• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Biruta - księżna

    Przeczytaj także...
    Danuta Anna (ur. ok. 1358, zm. zap. 26 listopada 1424) – córka księcia litewskiego Kiejstuta i Biruty, księżna jędrzejowska.Język litewski (lit. lietuvių kalba) - język z zespołu wschodniobałtyckiego języków bałtyckich, wchodzących w skład języków bałtosłowiańskich, którym posługuje się ok. 5 mln osób. Oprócz Litwy językiem tym posługują się Litwini zamieszkujący na zachodzie Białorusi i północno-wschodniej Polsce (Suwalszczyzna), a także w Rosji, Łotwie oraz emigranci w USA, Kanadzie, Australii, Niemczech. Jest językiem urzędowym Litwy.
    Kraków (łac. Cracovia, niem. Krakau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa małopolskiego, drugie w kraju pod względem liczby mieszkańców i pod względem powierzchni.
    Biruta
    Wzgórze Biruty w Połądze

    Biruta, lit. Birutė (zm. w sierpniu 1382) – żona wielkiego księcia Kiejstuta i matka jego dzieci, w tym Witolda.

    O jej życiu wiadomo niewiele, obrosło wokół niego wiele legend. Mogła być kapłanką (vaidilutė) Praurimy w Połądze, strzegła świętego ognia. Zauroczony nią Kiejstut miał ją porwać, kiedy odmówiła mu ożenku, motywując to poświęceniem się bóstwom. Małżeństwo zostało zawarte w latach 1342-1344. Biruta obdarzyła męża licznym potomstwem. W 1382 została uwięziona wraz z Kiejstutem i synem Witoldem, a następnie jeszcze w tym samym roku utopiona.

    Kiejstut, Kęstutis (ur. ok. 1308/1310, zm. 15 sierpnia 1382) – książę trocki, współrządca (wraz z Olgierdem) Litwy od 1345, wielki książę litewski 1381-1382, syn Giedymina, ojciec Witolda, Zygmunta i Danuty Anny. W 1381 po zdobyciu Wilna popadł w konflikt ze swoim bratankiem, Władysławem Jagiełłą, synem Olgierda, po którym Jagiełło uwięził stryja w Krewie. Niedługo później Kiejstut zmarł, być może zgładzony z rozkazu bratanka. Z małżeństwa z Birutą pozostawił synów Witolda i Zygmunta oraz córkę Ryngałłę.Zakład Narodowy im. Ossolińskich (ZNiO, Ossolineum) – zasłużony dla polskiej nauki i kultury Instytut (do 1939 r. – łączył w sobie Bibliotekę, Wydawnictwo i Muzeum Książąt Lubomirskich), ufundowany dla Narodu Polskiego w 1817 roku przez Józefa Maksymiliana Ossolińskiego, otwarty w 1827 roku we Lwowie.

    Dziećmi Kiejstuta i Biruty byli:

  • Wojdat Iwan,
  • Butawd Henryk,
  • NN (córka),
  • Witold,
  • Towciwiłł Konrad,
  • Danuta Anna,
  • Mikłowsa Maria,
  • Zygmunt Kiejstutowicz,
  • Ryngałła Anna.
  • Literatura[]

  • Tęgowski J., Pierwsze pokolenia Gedyminowiczów, Poznań-Wrocław 1999, s. 196-200.
  • Zobacz też[]

  • Giedyminowicze
  • Literatura dodatkowa[]

  • Henryk Łowmiański: Biruta. W: Polski Słownik Biograficzny. T. 2: Beyzym Jan – Brownsford Marja. Kraków: Polska Akademia Umiejętności – Skład Główny w Księgarniach Gebethnera i Wolffa, 1936, s. 108. Reprint: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Kraków 1989, ISBN 8304032910
  • Gebethner i Wolff – warszawskie przedsiębiorstwo wydawnicze i księgarskie założone w 1857 przez Gustawa Adolfa Gebethnera i Augusta Roberta Wolffa przy Krakowskim Przedmieściu w Warszawie (Pałac Potockich), a później również w Krakowie. Istniało do 1950, zlikwidowane przez komunistów (antykwariat działał do 1961).Towciwiłł, Towtwiłł (Konrad), lit. Tautvilas (ur. ok. 1350, zm. 1390 lub 1395/1397) – książę litewski z rodu Giedyminowiczów, syn Kiejstuta, brat Witolda i Zygmunta.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Legenda (łac. legenda – to co powinno być przeczytane) – gatunek literacki będący opowieścią posługującą się elementami niezwykłości oraz cudowności, w szczególności o życiu świętych i męczenników. Często osnuta na wątkach ludowych i apokryficznych; rozpowszechniona w średniowieczu. Pierwotnie przekazywana ustnie, następnie zapisywana. Przykładem jest Legenda o świętym Aleksym czy legendy arturiańskie.
    Giedyminowicze - dynastia władców litewskich wywodząca się od wielkiego księcia Giedymina. Jej gałęzią była dynastia Jagiellonów, a także wiele polskich, litewskich i ruskich rodów książęcych.
    Ogień – suma obserwowalnych zjawisk towarzyszących na ogół fizykochemicznemu procesowi spalania, a przede wszystkim:
    Butawd Henryk (ur. ok. 1346/1347, zm. po lutym 1381) – najstarszy syn wielkiego księcia litewskiego Kiejstuta i jego żony Biruty.
    Witold (lit. Vytautas, biał. Вітаўт; ur. ok. 1350, zm. 27 października 1430 w Trokach) – wielki książę litewski od 1401, syn Kiejstuta i Biruty, byłej kapłanki Praurimy z Połągi, brat stryjeczny Władysława Jagiełły.
    Polski Słownik Biograficzny (PSB) – wielotomowa publikacja mająca na celu gromadzenie biografii zasłużonych, nieżyjących już osób związanych z Polską (również z Wielkim Księstwem Litewskim, z Rzecząpospolitą Obojga Narodów i ich lennami), mieszkających czy działających w kraju i za granicą – od czasów legendarnego Popiela począwszy, aż do roku 2000.
    Polska Akademia Umiejętności (w skrócie PAU, do 1919 pod nazwą Akademia Umiejętności, w skrócie AU) – instytucja naukowa mająca status stowarzyszenia, korporacja uczonych skupiająca elitę kadry naukowej.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.021 sek.