• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Bitwa nad Little Bighorn



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Bitwa - zbrojne starcie sił zbrojnych stron prowadzących wojnę, mające zwykle duży lub decydujący wpływ na przebieg lub wynik operacji, kampanii a nawet wojny. We współczesnej terminologii wojskowej bitwa to kilka jednoczesnych lub kolejnych operacji prowadzonych siłami kilku współdziałających ze sobą frontów lub grup armii przy udziale lotnictwa i ewentualnie marynarki wojennej. Potocznie bitwą określa się każde większe starcie zbrojne.Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.

    Bitwa nad Little Bighorn (zwana także przez Indian Bitwą na Greasy Grass) – bitwa stoczona 25 czerwca 1876 roku pomiędzy żołnierzami 7 Regimentu Kawalerii US Army dowodzonymi przez ppłk. George’a A. Custera a Indianami północnoamerykańskimi, głównie Dakotami, pod wodzą Szalonego Konia (Tashunka Witko), Siedzącego Byka (Tatanka Yotanka) i innych wodzów.

    John Gibbon (ur. 20 kwietnia 1827 roku w Filadelfii, zm. 6 lutego 1896 roku w Baltimore) – amerykański generał, dowódca 2 dywizji II korpusu Unii w bitwie pod Gettysburgiem.Black Hills (Góry Czarne) to stosunkowo mały, izolowany łańcuch górski w zachodniej Dakocie Południowej, wznoszący się na terenie Wielkich Równin. Region ten, z powodu swojego odcięcia od Gór Skalistych ma wiele cech geologicznej anomalii i jest prawdopodobnie pochodzenia wulkanicznego. Uważany był przez Indian północnoamerykańskich za miejsce święte, zwane przez nich Paha Sapa. Łańcuch Black Hills jest najwyższym wzniesieniem leżącym w linii prostej między Górami Skalistymi a Alpami w Europie (nie licząc gór podwodnych w Oceanie Atlantyckim).

    Indianie bitwę wygrali, wszyscy uczestniczący w niej żołnierze czołowych kompanii 7. regimentu oraz towarzyszący im cywile zginęli, ale nie powstrzymało to podboju Wielkich Równin i Gór Czarnych przez Amerykanów.

    Przed bitwą[ | edytuj kod]

    17 maja 1876 roku rząd Stanów Zjednoczonych wysłał na pogranicze Montany i Wyoming trzy kolumny wojska przeciwko Indianom, którzy wbrew władzom opuścili rezerwaty. Pierwszą kolumną w sile 1316 żołnierzy dowodził gen. bryg. George Crook. Drugą liczącą około 1200 ludzi dowodził gen. bryg. Alfred Terry. Główną siłą uderzeniową kolumny Terry’ego był 7 Regiment Kawalerii US Army pod komendą podpułkownika George’a A. Custera liczący 32 oficerów i 718 żołnierzy. Trzecią część ekspedycji stanowił liczący ponad 450 ludzi oddział piechoty pułkownika Johna Gibbona.

    Arikarowie – plemię Indian Ameryki Północnej spokrewnione z Paunisami, wśród białych osadników znane również jako „Arickaree” lub „Ree”. Słowo „Arikara” znaczy tyle co „rogi” lub „jeleń” i ma związek ze sposobem układania włosów wzwyż po dwóch stronach głowy w oparciu o odpowiednio umocowane grzebienie.Szoszoni – plemię Indian Ameryki Północnej, znanych też jako Węże (ang. Snakes). Należą do rodziny językowej uto-azteckiej. Pierwotnie zamieszkiwali ogromne obszary w dzisiejszych stanach Idaho, Wyoming, Utah, Nevada, Oregon i Montana. Największym skupiskiem Szoszonów był szczep Szoszonów znad Rzeki Wiatrów w Wyoming.

    W końcu maja gen. Alfred Terry wraz z Custerem wyruszył z Fortu Lincoln w Dakocie Północnej i idąc na zachód dotarł do rzeki Yellowstone, gdzie spotkał się z oddziałem płk. Gibbona, który dotarł tu od zachodu z Fortu Ellis w Montanie. Według planu, Gibbon miał ruszyć w górę rzeki Yellowstone, aby następnie pójść w górę rzeki Bighorn. Gibbon domyślał się gdzie są Indianie. Potwierdzili to 16 maja jego zwiadowcy z plemienia Wron, dowodzeni przez por. Jamesa Bradleya, którzy wypatrzyli obóz Dakotów i Czejenów w dolinie rzeki Tongue.

    Tomahawk - rodzaj broni z małą siekierką i długim drzewcem. Najczęściej był obosieczny, czasami jedna strona ostrzona w szpic. Używany przez Indian północnoamerykańskich jako broń obuchowo-sieczna lub broń miotana. Pierwotnie miał kamienny toporek, później, po przybyciu Europejczyków, stosowano żelazo.Dakotowie, Dakoci, Siuksowie, Sjuksowie, Lakoci – Indianie Ameryki Północnej z obszaru Wielkich Równin. Dzielą się na trzy grupy: wschodnią Santee, środkową Yankton i zachodnią Teton.

    Ppłk Custer na czele 7 Regimentu Kawalerii (prócz żołnierzy około 50 cywilów i zwiadowców indiańskich) miał szerokim łukiem obejść przypuszczalne miejsce obozowania Indian i zawrócić po dojściu do rzeki Little Bighorn, aby spotkać się z kolumną Gibbona i wspólnie zaatakować wziętych w kleszcze Indian. Jego adiutantem był por. William W. Cooke, w skład oddziału wchodzili też bracia dowódcy, Tom Custer był dowódcą kompanii, Boston Custer dostał się na listę płatniczą kwatermistrzostwa jako „przewodnik”, a siostrzeniec, 18–letni Harry Armstrong „Autie” Reed, został (na czas swych letnich wakacji) „poganiaczem”.

    George Crook (ur. 8 września 1828 w Dayton, zm. 21 marca 1890 w Chicago) - amerykański generał, uczestnik wojny secesyjnej i licznych wojen z plemionami indiańskimi.Deszcz w Twarz (także Deszcz w Twarzy lub Deszcz na Twarzy, lak. Ite-o-magazu, Ito-na-gaju lub Exa-ma-gozua), ang. Rain-In-the-Face lub Rain in the Face, ok. 1835 - 14 września 1905) – wojownik północnoamerykańskich Indian Dakota, uczestnik wojny Czerwonej Chmury i wojny o Góry Czarne z Amerykanami w latach 60. i 70. XIX w.

    Idąc w górę rzeki Rosebud zwiadowcy natknęli się na ślady bitwy gen. Crooka, więc Custer postanowił ruszyć na wroga bez oczekiwania na nadejście piechoty Gibbona. Idąc śladami Indian dotarł nad Little Bighorn dwa dni wcześniej, niż przewidywał to plan kampanii. 24 czerwca zwiadowcy z plemienia Arikara odnaleźli cel kampanii. Była godzina 2 nad ranem, gdy objeżdżający obóz 7 Regimentu Custer dotarł do ich ogniska. Krwawy Nóż (ulubiony zwiadowca Custera) mówił coś do pozostałych. Custer zapytał tłumacza, o czym mówi. „Powiedział, że znaleźli wystarczająco wielu Siuksów, by mieć z kim walczyć przez trzy dni”. Custer uśmiechnął się i odparł: „Myślę, że przejdziemy przez nich w jeden dzień”.

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców. Samobójstwo (łac. suicidium, od sui caedere, „zabić się”) – celowe działanie mające na celu odebranie sobie życia. Samobójstwo wynika często z uczucia smutku, które w wielu przypadkach jest rezultatem zaburzeń psychicznych takich jak depresja, zaburzenia afektywne dwubiegunowe, schizofrenia, alkoholizm lub uzależnienie od środków odurzających. Stresory takie jak problemy finansowe lub problemy w zakresie relacji międzyludzkich również odgrywają istotną rolę. Próby zapobiegnięcia samobójstwu obejmują ograniczenie dostępu do broni palnej, leczenie zaburzeń psychicznych, w tym uzależnienia od środków odurzających, a także poprawę sytuacji ekonomicznej.

    Około godz. 9 rano zwiadowcy zaprowadzili dowódcę na wzgórze, zwane od tego czasu „Crow's Nest”, skąd zobaczył liczne dymy obozowiska i coś na kształt stad koni na terenach za obozem. Zwiadowcy przekazali Custerowi jeszcze jedną ważną informację: Indianie zorientowali się, że wojsko jest w pobliżu i dwie grupy wojowników ruszyły galopem z obozowiska.

    Siedzący Byk (w języku dakota Tatanka Yotanka, ang. Sitting Bull; ur. ok. 1831, zm. 15 grudnia 1890) – wódz i szaman Indian plemienia Hunkpapa grupy Teton Dakotów (Siuksów).Maczuga (rum., măciucă, łac. matteuca) – jedna z najstarszych broni obuchowych; znana była od paleolitu, rozpowszechniona na wszystkich kontynentach zamieszkiwanych przez człowieka. Jej późniejsze odmiany, takie jak berło, buława czy buzdygan, bywały często oznaką władzy.

    Obozowisko Indian rozpoczynało się trzy km poniżej ujścia potoku (nazwanego później „Reno Creek” – kręgiem tipi Dakotów Hunkpapa) i ciągnęło się wzdłuż brzegów Little Bighorn na przestrzeni około pięciu km. Na zachód od obozowiska rozciągały się niskie, trawiaste wzgórza, gdzie wojownicy wypasali swe konie. Zachodnią krawędzią doliny płynęła kręta, zimna i rwąca rzeka, ocieniona przez gęstwę drzew, a dalej wznosiły się stromo zupełnie nagie wzgórza, górujące około 100 metrów nad doliną. Obozowisko składało się z 400–1000 tipi, 3–7 tysięcy ludzi i 800–2000 wojowników. Prawdopodobnie jedna trzecia posiadała broń palną, w tym około 200 wojowników miało nowoczesne wielostrzałowe winchestery, karabiny Henry’ego i karabiny Spencera, podczas gdy kawalerzyści 7. pułku byli uzbrojeni w jednostrzałowe karabiny Springfielda – o większym zasięgu, lecz znacznie mniej szybkostrzelne, łatwo przegrzewające się i niemożliwe do przeładowania podczas jazdy konnej. Indianie byli także uzbrojeni w łuki, które w tej bitwie okazały się bronią decydującą, umożliwiając skuteczny ostrzał żołnierzy w pofałdowanym terenie. Ponadto w owym czasie kawaleria amerykańska całkowicie zrezygnowała z wyposażenia w broń białą, pozostawiając ją właściwie tylko do celów paradnych (bojowo używali szabel nieliczni oficerowie) – uzbrojony tylko w nóż lub karabin bez bagnetu żołnierz był praktycznie bez szans walcząc z Indianinem uzbrojonym w tomahawk, maczugę lub włócznię (Indianie niechętnie podejmowali walkę z oficerami uzbrojonymi w szable). Co prawda, kawalerzyści nosili rewolwery, ale okazało się, że z racji niedoszkolenia nie potrafili z nich celnie strzelać, jak również przedwcześnie odpalali naboje.

    Winchester M1866 – amerykański karabin powtarzalny z zamkiem dwutaktowym, przeładowywany przy pomocy dźwigni (lever-action).Bitwa o Rosebud (znana też jako Bitwa nad potokiem Rosebud) – starcie zbrojne, które miało miejsce 17 czerwca 1876 roku, na terytorium obecnego stanu Montana. Bitwa stoczona została przez siły US Army i Dakotów oraz sprzymierzonych z nimi plemion podczas wojny o Black Hills.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Rewolwer – wielostrzałowa broń powtarzalna (nieautomatyczna, krótka, bardzo rzadkie są konstrukcje rewolwerów samopowtarzalnych), w której funkcję magazynka niewymiennego (magazynu) spełnia obrotowy bęben z kilkoma komorami nabojowymi (zwykle sześcioma).
    Karabin powtarzalny Spencera (ang. Spencer repeating rifle) – amerykański karabin powtarzalny kalibru 14,2 mm, przeładowywany przy pomocy dźwigni (lever-action) z siedmionabojowym magazynkiem rurowym, z okresu wojny secesyjnej. Produkowany był także w krótszej i lżejszej odmianie "karabinka" (Spencer carbine). Został zaprojektowany w marcu 1860 roku przez Christophera Spencera. Używany był przez Armię Unii, szczególnie przez oddziały kawaleryjskie. Pomimo znacznie lepszych osiągów od używanych wówczas karabinów ładowanych odprzodowo, nie wyparł ich całkowicie aż do końca wojny.
    Wielkie Równiny – rozległa kraina geograficzna, a zarazem krąg kulturowy na obszarze Kanady i USA, u podnóża Kordylierów. Obszar ten, zbudowany z mezozoicznych i trzeciorzędowych wapieni i piaskowców, charakteryzuje się płaskim ukształtowaniem terenu i niemal wyłącznie trawiastą roślinnością (poza lasami łęgowymi w dolinach rzecznych), tzw. prerią. Obszar ten leży w kilku strefach klimatycznych. Silny wpływ na jego klimat ma bliskość Kordylierów.
    Broń palna – broń miotająca pociski energią gazów powstałych ze spalania ładunku miotającego. W zależności od rodzaju zastosowanego układu miotającego, dzieli się ona na broń lufową i broń rakietową.
    Buffalo Bill, właściwie William Frederick Cody (ur. 26 lutego 1846, zm. 10 stycznia 1917) – myśliwy, zwiadowca armii amerykańskiej (scout), organizator i aktor widowisk rozrywkowych; bohater Dzikiego Zachodu.
    Phizí (znany w historiografii angielskojęzycznej jako Gall od ang. gall bladder – "woreczek żółciowy") (ok. 1840-1894) – urodził się w 1840 roku nad rzeką Moreau w Dakocie Południowej. Pochodził z ubogiej rodziny w grupie Dakotów-Hunkpapów, lecz mimo to otrzymał staranne wykształcenie, dzięki pomocy społeczności indiańskiej. Już jako młodzieniec wyróżniał się uzdolnieniami militarnymi. Był oficerem Siedzącego Byka, którego przewyższał umiejętnością dowodzenia w bitwie. Po zwycięstwie w 1876 r. nad Little Big Horn, Pizi razem z Siedzącym Bykiem uciekł do Kanady. W 1880 r. powrócił na teren USA i poddał się majorowi Ilgesowi w obozie nad rzeką Poplar w Montanie. 1 stycznia 1881 r. osiadł w rezerwacie Standing Rock.
    United States Army (Armia Stanów Zjednoczonych) – wojska lądowe Stanów Zjednoczonych, jeden z rodzajów amerykańskich sił zbrojnych.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.044 sek.