• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Dżungla

    Przeczytaj także...
    Azja Południowa – region Azji obejmujący kraje subkontynentu indyjskiego na południe od Himalajów, czyli: Indie, Pakistan, Afganistan, Nepal, Bhutan, Bangladesz oraz wyspiarskie państwa Sri Lankę i Malediwy.Krzew – roślina drzewiasta o zdrewniałej łodydze, która od nasady rozgałęzia się na wiele pędów równorzędnych. W przeciwieństwie do drzew u krzewów brak osi głównej – pnia.
    Brahmaputra – rzeka w Chinach, Indiach i Bangladeszu. Jej długość wynosi 2840 km, a powierzchnia dorzecza 935 tys. km². Źródłowe potoki w lodowcach masywów górskich Himalajów i Transhimalajów.
    Dżungla na jednej z wysp Langkawi na Morzu Andamańskim

    Dżungla – termin oznaczający pierwotnie i współcześnie w części publikacji specjalistycznych rodzaj formacji roślinnej charakterystycznej dla nadrzecznych terenów w północno-wschodniej części Azji Południowej. W języku potocznym i według niektórych publikacji specjalistycznych termin funkcjonuje jako synonim szeroko ujmowanego wilgotnego lasu równikowego.

    Podszyt, podszycie – warstwa w ekosystemie leśnym zbudowana z krzewów (takich jak: kalina, głóg, leszczyna, czeremcha, jarzębina, bez czarny) rosnących obok podrostów drzew, drzewostanu i runa. Jej wysokość sięga do kilku metrów. Podszyt nigdy nie dorasta do dolnego piętra drzewostanu.Lasy bagienne zespół zbiorowisk roślinnych, powstawaniu których sprzyja dobre nawilgotnienie gleb oraz okresowe zalewanie wodą. Przede wszystkim są to różnego rodzaju lasy olchowe powstające w zależności od poziomu wód gruntowych.

    Określenie to wywodzi się z sanskryckiego słowa जङ्गल (jaṅgala) znaczącego "nieużytek, ziemię nie nadającą się do uprawy". Pierwotnie nazywano tak lasy nadrzeczne w dolnym biegu Gangesu i Brahmaputry. Z czasem mianem tym zaczęto określać inne, trudno dostępne lasy wtórne, tworzące niedojrzałą fazę rozwojową równikowego lasu deszczowego w Azji południowej i południowo-wschodniej. Formacja taka cechuje się bardzo bujnym rozwojem podszytu, licznie rosną w niej liany, krzewy światłolubne i okazałe rośliny zielne. Powstaje w wyniku zniszczenia warstwy drzew, co umożliwia dostęp światła do dolnych warstw roślinności. Warunki takie istnieją nad brzegami rzek, na granicy lasu lub mają charakter antropogeniczny – są skutkiem wyrębów lasów. Nieprzebyta gęstwina jaką tworzy zwarta roślinność, w tym zwłaszcza obfitość lian, często ciernistych lub kolczastych, powoduje, że przez wielu podróżników jest ona błędnie identyfikowana jako las pierwotny. Tymczasem wnętrza pierwotnych, wilgotnych lasów równikowych Półwyspu Indochińskiego z reguły niemal pozbawione są warstwy krzewów. W podszycie bardziej świetlistych lasów równikowych na Półwyspie Indyjskim licznie rosną bambusy.

    Formacja roślinna - najbardziej ogólnie ujmowany typ zbiorowiska roślinnego, typowy dla danego regionu świata, o przewadze form roślinnych o tym samym typie wzrostu. Rośliny wchodzące w jego skład mają podobne wymagania w stosunku do gleby, klimatu i czynników abiotycznych. Przykładami formacji roślinnych są: tundra, bór, las liściasty strefy umiarkowanej, las deszczowy, step, sawanna.Las monsunowy - formacja roślinna związana z klimatem podrównikowym, z trwającą 7-9 miesięcy letnią porą deszczową i krótką porą suchą wywołaną monsunami. Stanowią ją lasy z dominacją gatunków zrzucających liście w porze suchej. Występuje głównie w Azji Południowo-Wschodniej, w części Obszaru Malezyjskiego (np. na Jawie), poza tym w Ameryce Środkowej i Południowej, w części wschodniej i południowej Afryki, w Indiach oraz w północnej Australii.

    Z czasem określenie "dżungla" zaczęło funkcjonować jako zamiennik dla faktycznie pierwotnych wilgotnych lasów równikowych. Mimo że dotyczyło to głównie języka potocznego, z czasem pojawiły się publikacje specjalistyczne, w których termin zaadaptowany został w szerokim znaczeniu, czasem przy pełnej świadomości jego genezy. Gdzie indziej takie rozszerzanie znaczenia terminu "dżungla" określane jest w piśmiennictwie fachowym jako "raczej niesłuszne".

    Sanskryt (dewanagari: संस्कृतम् saṃskṛtam; sa.msk.rtaa bhaa.saa, od sa.m+k.r: zestawiać, składać; bhaa.saa: język; język uporządkowany, w przeciwieństwie do języków naturalnych prakrytów, tzn. ludowych o nieuporządkowanej gramatyce) – język literacki starożytnych, średniowiecznych i wczesnonowożytnych Indii. Należy do indoaryjskiej gałęzi indoirańskiej grupy rodziny języków indoeuropejskich. Pomimo powszechnego w Europie przekonania, iż jest językiem martwym, jak łacina, zasadniczo nim nie jest, gdyż nie tylko jest jeszcze stale używany w ceremoniach religijnych hinduizmu, ale także istnieją niewielkie grupy osób deklarujące go jako ich jedyny język ojczysty (według spisów ludności z 1999 roku – ok. 3000 osób na 900 mln ludności Indii). Czynione są też próby rewitalizacji tego języka poprzez tworzenie sanskryckich neologizmów na określenie współczesnych terminów, np. technicznych (np. telewizja, sanskr. duuradarshana). Jest też uznawany od 1949 roku za jeden z 13 konstytucyjnych języków Republiki Indii (obecnie 23 – 2008 r.). Dlatego właściwsze jest określenie go jako język wegetujący niż jako martwy.Namorzyny, lasy namorzynowe, mangrowe, mangrowia – wiecznie zielona, pionierska formacja roślinna wybrzeży morskich w niemal całej strefie międzyzwrotnikowej. Jej zasięg w tej strefie ograniczają zimne prądy morskie omywające zachodnie wybrzeża Ameryki Południowej i Afryki. Namorzyny stanowią formację ziemno-wodną powstającą na przybrzeżnych płyciznach morskich, w miejscach osłoniętych (rafami koralowymi, w zatokach, lagunach i ujściach rzek). Niektóre płaskie wyspy pokrywają w całości. Szerokość pasa namorzynów sięgać może kilku kilometrów. Na ogół występują w obszarze pływów morskich i dlatego bywają też określane jako lasy pływowe. Określenie to nie jest jednak ścisłe, bowiem nie zawsze w miejscach występowania namorzynów pływy są wyraźne. Namorzyny zajmują ok. 150 tysięcy km (stan w roku 2010), przy czym między 1980 i 2010 rokiem ubyło ich 35 tysięcy km. Państwa, na których wybrzeżach znajdują się największe zasoby tej formacji to Indonezja (21%), Brazylia (9%) i Australia (7%).

    Zobacz też[]

  • wilgotny las równikowy
  • las namorzynowy
  • las monsunowy
  • las bagienny
  • Przypisy

    1. Rupert O. Matthews: Lasy tropikalne świata. Warszawa: MUZA SA, 1996, s. 190. ISBN 8370798586.
    2. Florian Celiński: Dżungla. W: Słownik botaniczny. Alicja i Jerzy Szweykowscy (red. nacz.). Warszawa: Wydawnictwo Wiedza Powszechna, 1993, s. 142.
    3. January Weiner: Dżungla. W: Encyklopedia biologiczna. Zdzisława Otałęga (red. nacz.). Kraków: Agencja Publicystyczno-Wydawnicza Opres, 2000, s. 107.
    4. Stanisław Lisowski: Świat roślinny tropików. Poznań: Wydawnictwo Sorus, 1998, s. 42. ISBN 8385599789.
    5. Zbigniew Podbielkowski: Fitogeografia części świata. Europa, Azja, Afryka. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1995, s. 247. ISBN 8301075848.
    6. Stefan i in. Kocięcki: Encyklopedia leśna. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1991. ISBN 8301089385.
    7. Zbigniew Podbielkowski: Roślinność kuli ziemskiej. Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1982, s. 29. ISBN 8302014567.
    Las pierwotny – las, który nie został poddany bezpośrednim ani też pośrednim modyfikacjom ze strony człowieka; pierwotny ekosystem leśny.Półwysep Indochiński – półwysep w Azji Południowo-Wschodniej, oblewany od wschodu wodami Morza Południowochińskiego i Zatoki Tajlandzkiej (Ocean Spokojny), a od zachodu – Morza Andamańskiego i Zatoki Bengalskiej. Na południu znajduje się półwysep podrzędny o wydłużonym kształcie – Półwysep Malajski.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Liany – pnącza o zdrewniałych łodygach. Występują w lasach strefy międzyzwrotnikowej, rzadziej w strefie umiarkowanej – spośród znanych gatunków lian około 90% rośnie w lasach równikowych. Korzystając z innych roślin (ew. skał lub budowli) rosną ku górze i osiągnąwszy sklepienie lasu rozgałęziają się, wytwarzają organy asymilacyjne i generatywne. Osiągają znaczne długości do 300 m (przedstawiciele różnych rodzajów arekowatych zwane zbiorczo rotangami) i nawet 400 m (rodzaj osmoka Entada z mimozowych). Ze względu na konieczność transportu wody w pędzie na znaczne odległości, liany charakteryzują się szerokimi naczyniami i rurkami sitowymi.
    Roślina zielna – roślina o zielonej, niezdrewniałej lub w niewielkim stopniu zdrewniałej łodydze, z pąkami nagimi. Łodyga roślin zielnych okryta jest skórką (epidermą), pod którą znajduje się kora pierwotna i tkanki przewodzące (u roślin u jednoliściennych rozrzucone na całym przekroju, u dwuliściennych ułożone w formie pierścienia z wypełnionym miękiszem rdzeniem). Pędy roślin zielnych bywają zmodyfikowane w różnorodny sposób w zależności od funkcji oraz działalności merystemu wierzchołkowego decydującego o ulistnieniu i ułożeniu pąków. W klimacie umiarkowanym pędy naziemne roślin zielnych są nietrwałe i obumierają z końcem sezonu wegetacyjnego.
    Morze Andamańskie (malajski Andaman Laut) – półzamknięte morze w części północno-wschodniej Oceanu Indyjskiego, pomiędzy Półwyspem Indochińskim a archipelagiem wysp: Nikobary, Andamany i Sumatrą. Łączy się z Zatoką Bengalską od strony zachodniej poprzez wiele cieśnin, m.in.: Kanał Dziesiątego Stopnia, Dunkan, Nikobarską, Preparis południową i północną oraz Kokosową.
    Bambusowe – podrodzina (Bambusoideae Luerss.) roślin z rodziny wiechlinowatych (Poaceae). Typem nomenklatorycznym jest rodzaj bambus (Bambusa). Należy tu w zależności od ujęcia 84–101 rodzajów liczących 940–1320 gatunków. Grupowane są one w dwa plemiona – Bambuseae i Olyreae. Bambusowe występują w krainach tropikalnych i umiarkowanych (Chiny, Japonia).
    Półwysep Indyjski – trójkątny półwysep w Azji Południowej, wcinający się w Ocean Indyjski - od zachodu oblewa go Morze Arabskie, a od wschodu - Zatoka Bengalska. Od północy ograniczony jest nizinami Indusu i Gangesu, na południu łączy się, częściowo podwodnym, Mostem Adama z Cejlonem. Zajmuje powierzchnię blisko 2,1 mln km, czyli około 2/3 terytorium Indii.
    Synonim (gr. synōnymos = równoimienny) – wyraz lub dłuższe określenie równoważne znaczeniowo innemu, lub na tyle zbliżone, że można nim zastąpić to drugie w odpowiednim kontekście (auto – samochód). Synonimia może dotyczyć konstrukcji składniowych (mówić wiersz – mówić wierszem), form morfologicznych (profesorowie – profesorzy) i leksemów.
    Langkawi - archipelag na Morzu Andamańskim, w odległości 30 km na zachód od północnej części Półwyspu Malajskiego. Składa się ze 104 wysp, z których największą jest wyspa Langkawi, z głównym miastem Kuah. Administracyjnie archipelag stanowi część malezyjskiego stanu Kedah, graniczącego z Tajlandią. Od lat 80 XX w. rozwijana infrastruktura turystyczna.

    Reklama