• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Cytoarchitektonika


    UWAGA: TA PODSTRONA MOŻE ZAWIERAĆ TREŚCI PRZEZNACZONE TYLKO DLA OSÓB PEŁNOLETNICH



    Przeczytaj także...
    Georg N. Koskinas (gr. Γεωργίου Κοσκινάς, ur. 1 grudnia 1885 w Geraki koło Sparty, zm. 8 lipca 1975 w Atenach) – grecki neurolog, neuroanatom i psychiatra.Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.
    Rdzeń kręgowy (łac. medulla spinalis) – część ośrodkowego układu nerwowego, przewodząca bodźce pomiędzy mózgowiem a układem obwodowym. U człowieka ma kształt grubego sznura, nieco spłaszczonego w kierunku strzałkowym, o przeciętnej średnicy 1 cm, barwy białej, o masie ok. 30 g. Umieszczony jest w biegnącym w kręgosłupie kanale kręgowym. U góry w otworze wielkim rdzeń kręgowy łączy się z rdzeniem przedłużonym, umowną granicę między nimi stanowi po stronie grzbietowej miejsce wyjścia pierwszej pary korzeni szyjnych, po stronie brzusznej dolna krawędź skrzyżowania piramid. Rozciąga się on na przestrzeni ok. 45 cm, od I kręgu szyjnego do górnej krawędzi II kręgu lędźwiowego, gdzie kończy się stożkiem rdzeniowym (łac. conus medullaris).
    Ilustracja z pracy Elliota Smitha z 1907 roku
    Mapy Brodmanna (1909)
    Mapa cytoarchitektoniki ludzkiego mózgu zamieszczona w pracy Constantina von Economo z 1929 roku
    Mapa Maksymiliana Rose

    Cytoarchitektonika (ang. cytoarchitectonics, z gr. κύτος = komórka + αρχιτεκτονική = architektura) – nauka zajmująca się organizacją komórek organizmu. Odnosi się przede wszystkim do budowy ośrodkowego układu nerwowego: mózgowia i rdzenia kręgowego. Komplementarna dziedzina badań nad układem włókien mielinowych to mieloarchitektonika (ang. myeloarchitectonics, z gr. μυελός = szpik + αρχιτεκτονική). Pola mieloarchitektoniczne w pewnym stopniu pokrywają się z cytoarchitektonicznymi.

    Kair (arab. القاهرة; - trl. Al-Qāhirah, trb. Al-Kahira) – stolica i największe miasto Egiptu (214 km², liczba ludności 6 787 000 stałych mieszkańców, zespół miejski 17,285 mln mieszkańców (tzw. Wielki Kair) – największe miasto Afryki i Bliskiego Wschodu). Nie ma dokładnych statystyk na temat liczby ludności Kairu. Powodują to ciągłe wędrówki mieszkańców. Szacuje się, że codziennie przybywa tu tysiąc nowych mieszkańców. Ponad 2 mln osób mieszka w tzw. „Mieście umarłych”. Kair nazywane jest „Miastem tysiąca minaretów” lub „Matką Świata”. To największy ośrodek świata islamskiego. Położone jest nad Nilem.Maksymilian Rose (ur. 19 maja 1883 w Przemyślu, zm. 30 listopada 1937 w Wilnie) – polski lekarz neurolog, neuroanatom i psychiatra, profesor neurologii i psychiatrii na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie. Autor licznych prac z dziedziny cytoarchitektoniki kory mózgowej.

    Pierwsze badania cytoarchitektoniczne ludzkiej kory mózgowej prowadził wiedeński psychiatra Theodor Meynert. W 1867 roku opisał różnice histologiczne pomiędzy budową istoty szarej półkul mózgu w zależności od okolicy. Kolejnymi, którzy odkrywali te różnice byli Alfred Walter Campbell, który przedstawił podział kory mózgu na 14 obszarów, działający w Kairze australijski neurolog Sir Elliot Smith, autor podziału na 50 pól, niemiecki neurolog Korbinian Brodmann, który badając człowieka i naczelne wyróżnił 52 pola (z czego 44 u ludzi, a pozostałe 8 u naczelnych), oraz neurolodzy Constantin von Economo i Georg N. Koskinas, którzy wyszczególnili 107 pól. Economo i Koskinas wprowadzili oznaczenia literowe; pierwsze litery nazw pół określały, w obrębie którego płatu mózgu się ono znajduje (F – płat czolowy, P – ciemieniowy, T – skroniowy, O – potyliczny, L – limbiczny, H – hipokamp).

    Lazaros Constantinos Triarhou (gr. Λάζαρος Τριάρχου, ur. 1957) – grecki lekarz neurolog, neuropatolog i historyk medycyny. Profesor neurobiologii na Uniwersytecie w Salonikach.PMID (ang. PubMed Identifier, PubMed Unique Identifier) – unikatowy identyfikator przypisany do każdego artykułu naukowego bazy PubMed.

    Mieloarchitektoniką zajmował się przede wszystkim Theodor Kaes. Dalsze prace prowadzili Oskar i Cecile Vogtowie, według których wyróżniono około 200 pól mieloarchitektonicznych.

    W Polsce cytoarchitektonikę badał głównie Maksymilian Rose, twórca autorskiego podziału opartego na filogenezie mózgowia. W Związku Radzieckim prace na ten temat publikowali Siemion Sarkisow i Iwan Filimonow. Filiminow i współpracownicy uwzględnili zmienności osobnicze, dodali też pola dodatkowe do klasyfikacji Brodmanna, oznaczając je dwiema liczbami (np. 31/4).

    Oskar Georg Dieckmann Vogt (ur. 6 kwietnia 1870 w Husum, zm. 30 lipca 1959 we Fryburgu Bryzgowijskim) – niemiecki lekarz neurolog i neuroanatom. Jego żoną była francuska neurolożka Cécile Vogt-Mugnier.Iwan Nikołajewicz Filimonow (ros. Иван Николаевич Филимонов, ur. 11 grudnia [23 grudnia ss] 1890 w Moskwie, zm. 12 lutego 1966 w Moskwie) – rosyjski neurolog, neuropatolog, neuroanatom, członek Akademii Nauk Medycznych ZSRR od 1960.

    Obecnie najczęściej stosowany jest podział Brodmanna.

    Przypisy

    1. Meynert T. Der Bau der Gross-Hirnrinde und seine örtlichen Verschiedenheiten, nebst einem pathologisch–anatomischen Corollarium. J.H. Heuser’sche Verlagsbuchhandlung, Neuwied-Lipsk, 1872.
    2. Campbell AW. (1903) Histological studies on cerebral localisation. Proceedings of the Royal Society of London 72: 488-492.
    3. Elliot Smith G. A new topographical survey of the human cerebral cortex, being an account of the distribution of the anatomically distinct cortical areas and their relationship to the cerebral sulci. Journal of Anatomy and Physiology (Londyn) 41, 237-254 (1907)
    4. Brodmann K. Vergleichende Lokalisationslehre der Grosshirnrinde in ihren Prinzipien dargestellt auf Grund des Zellenbaues. Johann Ambrosius Barth, Leipzig 1909
    5. Economo C, Koskinas GN. Die Cytoarchitektonik der Hirnrinde des erwachsenen Menschen. Julius Springer, Wien 1925
    6. Economo C, Koskinas GN. Atlas of Cytoarchitectonics of the Adult Human Cerebral Cortex (translated, revised and edited by L.C. Triarhou). Karger, Basel 2008
    7. Sammet K. Wilhelminian myelinated fibers-Theodor Kaes, myeloarchitectonics and the asylum Hamburg-Friedrichsberg 1890–1910. „J Hist Neurosci”. 15. 1, s. 56–72, 2006. DOI: 10.1080/09647040500207770. PMID: 16443574. 
    8. Pearce JM. Brodmann's cortical maps. „Journal of neurology, neurosurgery, and psychiatry”. 2 (76), s. 259, luty 2005. DOI: 10.1136/jnnp.2004.037200. PMID: 15654045. 
    Korbinian Brodmann (ur. 17 listopada 1868 w Liggersdorf, zm. 22 sierpnia 1918 w Monachium) – niemiecki lekarz neurolog, który ustanowił podział kory mózgu na 47 pól, później zwanymi polami Brodmanna. Jeden z twórców cytoarchitektoniki ludzkiego mózgu.Theodor Hermann Meynert (ur. 15 czerwca 1833 w Dreźnie, zm. 31 maja 1892 w Klosterneuburgu) – niemiecki lekarz, psychiatra, neuropatolog i neuronatom. Wprowadził do medycyny termin amencji.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Sir Grafton Elliot Smith (ur. 15 sierpnia 1871 w Grafton, zm. 1 stycznia 1937 w Londynie) – brytyjsko-australijski lekarz, anatom, antropolog i egiptolog.
    Alfred Walter Campbell (ur. 18 stycznia 1868 w Cunningham Plains koło Murrumburrah, zm. 4 listopada 1937 w Rose Bay) – australijski lekarz neurolog i patolog, pionier neurologii w Australii, jeden z twórców cytoarchitektoniki mózgu.
    Theodor Joseph Martin Kaes (ur. 7 listopada 1852 w Ambergu, zm. 22 grudnia 1913 w Hamburgu) – niemiecki lekarz neurolog.
    Siemion Aleksandrowicz Sarkisow (ros. Семён Александрович Саркисов, ur. 7 lutego/19 lutego 1895 w Górskim Karabachu, zm. 30 grudnia 1971) – ormiańsko-rosyjski lekarz neurolog i neuroanatom. W 1923 roku ukończył I Uniwersytet Moskiewski i został asystentem w uniwersyteckiej klinice neurologicznej, kierowanej przez Grigorija Rossolimo. W latach 1926-27 specjalizował się w cytoarchitektonice w Berlinie u Oskara Vogta. Od utworzenia Institutu Mozga w 1927 roku do 1936 był asystentem, a od 1937 do 1968 następcą Vogta na stanowisku dyrektora instytutu.
    Komórka (łac. cellula) – najmniejsza strukturalna i funkcjonalna jednostka organizmów żywych zdolna do przeprowadzania wszystkich podstawowych procesów życiowych (takich jak przemiana materii, wzrost i rozmnażanie). Jest podstawową jednostką morfologiczno−czynnościową ustroju.
    Pola Brodmanna - wyróżnione na podstawie cytoarchitektury obszary kory mózgu. Jako pierwszy ich lokalizację określił w 1907 roku niemiecki neurolog Korbinian Brodmann. Opisane przez Brodmanna pola od 1 do 52, z niewielkimi zmianami odpowiadają stosowanemu dziś podziałowi.
    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.

    Reklama