znacznie większej grupie zwierząt, której największy rozkwit przypadł na erę mezozoiczną. Obecnie żyją tylko cztery rzędy gadów, ich pozostałe znane linie ewolucyjne wymarły. Niektóre kopalne gady naczelne, czyli archozaury (takie jak pterozaury i dinozaury), były prawdopodobnie zwierzętami stałocieplnymi.Pojęcia Chiny używa się w odniesieniu do krainy historycznej, obejmując wówczas całokształt chińskiej historii i kultury (zobacz: historia Chin), lub w węższym znaczeniu, w odniesieniu do Chińskiej Republiki Ludowej.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Drapieżnictwo – sposób odżywiania się organizmów, polegający na wykorzystaniu jako pokarm ciała innego zwierzęcia i w odróżnieniu od pasożytnictwa prowadzący do śmierci ofiary. Jest jedną z form oddziaływań antagonistycznych, korzystną dla drapieżnika, a niekorzystną dla ofiary; może mieć charakter międzygatunkowy lub wewnątrzgatunkowy (kanibalizm).
    Kotylozaury (Cotylosauria) – pierwotnie nazwę tę stosowano na określenie najstarszych i najbardziej pierwotnych gadów kopalnych, które miały dać początek wszystkim późniejszym owodniowcom. Obecnie jednak uważa się, że tak definiowane kotylozaury grupowały różne bliżej nie spokrewnione ze sobą zwierzęta czworonogie – m.in. część anapsydów (np. wymarłe pod koniec permu parejazaury) i blisko spokrewnione z diapsydami karbońskie rodziny Captorhinidae (m.in. rodzaj Captorhinus) i Protorothyrididae (m.in. rodzaj Hylonomus), a według niektórych definicji nawet sejmurię i pokrewne jej czworonogie. W dodatku tak definiowane kotylozaury były grupą parafiletyczną, gdyż nie obejmowały bardziej zaawansowanych ewolucyjnie owodniowców, które miały od nich pochodzić.
    Laurosja (t. Euroameryka, Laureuropa, kontynent oldredowy, ang. Old Red Sandstone Continent, Laurussia) – paleozoiczny superkontynent, powstały w końcu syluru i istniejący aż do karbonu. Utworzył się w wyniku kolizji Laurencji i Bałtyki. Kolizja spowodowała zamknięcie się oceanu Japetus. W miejscu kolizji powstały kaledonidy.
    Płazy (Amphibia) – gromada zmiennocieplnych kręgowców z grupy czworonogów. Nazwa naukowa wywodzi się z greki od słów ἀμφí, amphi = ‘oba’, βíος, bios = ‘życie’. Zamieszkują różnorodne siedliska, większość gatunków żyje na lądzie, w gruncie, na drzewach bądź w wodach słodkich. W rozwoju przechodzą stadium larwalne, w czasie którego prowadzą wodny tryb życia, choć niektóre gatunki wykształciły adaptacje behawioralne pozwalające ominąć to ograniczenie. Kijanki przechodzą przeobrażenie, podczas którego oddychająca skrzelami larwa staje się dorosłym osobnikiem oddychającym płucami. Wymiana gazowa następuje również przez skórę. Niektóre niewielkie ogoniaste, jak i bezogonowe nie mają płuc i prowadzą całą wymianę gazową przez skórę. Powierzchownie przypominają gady, które jednak wraz z ptakami i ssakami zaliczają się do owodniowców i nie potrzebują zbiorników wodnych do rozrodu. W związku ze swym rozwojem złożonym i przepuszczalną skórą płazy stanowią często wskaźniki ekologiczne. W ostatnich dekadach odnotowano drastyczny spadek liczebności wielu gatunków płazów na całym świecie.
    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.
    Klad (z gr. ο κλάδος – gałąź) – w kladystyce, grupa organizmów mających wspólnego przodka, obejmująca wszystkie wywodzące się z niego grupy potomne (linie rozwojowe). W ujęciu ścisłym klady rozdzielają się dychotomicznie, tworząc dychotomiczne drzewo pokrewieństw. Diagramy przedstawiające drzewa pokrewieństw konstruowane metodami kladystycznymi nazywane są kladogramami. Ponieważ klady obejmują organizmy wszelkich rang systematycznych i mogą dotyczyć grup organizmów opisywanych w systemach klasyfikacyjnych w ramach zróżnicowanych kategorii systematycznych (lub ich części) – zwykle organizmy należące do określonego kladu nazywa się mianem "grupy".

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.015 sek.