Bobowate

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
.mw-parser-output .takson-zwierzeta .naglowek{color:black;background:#d3d3a4}.mw-parser-output .takson-rosliny .naglowek{color:black;background:#90ee90}.mw-parser-output .takson-grzyby .naglowek{color:black;background:#add8e6}.mw-parser-output .takson-protozoa .naglowek{color:black;background:#f0e68c}.mw-parser-output .takson-chromalveolata .naglowek{color:black;background:#adff2f}.mw-parser-output .takson-excavata .naglowek{color:black;background:#f0e68c}.mw-parser-output .takson-amoebozoa .naglowek{color:black;background:#ffc8a0}.mw-parser-output .takson-opisthokonta .naglowek{color:black;background:#e0d0b0}.mw-parser-output .takson-sar .naglowek{color:black;background:Moccasin}.mw-parser-output .takson-bakterie .naglowek{color:black;background:#d3d3d3}.mw-parser-output .takson-archeony .naglowek{color:black;background:#f3e0e0}.mw-parser-output .takson-eukarionty .naglowek{color:black;background:#faf0e6}.mw-parser-output .takson-inne .naglowek{color:white;background:red}
Budowa kwiatu
Owoc – strąk grochu
Kwiatostan wyki siewnej

Bobowate, motylkowate (Fabaceae Lindl., Papilionaceae Giseke) – rodzina roślin należąca do rzędu bobowców (Fabales Bromhead). Obejmuje 766 rodzajów i ok. 19,6 tys. gatunków. Obejmuje w tropikach często rośliny drzewiaste, w klimacie umiarkowanym – głównie rośliny zielne. Występują w rozmaitych siedliskach, z wyjątkiem wodnych. Symbioza z bakteriami brodawkowymi wielu przedstawicieli umożliwia wykorzystanie azotu atmosferycznego. Mimo wielkiego zróżnicowania taksonomicznego cechują się zbliżoną budową kwiatów (zwanych motylkowymi), jednym typem owocu – strąkiem, liśćmi złożonymi wspartymi przylistkami.

Lukrecja (Glycyrrhiza L.) – rodzaj bylin z rodziny bobowatych, występujących w południowej Europie i Azji. Gatunkiem typowym jest Glycyrrhiza glabra. Lukrecja jest jedną z najstarszych roślin znanych człowiekowi i stosowanych w lecznictwie. Szeroko stosowana w kulturze Zachodniej jak i Wschodniej, w starożytnym Egipcie, Rzymie, Grecji, Chinach oraz w średniowiecznej Europie. Z powodzeniem stosowana do teraz w ziołolecznictwie, przemyśle kosmetycznym i spożywczym.Rośliny lecznicze - najczęściej rośliny lądowe, zawierające substancje czynne, stosowane w medycynie i ziołolecznictwie. Z niektórych części tych roślin wyrabia się leki (np. z korzeni, łodyg, liści, kwiatów). Na świecie poznano ok. 2 500 gatunków roślin leczniczych-u nas rośnie ich ok. 400-w praktyce stosowane jest ok. 200. Zdecydowana większość z nich to rośliny naczyniowe, nieliczne należą do paprotników, porostów i glonów. Niektóre z gatunków ziół stosowane dawniej w ludowej medycynie, obecnie nie są już używane.

Ogromna liczba gatunków ma duże znaczenie ekonomiczne dostarczając drewna, pożywienia i paszy, wykorzystywane są także jako m.in. rośliny lecznicze, kosmetyczne, włókniste, miododajne. Jako rośliny jadalne dla człowieka ustępują znaczeniem tylko trawom. Jadalnych jest co najmniej 4800 gatunków z tej rodziny.

Rozmieszczenie geograficzne[ | edytuj kod]

Zasięg rodziny obejmuje wszystkie kontynenty poza Antarktydą. Rośliny drzewiaste występują niemal wyłącznie w strefie międzyzwrotnikowej, poza tym na cieplejszych obszarach w strefie umiarkowanej, zwłaszcza na półkuli południowej. Rośliny zielne występują głównie w strefach umiarkowanych i najbardziej zróżnicowane są w obszarach o klimacie śródziemnomorskim – z łagodnymi zimami i suchymi latami. Najszerszy zasięg, pokrywający się z zasięgiem rodziny, ma podrodzina Faboideae. Brezylkowe Caesalpinioideae występują w całej strefie międzyzwrotnikowej, umiarkowanej na półkuli południowej (bez południowych krańców Ameryki Południowej) oraz w cieplejszym klimacie umiarkowanym na półkuli północnej (brak ich w północnej części Ameryki Północnej i Azji oraz w Europie). Pozostałe, bardziej bazalne podrodziny występują tylko w strefie tropikalnej i subtropikalnej, rzadko (Cercidoideae) z przedstawicielami w cieplejszym klimacie umiarkowanym.

Soczewica jadalna (Lens culinaris Medik.) – gatunek rośliny jednorocznej lub dwuletniej z rodziny bobowatych. Rodzime obszary jego występowania to Grecja, Azja Zachodnia, Azja Środkowa, Kaukaz, Pakistan. Jest uprawiany w wielu krajach świata. W Polsce jest uprawiany, czasami (rzadko) dziczejący (efemerofit).Orzacha podziemna, orzech ziemny, orzech arachidowy, fistaszki (Arachis hypogaea L.) – gatunek roślin z rodziny bobowatych. Pochodzi z Ameryki Południowej, gdzie zaczął być uprawiany na przełomie trzeciego i drugiego tysiąclecia p.n.e. Obecnie szeroko rozpowszechniony w uprawie w krajach tropikalnych i subtropikalnych, nie występuje już na stanowiskach naturalnych. We florze Polski notowany jest jako efemerofit.

Do polskiej flory należy ok. 100 gatunków z tej rodziny. Rodzaje we florze Polski (dziko rosnące, dziczejące i częściej uprawiane)

  • Amorpha – amorfa, indygowiec
  • Antyllis – przelot
  • Astragalus – traganek
  • Caragana – karagana
  • Chamaecytisus – szczodrzeniec
  • Cicer – ciecierzyca
  • Colutea – moszenki, truszczelina
  • Coronilla – cieciorka
  • Cytisus – w tym: żarnowiec Sarothamnus, szczodrzyk Lembotropis
  • Dorycnium – szyplin
  • Galega – rutwica
  • Genista – janowiec, w tym janowczyk Genistella
  • Gleditschia – glediczja
  • Glycyrrhiza – lukrecja
  • Glycine – soja
  • Gymnocladus – kłęk
  • Hedysarum – siekiernica
  • Hippocrepis – konikleca
  • Laburnum – złotokap
  • Lathyrus – groszek
  • Lens – soczewica
  • Lotus – komonica, w tym: komonicznik Tetragonolobus
  • Lupinus – łubin
  • Medicago – lucerna
  • Melilotus – nostrzyk
  • Onobrychis – sparceta
  • Ononis – wilżyna
  • Ornithopus – seradela
  • Oxytropis – ostrołódka
  • Phaseolus – fasola
  • Pisum – groch
  • Robinia – robinia
  • Securigera
  • Trifolium – koniczyna
  • Trigonella – kozieradka
  • Ulex – kolcolist
  • Vicia – wyka
  • Wisteria – glicynia, słodlin
  • Zestawienie obejmuje gatunki roślin naczyniowych występujące w stanie dzikim w Polsce (rodzime i obce, także gatunki zawlekane lub dziczejące przejściowo – efemerofity). Nazewnictwo i układ systematyczny oparty jest na "Krytycznej liście roślin naczyniowych Polski". Gatunki efemerofitów zapisane są czcionką pomniejszoną.Seradela (Ornithopus L.) – rodzaj roślin należący do rodziny bobowatych. Gatunkiem typowym jest Ornithopus perpusillus L..


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkuli zachodniej oraz w większej części na półkuli południowej, a w mniejszej – na półkuli północnej. Niekiedy uważana jest również za subkontynent Ameryki.
    Pnącze, roślina pnąca – forma życiowa roślin o długiej, wiotkiej łodydze, wymagającej podpory, by mogła się wspinać do góry, do światła. W strefie umiarkowanej pnącza występują rzadko, w tropikalnych lasach są częste, w tym liczne o zdrewniałych łodygach – tzw. liany, które wykorzystując drzewa jako podpory oszczędzają konieczność wytwarzania silnych i grubych pni by wydostać się z ciemnego dna lasu tropikalnego ku słońcu. Pnącza dzięki oszczędzaniu na wzroście pędu na grubość bardzo szybko rosną na długość. Niektóre z nich potrafią się przyczepić nawet do gładkiego muru.
    Złotokap, złotodeszcz (Laburnum Fabr.) – rodzaj roślin z rodziny bobowatych obejmujący kilka gatunków małych drzew lub krzewów. Gatunkiem typowym jest Laburnum anagyroides Medik.
    Bobowce, strączkowce, strąkowce (Fabales Bromhead) – grupa roślin okrytonasiennych stanowiąca klad wyróżniany w randze rzędu w różnych systemach klasyfikacyjnych.
    Międzynarodowy Kodeks Nomenklatury Botanicznej (ang. International Code of Nomenclature for algae, fungi, and plants – ICN, dawniej International Code of Botanical Nomenclature – ICBN) – zespół zasad i zaleceń dotyczących tworzenia nazw naukowych (systematycznych) roślin stosowanych w botanice, stanowiących nomenklaturę botaniczną.
    Ostrołódka (Oxytropis DC.) – rodzaj roślin należący do rodziny bobowatych. Gatunkiem typowym jest Oxytropis montana (L.) DC..
    Fasola zwykła, f. zwyczajna (Phaseolus vulgaris L.) – gatunek roślin jednorocznych należący do rodziny bobowatych. Pochodzi z Ameryki Środkowej i Południowej, jest uprawiany w wielu rejonach świata. W Polsce wyłącznie jako roślina uprawna (bardzo rzadko jako efemerofit).

    Reklama