• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Bursztyn



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Szlak bursztynowy – szlak handlowy między europejskimi krajami basenu Morza Śródziemnego a ziemiami leżącymi na południowym wybrzeżu Morza Bałtyckiego. W znaczeniu węższym jest to przebieg tras zorganizowanych wypraw po bursztyn, nasilonych od I wieku n.e.Temperatura topnienia – temperatura, w której kryształ zamienia się w ciecz. Jest to też najwyższa możliwa temperatura, w której może rozpocząć się krystalizacja tej substancji. Krystalizacja zachodzi jednak często przy niższej temperaturze niż temperatura topnienia, co zależy od wielu czynników, np. obecności zarodków krystalizacji, tempa schładzania czy ciśnienia.
    Galeria
    Bursztyn
    Naszyjniki wykonane z bursztynu
    Bursztyn szlifowany i matowy
    Pierścień z bursztynem
    Galeria
    Czara bursztynowa z herbem Zygmunta III Wazy, 1590
    Bursztynowy kałamarz z popiersiem Zygmunta III Wazy i jego córki Anny Marii, lata 90. XVI-go wieku
    Patera z płytkami bursztynu, poł. XVII-go wieku, Muzeum Narodowe w Warszawie
    Zrekonstruowana Bursztynowa Komnata

    Bursztyn, jantar, amber (łac. sucinum, czasem także elektrum z gr. ἤλεκτρον – elektron) – kopalna żywica drzew iglastych, a w rzadszych przypadkach żywicujących liściastych drzew z grupy bobowców.

    Jantarnyj (ros. Янтарный, niem. Palmnicken, pol. Palmniki) - osada nadbałtycka w granicach miasta Swietłogorsk w obwodzie kaliningradzkim. Około 6 tys. mieszkańców.Nieżyt nosa (łac. rhinitis, corryza, potoczna nazwa katar) – pojęcie dotyczące objawów zapalenia błony śluzowej nosa (niekiedy także zatok przynosowych).

    Znanych jest około 60 odmian (gatunków). Najstarsze z nich pochodzą z utworów dewońskich (stwierdzono je w Kanadzie); najmłodsze, niezaliczane zasadniczo do bursztynów są znajdowane w Ameryce Południowej, Afryce, Australii i Nowej Zelandii (kopal).

    Największe znane złoża bursztynów, szacowane na 90% całych zasobów światowych, zlokalizowane są w obwodzie kaliningradzkim (Rosja).

    Nazwy[ | edytuj kod]

    Nazwa bursztyn pochodzi od niemieckiego bernstein (kamień, który się pali). Znany był od dawna pod różnymi nazwami:

    Kolor bursztynowy (używana niekiedy również ang. nazwa amber) jest odcieniem żółtopomarańczowym, najczęściej spotykaną barwą wśród bursztynów (kopalin). Angielska nazwa tej barwy pochodzi również od angielskiej nazwy samego bursztynu.Kałamarz (od łac. calamarius, naczynie do przechowywania piór pisarskich; calamus – oznacza trzcinę) – naczynie na pióra pisarskie lub atrament, stosowane powszechnie przed wynalezieniem pióra wiecznego.
  • sukcynit – nazwa geologiczna, pochodzi od succinum – sok, żywica drzewna;
  • Grecy nazywali ten kamień elektron (ηλεκτρον), co oznacza świecący i błyszczący;
  • Rzymianie nazywali bursztyn lyncurium, czyli mocz rysia, albowiem według legendy złocisty kamień powstał ze skamieniałego moczu tego drapieżnika;
  • succinum to łacińska nazwa bursztynu używana w farmacji. Powstała od łac. succus – sok;
  • Egipcjanie nazywali bursztyn sokal;
  • Arabowie anbar, ponieważ zapach pocieranego bursztynu kojarzył się z zapachem ambry;
  • Persowie nazywali kamień karuba – złoty rabuś;
  • słowiańska nazwa jantar pochodzi od litewskiego gintaras lub gentaras
  • Żydzi nazywali go haszmal, co dosłownie oznacza przepływ prądu, ale metafizycznie również Moc Boża, Moc Anielska, Tchnienie
  • Właściwości[ | edytuj kod]

    Galeria
    Inkluzja w bursztynie – mrówka
  • Skład chemiczny: mieszanina kilkudziesięciu różnych związków, o średniej zawartości ok. 67 do 81% węgla i ok. 1% siarki; resztę stanowią tlen i wodór. Jednym ze składników jest kwas bursztynowy (3–8% w sukcynicie, poniżej 3% w innych odmianach bursztynu)
  • Barwa: jasnożółta do brunatnej („bursztynowa”), bywa też mlecznobiały, niebieski, zielonkawy, bezbarwny, czerwony i czarny
  • Połysk: tłusty
  • Przełam: muszlowy, schodkowy
  • Przezroczystość: przezroczysty, przeświecający, do nieprzezroczystego
  • Rysa: biała
  • Twardość w skali Mohsa: 2,0 – 2,5
  • Gęstość: 1,05 – 1,09 g/cm³
  • Łupliwość: brak
  • Luminescencja: fluoroscencjabrunatnobiała do żółtozielonej, dla burmitu niebieska
  • Temperatura topnienia 287–300 °C
  • Współczynnik załamania światła 1,539 – 1,542
  • Tworzy nieregularne bryłki. Największa znaleziona bryła bursztynu bałtyckiego waży 9,75 kg. Najczęściej spotykany jest bursztyn żółty, rzadsze są odmiany bezbarwne, czerwone, zielonkawe, a ich przejrzystość zależy od zawartości drobnych pęcherzyków powietrza. Bryłki bursztynu zawierają niekiedy pochodzące z okresu kredy i kenozoiku szczątki zwierząt lub roślin, tzw. inkluzje. Inkluzje stałe są reprezentowane przez różne minerały np. piryt czy kwarc, oraz owady, rzadziej pajęczaki, drobne płazy i gady (również dinozaury, w tym ptaki), rośliny i ich szczątki. Inkluzje stanowią cenny materiał badawczy dla biologów i paleontologów.

    Język litewski (lit. lietuvių kalba) - język z zespołu wschodniobałtyckiego języków bałtyckich, wchodzących w skład języków bałtosłowiańskich, którym posługuje się ok. 5 mln osób. Oprócz Litwy językiem tym posługują się Litwini zamieszkujący na zachodzie Białorusi i północno-wschodniej Polsce (Suwalszczyzna), a także w Rosji, Łotwie oraz emigranci w USA, Kanadzie, Australii, Niemczech. Jest językiem urzędowym Litwy.Malezja (malajski Malaysia) – państwo w Azji Południowo-Wschodniej, na Półwyspie Malajskim i wyspie Borneo; obszar 329 847 km², ludność 28 300 000 (wg stanu na 2010 r.), stolica Kuala Lumpur (ok. 1 500 000 mieszkańców), siedziba rządu w Putrajaya.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]




    Warto wiedzieć że... beta

    Nowa Zelandia (ang. New Zealand, język maoryski Aotearoa – Kraj Długiej Białej Chmury) – państwo wyspiarskie, położone na południowo-zachodnim Pacyfiku i składające się z dwóch głównych wysp (Północnej i Południowej) oraz szeregu mniejszych wysp, w tym Wyspy Stewart i Wysp Chatham. Archipelag Nowej Zelandii jest najdalej na południe wysuniętą częścią Oceanii, na południowy wschód od Australii. W skład Nowej Zelandii (a dokładnie w skład Commonwealth realm Nowej Zelandii, czyli są to terytoria stowarzyszone lub zależne Nowej Zelandii, ale wchodzące wraz z nią w skład wspólnej domeny królewskiej tudzież królestwa stowarzyszeniowego, połączonego unią personalną ze Zjednoczonym Królestwem i innymi Commonwealth realms) wchodzą również Wyspy Cooka i Niue, które są samorządne, oraz Tokelau i Dependencja Rossa.
    Obwód kaliningradzki (ros. Калининградская область, Kaliningradskaja obłast’) – jednostka administracyjna Federacji Rosyjskiej, rosyjska eksklawa w Europie Środkowej, nad Morzem Bałtyckim.
    Honsiu (jap. 本州, Honshū) – największa, a tym samym główna wyspa Japonii. Na północy cieśnina Tsugaru oddziela ją od Hokkaido, na południu Morze Wewnętrzne od Sikoku, a na południowym zachodzie po drugiej stronie cieśniny Shimonoseki leży wyspa Kiusiu. Honsiu jest siódmą co do wielkości wyspą na świecie.
    Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkuli zachodniej oraz w większej części na półkuli południowej, a w mniejszej – na półkuli północnej. Niekiedy uważana jest również za subkontynent Ameryki.
    Saksonia, Wolny Kraj Saksonia (łac. Saxonia; niem. Freistaat Sachsen; górnołuż. Swobodny stat Sakska; dolnołuż. Zwězkowy kraj Sakska) – kraj związkowy w Niemczech graniczący z Polską, Czechami i z następującymi krajami związkowymi: Bawaria, Turyngia, Saksonia-Anhalt i Brandenburgia. Stolicą jest Drezno. Obecnie niewielki skrawek historycznej Saksonii znajduje się w Polsce, w województwie dolnośląskim (okolice Bogatyni). Republika Saksonii jest spółką prawa publicznego. Reprezentuje ją premier Stanislaw Tillich.
    Persowie – starożytny lud pochodzenia irańskiego, współcześnie zaś naród zamieszkujący głównie obszar Iranu (dawniej znanego jako Persja).
    Gaius Plinius Secundus zwany Starszym (Maior) (ur. 23 r. n.e. w Comum Novum, dzisiaj Como we Włoszech, zm. 25 sierpnia 79 n.e. w Stabiach, dzisiaj Castellammare di Stabia) – historyk i pisarz rzymski.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.062 sek.