• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Bitwa pod Ayacucho



    Podstrony: [1] 2 [3]
    Przeczytaj także...
    Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkuli zachodniej oraz w większej części na półkuli południowej, a w mniejszej – na półkuli północnej. Niekiedy uważana jest również za subkontynent Ameryki.Antonio José de Sucre y de Alda (ur. 3 lutego 1795, zm. 4 czerwca 1830) – generał boliwijski pochodzenia wenezuelskiego, uczestnik walk z Hiszpanami o wolność Ameryki Południowej. Był bliskim przyjacielem Simóna Bolívara, walczył pod jego rozkazami od 1813. 24 maja 1822 pokonał wojska hiszpańskie pod Pichincha, dzięki czemu został wyzwolony Ekwador. W 1824 stoczył zwycięskie bitwy na równinie Junin i pod Ayacucho, na skutek czego zostało wyzwolone Peru i co przesądziło o niepodległości państw Ameryki Południowej i wycofaniu Hiszpanów z tego kontynentu. W latach 1826–1828 był prezydentem Boliwii (Górnego Peru), którą wyzwolił rok wcześniej. Był przeciwnikiem włączenia tego kraju do Peru. W 1828 ustąpił ze stanowiska i wyjechał do Ekwadoru. Zginął na skutek zamachu przeprowadzonego w górach Berruecos.
    Bitwa[ | edytuj kod]

    Rojaliści zajęli pozycje na zboczu góry Condorcunca, której stromy stok ułatwiał obronę. W nocy z 8 na 9 grudnia niewielkie pododdziały republikanów niepokoiły nieprzyjaciela wypadami, ale nie udało im się sprowokować armii hiszpańskiej do pościgu.

    Rano 9 grudnia armia rojalistyczna rozpoczęła manewr zejścia obiema stronami zboczy Condorcunca i rozwinięcia się na płaskowzgórzu Ayacucho. Ok. 10.00 na lewym skrzydle rojalistów na płaskowzgórz wkroczył batalion pułku piechoty z Cuzco z Dywizji Villalobosa oraz szwadron kawalerii, osłaniające zejście i zajęcie pozycji ogniowych przez rojalistyczną artylerię. Zostały one ostrzelane przez patriotów.

    Ameryka Łacińska, Iberoameryka – termin obejmujący 20 krajów i 9 autonomii Ameryki Południowej i Ameryki Środkowej, w których mówi się językami romańskimi, tj. po hiszpańsku, portugalsku lub francusku.Peru (Perú, Republika Peru – República del Perú) – państwo w zachodniej części Ameryki Południowej, nad Oceanem Spokojnym. Jest to trzecie co do wielkości państwo kontynentu po Brazylii i Argentynie oraz drugi co do wielkości kraj andyjski po Argentynie. Stolicą Peru jest Lima.

    Jednocześnie Dywizja Awangardy ok. 10.00 zaatakowała lewo skrzydło republikanów, spychając słabe ubezpieczenia i zmuszając do powolnego odwrotu dywizję La Mara. Oczekując na uzyskanie przez Valdésa powodzenia umożliwiającego rozwinięcie w pełni sił hiszpańskich pozostałe oddziały schodziły na płaskowzgórz, gotowe do oskrzydlenia nieprzyjaciela.

    Bitwa na przełęczy Corpahuaico – starcie zbrojne, które miało miejsce w dniu 3 grudnia 1824 r. w trakcie wojen niepodległościowych w Ameryce Łacińskiej (wojna o niepodległość Peru), zakończone zwycięstwem zwolenników utrzymania związków z Hiszpanią (rojalistów). Simón José Antonio de la Santísima Trinidad Bolívar y Palacios (ur. 24 lipca 1783 w Caracas w Wicekrólestwie Nowej Granady, obecnie na terenie Wenezueli, zm. 17 grudnia 1830 w Santa Marta w Kolumbii) – przywódca walk o wyzwolenie Ameryki Południowej spod władzy Hiszpanów.

    Rozwijającą się operację rojalistów zakłócił przedwczesny atak osłaniającego rozwinięcie lewego skrzydła 1 batalionu 1 pułku z dywizji gen. Villalobosa, dowodzonego przez płk. de Celisa na republikańską dywizję gen. Cordovy ok. godz. 10.30. Atak pojedynczego batalionu został z łatwością odparty ogniem karabinowym, a kontratakujący republikanie wsparci kawalerią gen Millera rozbili 1 batalion 1 pułku, którego dowódca poległ. Kontynuujące atak oddziały republikańskie uderzyły na nie gotowy do walki batalion rojalistycznego pułku Imperial Alejandro wywołując panikę i zdobywając dopiero ustawione na pozycji ogniowej hiszpańskie armaty, które nie oddały ani jednej salwy. Widząc powodzenie kontrataku swojego prawego skrzydła gen. Sucre wzmocnił kilkoma pododdziałami wciąż cofające się w uporczywej walce lewe skrzydło.

    Cuzco lub Cusco (kecz. Qosqo lub Qusqu) – miasto położone w południowej części Peru na wysokości 3326 m n.p.m. Obecnie stolica regionu Cuzco, liczba mieszkańców w 1990 r. wynosiła 275 tys. Miasto zostało założone przez pierwszego władcę Inków Manco Capaca w XII wieku, zostało zdobyte w 1533 r przez oddziały Francisco Pizarro. Podczas powstania Manco Inki w 1536 r. miasto zostało spalone. Hiszpanie w tym samym miejscu zbudowali swoje miasto. Kilkakrotnie nawiedzane przez silne trzęsienia ziemi (w 1650, 1950 i 1986 r.). W czasach Imperium Inków w Cuzco znajdowała się stolica państwa. Nazwa Cuzco w języku keczua oznacza pępek świata, lub, według innej wersji, pochodzi od keczuańskiej frazy "qusqu wanka", skała sowy. Największy rozkwit miał miejsce w drugiej połowie XV wieku, za panowania Pachacutiego. Z czasów inkaskich zachowały się pozostałości zabudowań.
    Plan bitwy pod Ayacucho - Mariano Torrente "Historia de la revolución hispano-americana"

    W odpowiedzi na zakończony powodzeniem atak republikanów gen. Canterac rzucił do kontrataku rezerwową dywizję Moneta w wolną przestrzeń pomiędzy spychanymi przez Awangardę Valdésa wojskami La Mara a dywizjami Cordovy i Lary, wzmacniając kontratak rezerwami kawalerii. Rozwinięcie rojalistów utrudniały trudne warunki terenowe, kawalerzyści musieli sprowadzać swoje konie ze stoków góry Condorcunca pojedynczo, a rojaliści przechodzili uskok bardzo stłoczeni. La Mar zagrożony oskrzydleniem kontynuował odwrót przed Awangardą, a walkę z kontratakiem rojalistów podjęła dywizja Cordovy, atakując na bagnety rozwijające się pierwsze trzy bataliony dywizji Moneta. W zaciętym starciu rojaliści ulegli atakującym patriotom i po utracie większości oficerów zostali rozbici, a wspinający się na zbocze Condorcunca patrioci zmusili do panicznego odwrotu pozostałe bataliony Moneta. Próbę interwencji hiszpańskiej kawalerii odparły dwa regimenty patriotycznych lansjerów dowodzone przez gen. Millera, które następnie przeszły do pościgu za rojalistami, całkowicie rozbijając ich kawalerię.

    Osiągnąwszy sukces na swym prawym skrzydle i w centrum republikanie skoncentrowali siły do ataku na rojalistyczną Dywizję Awangardy gen. Valdésa, uzyskując przewagę liczebną także na swym lewym skrzydle. Oskrzydlona szarżami patriotycznej kawalerii i zaatakowana także przez republikańskie rezerwy najlepsza dywizja rojalistów została zdezorganizowana i wycofała się w panice, a załamanego gen. Valdésa oficerowie dywizji zmusili do ucieczki. Wicekról de La Serna, próbujący powstrzymać uciekających żołnierzy został sześciokrotnie ranny i wzięty do niewoli, a zwycięscy republikanie ścigając rozbitą armie rojalistyczną zmusili ok. 13.00 jej resztki do wycofania na szczyt Condurcunca.

    Po bitwie[ | edytuj kod]

    Po południu rojalistyczni generałowie Valdés i Camba zebrali ok. 500 żołnierzy na czele których chcieli maszerować w kierunku Cuzco i w oparciu o Górne Peru kontynuować walki przeciwko patriotom, lecz szef sztabu armii rojalistycznej i pozostali oficerowie pod wpływem klęski uznali kontynuowanie wojny za niewykonalne.

    Według wyliczeń D.F. O'Leary straty po stronie rojalistów wyniosły 1800 zabitych i 700 rannych, a po stronie patriotów 310 zabitych i 609 rannych. Inne dane podaje głównodowodzący patriotami Sucre w relacji do władz Kolumbii: 300 zabitych i 384 rannych patriotów, 200 zabitych i 600 rannych rojalistów. Ponadto 2000 żołnierzy rojalistycznych wraz z wicekrólem, głównodowodzącym Canteraciem i wszystkimi generałami, 16 pułkownikami i 552 innymi oficerami znalazło się w niewoli. Patrioci zdobyli tabory armii hiszpańskiej oraz jej zapasy broni.

    Podpisanie kapitulacji z Ayacucho

    Późnym popołudniem 9 grudnia Sucre zaproponował pokonanym rojalistom wspaniałomyślne warunki pokoju. Na mocy podpisanej 10 grudnia 1824 r. Kapitulacji z Ayacucho rojaliści przekazali Republice całe terytorium Peru, poddali wszystkie garnizony, zwolnili jeńców i oddali broń oraz zapasy. Każdy zwolennik Hiszpanii mógł opuścić Peru zabierając swój majątek pod warunkiem zobowiązania do zaprzestania walki przeciwko Republice, a wszystkich którzy zdecydowali się pozostać objęła amnestia. Oficerom pozostawiono szable. Flota hiszpańska musiała opuścić wody Peru w ciągu sześciu miesięcy.

    Na polu bitwy republikańscy generałowie Cordova i Lara awansowani zostali do stopni generała dywizji. W uznaniu zasług Sucre mianowany został Marszałkiem Ayacucho.

    W grudniu patrioci zajęli Cusco. Na wiosnę 1825 r. opanowali Górne Peru.

    Bitwa ta ostatecznie załamała kolonialne panowanie Hiszpanów w Ameryce Łacińskiej. Ostatnie oddziały hiszpańskie opuściły Amerykę Południową w styczniu 1826.

    Podstrony: [1] 2 [3]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.853 sek.