• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Biguanidy

    Przeczytaj także...
    Cukrzyca typu 1 (łac. diabetes mellitus typi 1, ang. Insulin Dependent Diabetes Mellitus, IDDM), nazywana też cukrzycą insulinozależną jest jedną z etiopatogenetycznych postaci cukrzycy. U jej podłoża leży przewlekły, autoimmunologiczny proces chorobowy prowadzący do powolnego zniszczenia, produkujących insulinę, komórek β wysp trzustkowych i w następstwie tego do utraty zdolności jej wydzielania.Nadwaga – nagromadzenie tkanki tłuszczowej w organizmie przekraczające optymalne ilości zdrowotne. Nadwaga staje się typową cechą w populacjach, gdzie nie ma problemów z brakiem żywności i dominuje styl życia pozbawiony aktywności fizycznej.
    Pochodna (inaczej derywat) – związek chemiczny powstały przez zastąpienie jednego lub kilku atomów cząsteczki (najczęściej wodoru) grupą funkcyjną lub grupą innych atomów. Np. krezol (C6H4(CH3)OH) jest pochodną fenolu (C6H5OH), który z kolei jest pochodną benzenu (C6H6). Jednocześnie krezol jest pochodną toluenu (C6H5CH3), który także jest pochodną benzenu.
    biguanid

    Biguanidy – grupa leków będących pochodnymi biguanidu, stosowanych m.in. w leczeniu cukrzycy typu 2 i malarii. Obecnie zastosowanie w leczeniu cukrzycy znajduje jedynie metformina, gdyż fenformina i buformina z uwagi na istotne efekty uboczne są stosowane sporadycznie. Mechanizm ich działania polega na zmniejszeniu syntezy ATP w wielu komórkach, co skutkuje hamowaniem glukoneogenezy w komórkach wątrobowych, wzrostem obwodowej beztlenowej glikolizy oraz zahamowaniem lipogenezy i wzrostem lipolizy. W efekcie obniża się poziom glukozy i lipidów we krwi, co sprzyja obniżeniu masy ciała. Normalizujące dziłanie na poziom glikemii (i ew. zespół metaboliczny) - bez wpływu stricte trzustkowego - sprawia, że inne leki (np. pochodne sulfonylomocznika, leki inkretynowe) pozostają w rezerwie, na wypadek wtórnej nieskuteczności pochodnych biguanidu. Wydłuża to wygodną dla pacjenta formę doustnego leczenia cukrzycy.

    Doustne leki przeciwcukrzycowe – grupa leków w postaci tabletek stosowanych w cukrzycy. Leki te różnią się pod względem mechanizmu działania, profilu farmakologicznego, ale ich wspólną cechą jest zasadniczy efekt działania – obniżanie stężenia glukozy we krwi (działanie hipoglikemizujące). Doustne leki przeciwcukrzycowe znajdują zastosowanie przede wszystkim w leczeniu cukrzycy typu 2, oraz niektóre z nich (pochodne biguanidowe) pomocniczo w wybranych przypadkach cukrzycy typu 1 (zmniejszenie wahań glikemii poposiłkowej, obniżenie poziomu lipidów).Lek – każda substancja, niezależnie od pochodzenia (naturalnego lub syntetycznego), nadająca się do bezpośredniego wprowadzana do organizmu w odpowiedniej postaci farmaceutycznej w celu osiągnięcia pożądanego efektu terapeutycznego, lub w celu zapobiegania chorobie, często podawana w ściśle określonej dawce. Lekiem jest substancja modyfikująca procesy fizjologiczne w taki sposób, że hamuje przyczyny lub objawy choroby, lub zapobiega jej rozwojowi. Określenie lek stosuje się też w stosunku do substancji stosowanych w celach diagnostycznych (np. metoklopramid w diagnostyce hiperprolaktynemii) oraz środków modyfikujących nie zmienione chorobowo funkcje organizmu (np. środki antykoncepcyjne).

    Biguanidy należą do grupy leków przeciwhiperglikemicznych - nie obniżają glikemii poniżej wartości prawidłowych. Wskazania obejmują:

  • Monoterapia
  • Cukrzyca typu 2 o niewielkim zapotrzebowaniu na insulinę
  • Cukrzyca typu 2 z istniejacą insulinoopornością
  • Cukrzyca typu 2 u pacjenta z wyraźną nadwagą
  • W skojarzeniu z innymi lekami:
  • W razie nieskuteczności niektórych leków (pochodne sulfonylomocznika, leki inkretynowe) - celem przedłużenia leczenia dousnego lekami przeciwcukrzycowymi
  • Wybrane przypadki niestabilnej cukrzycy typu 1.
  • Przykładowe biguanidy
  • metformina

    Lipogeneza – anaboliczny proces estryfikacji, polegający na syntezie triacylogliceroli z wykorzystaniem kwasów tłuszczowych pochodzących z chylomikronów i lipoprotein lub powstałych w wyniku liponeogenezy. Proces zachodzi w warunkach dodatniego bilansu energetycznego, głównie w tkance tłuszczowej.Glukoza (dokładniej: D-glukoza) – organiczny związek chemiczny, monosacharyd (cukier prosty) z grupy aldoheksoz. Jest białym, drobnokrystalicznym ciałem stałym, z roztworów wodnych łatwo krystalizuje jako monohydrat. Jest bardzo dobrze rozpuszczalna w wodzie (nie zmienia pH roztworu). Ma słodki smak, nieco mniej intensywny od sacharozy.
  • buformina

  • fenformina

  • prokwanil
    (lek przeciwmalaryczny)

  • Przypisy

    Bibliografia[]

    1. Klaus Griephan: Leksykon zdrowia. München: Econ Ullstein List GmbH, 1998. ISBN 9788389076656.

    Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.

    Glukoneogeneza (ang. Gluconeogenesis) – enzymatyczny proces przekształcania niecukrowcowych prekursorów, np. aminokwasów, glicerolu czy mleczanu w glukozę. Resynteza glukozy następuje głównie w hepatocytach i w mniejszym stopniu w komórkach nerek, a głównym punktem wejścia substratów do tego szlaku jest pirogronian. Szybkość zachodzenia procesu jest zwiększana podczas wysiłku fizycznego i głodu. W wyniku glukoneogenezy wydzielają się duże ilości energii.Malaria, zimnica (łac. malaria, plasmodiosis, dawne nazwy: febra z łac. febris = gorączka i paludyzm) – ostra lub przewlekła, tropikalna choroba pasożytnicza, której różne postacie wywoływane są przez jeden lub więcej z pięciu gatunków jednokomórkowego pierwotniaka z rodzaju Plasmodium:



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Insulina – anaboliczny hormon peptydowy o działaniu ogólnoustrojowym, odgrywający zasadniczą rolę przede wszystkim w metabolizmie węglowodanów, lecz także białek i tłuszczów. Nazwa insulina z łac. insula - wyspa, pochodzi od wysepek Langerhansa trzustki, gdzie insulina jest produkowana.
    Leki inkretynowe – leki stosowane w leczeniu cukrzycy typu 2, wywierające swój efekt hipoglikemiczny poprzez oddziaływanie na układ inkretynowy.
    Prokwanil (proguanil, chlorowodorek prokwanilu) – lek przeciwmalaryczny stosowany w profilaktyce zimnicy. Prokwanil hamuje podziały zarodźców Plasmodium falciparum i Plasmodium vivax w erytrocytach przez inhibicję enzymu reduktazy dihydrofolianowej. Jest skuteczny wobec sporozoitów pasożyta. Zazwyczaj stosowany w połączeniu z atowakwonem (pod nazwą handlową Malarone) albo chlorochiną.
    Zespół metaboliczny (zespół polimetaboliczny, zespół X, zespół insulinooporności, zespół Raevena) – zbiór wzajemnie powiązanych czynników zwiększających istotnie ryzyko rozwoju miażdżycy i cukrzycy typu 2 oraz ich powikłań naczyniowych.
    Insulinooporność – zaburzenie homeostazy glukozy, polegające na zmniejszeniu wrażliwości mięśni, tkanki tłuszczowej, wątroby oraz innych tkanek organizmu na insulinę.
    Metformina (INN) – lek z grupy biguanidów zaliczany do doustnych leków przeciwcukrzycowych. Jest stosowany w cukrzycy typu 2, szczególnie jeśli towarzyszy jej nadwaga lub otyłość. Metformina jest stosowana w lecznictwie od 1957 roku.
    Cukrzyca typu 2 (łac. diabetes mellitus typi 2), nazywana też cukrzycą insulinoniezależną, NIDDM (ang. Non Insulin Dependent Diabetes Mellitus) – choroba metaboliczna, która pierwotnie charakteryzuje się opornością na insulinę, względnym niedoborem insuliny oraz hiperglikemią.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.04 sek.