• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Ceratozaury

    Przeczytaj także...
    Abelizauroidy (Abelisauroidea) – nadrodzina teropodów z grupy ceratozaurów (Ceratosauria). Definiowana jako najwęższy klad obejmujący gatunki Carnotaurus sastrei i Noasaurus leali, lub jako klad obejmujący Carnotaurus sastrei i wszystkie teropody bliżej spokrewnione z nim niż z Ceratosaurus nasicornis.Ozraptor (Ozraptor subotaii) – teropod z nadrodziny abelizauroidów (Abelisauroidea). Nazwa rodzajowa oznacza "Rabuś z Oz" ("Oz" to potoczna nazwa Australii). Żył w epoce środkowej jury (ok. 177-169 mln lat temu) na terenach Australii.
    Herrerazaury (Herrerasauria) - infrarząd obejmujący jedne z najstarszych znanych dinozaurów. Nazwę dla kladu ukuł paleontolog Peter Galton w 1985 r, lecz dopiero Langer (2004) zaproponował dla niego definicję (wszystkie dinozaury mające bliższego wspólnego przodka z herrerazaurem niż liliensternem i plateozaurem). Sereno (2005) uważa tak definiowane Herrerasauria za młodszy synonim rodziny Herrerasauridae sensu Sereno, 1998.

    Ceratozaury (Ceratosauria) – infrarząd dinozaurów z podrzędu teropodów. Obejmował zwierzęta mniej zaawansowane ewolucyjnie niż tetanury. Ceratozaury miały po cztery palce na „dłoniach”, podczas gdy późniejsze tetanury nie więcej niż trzy, a wcześniejsze herrerazaury – pięć. Znane w zapisie kopalnym od jury do końca kredy Ich szczątki znajdywano na wielu kontynentach, w Ameryce, Afryce, Eurazji.

    Filogeneza (gr. φυλη – gatunek, ród i γενεσις – pochodzenie) – droga rozwoju rodowego, pochodzenie i zmiany ewolucyjne grupy organizmów, zwykle gatunków. Termin wprowadzony w 1866 roku przez Ernsta Haeckla w Generelle Morphologie der Organismen.Abelizaury (Abelisauridae) – mający rangę rodziny klad teropodów z grupy ceratozaurów. Zamieszkiwały one dawny południowy superkontynent Gondwanę od środkowej jury do końca kredy. Ich skamieniałości odnajdywano w dzisiejszych Afryce, Ameryce Południowej, na Subkontynencie Indyjskim i na Madagaskarze.

    Nazwa Ceratosauria została ukuta przez Othniela Charlesa Marsha w 1884 roku dla monotypowej rodziny Ceratosauridae obejmującej rodzaj Ceratosaurus. W 1989 roku Rowe przedstawił definicję filogenetyczną typu branch-based ceratozaurów, była ona jednak niekompletna. Sytuację taksonomiczną tej grupy komplikowało formułowanie nowych i często odmiennych definicji filogenetycznych. Według Sereno (2005) Ceratosauria to najszerszy klad obejmujący Ceratosaurus nasicornis, ale nie Passer domesticus.

    Ewolucja (łac. evolutio – rozwinięcie, rozwój) – ciągły proces, polegający na stopniowych zmianach cech gatunkowych kolejnych pokoleń wskutek eliminacji przez dobór naturalny lub sztuczny części osobników (genotypów) z bieżącej populacji. Wraz z nowymi mutacjami wpływa to w sposób ciągły na bieżącą pulę genową populacji, a przez to w każdym momencie kształtuje jej przeciętny fenotyp. Zależnie od siły doboru oraz szybkości wymiany pokoleń, po krótszym lub dłuższym czasie, w stosunku do stanu populacji wyjściowej powstają tak duże różnice, że można mówić o odrębnych gatunkach.Taksonomia (gr. taksis – układ, porządek + nomos – prawo) – poddyscyplina systematyki organizmów, nauka o zasadach i metodach klasyfikowania, w szczególności o tworzeniu i opisywaniu jednostek systematycznych (taksonów) i włączaniu ich w układ kategorii taksonomicznych.

    Klasyfikacja[]

  • Infrarząd Ceratosauria
  •  ?Chuandongocoelurus
  • Elaphrosaurus
  • Limusaurus
  •  ?Lukousaurus
  • Spinostropheus
  • Rodzina Ceratosauridae
  • Ceratosaurus
  • Genyodectes
  • Nadrodzina Abelisauroidea
  • Genusaurus
  •  ?Ozraptor
  • Tarascosaurus
  • Rodzina Abelisauridae
  • Rodzina Noasauridae
  • Filogeneza[]

    Kladogram według analizy Xu Xing i in., 2009.

    Paul Sereno (ur. 11 października 1957 w Aurorze w stanie Illinois w Stanach Zjednoczonych) – amerykański paleontolog, wykładowca w University of Chicago, współpracownik National Geographic. Jego specjalnością są dinozaury – odkrył i opisał wiele nowych rodzajów, m.in.: afrowenatora, deltadroma, jobarię, suchomima i eoraptora – jednego z dwóch najwcześniejszych znanych dinozaurów. Podczas wykopalisk prowadzonych w północnej Afryce, m.in. w Nigrze, odnalazł niemal kompletny szkielet sarkozucha i pierwszą dobrze zachowaną czaszkę karcharodontozaura, na podstawie której opisał nowy gatunek – Carcharodontosaurus iguidensis. 14 sierpnia 2008 ogłoszono, że w październiku 2000 Sereno odnalazł na Saharze duże cmentarzysko, które wraz z archeologami badał przez osiem lat. Prowadził również prace w Ameryce Południowej.Kreda – ostatni okres ery mezozoicznej, trwający około 80 milionów lat (od 145,0 ± 0,8 do 66,0 mln lat temu). Kreda dzieli się na dwie epoki: wczesną kredę i późną kredę. W sensie chronostratygraficznym kreda to system, który dzieli się na dwa oddziały: kredę dolną i kredę górną.

    Przypisy

    1. Sereno, P. C.: Ceratosauria (ang.). Taxon Search. [dostęp 19 kwietnia 2009].
    2. Xu, X., Clark, J.M., Mo, J., Choiniere, J., Forster, C.A., Erickson, G.M., Hone, D.W.E., Sullivan, C., Eberth, D.A., Nesbitt, S., Zhao, Q., Hernandez, R., Jia, C.-K., Han, F.-L., and Guo, Y. (2009). "A Jurassic ceratosaur from China helps clarify avian digital homologies." Nature, 459(18): 940-944. doi=10.1038/nature08124

    Linki zewnętrzne[]

  • Mikko's Phylogeny Archive – Ceratosauria (ang.)
  • Geniodektes (Genyodectes) – rodzaj teropoda z grupy ceratozaurów (Ceratosauria). Żył we wczesnej kredzie (prawdopodobnie ok. 125-99 mln lat temu) na terenach współczesnej Ameryki Południowej. Jego szczątki znaleziono w Argentynie (w prowincji Chubut), jednak dokładne miejsce znalezienia jest niepewne. Został opisany na podstawie fragmentu szczęki i kilku długich, wąskich zębów. Początkowo zaliczany do tyranozauroidów, później do karnozaurów, a obecnie do ceratozaurów. Genyodectes jest najbardziej podobny do Ceratosaurus, ale różni się od niego plezjomorficzną obecnością czterech zębów w kości przedszczękowej (ceratozaur miał trzy).Wróbel zwyczajny, wróbel domowy, wróbel, jagodnik (Passer domesticus) – gatunek małego ptaka osiadłego z rodziny wróblowatych (Passeridae), zamieszkującego Europę i Azję. Pierwotnie ptak półpustyń i stepów, pochodzi prawdopodobnie z Półwyspu Arabskiego i Azji Mniejszej. Skolonizował ludzkie osiedla wraz z rozwojem rolnictwa, prawdopodobnie przed kilkoma tysiącami lat. Występuje wszędzie tam, gdzie mieszka człowiek. Introdukowany (celowo lub przypadkiem) w Ameryce Północnej, Australii i Nowej Zelandii.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Dinozaury (Dinosauria – z stgr. δεινός deinos – straszny, potężny + σαῦρος sauros – jaszczur) – grupa archozaurów (gadów naczelnych), które zdominowały ziemskie ekosystemy na ponad 160 mln lat, pojawiając się w środkowym triasie. Pod koniec okresu kredy, około 65,5 mln lat temu, katastrofalne wymieranie skończyło ich dominację na lądzie na wszystkich kontynentach. Jedna grupa dinozaurów przeżyła do dnia dzisiejszego: większość taksonomów uważa, że współczesne ptaki są dinozaurami z grupy teropodów. Dinosauria obejmuje dwa rzędy: Saurischia (gadziomiedniczne) oraz Ornithischia (ptasiomiedniczne).
    Spinostrof (Spinostropheus gautieri) – niewielki teropod, który żył w okresie jurajskim lub we wczesnej kredzie (patrz niżej) na terenach dzisiejszego Nigru (Afryka). Początkowo opisany jako nowy gatunek elafrozaura - E. gautieri (Lapparent, 1960). Jego pozycja filogenetyczna jest niepewna; w analizie kladystycznej Sereno i współpracowników (2004) spinostrof jest ceratozaurem siostrzanym do nadrodziny Abelisauroidea, natomiast w analizie Carrano i Sampsona (2008) jest on ceratozaurem bardziej bazalnym niż Ceratosaurus, być może siostrzanym do elafrozaura.
    Takson monotypowy, monotyp – w klasyfikacji biologicznej takson obejmujący tylko jeden przyporządkowany takson niższy, np. rodzina do której należy tylko jeden rodzaj lub rodzaj, do którego należy jeden gatunek. Taksony monotypowe są niechętnie wyodrębniane przez taksonomów, ponieważ ich tworzenie nie poprawia przejrzystości systemu klasyfikacyjnego na kolejnych szczeblach klasyfikacji. Wyodrębniane są, gdy istnieje wyraźna przerwa (odrębność) między taksonem monotypowym i taksonem siostrzanym.
    Ceratozaur (Ceratosaurus) – rodzaj dużego, dwunożnego, mięsożernego teropoda z grupy ceratozaurów. Nazwa Ceratosaurus oznacza „rogaty jaszczur”.
    Jura – drugi okres ery mezozoicznej. Trwała od 201 do 145 milionów lat temu. Nazwa pochodzi od gór Jura leżących we Francji i Szwajcarii. Wprowadził ją Alexander von Humboldt w 1823 r.
    Ceratozaur (Ceratosaurus) – rodzaj dużego, dwunożnego, mięsożernego teropoda z grupy ceratozaurów. Nazwa Ceratosaurus oznacza „rogaty jaszczur”.
    Limusaurus – rodzaj niewielkiego teropoda należącego do grupy ceratozaurów (Ceratosauria). Żył w późnej jurze na terenie dzisiejszych Chin. Jest to pierwszy odkryty w Azji Wschodniej ceratozaur oraz jedyny znany jurajski roślinożerny teropod z dziobem. Został opisany w 2009 roku przez Xu Xinga i współpracowników.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.048 sek.