• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Demokracja energetyczna

    Przeczytaj także...
    Efektywność energetyczna, czyli efektywne wykorzystanie energii, ma na celu zmniejszenia ilości energii potrzebnej do dostarczania produktów i usług. Przykładowo izolacja termiczna budynku pozwala na użycie mniejszej ilości energii do jego ogrzewania i chłodzenia – tak by osiągnąć i utrzymać komfortową temperaturę. Instalowanie lamp fluorescencyjnych (świetlówek) albo świetlików zmniejsza ilość energii potrzebnej do uzyskania takiego samego poziomu oświetlenia jak przy użyciu tradycyjnych żarówek. Świetlówki kompaktowe zużywają o dwie trzecie mniej energii, a ich czas pracy jest od 6 do 10 razy dłuższy niż tradycyjnych żarówek. Poprawa efektywności energetycznej jest najczęściej osiągana przez zastosowanie wydajniejszych technologii lub procesów produkcyjnych.Dom niskoenergetyczny – obiekt, który cechuje niższe niż w przypadku tradycyjnego budownictwa zapotrzebowanie na ciepło. Nazywany jest też domem energooszczędnym.
    Przedsiębiorstwo społeczne - instytucja prowadząca działalność gospodarczą, która wyznacza sobie cele ściśle społeczne i która inwestuje wypracowane nadwyżki zależnie od wyznaczonych sobie celów w działalność lub we wspólnotę, zamiast kierować się potrzebą osiągania maksymalnego zysku na rzecz akcjonariuszy lub właścicieli .

    Demokracja energetycznapolityczna, gospodarcza, społeczna i kulturowa koncepcja, która łączy technologiczną transformację energetyczną ze wzmacnianiem demokracji i udziału społeczeństwa. Pojęcie to związane jest z procesem decentralizacji systemów energetycznych z wykorzystaniem efektywności energetycznej i energii odnawialnej do transformacji w zakresie własności w energetyce. Dzięki nowym zielonym technologiom dostępnych na rynku takie przejście jest możliwe w przypadku nowych podmiotów: użytkowników indywidualnych – prosumentów, kooperatyw energetycznych, elektrowni komunalnych, które zastępują scentralizowane, korporacyjne elektrownie.

    Think tank (ang., dosłownie: zbiornik myśli) – komitet doradczy, z założenia niezależny, niedziałający dla zysku ośrodek zajmujący się badaniami i analizami dotyczącymi spraw publicznych. Do celów działalności think tanków należy zazwyczaj poszukiwanie sposobów rozwiązania problemów społecznych i udział w publicznej debacie. Spotkać można szersze rozumienie tego pojęcia, na oznaczenie grupy osób lub instytucji mających podobne cele, ale niekoniecznie posiadających status organizacji pozarządowych.Gospodarka – całokształt działalności gospodarczej prowadzonej w danym regionie (gospodarka regionalna), kraju (gospodarka narodowa) lub na całym świecie (gospodarka światowa). Działalność ta polega na wytwarzaniu dóbr i świadczeniu usług zgodnie z potrzebami ludności. Najprostszy podział gospodarki wyróżnia trzy sektory: usługi, przemysł, rolnictwo.

    W książce "Odnawialne źródła energii w Polsce. Wybrane problemy bezpieczeństwa, polityki i administracji", autorzy definiując demokrację energetyczną, wskazują: "Dobra ze społecznego punktu widzenia polityka energetyczna musi zatem, na ile to możliwe, angażować społeczeństwo, reagować na oddolne bodźce i zróżnicowane potrzeby, ograniczać typowy w podobnych dziedzinach zapęd technokratyzacji, a także tworzyć poczucie „własności” procesu decyzyjnego. Wyróżniają też pięć społecznych aspektów demokratyzacji energetyki:

    Społeczeństwo – podstawowe pojęcie socjologiczne, jednakże niejednoznacznie definiowane. Terminem tym tradycyjnie ujmuje się dużą zbiorowość społeczną, zamieszkującą dane terytorium, posiadające wspólną kulturę, wspólną tożsamość oraz sieć wzajemnych stosunków społecznych. Społeczeństwo ponadto posiada własne instytucje pozwalające mu na funkcjonowanie oraz formę organizacyjną w postaci państwa, plemienia czy narodu.Kultura (z łac. colere = „uprawa, dbać, pielęgnować, kształcenie”) – termin ten jest wieloznaczny, pochodzi od łac. cultus agri („uprawa roli”), interpretuje się go w wieloraki sposób przez przedstawicieli różnych nauk. Kulturę można określić jako ogół wytworów ludzi, zarówno materialnych, jak i niematerialnych: duchowych, symbolicznych (takich jak wzory myślenia i zachowania).
  • przestrzenna organizacja systemu: system scentralizowany czy zdecentralizowany?
  • struktura governance energetyki: kto zarządza, kto i w jaki sposób decyduje o kierunkach rozwoju systemu?
  • ekonomia polityczna OZE: jak wygląda dystrybucja korzyści i kosztów ze źródeł odnawialnych?
  • ekologia polityczna OZE: jaki wpływ na środowisko ma lokalna społeczność?
  • bezpieczeństwo energetyczne: obejmuje ono zarówno kwestie zmniejszenia uzależnienia od importu i ograniczenie wydatków na zbrojenia zwiazane z kontrolą nad wyczerpującymi się zasobami nieodnawialnymi, jak też bezpieczeństwo zdrowotne czy ograniczanie ubóstwa energetycznego.
  • Koncepcja ta jest promowana przez biznes energii odnawialnej, społeczności lokalne, związki zawodowe (np. Globalny Instytut Pracy), think tanki (np. Zielony Instytut) itp.

    Odnawialne źródła energii – źródła energii, których wykorzystywanie nie wiąże się z długotrwałym ich deficytem, ponieważ ich zasób odnawia się w krótkim czasie. Takimi źródłami są między innymi wiatr, promieniowanie słoneczne, opady, pływy morskie, fale morskie i geotermia. Przeciwieństwem ich są nieodnawialne źródła energii, czyli źródła, których zasoby odtwarzają się bardzo powoli bądź wcale: ropa naftowa, węgiel, gaz ziemny i uran.Spółdzielnia energetyczna (kooperatywa energetyczna) – rodzaj spółdzielni, której celem jest produkcja energii na własny użytek oraz na sprzedaż. W ostatnich latach, ze względu na rozwój technologii małoskalowego wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, dynamicznie rozwijają się spółdzielnie energetyczne, np. w Niemczech, Danii, Francji, Włoszech czy Wielkiej Brytanii (Baywind Energy Co-operative). W Unii Europejskiej powstało także porozumienie REScoop 20-20-20 zrzeszające kooperatywy energetyczne z 7 krajów.

    Demokrację energetyczną opisują w publikacji o tym samym tytule Dariusz Szwed i Beata Maciejewska. Publikacja omawia takie kwestie, jak: eliminacja ubóstwa energetycznego korzyści z rozproszenia wytwarzania energii i rozwoju odnawialnych źródeł energii, zielone miejsca pracy, pojazdy elektryczne, domy energooszczędne, smart grid, elektrownia wirtualna.

    Prosument (ang. prosumer – professional/producer + consumer) – kalka językowa i kontaminacja słów – profesjonalista/producent i konsument – konsument zaangażowany w współtworzenie i promowanie produktów ulubionej marki czy jednoczesną produkcję oraz konsumpcję dóbr i usług.Ubóstwo energetyczne - sytuacja, w której gospodarstwo domowe nie ma dostępu lub nie może sobie pozwolić na energię lub usługi energetyczne, w celu zapewnienia sobie podstawowych, codziennych potrzeb.

    Zobacz też[]

  • przedsiębiorstwo społeczne
  • ubóstwo energetyczne
  • mikroźródło
  • Przypisy

    1. K. Szulecki, D. Szwed "Społeczne aspekty OZE: którędy do energetycznej demokracji?", [w:] K. Księżopolski, K. Pronińska, A. Sulowska (red.), "Odnawialne źródła energii w Polsce. Wybrane problemy bezpieczeństwa, polityki i administracji", Warszawa 2013, ss. 185-211.
    2. Wortal CleanTechnica dotyczący demokracji energetycznej.
    3. Odnawialne społeczności – demokracja energetyczna.
    4. Strona „Demokracja energetyczna”.
    5. Zielone Miasto Nowej Generacji: Demokracja energetyczna.
    6. Zielony Instytut: Publikacja „Demokracja energetyczna”.
    Smart grid (inteligentna sieć) – inteligentne sieci elektroenergetyczne, gdzie istnieje komunikacja między wszystkimi uczestnikami rynku energii mająca na celu dostarczanie usług energetycznych zapewniając obniżenie kosztów i zwiększenie efektywności oraz zintegrowanie rozproszonych źródeł energii, w tym także energii odnawialnej.Partycypacja (z łaciny particeps - biorący udział, z ang. participation – uczestniczenie) – uczestnictwo, udział jednostek w większej grupie, formacji, projekcie czy instytucji.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Odnawialne źródła energii – źródła energii, których wykorzystywanie nie wiąże się z długotrwałym ich deficytem, ponieważ ich zasób odnawia się w krótkim czasie. Takimi źródłami są między innymi wiatr, promieniowanie słoneczne, opady, pływy morskie, fale morskie i geotermia. Przeciwieństwem ich są nieodnawialne źródła energii, czyli źródła, których zasoby odtwarzają się bardzo powoli bądź wcale: ropa naftowa, węgiel, gaz ziemny i uran.
    Zielone miejsca pracy (zielone kołnierzyki, ang. Green-collar jobs, green jobs) – miejsca pracy powstałe w wyniku włączenia zasady zrównoważonego rozwoju w procesy modernizacyjne. Są to przede wszystkim prace związane z sektorem transportu zbiorowego, odnawialnych źródeł energii, budownictwa i gospodarki odpadami. Ich rozkwit związany jest z rosnącym przekonaniem, że zmiany klimatyczne są efektem działalności człowieka, więc ich zahamowanie wymaga zmian ekonomicznych, zapewniających zachowanie środowiskowego dobrostanu i zapewnienie nowych miejsc pracy dla osób bezrobotnych oraz pracujących w sektorach, które obecnie przyczyniają się w największy sposób do globalnego ocieplenia (takich jak przemysł samochodowy czy też wydobycie węgla). Zielone miejsca pracy są elementem Zielonego Nowego Ładu.
    Dariusz Szwed (ur. 25 kwietnia 1967 w Krakowie) – polski polityk, działacz społeczny, ekonomista, jeden z założycieli i w latach 2004–2011 jeden z dwojga przewodniczących partii Zieloni 2004.
    Polityka (z gr. poly: mnogość, różnorodność; polis - miasto-państwo) – pojęcie właściwe naukom społecznym, rozumiane na wiele sposobów.
    Mikroźródło (ang. micro-source) - jest to jednostka wytwórcza generacji rozproszonej (zwykle wyposażona w układy energoelektroniczne) o stosunkowo niewielkiej mocy nie przekraczającej zazwyczaj 50 kW. Mikroźródła wraz z odbiorami tworzą mikrosieci energii elektrycznej.
    Związek zawodowy – masowa organizacja społeczna zrzeszająca na zasadzie dobrowolności ludzi pracy najemnej. Jej celem jest obrona interesów społeczno-ekonomicznych. Tworzona może być według kryteriów gałęzi produkcji, zawodu lub regionu w którym operuje. Związki ponadto rozwijając mogą działalność samopomocową, edukacyjną czy kulturalną.
    Elektrownia wirtualna (ang. virtual power plant) - układ wzajemnie powiązanych jednostek wytwórczych generacji rozproszonej energii odnawialnej, sieci teleinformatycznych, systemu zarządzania oraz mechanizmów rynkowych. Elektrownia wirtualna stanowi z punktu widzenia reszty SEE, zamkniętą, sterowalną całość (jednostkę), która zaspokaja lokalne potrzeby lub współpracuje z siecią elektroenergetyczną.

    Reklama