• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Bydgoszcz



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10]
    Przeczytaj także...
    15 Wielkopolski Pułk Artylerii Lekkiej (15 pal) – oddział artylerii lekkiej Armii Wielkopolskiej i Wojska Polskiego II RP.Układ Warszawski (oficjalna nazwa: Układ o Przyjaźni, Współpracy i Pomocy Wzajemnej ang. Warsaw Pact ros. Договор о дружбе, сотрудничестве и взаимной помощи) – sojusz polityczno-wojskowy państw tzw. bloku wschodniego z dominującą rolą ZSRR. Formalnie powstał na podstawie Deklaracji Bukaresztańskiej, jako odpowiedź na militaryzację tzw. Niemiec Zachodnich i włączenie ich w strukturę NATO, a sankcjonował istniejące od zakończenia II wojny światowej podporządkowanie poszczególnych państw i ich armii ZSRR.

    Bydgoszcz (łac. Bidgostia, niem. Bromberg) – miasto na prawach powiatu w północnej Polsce, siedziba wojewody i jednostek mu podporządkowanych oraz największe miasto województwa kujawsko-pomorskiego. Położone na styku czterech makroregionów Pojezierzy Południowobałtyckich, nad rzeką Brdą i Kanałem Bydgoskim, od wschodu graniczy z Wisłą, która poprzez Przełom Fordoński zwraca się ku Morzu Bałtyckiemu. Miasto położone jest w pradolinie rzeki Brdy, na wysokości 60 m n.p.m. Ciągnie się od Łąk Nadnoteckich aż po Wisłę, gdzie Brda ma swoje ujście.Od strony południowej i północnej usytuowane są pasma wysoczyzn.

    Stadion Miejski im. Marszałka Józefa Piłsudskiego – stadion żużlowy i piłkarski w Bydgoszczy wybudowany w 1924 roku, wielokrotnie modernizowany. Jest własnością miasta Bydgoszczy, a jego zarządcą jest ŻKS Polonia Bydgoszcz. Planty nad Brdą – bulwary spacerowe nad rzeką Brdą w Bydgoszczy, otoczone zielenią urządzoną i terenami parkowymi.

    Bydgoszcz jest jednym z największych miast w Polsce, 8. miejsce pod względem liczby ludności (około 350 tysięcy mieszkańców).

    Duży ośrodek przemysłu, handlu i logistyki oraz węzeł drogowy, kolejowy i żeglugi śródlądowej. Na terenie miasta jest zlokalizowany Międzynarodowy Port Lotniczy im. Ignacego Jana Paderewskiego oraz port rzeczny. Bydgoszcz jest jednym z głównych krajowych ośrodków branży informatycznej oraz usług dla biznesu Business Process Outsourcing/Share Service Center. W Bydgoskim Parku Przemysłowo-Technologicznym działa Pomorska Specjalna Strefa Ekonomiczna.

    Myślęcinek – osiedle położone w granicach miasta Bydgoszczy, w jego północnej części. Jego granicami są od zachodu i południa: linie kolejowe nr 18 i 131, od wschodu ulica Gdańska, a od północy – granica Bydgoszczy z gminą Osielsko. Buddyjski Związek Diamentowej Drogi Linii Karma Kagyu – jest związkiem wyznaniowym oficjalnie zarejestrowanym w Polsce 27 stycznia 1984 roku, początkowo jako Stowarzyszenie Buddyjskie Karma Kagyu. Od października 1994 roku do października 2005 roku związek działał pod nazwą Związek Buddyjski Karma Kagyu.

    Bydgoszcz to także ośrodek akademicki, naukowy i kulturalny. W 15 szkołach wyższych studiuje ok. 35 tys. osób. Działają m.in.: opera, filharmonia, teatry, kina, muzea, galerie sztuki, orkiestry i zespoły muzyczne, rocznie odbywa się ok. 100 przeglądów i festiwali kulturalnych. Atrakcyjność turystyczną Bydgoszczy oprócz zabytków podkreśla oryginalne nabrzeże od strony rzek i kanałów, Wyspa Młyńska oraz bogactwo architektury z okresu belle epoque. Od 2010 światowe witryny turystyczne polecają Bydgoszcz wśród grona 10 najlepszych celów podróży w Polsce. W mieście zlokalizowany jest duży garnizon wojskowy oraz siedziby większości instytucji NATO obecnych w Polsce. Bydgoszcz jest także siedzibą diecezji kościoła rzymskokatolickiego, członkiem Unii Metropolii Polskich, Eurocities, Stowarzyszenia Miast Króla Kazimierza Wielkiego, siedzibą 8 konsulatów honorowych.

    Kościół św. Marii Magdaleny w Wyszogrodzie – historyczny, nieistniejący obecnie kościół, najstarsza świątynia parafialna zbudowana na terenie obecnego miasta Bydgoszczy i powiatu oraz jedną ze starszych na obszarze regionu. Do tej pory nie zlokalizowano dokładnego położenia kościoła. Nieznana jest architektura kościoła.Polski Związek Kajakowy (PZKaj) - organizacja zrzeszająca zawodników, trenerów i działaczy polskiego kajakarstwa powstała w 1930 jako Polski Związek Kajakowców w Warszawie. Od 1946 roku występuje pod obecną nazwą. W latach 1950-56 działał jako Sekcja Kajakarstwa GKKF. Prezesem związku jest Józef Bejnarowicz.

    Bydgoszcz wraz z powiatem bydgoskim i otaczającymi gminami tworzy aglomerację (Bydgoski Obszar Funkcjonalny), zamieszkałą przez ok. 600 tys. osób. Miasto wyróżniają m.in. Bydgoski Węzeł Wodny oraz największy w Polsce Leśny Park Kultury i Wypoczynku „Myślęcinek”. Otaczają je duże kompleksy leśne: Puszcza Bydgoska od południa i Bory Tucholskie od północy. Z uwagi na dogodne warunki naturalne i szkoleniowe (Brda, tor regatowy, infrastruktura wodna, Bydgostia i inne kluby) miasto uchodzi za „stolicę polskiego wioślarstwa” Od 1928 sportowcy bydgoscy (głównie wioślarze i kajakarze) zdobyli 29 medali, co stanowi 10% wszystkich medali zdobytych na letnich olimpiadach przez Polaków. Od 1999 odbywa się w Bydgoszczy szereg międzynarodowych imprez sportowych, których bazę stanowią m.in. stadion im. Zdzisława Krzyszkowiaka oraz hala sportowo-widowiskowa Łuczniczka.

    38. Mistrzostwa Świata w Biegach Przełajowych – zawody lekkoatletyczne, które odbyły się w niedzielę 28 marca 2010 roku w Bydgoszczy. Areną zmagań biegaczy był Leśny Park Kultury i Wypoczynku w Myślęcinku. IAAF organizatora mistrzostw wybrał 22 marca 2009 roku na posiedzeniu w Berlinie.Kujawsko-Pomorskie Centrum Pulmonologii – szpital pulmonologiczny w Bydgoszczy, jedyny tego typu w województwie kujawsko-pomorskim. Posiada w swojej strukturze m.in. Klinikę Collegium Medicum Uniwersytetu Mikołaja Kopernika oraz byłe Sanatorium dla Płucnochorych w Smukale (peryferyjne osiedle w Bydgoszczy, położone wśród borów sosnowych).

    Miasto królewskie lokowane w 1346 roku położone było w XVI wieku w województwie inowrocławskim. W XIX wieku Bydgoszcz była siedzibą władz departamentu bydgoskiego, rejencji bydgoskiej, a od 1945 województwa bydgoskiego. Patronami miasta są biskupi: św. Marcin i św. Mikołaj. Świętem miasta jest 19 kwietnia, dla upamiętnienia nadania Bydgoszczy praw miejskich w 1346. Historyczne centrum miasta (Stary Rynek) znajduje się dokładnie na 18. południku długości geograficznej wschodniej.

    Solec Kujawski (do 1924 Solec; niem. Schulitz) – miasto w centralnej części Kujaw i województwa kujawsko-pomorskiego, w powiecie bydgoskim, siedziba miejsko-wiejskiej gminy Solec Kujawski. Leży na lewym brzegu Wisły w odległości 20 km od Bydgoszczy (zachód) i 35 km od Torunia (wschód). Tereny położone na południe od miasta porasta jeden z największych kompleksów leśnych w Polsce – Puszcza Bydgoska. Miasto na pograniczu Kujaw i Pomorza. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. bydgoskiego.Trzebiegost — staropolskie imię męskie, zrekonstruowane na podstawie nazwy wsi Trzebiegoszcz, złożone z członów Trzebie- ("czyszczenie, trzebienie, ofiara") i -gost ("goście", "gościć").

    Spis treści

  • 1 Etymologia
  • 2 Środowisko naturalne
  • 2.1 Położenie
  • 2.2 Poziomy miasta i punkty widokowe
  • 2.3 Klimat
  • 2.4 Bydgoski Węzeł Wodny
  • 2.5 Ochrona przyrody
  • 2.6 Parki
  • 2.7 Lasy
  • 3 Demografia
  • 3.1 Rozwój demograficzny miasta
  • 4 Podział administracyjny
  • 4.1 Osiedla i dzielnice
  • 4.2 Aglomeracja bydgoska
  • 4.3 Potencjał regionalny Bydgoszczy
  • 4.4 Stowarzyszenie Metropolia Bydgoszcz
  • 4.5 Związki i organizacje
  • 5 Historia
  • 5.1 Kalendarium historyczne
  • 5.2 Średniowiecze
  • 5.3 Rzeczpospolita Obojga Narodów
  • 5.4 Okres pruski (1772-1920)
  • 5.5 Powrót do Polski
  • 5.6 II wojna światowa
  • 5.7 Współczesność
  • 6 Administracja
  • 6.1 Status Bydgoszczy
  • 6.2 Tradycje administracyjne
  • 6.3 Sądownictwo i więziennictwo w Bydgoszczy
  • 6.3.1 Tradycje sądownictwa
  • 6.3.2 Stan obecny
  • 6.3.3 Więziennictwo
  • 7 Turystyka
  • 7.1 Waterfront Bydgoszczy
  • 7.2 Miasto lokacyjne
  • 7.3 Śródmieście
  • 7.4 Zabytkowe kościoły
  • 7.5 Muzea, turystyka festiwalowa
  • 7.6 Turystyka kongresowa i biznesowa
  • 7.7 Stary Fordon
  • 7.8 Zabytki militarne
  • 7.9 Turystyczne nagrody i wyróżnienia
  • 7.10 Szlaki turystyczne i otoczenie
  • 7.11 Noclegi
  • 8 Gospodarka
  • 8.1 Miasto w rankingach gospodarczych
  • 8.2 Rys historyczny
  • 8.3 Gospodarka Bydgoszczy w statystyce
  • 8.4 Lokalne przedsiębiorstwa
  • 8.5 Marki gospodarcze
  • 8.6 Koncerny i korporacje
  • 8.7 Parki przemysłowe i centra biznesowe
  • 8.8 Otoczenie biznesu
  • 8.9 Klastry gospodarcze
  • 8.10 Targi
  • 8.11 Instytucje finansowe w Bydgoszczy
  • 8.11.1 Tradycje
  • 8.11.2 Współczesność
  • 8.12 Centra handlowe
  • 9 Transport
  • 9.1 Bydgoszcz jako węzeł komunikacyjny – rys historyczny
  • 9.2 Transport drogowy
  • 9.2.1 Przebudowy dróg
  • 9.2.2 Administracja drogowa
  • 9.3 Transport kolejowy
  • 9.3.1 Jednostki i instytucje związane z kolejnictwem
  • 9.4 Transport lotniczy
  • 9.4.1 Międzynarodowy port lotniczy
  • 9.4.2 Lotnisko aeroklubowe
  • 9.4.3 Lądowiska
  • 9.4.4 Wystawy lotnicze
  • 9.5 Transport wodny
  • 9.5.1 Infrastruktura wodna
  • 9.5.2 Administracja wodna
  • 9.6 Komunikacja miejska
  • 9.7 Komunikacja rowerowa
  • 9.8 Komunikacja dalekobieżna
  • 9.9 Infrastruktura transportowa
  • 9.9.1 Inteligentny System Transportowy
  • 9.9.2 Obiekty inżynierskie
  • 10 Oświata i nauka
  • 10.1 Tradycje
  • 10.2 Szkolnictwo wyższe
  • 10.2.1 Uczelnie publiczne
  • 10.2.2 Uczelnie niepubliczne
  • 10.3 Instytuty naukowe
  • 10.4 Towarzystwa naukowe
  • 10.5 Niższe szkolnictwo
  • 10.5.1 International School of Bydgoszcz
  • 10.5.2 Średnie szkoły artystyczne
  • 10.5.3 Szkolnictwo specjalne
  • 10.5.4 Nadzór i doskonalenie zawodowe nauczycieli
  • 11 Kultura
  • 11.1 Tradycje kulturalne
  • 11.2 Stan obecny
  • 11.2.1 Filharmonia Pomorska
  • 11.2.2 Opera Nova
  • 11.2.3 Teatry
  • 11.2.4 Chóry
  • 11.2.5 Orkiestry
  • 11.2.6 Kluby muzyczne
  • 11.2.7 Muzea
  • 11.2.8 Kina
  • 11.2.9 Biblioteki
  • 11.3 Stowarzyszenia
  • 11.4 Festiwale
  • 12 Gwara bydgoska
  • 13 Media
  • 13.1 Poczta w Bydgoszczy
  • 13.1.1 Tradycje
  • 13.1.2 Współczesność
  • 14 Bezpieczeństwo publiczne
  • 14.1 Policja
  • 14.2 Straż Pożarna
  • 14.3 Straż Miejska
  • 14.4 Monitoring miejski
  • 14.5 Bydgoskie Centrum Bezpieczeństwa
  • 14.6 Inne instytucje bezpieczeństwa narodowego
  • 15 Opieka zdrowotna
  • 15.1 Tradycje
  • 15.2 Szpitale
  • 15.3 Szkolnictwo medyczne
  • 15.4 Medyczne jednostki organizacyjne
  • 15.5 Ratownictwo medyczne
  • 16 Bydgoszcz jako garnizon wojskowy
  • 16.1 Instytucje i jednostki WP
  • 16.2 Instytucje i jednostki NATO
  • 16.3 Rys historyczny
  • 17 Wspólnoty wyznaniowe
  • 17.1 Buddyzm
  • 17.2 Katolicyzm
  • 17.3 Prawosławie
  • 17.4 Protestantyzm
  • 17.5 Restoracjonizm
  • 17.6 Cmentarze
  • 18 Sport i rekreacja
  • 18.1 Medaliści olimpijscy
  • 18.2 Sukcesy sportowe
  • 18.3 Międzynarodowe imprezy sportowe
  • 18.4 Obiekty sportowe
  • 18.5 Stowarzyszenia sportowe
  • 19 Polityka
  • 19.1 Samorząd
  • 19.2 Parlamentarzyści
  • 19.3 Placówki międzynarodowe
  • 20 Współpraca zagraniczna
  • 20.1 Miasta partnerskie Bydgoszczy
  • 21 Legendy i przypowieści związane z Bydgoszczą
  • 22 Ludzie związani z Bydgoszczą
  • 22.1 Honorowi obywatele Bydgoszczy
  • 23 Uwagi
  • 24 Przypisy
  • 25 Bibliografia
  • 26 Linki zewnętrzne
  • Etymologia[ | edytuj kod]

    Nazwa miejscowości wywodzi się od słowiańskiego imienia Bydgost, które składa się z dwóch części byd jako wariant bud- (budzić) wywodzące się z prasłowiańskiego *bъd- (staroruskie vъzbydati = pobudzać, prasłowiańskie bъděti/bъd'ǫ = nie spać, czuwać) oraz popularnego słowiańskiego członu goszcz/gost – oznaczającego „-gościnę”. Nazwa ta utworzona została z zastosowaniem przymiotnikowego formantu przyrostkowego „-jь”, za pomocą którego tworzono nazwy miejscowości od imion założycieli lub właścicieli, np. Przemyśl od Przemysła, Poznań od Poznana, Radom od Radoma lub Radomiła itp.

    Fryderyk Wilhelm (ur. 16 lutego 1620 w Cölln (dzisiejszy Berlin), zm. 9 maja 1688 w Poczdamie) z dynastii Hohenzollernów nazwany Wielkim Elektorem.Borówno – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie bydgoskim, w gminie Dobrcz, nad jeziorem Borówno (jezioro na Wysoczyźnie Świeckiej) .

    Nazwy z końcówką -goszcz charakterystyczne są dla Słowian i wywodzą się bezpośrednio ze słowiańskiego *gost-jь oznaczającej w słowiańskich imionach „gościnę” lub „goszczenie”. Dowodzą one słowiańskiego osadnictwa grodowego i charakterystyczne są dla słowiańskich i polskich nazw dzierżawczych i miejscowych z tą końcówką jak np. Małogoszcz, Skorogoszcz. Nazwy takie występują także w Niemczech na terenach Germania Slavica gdzie w średniowieczu Słowianie połabscy zakładali również swoje osady. Przykładami mogą być: gród pełniący rolę głównego ośrodka politycznego Redarów oraz centrum kultu boga RadogostaRadogoszcz, *Trěbigost-jь, niemieckie Trebgast na terenie zasiedlonej przez Słowian tzw. Bawarii Slavica wywodzący się od słowiańskiego imienia Trzebiegost, wymienianie w 1028 r. po łacinie jako Trebegast, *Radogost-jь, niemieckie Raabs w Austrii, wymieniane w 1112 r. jako Ratgoz i wywodzące się od słowiańskiego imienia Radogosta.

    Młyn wodny - budowla z urządzeniem do przemiału ziarna na mąkę i kaszę, poruszanym za pomocą koła wodnego lub turbiny wodnej, usytuowana nad rzekami. Bardzo rzadko budowane były młyny pływające.Ulica Długa w Bydgoszczy – najdłuższa ulica miasta lokacyjnego Bydgoszczy. Najważniejsza pod względem historycznym i funkcjonalnym ulica Starego Miasta. Należy obok ul. Gdańskiej i Dworcowej do najważniejszych, śródmiejskich ulic handlowych Bydgoszczy.

    Jeden z pierwszych zachowanych dokumentów z nazwą miasta w języku polskim zanotował w 1429 Marcin z Międzyrzecza, który wymienił w nim czestnika bydgoskiego i starostę nakielskiego Tomka z Pakości – w org. „Thomekspakosczy czestnik bidgosczky ystarosta nakelsky”. „Bidgosczanyn” – polskie określenie na mieszkańca Bydgoszczy zapisał w 1523 w swoim słowniku polsko-łacińskim Bartłomiej z Bydgoszczy. Nazwa miejscowości ma bardzo bogatą dokumentację historyczną:

    Narciarstwo wodne (ang. water skiing) – dyscyplina sportowa i czynny wypoczynek polegające na jeździe na 1 lub 2 nartach po wodzie za holującą motorówką lub elektrycznym wyciągiem narciarskim (linowe wyciągi nart wodnych) (zobacz zdjęcie obok).Wielkie Księstwo Poznańskie 1815-1848 (dawniej Wielkie Xięstwo Poznańskie, niem. Großherzogtum Posen, fr. Grand Duché de Posnanie) – autonomiczne księstwo, wchodzące w skład Prus (pozostające - z wyjątkiem lat 1848-1851 - obok Prus Zachodnich i Wschodnich, poza Związkiem Niemieckim), powstałe na mocy kongresu wiedeńskiego, mające w zamierzeniu mocarstw zaspokoić narodowe dążenia wielkopolskich Polaków w związku z odłączeniem decyzją kongresu terytorium Wielkopolski od reszty terytorium Księstwa Warszawskiego, które otrzymało status Królestwa Polskiego, państwa konstytucyjnego, związanego jedynie unią personalną z Imperium Rosyjskim. Po powstaniu listopadowym w Królestwie Polskim, popartym przez Poznaniaków, autonomia Księstwa została ograniczona w 1831, a po powstaniach wielkopolskich z 1846 i 1848 - całkowicie zniesiona. Administracja pruska bez żadnego aktu prawnego zmieniła nazwę na Prowincja Poznańska (Provinz Posen), ale w użyciu społecznym nadal pozostawała nazwa Wielkie Księstwo Poznańskie (choć polskie elity polityczne również używały nowej nazwy). Nazwa ta pozostała w pełnej tytulaturze królów Prus, a następnie cesarzy niemieckich aż do abdykacji Wilhelma II.
  • 1239, Bidgosciam
  • 1242, castrum quod Budegosta vulgariter nuncupatur („gród, który potocznie nazywa się Bydgoszcza”)
  • 1279, Bidgoscha
  • 1280, Bidgostia, wymieniona w łacińskim dokumencie wydanym w Gnieźnie sygnowanym przez księcia polskiego Przemysła II.
  • 1281, Bydgost, wymieniona w łacińskim dokumencie wydanym w Lubiniu w 1281 sygnowanym przez księcia pomorskiego Mściwoja II.
  • 1558, Bydgoszcza, czyli do XVI w. Bydgoszcza „osada rybacka ewentualnie stanica przynależna do Bydgosta”
  • 1835, Topograficzny słownik Prus Mullera notuje miasto pod obecną, polską nazwą Bydgoszcz, a także niemiecką Bromberg.
  • Niektórzy identyfikują nazwę miejscowości z Ptolemeuszowskim BUDOrgis z II w., wyszczególnionym obok miejscowości Calisia, na szlaku bursztynowym.

    AFF-Era Filmowa - przegląd filmowy o charakterze edukacyjnym , odbywa się w Bydgoszczy, tradycyjnie w pierwszym tygodniu zimowych ferii w województwie kujawsko-pomorskim. Pierwsza edycja festiwalu odbyła się w 1984 roku. Honorowym Patronem AFF-Ery jest Przewodniczący PK ds. UNESCO i Prezydent Bydgoszczy. Organizowana przez Pałac Młodzieży w Bydgoszczy AFF-Era Filmowa jest przeglądem o charakterze edukacyjnym. Publiczność imprezy rekrutuje się w znacznej mierze spośród ludzi młodych – głównie uczniów i studentów. Programowe propozycje przyciągają zawsze liczną widownię, która pochodzi zarówno z Bydgoszczy, jak i spoza naszego miasta – istnieje duża grupa wiernych widzów, którzy specjalnie na AFF-Ery przyjeżdżają z całej Polski. Zgodnie z wieloletnią tradycją każda odsłona imprezy podporządkowana jest zmieniającemu się kluczowi tematycznemu. O charakterze przeglądu w znacznej mierze decyduje starannie dobrany repertuar, prezentujący w możliwie najpełniejszy sposób omawiany obszar historii kina. AFF-Era niejednokrotnie stanowi jedyną okazję, by na kinowym ekranie obejrzeć dzieła przełomowe, ambitne, odbiegające od jednowymiarowego repertuaru komercyjnych kin czy zrutynizowanej propozycji ogólnodostępnych stacji telewizyjnych.Kcynia (niem. Exin) – miasto w woj. kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Kcynia. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. bydgoskiego.

    Środowisko naturalne[ | edytuj kod]

     Osobny artykuł: Warunki naturalne w Bydgoszczy.
    Bydgoszcz z lotu ptaka
    Symbole Bydgoszczy. Oficjalny logotyp nawiązujący do spichrzy nad Brdą oraz Łuczniczka i Przechodzący przez rzekę
    Położenie Bydgoszczy wśród krain geograficznych
    Schemat głównych zboczy teras i wysoczyzn w Bydgoszczy

    Położenie[ | edytuj kod]

    Bydgoszcz znajduje się w północnej części Polski w charakterystycznym miejscu, gdzie Wisła wykonuje gwałtowny zwrot na północ. Obszar administracyjny miasta ma kształt wydłużony i rozciąga się wzdłuż Kanału Bydgoskiego w części zachodniej, Brdy w części centralnej, aż do Wisły, która stanowi granicę wschodnią. Z zachodu na wschód: od krańców osiedla Osowa Góra do Wisły poniżej Starego Fordonu miasto ma rozpiętość 22 km. Podobna odległość występuje po przekątnej z północnego zachodu (os. Smukała) na południowy wschód (os. Żółwin-Wypaleniska). Natomiast w najwęższym miejscu, z północy (os. Myślęcinek) na południe (Lotnisko) obszar miasta rozciąga się na długości 10 km.

    Urzędy ziemskie w Rzeczypospolitej Obojga Narodów wywodziły się z urzędów książęcych z czasów rozbicia dzielnicowego.Szlak bursztynowy – szlak handlowy między europejskimi krajami basenu Morza Śródziemnego a ziemiami leżącymi na południowym wybrzeżu Morza Bałtyckiego. W znaczeniu węższym jest to przebieg tras zorganizowanych wypraw po bursztyn, nasilonych od I wieku n.e.

    Okolice miasta charakteryzują się rzeźbą młodoglacjalną ukształtowaną podczas zlodowacenia bałtyckiego, ok. 15-10 tys. lat temu. Miasto położone jest na styku wielkich dolin, którymi uchodziły pierwotnie wody roztopowe lądolodu, a później zostały wykorzystane przez rzeki. Bydgoszcz jest jednym z nielicznych miast, w obrębie którego występują cztery makroregiony fizycznogeograficzne: Pradolina Toruńsko-Eberswaldzka, Pojezierze Południowopomorskie, Dolina Dolnej Wisły i Pojezierze Chełmińsko-Dobrzyńskie wraz z licznymi mezoregionami (6) i mikroregionami (ok. 20). W związku z tym widoczne jest znaczne zróżnicowanie geomorfologiczne na terenie miasta i jego najbliższej okolicy. Przemieszczenie się z Bydgoszczy w którymkolwiek z kierunków świata przynosi ze sobą odmienne krajobrazy, a także regiony geobotaniczne i etnograficzne.

    Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) – państwowa jednostka organizacyjna działająca na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Fundusz wypełnia w polskim systemie opieki zdrowotnej funkcję płatnika: ze środków pochodzących z obowiązkowych składek ubezpieczenia zdrowotnego, NFZ finansuje świadczenia zdrowotne udzielane ubezpieczonym i refunduje leki.Autobus szynowy (potocznie szynobus) – lekki wagon silnikowy lub zespół trakcyjny o napędzie spalinowym, służący do obsługi ruchu pasażerskiego na liniach o niewielkich potokach podróżnych. W porównaniu z tradycyjnym pociągiem (lokomotywa + 1-2 wagony) o podobnej pojemności charakteryzuje się większymi przyspieszeniami, mniejszym zużyciem paliwa i większymi prędkościami osiąganymi na tych samych – zwykle drugorzędnych – szlakach. Szynobus jest zwykle pojazdem dwuosiowym o masie ok. 20 ton, z ok. 40-50 miejscami siedzącymi. Dla zwiększenia pojemności pociągu szynobusy można łączyć ze sobą. W przypadku wyposażenia w odpowiednio mocny zespół napędowy i odpowiednie sprzęgi (mechaniczny, hamulcowy, elektryczny), szynobus może ciągnąć zwykłe lub odpowiednio dostosowane do niego konstrukcyjnie (np. wyposażone w kabinę maszynisty) wagony doczepne. Sporadycznie budowane są także zespoły trakcyjne o konstrukcji typowej dla szynobusu, złożone z dwóch lub trzech wagonów (zwykle 1-2 wagony napędzane i 1 doczepny, w kabiny maszynisty wyposażone są wówczas tylko końcowe wagony).

    Na południe od miasta rozciągają się pola wydm śródlądowych, porośnięte Puszczą Bydgoską, na północy wysoczyzny pomorskie z jeziorami, na wschodzie wielkie zakole Wisły oraz Dolina Dolnej Wisły, na zachodzie pradolina bydgosko-nakielska z rozległymi łąkami. Terytorium miasta leży w obrębie trzech wielkich dolin rzecznych (Brdy, Wisły i pradoliny Noteci-Warty), co jest przyczyną występowania licznych poziomów tarasowych, obszarów wysoczyznowych oraz szczególnie eksponowanych w krajobrazie miasta – stref krawędziowych wysoczyzn (do 62 m wysokości względnej), rozczłonowanych przez dolinki i parowy denudacyjne. Do głównych stref krawędziowych w rejonie Bydgoszczy należą Zbocza: Fordońskie, Bydgoskie, Kruszyńskie, Mariańskie i Łęgnowskie.

    Stary Rynek – prostokątny (ok. 100 x 125 m), główny plac miejski w Bydgoszczy usytuowany w pobliżu ścisłego centrum miasta. Przechodzi przez niego 18. południk długości geograficznej wschodniej. Przy rynku znajduje się ratusz, a nieopodal - katedra.Fryderyk II Wielki, Friedrich II von Hohenzollern (ur. 24 stycznia 1712 w Berlinie, zm. 17 sierpnia 1786 w Poczdamie) – król Prus w latach 1740-1786. Pod jego rządami Prusy stały się jednym z najpotężniejszych państw europejskich.

    Według podziału S. Jarosza (1956) Bydgoszcz leży na obszarze siedmiu krain geobotaniczno-krajobrazowych. Natomiast według podziału fizycznogeograficznego J. Kondrackiego (1978) Bydgoszcz leży na następujących mezoregionach:

  • Kotlina Toruńska (obejmuje większość terytorium miasta, 11 teras wydmowych i zalewowych, kilkanaście mikroregionów)
  • Dolina Fordońska (przełom Doliny Dolnej Wisły)
  • Dolina Brdy
  • Wysoczyzna Świecka
  • Pojezierze Krajeńskie
  • Pojezierze Chełmińskie.
  • Region obejmujący Bydgoszcz i okolicę nazywany bywa Kujawami Północnymi, a historycznie związany jest z Kujawami oraz Wielkopolską, co nie wyklucza oczywiście bogatych w przeszłości i teraźniejszości kontaktów z Pomorzem i Gdańskiem.

    Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe (WOPR) – polska organizacja skupiająca ratowników wodnych. WOPR jest specjalistycznym stowarzyszeniem o zasięgu ogólnokrajowym, powstałym na podstawie zarządzenia nr 74 Przewodniczącego Głównego Komitetu Kultury Fizycznej z dnia 11 kwietnia 1962 roku, uzyskało osobowość prawną 9 października 1967 roku na podstawie decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych. Zostało włączone do systemu Państwowego Ratownictwa Medycznego ustawą z dnia 8 września 2006 roku.Droga krajowa – jedna z kategorii dróg publicznych, umożliwiających krajową i międzynarodową komunikację kołową pomiędzy dużymi miastami oraz ogólnodostępnymi przejściami granicznymi, która jest rekomendowana do ruchu długodystansowego i tranzytowego.

    Pod względem etnograficznym znajduje się na granicy:

  • Kujaw (południe i południowy wschód)
  • Krajny (zachód i północny zachód)
  • Pałuk (południowy zachód)
  • Pomorza NadwiślańskiegoBory Tucholskie i Kociewie (północ)
  • ziemi chełmińskiej (wschód)
  • W latach 1945–1998 miasto administracyjnie było stolicą województwa bydgoskiego.

    Poziomy miasta i punkty widokowe[ | edytuj kod]

    Na terytorium Bydgoszczy znajduje się kilkanaście stref krawędziowych, będących granicami teras pradolinnych oraz wysoczyzn. Wszystkie te utwory powstały ok. 10 tys. lat temu wskutek erozji bocznej i wgłębnej wód płynących. Większość terenu miasta znajduje się w obrębie teras: wysokiej (Górny Taras (Bydgoszcz)) i średniej (Dolny Taras (Bydgoszcz) i Fordon (Bydgoszcz)) powstałych podczas kształtowania się Pradoliny Toruńsko-Eberswaldzkiej. Północne obrzeża miasta leżą w obrębie wysoczyzny morenowej, a północno-zachodnie na terasie sandrowej związanej z odpływem wód z północy. Na południowych obrzeżach miasta i dalej na terenie Puszczy Bydgoskiej występuje jedno z większych w Polsce pól wydm śródlądowych, które tworzy mozaikę pagórków, kotlin i dolinek.

    Las mieszany – siedliskowy typ lasu występujący na nizinach i zajmujący na terenie Polski ok. 10,5% powierzchni siedlisk leśnych, głównie żyźniejsze gleby typu skrytobielicowego lub brunatnego: piaski gliniaste oraz gliny spiaszczone. Dla siedliska lasu mieszanego głównymi gatunkami drzew są: dąb szypułkowy, buk, sosna, świerk, jodła, modrzew, brzoza.Urządzenie upustowe – to w hydrotechnice element budowli hydrotechnicznej, umożliwiające przeprowadzenie wód przez stopień wodny oraz regulację wielkości przepływu. Na jednym stopniu piętrzącym często stosuje się różne urządzenia upustowe. Zestaw urządzeń upustowych dla danego stopnia wodnego projektuje się tak, aby mogły przeprowadzić określoną wielkość przepływu, tj. przepływu powodziowego o określonym prawdopodobieństwie wystąpienia. Część urządzeń upustowych danego stopnia powinna zapewniać możliwość przeprowadzenia różnych ciał stałych, np. kry lodowej, śryżu czy innych pływających przedmiotów, a także rumowiska (upusty płuczące). Ponadto stosuje się urządzenia upustowe umożliwiające całkowite opróżnienie zbiornika. Urządzenia upustowe mogą być wyposażone w zamknięcia lub być urządzeniami bez zamknięć eksploatacyjnych. Stosowane są następujące podstawowe rodzaje urządzeń upustowych:

    Najniżej położonym miejscem w Bydgoszczy jest brzeg Wisły – 28 m n.p.m. Poziom wody w Brdzie na odcinku od jazu Czersko Polskie do centrum miasta wynosi około 32 m n.p.m., zaś Kanału Bydgoskiego na zachodnich rubieżach miasta dochodzi do 58 m n.p.m. Najwyższym punktem topograficznym w mieście jest Góra Myślęcińska 107 m n.p.m., gdzie zimą funkcjonuje stok narciarski im. Stefana Kulmatyckiego.

    Hipermarket – duży sklep wielkopowierzchniowy, często też ze względu na swoje rozmiary znajdujący się na obrzeżach miasta. Hipermarket w ścisłym tego znaczeniu to sklep (market) o bardzo dużej powierzchni, sprzedający szeroki asortyment towarów codziennego użytku, takich jak żywność, ubrania, kosmetyki, środki czyszczące, produkty FMCG (produkty szybkozbywalne z ang. Fast Moving Consumer Goods). Przyjmuje się że hipermarket ma powierzchnię przekraczającą 2,5 tys m².Regulacja rzeki – przekształcenie naturalnego koryta rzecznego przez zmianę jego kształtu oraz materiału, z którego jest utworzone.

    Krawędzie oddzielające poszczególne poziomy zwiększają swą wysokość względną ku wschodowi. Nad doliną Wisły osiągają największe wartości: 68 m w Fordonie i 40 m w Łęgnowie. Strefy przyskarpowe (zwłaszcza Zbocze Bydgoskie) już w XIX wieku przeznaczono na główne promenady miasta z punktami widokowymi i obiektami o funkcji ogólnomiejskiej. W 1900 r. wzniesiono m.in. wieżę ciśnień z galerią widokową, a od 1890 r. rozpoczęto budowę Alei Górskiej. Na eksponowanych stanowiskach znajdują się liczne punkty widokowe. Na Zboczu Bydgoskim są to m.in. Wzgórze Henryka Dąbrowskiego, Wzgórza Szwederowskie, Wzgórze Bolesława Krzywoustego, a na Zboczu Fordońskim m.in. Góra Myślęcińska, Góra Szybowników, grodzisko Zamczysko. Na wiślanym klifie usytuowane jest grodzisko Wyszogród – dawny gród książęcy odnotowany w kronice Galla Anonima.

    Budynek byłej Dyrekcji Kolei w Bydgoszczy – zabytkowy budynek w Bydgoszczy, dawna siedziba Dyrekcji Pruskiej Kolei Wschodniej.Instytut Melioracji i Użytków Zielonych (IMUZ) – instytucja naukowa istniejąca w latach 1953–2009 jako zaplecze badawczo-rozwojowe Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Na bazie tej jednostki oraz Instytutu Budownictwa, Mechanizacji i Elektryfikacji Rolnictwa utworzony został z dniem 1 stycznia 2010 Instytut Technologiczno-Przyrodniczy z siedzibą w Falentach.


    Klimat[ | edytuj kod]

     Osobny artykuł: Klimat w Bydgoszczy.
    Klimatogram Bydgoszczy
    Schemat dróg wodnych w okolicy Bydgoszczy

    Średnia roczna temperatura powietrza w okresie 1945-1994 wynosiła +8,4 °C. Najcieplejszym miesiącem jest lipiec, ze średnią temperatur +19,0 °C, najzimniejszym styczeń –1,9 °C. Absolutne rekordy temperatury w Bydgoszczy to: –26,9 °C (1 lutego 1956 r.) i +38,0 °C (31 lipca 1994 r.). Dominują wiatry o kierunku zachodnim (18%) i południowo-zachodnim (15%). W 24% dni występuje cisza, co jest efektem położenia miasta w dolinie otoczonej lasami. Średnia roczna suma opadów w okresie 1945-1994 wynosiła 512 mm, a w 1993-2002 – 533 mm, przy czym jest silnie zróżnicowana rocznie: od 269 mm (1989 r.) do 719 mm (1912 r.) Opad w sezonie wegetacyjnym wynosi średnio 318 mm, z maksimum w lipcu (83 mm), sierpniu (61 mm) i czerwcu (58 mm). W latach średnich i suchych występuje niedobór wody opadowej dla roślinności, co pogłębia na ogół lekki charakter gleb w okolicy. Usłonecznienie w rejonie Bydgoszczy wynosi 1509 godzin i jest wyższe od średniej w kraju, zwłaszcza w miesiącach wiosennych (marzec-maj). W ciągu roku notuje się 35 dni z mrozem, 100 dni z przymrozkami, ok. 50 dni z pokrywą śnieżną i 26-30 dni gorących z temperaturą maksymalną powyżej 25 °C.

    Odra (czes. i dł. Odra, niem. Oder, gł. Wodra, łac. starożytna Viadua, Suevus, łac. średniowiecza Oddera (w Dagome iudex), Odera; łac. renesansowa Viadrus (od 1543)) – rzeka w Europie Środkowej, w zlewisku Morza Bałtyckiego, na terenie Czech, Polski i Niemiec. Pod względem całkowitej długości jest drugą (po Wiśle) rzeką Polski. Biorąc pod uwagę tylko jej część w granicach Polski jest trzecią rzeką pod względem długości (po jej dopływie Warcie).Józef Haller von Hallenburg (ur. 13 sierpnia 1873 w Jurczycach, zm. 4 czerwca 1960 w Londynie) – generał broni Wojska Polskiego, legionista, harcmistrz, przewodniczący ZHP, prezes Komitetu PCK, działacz polityczny i społeczny, brat stryjeczny gen. Stanisława Hallera, kawaler Orderów: Orła Białego i Virtuti Militari.

    Bydgoski Węzeł Wodny[ | edytuj kod]

     Osobny artykuł: Bydgoski Węzeł Wodny.

    Najcenniejszym zasobem środowiska Bydgoszczy jest Węzeł Wodny, na który składają się trzy główne cieki wodne o łącznej długości nabrzeży 100 km. W Bydgoskim Węźle Wodnym łączą się dwie międzynarodowe śródlądowe drogi wodne: (E40 Morze BałtyckieMorze Czarne i E70 Ocean Atlantycki – Morze Bałtyckie), spinając dorzecza Europy Zachodniej i Wschodniej.

    WKS Zawisza Bydgoszcz Spółka Akcyjna – polski klub piłkarski z siedzibą w Bydgoszczy. Spadkobierca tradycji Wojskowego Klubu Sportowego Zawisza powstałego w 1946 roku. Działa na zasadach spółki akcyjnej powołanej 2 lipca 2009. Obecnie drużyna występuje w T-Mobile Ekstraklasie.Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – oficjalny tytuł państwa prusko-brandenburskiego po 1701, wraz z pozostałymi domenami dynastii Hohenzollernów w latach 1701-1918, od 1871 wchodzące w skład Cesarstwa Niemieckiego. Terytorium Królestwa Prus obejmowało dwie trzecie całego obszaru Cesarstwa Niemieckiego.

    Przez miasto, na odcinku 28 km, przepływa rzeka Brda, która uchodzi do Wisły w Brdyujściu. Wody tej rzeki na części miejskiego odcinka mają II klasę czystości. Wschodnia granica miasta na odcinku 14 km przebiega na Wiśle (w dzielnicach Fordon, Brdyujście i Łęgnowo). Przez zachodnią część miasta na odcinku 6,5 km przepływa Kanał Bydgoski, którym dotrzeć można do Noteci i dalej poprzez Wartę – do Odry.

    Panteon w Rzymie (łac. Pantheon, z greckiego Πάνθειον, pan – wszystko, theoi – bogowie, panteon – miejsce poświęcone wszystkim bogom), to okrągła świątynia na Polu Marsowym, ufundowana przez cesarza Hadriana w roku 125 na miejscu wcześniejszej z 27 r. p.n.e., zniszczonej w pożarze w 80 r. n.e.Prawo i Sprawiedliwość (PiS) – polska konserwatywna partia polityczna, założona na kongresie 29 maja 2001, zarejestrowana sądownie 13 czerwca 2001 (pierwszy komitet lokalny PiS powstał już 22 marca 2001). Powołana została przez braci Lecha i Jarosława Kaczyńskich, na fali popularności uzyskanej przez Lecha podczas sprawowania przez niego funkcji ministra sprawiedliwości i prokuratora generalnego w rządzie AWS. Deklarowana ideologia partii stanowi połączenie konserwatyzmu i chrześcijańskiej demokracji. W latach 2005–2007 Prawo i Sprawiedliwość sprawowało władzę, tworząc rząd Kazimierza Marcinkiewicza i rząd Jarosława Kaczyńskiego (od 2006 do 2007 w koalicji z Samoobroną RP i Ligą Polskich Rodzin, do 2006 i w schyłkowym okresie w 2007 rząd mniejszościowy). W latach 2005–2010 wysunięty przez PiS Lech Kaczyński (do 2006 członek partii) sprawował urząd Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Prawo i Sprawiedliwość należy do grupy Europejscy Konserwatyści i Reformatorzy w Parlamencie Europejskim oraz do działającej obok niej międzynarodowej organizacji Sojusz Europejskich Konserwatystów i Reformatorów.

    Godna odnotowania jest obecność na terenie miasta licznych budowli hydrotechnicznych związanych z Kanałem oraz drogą wodną Wisła-Odra: sześć czynnych śluz i cztery nieczynne (zabytkowe), trzy jazy, port rzeczny, zapora wodna, przepławki, upusty i budowle regulacyjne. W wyniku spiętrzenia Brdy w centrum miasta istnieje Wyspa Młyńska, którą opływa rzeka Młynówka, a przecina urządzony w formie wodnej kaskady kanał Międzywodzie.

    Zbór Kościoła Ewangelicznych Chrześcijan w Bydgoszczy – ewangeliczna wspólnota chrześcijańska, należąca do Kościoła Ewangelicznych Chrześcijan, mająca siedzibę w Bydgoszczy, przy ul. Czerwonego Krzyża 46Tor regatowy w Bydgoszczy – zbiornik wodny położony w Bydgoszczy, w dolnym odcinku rzeki Brdy, wykorzystywany do uprawiania sportów wodnych.

    Na obszarze miasta znajdują się także mniejsze cieki wodne, m.in. Flis, który syfonem przekracza Kanał Bydgoski, Struga Młyńska, czy też Struga Prądy. Na Skarpie Południowej i Zboczu Fordońskim znajduje się kilkanaście strumieni, źródła i wysięki wodne. W wyniku zabudowania Brdy stopniami piętrzącymi, śluzami i obiektami hydroenergetycznymi, powstały w Bydgoszczy dwa zalewy:

    Tożsamość regionalna - specyficzna tożsamość zbiorowa i kulturowa oparta na tradycji i regułach, odnoszona cech społecznych i kultury specyficznych dla danego regionu. Problemy z tożsamością regionalną występują głównie na terenach przygranicznych, gdzie przynależność państwowa jest nadal świeża a ludność napływowa (np. tożsamość ludności polskiej na tzw. Ziemi Lubuskiej).Rejonowy zarząd infrastruktury (RZI) – jednostka organizacyjna Ministerstwa Obrony Narodowej podlegająca pod Inspektorat Wsparcia Sił Zbrojnych. Obecnie w Polsce funkcjonuje 10 Rejonowych Zarządów Infrastruktury, które swoim działaniem obejmują poszczególne województwa w zasięgu których zostały ulokowane.
  • Tor Regatowy (60 ha, podniesienie poziomu wody względem stanu naturalnego sięga os. Kapuściska) zbud. w 1879, powiększony w 1906, odbywają się na nim krajowe i międzynarodowe zawody wioślarskie i kajakowe.
  • Zalew Smukalski (96 ha) – powstał po budowie tamy na Brdzie w 1906, odbudowanej w 1952 po zniszczeniu w czasie II wojny światowej. W 2009 działały na obszarze miasta trzy elektrownie wodne na Brdzie, które wytwarzały łącznie 4,5 MW energii elektrycznej.
  • Na terenie Bydgoszczy znajduje się ponadto około 50 zbiorników wodnych. Większość z nich to niewielkie stawy i starorzecza. Największe obiekty to jezioro zwane Balaton, położone na os. Bartodzieje, dwa rozległe stawy w Fordonie, na Okolu oraz staw parkowy w Myślęcinku.

    Malbork (łac. Mariaeburgum, Mariae castrum, Marianopolis, niem. Marienburg) – miasto w północnej Polsce, w województwie pomorskim nad Nogatem. Siedziba powiatu malborskiego.Stary kościół św. Stanisława w Bydgoszczy – historyczny (1505-1817), nieistniejący obecnie kościół szpitalny w Bydgoszczy.

    Ochrona przyrody[ | edytuj kod]

     Osobny artykuł: Ochrona przyrody w Bydgoszczy.
    Pierścień lasów wokół Bydgoszczy
    500-letni dąb „Bartek” o obwodzie 625cm – najstarsze drzewo w Bydgoszczy

    Z uwagi na uwarunkowania przyrodnicze, 35% terytorium Bydgoszczy znajduje się w strefie krajobrazu chronionego, zaś 9% zajmuje Park Krajobrazowy Doliny Dolnej Wisły (na północy i północnym wschodzie miasta).

    Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego (MBP) – organ bezpieczeństwa wewnętrznego o statusie ministerialnym, zorganizowany w czasie budowy dyktatury komunistycznej w powojennej Polsce na polecenie i pod dyktando władz radzieckich. Obok tzw. Informacji Wojskowej, odpowiedzialne za masowe krwawe represje na obywatelach w okresie stalinizmu. W terenie Ministerstwo reprezentowały podległe mu Urzędy Bezpieczeństwa Publicznego, dlatego potocznie te instytucje były określane skrótem UB.Opera Nova – teatr operowy, pełniący również rolę teatru muzycznego, zlokalizowany w Bydgoszczy, założony w 1956 r., upaństwowiony w 1960 r. Jest jedną z 10 scen operowych w Polsce oraz jedynym tego typu teatrem na terenie województwa kujawsko-pomorskiego. Budynek Opery mieści również Regionalne Centrum Kongresowe, a od 2010 r. użycza także scenę kameralną Bydgoskiemu Teatrowi Lalek Buratino.

    Z miastem graniczą trzy rezerwaty przyrody (Wielka Kępa Ostromecka, Las Mariański, Mała Kępa), zaś w promieniu 20 km znajduje się kolejnych 16 rezerwatów należących do czterech różnych jednostek przyrodniczo-geograficznych: (nadwiślańskie, nadnoteckie, Puszczy Bydgoskiej, wysoczyzny świeckiej).

    W okolicy Bydgoszczy znajduje się osiem obszarów krajobrazu chronionego, które obejmują zarówno pola wydmowe (porośnięte lasem), jak również strefy krawędziowe dolin rzecznych, jeziora oraz łąki nadnoteckie. Północna część Bydgoszczy objęta jest strefą krajobrazu chronionego pod nazwą Północny Pas Rekreacyjny Bydgoszczy (2640 ha) oraz Krajobrazu Zalewu Koronowskiego (890 ha), natomiast południowe krańce miasta – strefą Krajobrazu Wydm Kotliny Toruńsko-Bydgoskiej. Około 6% powierzchni miasta zajmują cztery obszary Natura 2000.

    Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu – państwowa szkoła wyższa z siedzibą w Poznaniu przy alei Niepodległości 10. Rektorat uczelni mieści się w monumentalnym gmachu, wzniesionym dla potrzeb szkoły w l. 1929-1932 według projektu Adama Ballenstaedta.Eltra – przedsiębiorstwo w Bydgoszczy założone w 1923 roku, jedna z najstarszych istniejących fabryk branży elektrotechnicznej w Polsce. W 1959 wyprodukowała pierwszy polski radioodbiornik tranzystorowy Eltra MOT-59. W 1997 część zakładu stała się własnością koncernu Tyco International, a w 1998 Lexel A/S. W 2003 wyodrębniła się jako spółka akcyjna Elda-Eltra Elektrotechnika, należąca do międzynarodowego koncernu Schneider Electric.

    Na obszarze miasta znajduje się 95 pomników przyrody, zaś w dzielnicy Osowa Góraużytek ekologiczny w celu ochrony torfowiska mszarnego.

    Z uwagi na położenie Bydgoszczy na styku krain fizycznogeograficznych i geobotanicznych, krzyżują się tu trzy korytarze ekologiczne, w tym dwa o znaczeniu międzynarodowym (Pradolina Toruńsko-Eberswaldzka, Dolina Dolnej Wisły oraz Sandr Brdy łączący ww. węzły z Borami Tucholskimi). Dolina Dolnej Wisły wraz z bydgoskim zakolem tej rzeki znajduje się w sieci Natura 2000. Drugim obszarem w sieci jest graniczący z miastem od zachodu obszar pod nazwą: Dolina Środkowej Noteci i Kanału Bydgoskiego.

    Zoohigiena : 1) Zoohigiena to dział zootechniki, nauka o sposobach podwyższania i utrzymywania ekonomicznie uzasadnionej produkcji zwierząt gospodarskich i użytkowych, poprzez celowe ekofizjologiczne kształtowanie fizjologicznych, biotycznych i abiotycznych czynników środowiska i dążenie do zmniejszenia dyspozycji i ekspozycji zwierząt i ich populacji na czynniki o natężeniu pozaoptymalnym, których działanie stanowi opór środowiskowy dla produkcji.Polonizacja – proces przyswajania języka lub kultury polskiej przez jednostki i grupy społeczne funkcjonujące wcześniej w ramach innych kultur. Polonizacja może zachodzić zarówno w wyniku mniej lub bardziej wyraźnego przymusu (np. administracyjnego, edukacyjnego) jak i mieć charakter dobrowolny, tzn. nie wiązać się z żadną bezpośrednią presją.

    Parki[ | edytuj kod]

    Bydgoszcz należy do miast o największej liczbie (31 parków o powierzchni powyżej 2 ha) i powierzchni parków w Polsce (879 ha, drugie miejsce po Warszawie). W północnej części miasta znajduje się największy park miejski w Polsce – Leśny Park Kultury i Wypoczynku „Myślęcinek” – o powierzchni 830 ha. W centrum miasta znajduje się słynąca z „zielonego klimatu” Wyspa Młyńska, zaś Śródmieście w części zostało zbudowane na założeniach urbanistycznych miasta-ogrodu, w związku z czym istnieją tam liczne parki, skwery i kwietniki.

    Torfowisko (ang. peatland, mire, niem. Moor, Moos, Ried, Filz) – jeden z typów mokradeł, siedlisk na tyle uwodnionych, że występuje tam specyficzna roślinność i zachodzą procesy akumulacji osadów organicznych. Jest to teren stale podmokły, o podłożu trudno przepuszczalnym, pokryty zbiorowiskami roślin bagiennych i bagienno-łąkowych. Torfowiska występują głównie w strefie klimatu umiarkowanego, wilgotnego i chłodnego (północna część Eurazji i Ameryki Północnej, a także obszary górskie). Obszary te są cenne pod względem przyrodniczym, można je także wykorzystać gospodarczo – poprzez wydobywanie torfu. Torfowisko przyrasta średnio o 1 mm w ciągu roku.Most – rodzaj przeprawy w postaci budowli inżynierskiej, której konstrukcja pozwala na pokonanie przeszkody wodnej (rzeki, jeziora, zatoki, morskiej cieśniny itp.)

    Głównym założeniem przestrzennym terenów zielonych są cieki Bydgoskiego Węzła Wodnego: Kanał Bydgoski, Brda i Wisła. Każdy z nich posiada odmienny charakter krajobrazowy, co sprawia, że parki są znacznie zróżnicowane, oferując odmienne wrażenia estetyczne i rekreacyjne. Głównym parkiem zachodniej części miasta są Planty nad Kanałem Bydgoskim, w części centralnej Planty nad Brdą i park centralny, a w Fordonie park dzielnicowy „Wisła”. Innymi tworami natury, wzdłuż których urządzono tereny zielone są zbocza teras i wysoczyzn. Zbocza: Bydgoskie, Fordońskie i Kruszyńskie rozciągające się w kierunku wschód-zachód, od zachodnich granic miasta po Wisłę, stanowią potencjalne ciągi spacerowe, z których można obserwować panoramę miasta. Najstarsza trasa spacerowa (1890) prowadzi wzdłuż krawędzi górnego tarasu miasta, łącząc poszczególne parki oddzielone dolinkami erozyjnymi: Dolinę Pięciu Stawów, park im. Henryka Dąbrowskiego, Aleję Górską i park na Wzgórzu Wolności. Do najatrakcyjniejszych krajobrazowo tras w Bydgoszczy i okolicy należy spacer wzdłuż Zbocza Fordońskiego, które łączy Leśny Park Kultury i Wypoczynku z Fordonem. Oferuje ono kilometry tras spacerowych, położonych w bardzo urozmaiconym topograficznie terenie (doliny, wąwozy, parowy, kotliny, źródliska, strumienie, wzgórza z widokiem Przełomu Dolnej Wisły). Kulminacjami w jego obrębie są m.in.: Góra Myślęcińska z wyciągiem narciarskim, grodzisko Zamczysko, pomnik w Dolinie Śmierci, Góra Szybowników, skąd w latach 1933–1963 dokonywano wzlotów na szybowcach.

    Łaszt – dawna jednostka miary objętości dla towarów sypkich, głównie zboża, stosowana od XIV do XIX wieku w portach nadbałtyckich. Liczyła 3000-3840 litrów (dm). Łaszt dzielił się na 30 korców lub 60 szefli.Galeria pomników kompozytorów i wirtuozów – popiersia i pomniki wybitnych postaci muzyki położone we wnętrzach i otoczeniu Filharmonii Pomorskiej w Bydgoszczy.

    Na terenie miasta znajdują się trzy ogrody botaniczne Najstarszy z nich (zał. 1930 r.) jest w całości uznany na pomnik przyrody – arboretum, zaś nowszy założony w latach 1979–1983 jest drugim co do obszaru w Polsce (60 ha), malowniczo położony wśród dolin i wzgórz Leśnego Parku Kultury i Wypoczynku „Myślęcinek”. Dodatkowo na północ od niego znajduje się Ogród Botaniczny IHAR, w którym prowadzone są badania naukowe. Od 1978 r. w Bydgoszczy znajduje się Ogród Fauny Polskiej Zoo o pow. 14 ha. Można w nim zobaczyć oprócz fauny krajowej zwierzęta ze wszystkich kontynentów, terrarium oraz Wisłarium

    Wyspa Młyńska – zabytkowa wyspa rzeczna w rejonie staromiejskim Bydgoszczy, o powierzchni ok. 6,5 ha, mieszcząca obiekty kulturalne i rekreacyjne, otoczona bulwarami i urządzeniami hydrotechnicznymi.Etnografia – dyscyplina naukowa zajmująca się całościowym opisem i analizą kultur ludowych różnych społeczności i grup etnicznych. Jej zakres obejmuje teorię kultury ludowej jak i badanie poszczególnych jej dziedzin i wytworów materialnych. W zależności od tradycji naukowej, pod pojęciem etnografia rozumie się wszystkie nauki etnologiczne, bądź też jedną z tych nauk.

    Lasy[ | edytuj kod]

    Bydgoszcz jest jednym z nielicznych dużych miast w Polsce otoczonych ze wszystkich stron lasami. Zajmują one 32% powierzchni miasta. W większości są to lasy ochronne. Dominują bory sosnowe i mieszane, ale na północnych wysoczyznach znajdują się lasy mieszane oraz enklawy lasów liściastych, np. w okolicy Miedzynia, Osowej Góry, Opławca, Rynkowa, Fordonu.

    Klub Sportowy Gwiazda Bydgoszcz – klub sportowy z siedzibą w Bydgoszczy. Jest najstarszym klubem sportowym w Bydgoszczy.Telefon (z gr. tele – daleko oraz phone – głos) – urządzenie końcowe dołączane do zakończenia łącza telefonicznego.

    W dolinach Wisły i Brdy występują lasy łęgowe. Największy kompleks bogatych przyrodniczo lasów tego typu na obszarze całej dolnej Wisły znajduje się w bydgoskim zakolu Wisły graniczącym z miastem od wschodu.


    Zakłady Chemiczne Zachem w Bydgoszczy – istniejące w latach 1948-2014 w Bydgoszczy zakłady branży wielkiej syntezy chemicznej.Centrum usług wspólnych (z ang. shared services center) – wyodrębniona organizacyjnie jednostka, która świadczy usługi na rzecz co najmniej dwóch podmiotów w ramach jednej grupy kapitałowej o charakterze pomocniczym lub administracyjnym np. usługi księgowe, zarządzenie zasobami ludzkimi, rozliczanie wynagrodzeń, obsługa zamówień i zakupów. W Polsce jest to również nazwa instytucji gospodarki budżetowej działającej przy Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10]




    Warto wiedzieć że... beta

    Decathlon – sieć dużych (od 2 do 10 tys. m²) francuskich marketów sportowych. W Polsce firma działa od 2001 roku, a obecnie sklepy znajdują się w 29 miejscowościach. Ponadto w Gliwicach znajduje się regionalne centrum magazynowe obsługujące sklepy w Polsce.
    Lubieszyn (do 1945 niem. Marienhof, Neu-Linken) – przysiółek wsi Wąwelnica, w woj. zachodniopomorskim w powiecie polickim, w gminie Dobra (Szczecińska). Leży przy granicy polsko-niemieckiej, na Równinie Wkrzańskiej ok. 14 km na północny zachód od Szczecina.
    Klub Sportowy Pałac Bydgoszcz to stowarzyszenie kultury fizycznej zarejestrowane w 1982 roku w Bydgoszczy. Założycielem i pierwszym prezesem klubu był Jerzy Dworski.
    Pesa Tramicus – jednoprzestrzenny, jednokierunkowy tramwaj niskopodłogowy, wyprodukowany w zakładach Pesa w Bydgoszczy. Jest to tramwaj o trzech (121N) lub pięciu (120N i 122N) członach połączonych przegubami harmonijkowymi. W latach 2006–2008 wyprodukowano w sumie 33 sztuki Tramicusa, które trafiły do Warszawy, Łodzi, Elbląga i Bydgoszczy. Owocem doświadczeń przy konstrukcji i eksploatacji tramwajów rodziny Tramicus stały się pojazdy Swing.
    Jezioro Jezuickie – jezioro wytopiskowe, położone w środkowej części województwa kujawsko-pomorskiego, w powiecie bydgoskim i gminie Nowa Wieś Wielka, ok. 3,5 km na południowy wschód od miejscowości Brzoza i 10 km na południe od granic miasta Bydgoszczy. Znajduje się na terenie Obszaru Chronionego Krajobrazu Wydm Kotliny Toruńsko-Bydgoskiej.
    Hotele w Bydgoszczy – obiekty wchodzące w skład infrastruktury turystycznej na terenie Bydgoszczy i najbliżej okolicy, w których świadczone są odpłatnie usługi noclegowe.
    Władysław II Jagiełło (ur. ok. 1362 lub ok. 1352, zm. 1 czerwca 1434 w Gródku) – wielki książę litewski w latach 1377–1381 i 1382–1401, król Polski 1386-1434 i najwyższy książę litewski 1401–1434. Syn Olgierda i jego drugiej żony Julianny, córki księcia twerskiego Aleksandra, wnuk Giedymina. Założyciel dynastii Jagiellonów.

    Reklama

    Czas generowania strony: 1.045 sek.