• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Bitwa pod Ethandun

    Przeczytaj także...
    Mercja – jedno z siedmiu państw heptarchii anglosaskiej. Od połowy VIII wieku do początków IX wieku było państwem-hegemonem heptarchii. Sąsiadowało z pięcioma państwami heptarchii: od południa z Wessex i Sussex, od wschodu od Essex i East Anglią, od północy z Nortumbrią. Od zachodu przylegało do Walii, a od północy dotykało też Strathclyde.Nortumbria, ang. Northumbria, staroang. Norþanhymbra, Norþhymbre — średniowieczne królestwo anglosaskie, położone na terenie obecnej północnej Anglii i południowo-wschodniej Szkocji. Powstało po zjednoczeniu dwóch królestw: Bernicji i Deiry, do których następnie dołączono drobniejsze państwa celtyckie. W połowie VI wieku Nortumbria została schrystianizowana. W VII wieku stanowiła główne królestwo heptarchii anglosaskiej. Od VIII wieku nękana była stałymi najazdami wikingów, którzy w końcu zdołali ją podbić. W 867 roku została podzielona: dawna Deira weszła w skład obszaru pod jurysdykcją duńską, zwanego Danelagh, natomiast reszta kraju zachowała względną autonomię najpierw jako królestwo, a później jako hrabstwo Northumberland. W X wieku włączono ją w skład Anglii.
    Chrześcijaństwo, chrystianizm (gr. Χριστιανισμóς, łac. Christianitas) – monoteistyczna religia objawienia, bazująca na nauczaniu Jezusa Chrystusa zawartym w kanonicznych ewangeliach. Jej wyznawcy uznają w nim obiecanego Mesjasza i Zbawiciela, który ustanowił Królestwo Boże poprzez swoje Zmartwychwstanie. Kanon wiary chrześcijańskiej został spisany w Nowym Testamencie i przekazywany jest przez Kościoły.

    Bitwa pod Ethandun (też: bitwa pod Edington) – starcie zbrojne wojsk anglosaskich Alfreda Wielkiego z duńskim królem Guthrumem, które miało miejsce między 6 a 12 maja 878 roku. Zakończyło się zwycięstwem wojsk Alfreda i wyznaczeniem granicy pomiędzy ziemiami pod kontrolą Duńczyków a Wesseksem.

    Chippenham - miasto w Wielkiej Brytanii, w Anglii w hrabstwie Wiltshire, położone ok. 20 km od Bath nad rzeką Avon, 6 km od autostrady M 4. Motto miasta: Unity and loyalty (Jedność i lojalność).Watling Street – jedna z ważniejszych rzymskich dróg w Brytanii, łącząca porty (Dover, Richborough, Lympne i Reculver) z Londynem i St Albans.

    W 865 roku we Wschodniej Anglii wylądowała Wielka Armia duńska pod wodzą Ivara, Ubby i Halfdana Ragnarssonów, która rozpoczęła podbój Brytanii. Do 870 roku podbiła ona Nortumbrię i Anglię Wschodnią. W 871 zaatakowała Wessex, w którym stoczyła 9 bitew, z których tylko jedna została wygrana przez Anglosasów. W tym roku zginął król Ethelred I, zabity w bitwie pod Merton. Władzę po nim objął jego brat, Alfred. W 874 Duńczycy podbili Mercję. Rok później zaatakowali i zdobyli twierdzę Chippenham, z której król Alfred zdołał jednak uciec. Schronił się na bagnach Athelney, gdzie wybudował tymczasowy fort. Do 878 roku zdołał zebrać armię i ruszyć do decydującej bitwy przeciwko Duńczykom.

    Halfdan – jeden z synów Ragnara Lodbroka. Wraz z braćmi łupił Anglię w 855, po czym został przywódcą Wielkiej Armii Niewiernych. W latach 871–872 był władcą Londynu, gdzie m.in. bił własną monetę.Ubba Ragnarsson (zm. IX wiek) – jeden z legendarnych wodzów wikingów, przywódca armii Danów, która w 865 najechała heptarchię Anglosasów na Wyspach Brytyjskich.

    Bardzo niewiele wiadomo o samym przebiegu bitwy prócz tego, że była zacięta i że ludzie króla Alfreda walczyli w ciasnym szyku osłaniając się murem tarcz (łac. densa testudine) i atakując włóczniami przez przerwy pomiędzy nimi. Bitwa trwała cały dzień, jednak w końcu Duńczycy złamali linię i ruszyli do ucieczki. Armia Guthruma schroniła się w Chippenham, a goniący ją Alfred rozpoczął oblężenie. Po 14 dniach zmorzeni głodem Duńczycy poddali twierdzę.

    Ivar Ragnarsson, znany jako Ivar bez kości (Ivar inn beinlausi) – syn Ragnara Lodbroka, wódz wikiński (ur. ok. 794, zm. 872).Królestwo Anglii Wschodniej (także Królestwo Wschodnich Anglów, ang. Kingdom of East Anglia, Kingdom of the East Angles; st. ang. Ēast Engla rīce) – założone około roku 520 przez przybyłych z Szlezwiku Anglów, było jednym z królestw heptarchii anglosaskiej. Przez krótki czas po zwycięstwie nad Nortumbrią około roku 616 było najpotężniejszym z królestw anglosaskich. Nie trwało to jednak długo, bowiem w przeciągu kolejnych czterdziestu zostało podporządkowane Mercjanom. W 870 roku podbite przez Duńczyków, którzy osiedlili się tam na stałe dziewięć lat później. W 917 roku przekazane Edwardowi Starszemu i inkorporowane do królestwa Anglii. Termin "Anglia Wschodnia" (ang. East Anglia) przetrwał w postaci nazwy geograficznej.

    W 878 zawarto traktat pokojowy, dzielący strefy wpływów w Anglii. Na jego mocy Guthrum zgodził się na przyjęcie chrześcijaństwa, wycofanie z Wesseksu i opuszczenie wszystkich okupowanych terytoriów na południe od Tamizy. Granicę pomiędzy terytorium Wesseksu a Danelagh wyznaczono wzdłuż Watling Street.

    Tamiza (ang. Thames, w starożytności zwana Tamesis) – rzeka w południowej Anglii. Tamiza ma 346 kilometrów długości i jest jedną z najdłuższych rzek Wysp Brytyjskich. Obszar źródłowy we wzgórzach Cotswold na wysokości ok. 110 m. Omija łukiem wzgórza Chiltern i przepływa tworząc zakola przez Basen Londyński. Uchodzi do Morza Północnego tworząc estuarium, które rozpoczyna się już w Londynie (London Bridge), kilkadziesiąt kilometrów od morza.Ethelred I (ok. 837 - 23 kwietnia 871 pod Merton), anglosaski król Wesseksu w latach 865-871, młodszy syn króla Ethelwulfa i Osburgi. Tron objął w 865 lub 866 r. po śmierci brata, Ethelberta. Za jego panowania na Brytanię spadło wiele niszczycielskich najazdów Duńczyków. W 865 r. Duńczycy wylądowali w Anglii Wschodniej, rozpoczynając podbój tych terenów. Rok później ich armia ruszyła na York. Ethelred mógł przystąpić do walk z Duńczykami dopiero jesienią 870 r. 31 grudnia armia duńska została pokonana pod Englefield w hrabstwie Berkshire przez tamtejszego earldormana, Aethelwulfa. Zginął tam duński jarl Sidroc. Zwycięstwo to na niewiele się jednak zdało. Już 4 stycznia 871 r. armia anglosaska dowodzona przez Ethelreda i jego młodszego brata, Alfreda, została pokonana pod Reading.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Battle of Edington, Encyclopedia Britannica [dostęp 2019-02-26] (ang.).
    2. Britain Express, The Battle of Edington, Britain Express [dostęp 2019-02-26] (ang.).
    3. The Battle of Edington., www.englishmonarchs.co.uk [dostęp 2019-02-26].

    Uwagi[ | edytuj kod]

    1. Zgodnie z anglosaską tradycją historyczną, nazwą "Duńczycy" (The Danes) określa się tu wszystkich Skandynawów uczestniczących w okupacji Brytanii, choć część z nich była pochodzenia norweskiego.

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Bryan Perrett, The Battle Book, New York 1993, ​ISBN 1-85409-125-5
  • Wojciech Lipoński: Narodziny cywilizacji Wysp Brytyjskich. Wydawnictwo Poznańskie, 2017, s. 405-410. ISBN 978-83-797-6654-3.
  • Alfred Wielki (ur. 849, zm. 26 października 899 pochowany został w Newminister Abbey w Winchester ) - syn Aethelwulfa, szósty król Wesseksu. Jeden z najwybitniejszych królów wczesnej historii Anglii. Panował od 871 w mało sprzyjających okolicznościach przejmując władzę po swoim bracie, Aethelredzie I, który zginął z rąk Duńczyków pustoszących kraj. Mimo że wojna doprowadziła rolnictwo do upadku, zdołał skonsolidować grupę małych państewek w państwo zdolne stawić im silny opór zbrojny. Jego życie i polityka były opisywane przez wielu kronikarzy (np. Kronika anglosaska), ale najdokładniej opisuje je Asser, jego osobisty biograf.Danelagh, Danelaw za panowania Alfreda Wielkiego obszar jurysdykcji duńskiej w północno-wschodniej części Anglii oddzielony linią demarkacyjną od Wesseksu. Powstał na mocy traktatu z 878 roku między Alfredem, królem Wesseksu, a pokonanym przezeń w morderczej walce dowódcą duńskich wikingów, Guthrumem. Traktat nie był zbyt korzystny dla Wesseksu, bo choć Londyn znalazł się pod władzą Alfreda, to handel morski Londynu był nadzorowany przez Duńczyków.




    Warto wiedzieć że... beta

    Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.014 sek.