• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Colloquium charitativum

    Przeczytaj także...
    Jan Leszczyński herbu Wieniawa (ur. w 1603 roku, zm. 1678 roku) – kanclerz wielki koronny od 1666 roku, podkanclerzy koronny od 1661 roku, wojewoda krakowski od 1678 roku, wojewoda poznański od 1656 roku, wojewoda łęczycki od 1653 roku, marszałek Trybunału Głównego Koronnego w 1667 roku.Ratusz Staromiejski – główna budowla świecka toruńskiego Starego Miasta, gotycki budynek powstały etapami w ciągu XIII i XIV w., przebudowany w XVII w. i odbudowany po zniszczeniach w XVIII w., jeden z najznakomitszych przykładów średniowiecznej architektury mieszczańskiej w środkowej Europie.
    Jan Dzięgielewski (ur. 1948) – historyk, profesor zwyczajny Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego i Akademii Humanistycznej w Pułtusku.

    Colloquium charitativum (łac. braterska rozmowa) – wspólny zjazd katolików, luteran i kalwinistów (z pominięciem braci polskich), którego celem było uzyskanie jedności wiary i pokoju religijnego. Otwarcie Colloquium nastąpiło 28 sierpnia 1645 r. w Toruniu, a trwało do 21 listopada tego roku. Zjazd miał 36 sesji, z których te główne odbywały się w ratuszu miejskim. Colloquium charitativum nie doprowadziło do zbliżenia stanowisk ale stało się istotnym czynnikiem w dialogu międzyreligijnym.

    Leszno (łac. Lessna Polonorum, niem. Lissa) – miasto na prawach powiatu w województwie wielkopolskim, położone w zachodniej części Polski, pomiędzy dwoma dużymi centrami gospodarczymi – Poznaniem i Wrocławiem. Zamieszkuje je 64 722 mieszkańców, na powierzchni 31,86 km²; co daje miastu siódmą lokatę pod względem wielkości w województwie.Katolicyzm – doktryna Kościoła chrześcijańskiego – jedna z dwóch grup Kościołów, obok Kościoła prawosławnego, powstałych w wyniku rozłamu w Kościele chrześcijańskim w 1054 (tzw. schizmy wschodniej). Jedna z największych grup wyznań chrześcijańskich, obok prawosławia i protestantyzmu oraz ogół zasad wiary i życia religijnego do których odwołuje się Kościół Kościół katolicki wraz z Kościołami wschodnimi pozostającymi z nim w pełnej jedności, wspólnoty tradycjonalistyczne, starokatolickie oraz część anglikańskich, liberalnych i niezależnych.

    Opis wydarzeń[ | edytuj kod]

     Zobacz też kategorię: Uczestnicy colloquium charitativum w Toruniu 1645.

    Inicjatywa ta otrzymała gorące poparcie ze strony króla Władysława IV Wazy, a 12 listopada 1643 proklamował ją synod prowincjalny prymasa Macieja Łubieńskiego. Colloquium miało się zebrać 10 października 1644 r. w Toruniu a zaproszono nań dissidentes de religione z Polski i Wielkiego Księstwa Litewskiego. Nieco później 20 marca 1644 podobne zaproszenie wyszło od króla Władysława IV. Reakcja luteran, kalwinistów i braci czeskich była pozytywna. Braci polskich nie dopuszczono do czynnego udziału w colloquium, choć zostali zaproszeni i przybyli.

    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.Bracia polscy (zwani również arianami, socynianami, antytrynitarzami) – wspólnota religijna, która wyodrębniła się w latach 1562–1565 z polskiego Kościoła Ewangelicko-Reformowanego, stanowiąca najbardziej radykalny odłam reformacji w Polsce powstały dzięki uchodźcom z południowej i zachodniej Europy (głównie włoscy antytrynitarze), prześladowanych przez katolicką inkwizycję oraz teologów ewangelickich. W 1658 uchwałą sejmu polskiego zostali oskarżeni o popieranie Szwedów podczas Potopu, a następnie zobligowani do przejścia na katolicyzm lub do opuszczenia Polski. Po wygnaniu z Polski kontynuowali działalność przede wszystkim w Siedmiogrodzie i Niderlandach. Ich ostatnie wspólnoty za granicą zanikły w 1803.
    Władysław IV na obrazie Rubensa

    W 1645 r. na zjeździe w Lesznie wierni Kościoła reformowanego połączyli się z Braćmi czeskimi. Nie udała się natomiast taka unia z luteranami ze względu na zakaz Wittenbergii, a nade wszystko, dlatego, iż luteranie pruscy czuli się bezpieczni i nie chcieli unii z kalwinizmem zdominowanym przez szlachtę. Obradom przewodniczył z ramienia króla kanclerz wielki koronny Jerzy Ossoliński, a później Jan Leszczyński. W spotkaniu wzięło udział 76 teologów, proporcjonalnie z każdej ze stron (27 luteran, 25 katolików i 24 kalwinistów). Zarówno po stronie katolickiej, jak i protestanckiej przejawiły się tendencje do jedności w dziedzinie wiary. Colloquium pomogło lepiej wzajemnie poznać założenie doktrynalne, a sam zjazd rozbudził zainteresowanie podstawowymi zagadnieniami religijnymi i zrodził przekonanie, że tylko na takiej drodze można rozwiązać szereg spornych problemów. Różnice doktrynalne uzewnętrzniły się bardzo i do zgody nie doszło, ale też okazało się, że najbardziej pojednawczo byli nastawieni kalwiniści. Bardziej sztywne stanowisko zajęli luteranie. Samo jednak pokojowe spotkanie się teologów różnych wyznań chrześcijańskich, gdy trwała wojna trzydziestoletnia, było godne podziwu dla całej Europy.

    Władysław IV Waza (ur. 9 czerwca 1595 w Łobzowie, zm. 20 maja 1648 w Mereczu) – syn Zygmunta III Wazy i Anny Habsburżanki, król Polski w latach 1632–1648, tytularny król Szwecji 1632–1648, tytularny car Rosji do 1634.Ludwik Kubala (ur. 9 września 1838 w Kamienicy koło Nowego Sącza, zm. 30 września 1918 we Lwowie) – polski historyk.

    Toteż król Władysław IV Waza zamierzał z inspiracji katolików zwołać jeszcze jedno, podobne colloquium charitativum, ale plany te pokrzyżowała nadspodziewanie szybka śmierć (1648).

    W 1995 r., w 350 rocznicę Colloquium Charitativum, Kuria Diecezjalna Toruńska, Uniwersytet Mikołaja Kopernika, Urząd Miasta Torunia i Towarzystwo Naukowe w Toruniu podjęły inicjatywę wznowienia braterskiego dialogu pod nazwą Colloquia Torunensia.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Mirosław Korolko, Leksykon kultury religijnej w Polsce. Warszawa 1999, s.115.
    2. Colloquia Torunensia

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • B. Kumor Historia Kościoła t. 5 str. 251 - 252 wyd. KUL; Lublin 2002
  • Jan Dzięgielewski O tolerancję dla zdominowanych Warszawa 1986 s. 142 - 158
  • Ludwik Kubala Jerzy Ossoliński Warszawa 1924 rozdział XI s. 162 - 172.
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Colloquium Charitativum
  • Jak brat z bratem O Colloquium Charitativum opowiada dr Liliana Górska.
  • 350 rocznica Colloquium Charitativum
  • Toruńskie Colloquium Charitativum Wykład Ks. Abp Edmunda Piszcza.
  • Obóz różnowierczy w Polsce wobec idei "colloquium charitativum"
  • Arianin na Colloquium Charitativum : toruńskie wrażenia Hieronima Gratusa Moskorzowskiego
  • Jerzy Ossoliński herbu Topór (ur. 15 grudnia 1595 w Sandomierzu, zm. 9 sierpnia 1650 w Warszawie) – dyplomata, podstoli wielki koronny od 1630, marszałek sejmu 1631, starosta bydgoski od 1633, podskarbi nadworny koronny od 1633, wojewoda sandomierski od 1636, podkanclerzy koronny od 1639, kanclerz wielki koronny od 1643.Kanclerz wielki koronny – w dawnej Polsce: urzędnik kierujący kancelarią monarchy oraz odpowiadający za politykę zagraniczną. Urząd ten pojawił się na początku XII wieku i był sprawowany przez osobę duchowną. W czasie rozbicia dzielnicowego każdy władca miał własnego kanclerza; po zjednoczeniu kanclerz krakowski wypierał kanclerzy ziemskich (urzędy te zanikły do XV wieku).



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Wojna trzydziestoletnia – konflikt trwający od 23 maja 1618 do 24 października 1648 pomiędzy protestanckimi państwami Rzeszy niemieckiej wspieranymi przez inne państwa europejskie (takie jak Szwecja, Dania, Republika Zjednoczonych Prowincji, Francja) a katolicką dynastią Habsburgów. Mimo że wojna spowodowana była przyczynami natury religijnej, jednym z powodów jej długotrwałości stało się również dążenie mocarstw europejskich (nie tylko protestanckich) do osłabienia potęgi Habsburgów.
    Peter Paul Rubens (ur. 28 czerwca 1577 w Siegen w Westfalii, zm. 30 maja 1640 w Antwerpii) – malarz flamandzki, jeden z najwybitniejszych artystów epoki baroku.
    Bracia Czescy, Jednota Braci Czeskich, Jednota Bracka (cz. Jednota bratří českých, Jednota bratrská, łac. Unitas Fratrum) – ruch społeczno-religijny w Czechach, który wyłonił się z husytyzmu w drugiej połowie XV wieku. W XVI wieku bracia czescy podjęli dialog z Kościołami ewangelickimi, w wyniku którego przyłączyli się do protestantyzmu.
    Biskupi gnieźnieńscy − biskupi diecezjalni (jednocześnie arcybiskupi metropolici) i biskupi pomocniczy archidiecezji gnieźnieńskiej.
    Kalwinizm, ewangelicyzm reformowany – jedna z ważniejszych doktryn i wyznań protestanckich. Kalwinizm zaliczany jest do ewangelicyzmu historycznego, tj. wyznań wywodzących się wprost z reformacji. Dzieli się na trzy główne nurty: kościoły prezbiteriańskie, kościoły reformowane i kościoły kongregacjonalne.
    Maciej Łubieński herbu Pomian (ur. 2 lutego 1572 w Łubnej, zm. 28 sierpnia 1652 w Łowiczu) – arcybiskup gnieźnieński i prymas Polski, biskup poznański, biskup kujawski, biskup chełmski, prepozyt łęczycki, kanonik gnieźnieński i krakowski, kustosz sandomierski w 1614 roku.
    Luteranizm – doktryna teologiczna i chrześcijański ruch reformacyjny, zapoczątkowany przez Marcina Lutra w XVI wieku (za datę jego rozpoczęcia uważa się rok 1517). Stanowi jeden z nurtów protestantyzmu i ewangelicyzmu.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.024 sek.