• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Black Power

    Przeczytaj także...
    Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.Rasizm, dyskryminacja rasowa (z fr. le racisme od la race – ród, rasa, grupa spokrewnionych) – zespół poglądów głoszących tezę o nierówności ludzi, a wynikająca z nich ideologia przyjmuje wyższość jednych ras nad innymi. Przetrwanie tych "wyższych" ras staje się wartością nadrzędną i z racji swej wyższości dążą do dominowania nad rasami "niższymi". Rasizm opiera się na przekonaniu, że różnice w wyglądzie ludzi niosą za sobą niezbywalne różnice osobowościowe i intelektualne (ten pogląd znany jest w jęz. ang. jako racialism).
    Slogan (z ang. slogan, a to z irl. i szk. sluagh-ghairm – zawołanie bojowe) – znany, utarty i oklepany zwrot, który poprzez nadmierne używanie w wypowiedziach publicznych stracił na swoim znaczeniu, stając się czystym formalizmem.

    Black Power (Czarna siła) - slogan odnoszący się do aspiracji wielu Afrykanów (zarówno w samej Afryce, jak i poza nią) do samookreślenia - idei, że Afrykanie powinni mieć swoją własną władzę, a nie być poddani władzy obcego rządu. Termin "obcy rząd" dotyczy rządów składających się z nie-Afrykanów, których instytucje są zbudowane na obcych Afrykanom tradycjach.

    Segregacja rasowa (oddzielenie) – rodzaj sformalizowanej, zinstytucjonalizowanej dyskryminacji opartej na kryterium rasy, której cechą charakterystyczną jest oddzielenie jednej rasy od drugiej. Separacja może mieć charakter geograficzny, ale zazwyczaj była stosowana poprzez świadczenie usług za pomocą oddzielnych instytucji, jak szkoły czy transport publiczny.Czarna supremacja – ideologia odwołująca się do pseudonaukowej tezy, że ludzie rasy czarnej górują genetycznie lub rasowo nad innymi.

    Pieśń Black Power została w latach 60. spopularyzowana w Stanach Zjednoczonych przez Williego Ricksa, znanego dzisiaj jako Mukasa. Willie Ricks był organizatorem i agitatorem działającym na rzecz Student Non-violent Coordinating Committee (SNCC). Obecnie jest on członkiem African People's Socialist Party (http://burningspearuhuru.com).

    Panindianizm - współczesne zjawisko społeczne polegające na osiąganiu lub dążeniu do ponadplemiennej jedności tubylczych ludów Ameryki Północnej, zwanych Indianami.Biała supremacja (ang. white supremacy) – ruch uznający białą rasę za wyższą od ludów należących do innych ras i mniejszości. Członkowie określają niekiedy ruch mianem White Pride lub White Power.

    Ruch Black Power pojawił się w USA w latach 60., razem z ruchem praw obywatelskich. Wielu członków SNCC przyjęło krytyczne nastawienie do linii politycznej artykułowanej przez Martina Luthera Kinga, który bronił pokojowych form oporu wobec rasizmu i dążył do desegregacji. Zwolennicy SNCC uważali, że Afroamerykanie będą zdominowali przez białych tak długo, jak długo będą obywatelami społeczeństwa zmajoryzowanego przez białych, przyjmując z tego powodu zasadę samookreślenia.

    Biała supremacja (ang. white supremacy) – ruch uznający białą rasę za wyższą od ludów należących do innych ras i mniejszości. Członkowie określają niekiedy ruch mianem White Pride lub White Power.Afroamerykanie (ang. African Americans, również Afro-Americans, Black Americans) – czarnoskórzy Amerykanie pochodzenia subsaharyjskiego. W głównej mierze są potomkami sprowadzanych od XVII do XIX wieku jako niewolnicza siła robocza Afrykanów, niektórzy wywodzą się z późniejszej imigracji z krajów Afryki oraz Karaibów i Ameryki Łacińskiej (gł. z Jamajki, Haiti i Dominikany).

    SNCC zauważała, że niektórzy biali rasiści nie mają żadnych oporów przed stosowaniem przemocy przeciwko czarnym Amerykanom, którzy nie pozostają "na swoim miejscu". Doprowadziło ich to do konkluzji, że rezygnacja z przemocy ze strony uciskanych ludzi jest wynikiem braku odwagi do stanięcia w obronie własnego ludu i może być uzasadniana jedynie w kategoriach religijnych, a nie materialnych. Dlatego postawa rezygnacji z przemocy została przez nich odrzucona.

    Martin Luther King, Jr. (ur. 15 stycznia 1929 w Atlancie, zm. 4 kwietnia 1968 w Memphis) – pastor baptystyczny, działacz na rzecz równouprawnienia, zniesienia dyskryminacji rasowej, laureat pokojowej Nagrody Nobla z roku 1964, Człowiek Roku 1963 według magazynu „Time”. Zamordowany 4 kwietnia 1968 roku przez przeciwników równouprawnienia Afroamerykanów.Imperializm (łac. imperialis – "imperium", "władza") – polityka państw o statusie lub aspiracjach mocarstwowych, zmierzająca do rozszerzenia ich wpływów politycznych, militarnych, gospodarczych i kulturalnych na obszary do nich nienależące. Jest to również okres historyczny zapoczątkowany w ostatniej ćwierci XIX wieku, odznaczający się światową dominacją kilku wielkich mocarstw. W myśli marksistowskiej, to najwyższe stadium rozwoju kapitalistycznej formacji społeczno-ekonomicznej.

    Willie Ricks zyskiwał poparcie tysięcy ludzi, przemawiając do robotniczych tłumów czy śpiewając Black Power - ale nawet gdy idea ta stawała się dominująca wśród czarnych, którzy codziennie byli przedmiotem opresji ze strony rasistowskiego prawa, Martin Luther King trwał przy swojej akcji, którą nazywał "integrated power" (zintegrowana siła). Idea Kinga jest dzisiaj podzielana przez większość amerykańskiej lewicy politycznej, dążącej do osiągnięcia "ślepoty na kolory", dzięki której czarni będą się mogli w pełni zintegrować z amerykańskim społeczeństwem.

    Ruch praw obywatelskich (ew. ruch na rzecz praw obywatelskich) – ruch społeczny aktywny w latach 50. i 60. XX w., dążący metodami pokojowymi do zniesienia segregacji rasowej w Stanach Zjednoczonych.Panafrykanizm - ruch polityczny podkreślający odrębną tożsamość duchową ludności afrykańskiej i pochodzenia afrykańskiego oraz konieczność jej politycznego współdziałania; zapoczątkowany na przełomie XIX i XX wieku wśród Afroamerykanów. W panafrykanizmie strefy francuskojęzycznej dominowało zainteresowanie kulturą Czarnej Afryki i jej promocja; na przełomie lat 50. i 60. XX wieku nastąpił początek instytucjonalizacji panafrykanizmu, tworzenie regionalnych organizacji i konfederacji. Od 1963 strukturą panafrykanizmu była Organizacja Jedności Afrykańskiej, której funkcje w 2002 przejęła Unia Afrykańska.

    Oponenci ideologii Kinga odpowiadają, że asymilacja pozbawia Afroamerykanów ich dziedzictwa i godności. Omali Yeshitela, przywódca ruchu Uhuru Movement (http://inpdum.org) i przewodniczący African People's Socialist Party, argumentuje, że Afrykanie walczyli nieraz w ciągu swojej historii, aby uchronić przed europejskimi kolonialistami swoje kraje i kultury, i że integrowanie się ze społeczeństwem, które rabowało ludzi i ich bogactwa, jest aktem zdrady, jednoczeniem się z imperializmem.

    Krytycy African Internationalism czy Black Power zauważają, że Afroamerykanie nie są już właściwie Afrykanami dzięki pracy na rzecz kraju, w którym przebywają, a także na skutek walki, jaką stoczyli o uzyskanie wolności. Ich zwolennicy agumentują z kolei, że Afrykanie nigdy nie wyjeżdżali świadomie do Stanów Zjednoczonych, a ich "krew, pot i łzy wsiąknięte w amerykańską ziemię" nie zmieniają ich narodowości.

    Niektórzy aktywiści Black Power, nazywający siebie "Nowymi Afrykanami", uważają, że czarni Amerykanie powinni mieć swoje własne, niezależne państwo, utworzone w "czarnym pasie" Stanów Zjednoczonych, ponieważ istnieje tam czarna większość.

    Jeszcze inny odłam czarnych nacjonalistów wyznaje "kulturowy nacjonalizm" i wspiera tzw. panafrykanizm, który był często krytykowany za brak solidarności z interesami ubogiej klasy pracującej.

    Pierwszą osobą, która użyła terminu Black Power w politycznym kontekście był Robert Williams, pisarz i wydawca w latach 50. i 60.

    Zobacz też:

  • Red Power
  • White Power
  • Yellow Power
  • Latino Power
  • Rasizm
  • Segregacja rasowa
  • Biała supremacja
  • Żółta supremacja
  • Czarna supremacja



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.057 sek.