• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Bitwa na Łuku Kurskim



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6]
    Przeczytaj także...
    Nowosil (ros. Новосиль) – miasto w obwodzie orłowskim Federacji Rosyjskiej, położone na prawym brzegu rzeki Zuszy, ok. 70 km na wschód od Orła. Siedziba rejonu nowosilskiego.Hermann Hoth (ur. 12 kwietnia 1885 w Neuruppin, zm. 26 stycznia 1971 w Goslar) – niemiecki wojskowy, Generaloberst wojsk pancernych. Odpowiedzialny za zbrodnie wojenne w podległych mu jednostkach Wehrmachtu w czasie II wojny światowej.

    Bitwa na Łuku Kurskim – bitwa rozegrana pomiędzy siłami niemieckimi a radzieckimi na froncie wschodnim podczas II wojny światowej niedaleko miasta Kursk między 5 lipca a 23 sierpnia 1943 roku. Niemiecka ofensywa otrzymała kryptonim „Cytadela” (Zitadelle) i doprowadziła do największej bitwy pancernej w dziejach świata – bitwy pod Prochorowką. Po powstrzymaniu niemieckiej ofensywy nastąpiły dwie radzieckie kontrofensywy: operacja orłowska i biełgorodzko-charkowska. Była to ostatnia niemiecka strategiczna operacja ofensywna na froncie wschodnim. Zwycięstwo w tej bitwie oddało inicjatywę strategiczną w ręce Armii Czerwonej do końca wojny.

    Nikita Siergiejewicz Chruszczow (ros. Ники́та Серге́евич Хрущёв, ukr. Микита Сергійович Хрущов; ur. 17 kwietnia 1894 w Kalinówce, zm. 11 września 1971 w Moskwie) – radziecki polityk, działacz partyjny i państwowy, I sekretarz KC Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego (KPZR) w latach 1953-1964 i premier ZSRR w latach 1958-1964.Woroneż (ros. Воронеж) – miasto obwodowe w Rosji, nad rzeką Woroneż (dopływ Donu). Znajduje się 486 km na południe od Moskwy, na federalnej magistrali M4 „Don”. Aglomeracja woroneska liczy ponad 1,0 mln mieszkańców.

    Niemieckie dowództwo miało nadzieję osłabić latem 1943 roku potencjał ofensywny Armii Czerwonej poprzez odcięcie dużej liczby oddziałów radzieckich w wybrzuszeniu kurskim. Dzięki likwidacji Łuku Kurskiego Niemcy skróciliby swoje linie obronne, zmniejszając przewagę liczebną Rosjan w krytycznych sektorach. Plan przewidywał okrążenie oddziałów radzieckich poprzez zbieżne ataki oskrzydlające z północy i południa Łuku Kurskiego. Niemieckie dowództwo miało nadzieję, że powodzenie tej operacji przechyliłoby sytuację strategiczną na froncie wschodnim na korzyść Niemców po klęsce stalingradzkiej.

    Bitwa o Dniepr – bitwa przeprowadzona pomiędzy sierpniem a grudniem 1943 roku, jedna z największych operacji militarnych II wojny światowej. Zaangażowano w nią po obu stronach około 4 miliony żołnierzy. W jej wyniku na odcinku frontu 1500 kilometrów Armia Czerwona zdołała przełamać defensywę niemiecko-rumuńską i zdobyła zachodni brzeg Dniepru. W konsekwencji ofensywa ta doprowadziła do wyzwolenia Kijowa.PzKpfw VI Tiger (Panzerkampfwagen VI Tiger, SdKfz 181, potocznie Tygrys) – niemiecki czołg ciężki z okresu II wojny światowej.

    Radzieckie dowództwo wiedziało jednak o niemieckich planach dzięki raportom własnego i brytyjskiego wywiadu. Rosjanie zbudowali wokół Kurska silne i dobrze ufortyfikowane linie obronne, które miały wykrwawić nacierające siły niemieckie. Niemcy opóźniali swoją ofensywę, by wzmocnić swoje wojska i w oczekiwaniu na nową broń, w szczególności czołgi średnie Pantera i czołgi ciężkie Tygrys. To dało Armii Czerwonej dużo czasu na przygotowanie obrony. Pozycje obronne składały się z pól minowych, fortyfikacji, stanowisk ze wzmocnioną artylerią lufową i rakietową oraz punktów przeciwpancernych. Na tyłach utworzono silne jednostki rezerwowe, które miały przystąpić do kontrofensywy po odparciu niemieckiego uderzenia.

    Język rosyjski (ros. русский язык, russkij jazyk; dawniej też: język wielkoruski) – język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich, posługuje się nim jako pierwszym językiem około 145 mln ludzi, ogółem (według różnych źródeł) 250-300 mln. Jest językiem urzędowym w Rosji, Kirgistanie i na Białorusi, natomiast w Kazachstanie jest językiem oficjalnym oraz jest jednym z pięciu języków oficjalnych a jednocześnie jednym z sześciu języków konferencyjnych Organizacji Narodów Zjednoczonych. Posługuje się pismem zwanym grażdanką, graficzną odmianą cyrylicy powstałą na skutek jej upraszczania.Henschel Hs 129, potocznie Fliegender Büchsenöffner (pol. latający otwieracz do konserw) – niemiecki samolot szturmowy z okresu II wojny światowej, wykorzystywany bojowo przez Luftwaffe oraz lotnictwo Rumunii i Węgier. Silnie uzbrojony i opancerzony doskonale sprawdzał się w roli niszczyciela czołgów.

    W bitwie na Łuku Kurskim po raz pierwszy w II wojnie światowej udało się powstrzymać niemiecką strategiczną ofensywę, zanim przerwała ona linie obronne i weszła głęboko w przestrzeń operacyjną. Na północy niemieckie uderzenie weszło maksymalnie na 10–12 km, a na południu 35 km w głąb terenów wroga. Operacje ofensywne Armii Czerwonej po bitwie pod Kurskiem były jej pierwszymi udanymi letnimi operacjami strategicznymi podczas Wielkiej Wojny Ojczyźnianej.

    Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.37 mm armata przeciwlotnicza wz. 1939 (61-K) (ros. 37-мм автоматическая зенитная пушка образца 1939 года (61-К)) – radziecka holowana armata przeciwlotnicza.

    Spis treści

  • 1 Podłoże
  • 2 Siły i plany obu stron
  • 2.1 III Rzesza
  • 2.2 Związek Radziecki
  • 3 Porządek bitewny
  • 3.1 III Rzesza
  • 3.2 Związek Radziecki
  • 4 Walki w powietrzu
  • 5 Wstępne działania
  • 6 Ofensywa na północnym skrzydle Łuku Kurskiego
  • 7 Ofensywa na skrzydle południowym
  • 7.1 Bitwa pod Prochorowką
  • 8 Decyzja o przerwaniu operacji „Cytadela”
  • 9 Radzieckie kontrofensywy
  • 9.1 Na północy: operacja orłowska
  • 9.2 Na południu: operacja biełgorodzko-charkowska
  • 10 Po bitwie
  • 10.1 Straty obu stron
  • 10.2 Następstwa
  • 11 Uwagi
  • 12 Przypisy
  • 13 Bibliografia
  • Bohoduchiw (ukr. Богоду́хів) - miasto na Ukrainie w obwodzie charkowskim, siedziba władz rejonu bohoduchiwskiego.Günther Hans von Kluge (ur. 30 października 1882 w Poznaniu, zm. 19 sierpnia 1944 na autostradzie w okolicach Metzu) – feldmarszałek Wehrmachtu.

    Podłoże[]

    Front wschodni od lutego do sierpnia 1943 roku. Kolorem pomarańczowym zaznaczona jest kontrofensywa niemiecka pod Charkowem, a kolorem zielonym niemiecka ofensywa na klin kurski

    Już na początku 1943 roku, kiedy wojska niemieckie prowadziły walki w okrążeniu pod Stalingradem i po decydującym zwycięstwie w tej bitwie 2 lutego, Armia Czerwona przystąpiła do generalnej kontrofensywy na południowym odcinku frontu wschodniego od rejonu Woroneża do północnego Kaukazu. Nad górnym biegiem Donu 13 stycznia 1943 roku oddziały Frontu Woroneskiego rozpoczęły operację ostrogożsko-rossoszańską skierowaną przeciwko niemieckiej Grupie Armii „B”. W wyniku tej operacji między Ostrogożskiem a Rossoszą wojska tego frontu okrążyły spore siły przeciwnika, rozbijając 15 dywizji państw Osi. 24 stycznia, na trzy dni przed zlikwidowaniem ostatnich okrążonych jednostek państw Osi pod Rossoszą, Front Woroneski wspólnie z Frontem Briańskim na jego prawym skrzydle przystąpił do operacji woronesko-kastornojeskiej. Podczas tej operacji siłom tych dwóch frontów udało się otoczyć duże zgrupowanie wojsk niemiecko-węgierskich pomiędzy Kastornoje a Woroneżem, z których część została zniszczona, a innym udało się na początku lutego przerwać okrążenie i przedostać dalej na zachód. W wyniku tych dwóch operacji Armia Czerwona wyzwoliła Ostrogożsk, Rossosz i Woroneż oraz rozbiła praktycznie całą Grupę Armii „B”, tworząc na odcinku od Liwnych do Kupiańska przerwę długości 300 km między Grupą Armii „B” a Grupą Armii „Don”, co umożliwiło kontynuowanie operacji w kierunku na Kursk i Charków.

    Samolot myśliwsko-bombowy (myśliwiec bombardujący, samolot myśliwsko-szturmowy) – rodzaj samolotu wojskowego łączący cechy samolotów myśliwskich i bombowych. Obecnie wypierane są przez myśliwce wielozadaniowe.Psioł (ros. Псёл - Psioł, ukr. Псел - Pseł) - rzeka w Rosji (w obwodzie kurskim) i na Ukrainie, lewy dopływ Dniepru. Długość - 717 km, powierzchnia zlewni - 22,8 tys. km².

    2 lutego wojska Frontu Woroneskiego wspólnie z jedną armią Frontu Briańskiego przystąpiły do ofensywy na Kursk i Charków. 8 lutego wyzwolono Kursk, 9 lutego Biełgorod, a 18 lutego Charków. Na północy siły Frontu Briańskiego przystąpiły 12 lutego do własnej ofensywy przeciwko Grupie Armii „Środek” na południowy wschód i południe od Orła z zamiarem obejścia tego miasta z tych kierunków. Twardy opór niemiecki zatrzymał uderzenie frontu, którego jednostki do końca miesiąca przeszły od 10 do 30 km i osiągnęły rubież Nowosil, Małoarchangielsk i Rożdiestwieńskoje, gdzie linia frontu ustabilizowała się na kilka miesięcy.

    Rossosz (ros. Россошь) – rosyjskie miasto położone w obwodzie woroneskim. Według danych na 2002 rok jest zamieszkiwane przez 62 923 osoby.MiG-1 i MiG-3 (МиГ-1 / МиГ-3) — jednomiejscowe jednosilnikowe samoloty myśliwskie produkcji radzieckiej, okresu II wojny światowej, konstrukcji biura Polikarpowa, ukończonej przez Mikojana i Guriewicza. Były najliczniejszymi spośród nowoczesnych myśliwców radzieckich w chwili ataku niemieckiego na ZSRR, produkowane masowo od końca 1940 do jesieni 1941 roku. Używano ich głównie w początkowym okresie wojny niemiecko-radzieckiej. Ogółem wyprodukowano 100 myśliwców MiG-1 i 3172 ulepszonej wersji rozwojowej MiG-3. Były to pierwsze samoloty noszące sygnaturę MiG – biura Mikojana i Guriewicza.

    Możliwości ofensywne Rosjan na południu po wyzwoleniu Charkowa zostały wyczerpane, a flanki oddziałów radzieckich zbyt rozciągnięte. Wykorzystał to feldmarszałek. Erich von Manstein, który zaczął planować przeciwuderzenie, mające na celu odbicie Charkowa, Biełgorodu i Kurska oraz rozbicie oddziałów Armii Czerwonej na tym odcinku frontu. Jednocześnie doszło do reorganizacji wojsk niemieckich w tym rejonie. 13 lutego utworzono Grupę Armii „Południe” na bazie Grupy Armii „Don”, której dowódcą został Manstein. Grupa Armii „B” została rozwiązana, a jej jednostki podzielone między Grupę Armii „Środek” i „Południe”. 19 lutego wojska niemieckie ruszyły do kontrofensywy, odbijając 15 marca Charków i 18 marca Biełgorod. Rozpoczęta 25 lutego ofensywa Frontu Centralnego przeciwko Grupie Armii „Środek” w kierunku Siewska na południowy zachód od Orła musiała zostać przerwana w celu przesunięcia jednostek tego frontu na południe, by powstrzymać ofensywę Mainsteina. Do 25 marca Niemcy próbowali kontynuować działania, ale uniemożliwiła im to odwilż. Siły niemieckie zadały Rosjanom ciężkie straty, ale nie udało się rozbić Armii Czerwonej na tym odcinku frontu i odbić Kurska. Obie strony przeszły do obrony.

    Blokada Leningradu – okres oblężenia Leningradu (obecnie Petersburg) w czasie II wojny światowej przez wojska niemieckie, które trwało 2,5 roku od 8 września 1941 do 27 stycznia 1944 i pochłonęło około 1,5 miliona ofiar po stronie radzieckich mieszkańców miasta.Kurt Zeitzler (ur. 9 czerwca 1895 w Cossmar koło Luckau, zm. 25 września 1963 w Hohenasschau w Górnej Bawarii) niemiecki wojskowy, w latach 1942-1944 pełnił funkcję szefa sztabu generalnego wojsk lądowych.

    W wyniku niemieckiej kontrofensywy na Charków w okolicach Biełgorodu pozostało wybrzuszenie w pozycjach radzieckich. Wcześniej takie samo powstało na północy w okolicach Orła, co uformowało tzw. Łuk Kurski. Przez kilka następnych miesięcy na prawie całym froncie wschodnim nie podejmowano większych operacji. W połowie 1943 roku sytuacja na froncie wschodnim przedstawiała się następująco: na północy Niemcy od prawie dwóch lat tkwili pod Leningradem, w centrum zostali odrzuceni spod Moskwy na linię Smoleńsk – Orzeł, na południu zaś odparto ich na linię Dońca i Miusu, który wpada do Morza Azowskiego na jego wschodnim skraju.

    1 Armia Pancerna (ros. 1-я танковая армия (1ТА)) – radziecka armia pancerna z okresu II wojny światowejIII Rzesza Niemiecka (niem. Das Dritte Reich) – nieoficjalna nazwa państwa niemieckiego pod rządami NSDAP w latach 1933–1945. Oficjalnie państwo nosiło nazwę Rzesza Niemiecka (Deutsches Reich), od 1938 (po Anschlussie Austrii) używano także nazwy Rzesza Wielkoniemiecka (Großdeutsches Reich).


    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5] [6]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Morze Azowskie (ros. Азовское море; ukr. Азовське море tatarski Azaq deñizi) – część Morza Czarnego, znajdująca się u wybrzeży Ukrainy oraz Rosji. Od Morza Czarnego oddzielone jest przez Półwysep Kerczeński (część Krymu) i Tamański, łączy się z nim przez Cieśninę Kerczeńską. Powierzchnia morza wynosi blisko 38 tys. km², średnia głębokość 7 m, a maksymalna dochodzi do 13,5 m. Temperatura wód powierzchniowych wynosi ok. 1°C w zimie i 25-27°C w lecie, a zasolenie waha się pomiędzy 12 a 14‰.
    45 mm armata przeciwpancerna wz. 1942 (M-42) (ros. 45-мм противотанковая пушка образца 1942 года (М-42)) - sowiecka holowana armata przeciwpancerna. Armata wz. 1942 została opracowana z użyciem podzespołów starszej armaty przeciwpancernej wz. 1937. Nowa była lufa, dłuższa niż w armacie wz. 1937 i tarcza o grubości zwiększonej z 4,5 do 7 mm, wprowadzono także drobne zmiany w konstrukcji łoża co pozwoliło zwiększyć produkcję. Dzięki wydłużeniu lufy przebijalność pancerza znajdującego się pod kątem 60° wynosiła 61 mm z odległości 500m i 51 mm z odległości 1000 m.
    Sowchoz (ros. совхоз skrótowo od советское хозяйство, ukr. радгосп) – państwowe przedsiębiorstwo rolne, charakterystyczne dla gospodarki ZSRR. W Polsce ich odpowiednikiem były PGR-y.
    Alfred Jodl (ur. 10 maja 1890 w Würzburgu, stracony 16 października 1946 w Norymberdze) – niemiecki dowódca wojskowy z czasów II wojny światowej w stopniu generała-pułkownika (Generaloberst – odpowiednik generała armii).
    Wilczy Szaniec (niem. Wolfsschanze) – w latach 1941–1944 kwatera główna Adolfa Hitlera (niem. Führerhauptquartier, FHQ) i Naczelnego Dowództwa Sił Zbrojnych (niem. Oberkommando der Wehrmacht, OKW) w lesie gierłoskim, na wschód od leżącej na skraju lasu wsi Gierłoż i 8 km na wschód od Kętrzyna (obecnie w woj. warmińsko-mazurskim). Kwatera została wybudowana, aby Hitler mógł z niej dowodzić wojskami podbijającymi ZSRR.
    Paul Hausser (ur. 7 października 1880 w Brandenburgu, zm. w 21 grudnia 1972 w Ludwigsburgu) – generał Reichswehry i Waffen-SS; jeden z dwóch osób (z "Seppem" Dietrichem) które dosłużyły się stopnia SS-Oberstgruppenführera i generała pułkownika Waffen-SS. Przezywany "Tatko" (niem. "Papa").
    Jeniec wojenny – zatrzymana osoba, zdefiniowana w artykule 4 i 5 Konwencji Genewskiej o traktowaniu jeńców wojennych przyjętej 12 sierpnia 1949 jako ta, która angażowała się w działania bojowe pod rozkazami swojego rządu i została zatrzymana przez siły zbrojne strony przeciwnej. Osoba taka nazywana jest kombatantem posiadającym immunitet wynikający z międzynarodowego prawa konfliktów zbrojnych.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.112 sek.