• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Biegun niebieski

    Przeczytaj także...
    Sfera niebieska (firmament, sklepienie niebieskie) – abstrakcyjna sfera o nieokreślonym promieniu otaczająca obserwatora znajdującego się na Ziemi, utożsamiana z widzianym przez niego niebem. Dawniej wierzono, że sfera niebieska jest rzeczywistą kopułą, dziś wiadomo, że jest to tylko złudzenie optyczne, a sformułowanie to jest używane jedynie w zwrotach językowych, jak np.:Naturalny satelita (księżyc) – ciało niebieskie pochodzenia naturalnego, obiegające planetę, planetę karłowatą lub planetoidę. Słowo „Księżyc” pisane wielką literą oznacza naturalnego satelitę Ziemi.
    Precesja lub ruch precesyjny – zjawisko zmiany kierunku osi obrotu obracającego się ciała. Oś obrotu sama obraca się wówczas wokół pewnego kierunku w przestrzeni zakreślając powierzchnię boczną stożka.
    Nachylenie osi obrotu.png

    Biegun niebieski – punkt przebicia sfery niebieskiej przez jej oś obrotu, zwaną też osią świata. Oś świata jest zawsze równoległa do osi rotacji planety lub księżyca, co powoduje że bieguny niebieskie na innych ciałach mają inne położenie względem gwiazd.

    Ziemia[]

    Północny biegun niebieski Ziemi znajduje się obecnie w okolicy Gwiazdy Polarnej gwiazdozbioru Małej Niedźwiedzicy. Natomiast biegun południowy w okolicy gwiazdy σ Octantis gwiazdozbioru Oktanta.

    Oś świata to oś rotacji sfery niebieskiej, która to rotacja jest odbiciem ruchu wirowego Ziemi w którym bierze udział obserwator. Oś świata przechodzi zawsze przez obserwatora, będącego środkiem sfery niebieskiej, w związku z czym zwykle nie pokrywa się z osią rotacji Ziemi, lecz jest do niej zawsze równoległa. Oś świata wyznacza na sferze niebieskiej dwa bieguny niebieskie.Gwiazdozbiór (konstelacja) – grupa gwiazd zajmujących określony obszar sfery niebieskiej. Z czasem gwiazdy te połączono w symboliczne kształty i nadano im nazwy pochodzące z mitologii (np. gwiazdozbiór Centaura, Cefeusza itp). Gwiazdy tworzące gwiazdozbiór nie są ze sobą zazwyczaj fizycznie związane, a ich bliskie położenie na niebie jest wywołane geometrycznym efektem rzutowania ich położeń na sferę niebieską.

    Precesja[]

    Na skutek precesji osi Ziemi bieguny niebieskie zmieniają swoje położenie, poruszając się po okręgach o środkach w biegunach ekliptyki i promieniu około 23,5°. Pełny cykl ruchu (zakreślenie pełnego okręgu) trwa około 26 tys. lat. Krąg precesji Ziemi nie jest "gładki" wykazuje nutację o okresie 18,6 roku i kącie 9,21 sekundy kątowej.

    Planeta (późnołac. planeta, od gr. πλανήτ- planét-, πλανής planés, nowogr. πλανήτης planétes; dosł. „wędrowiec” od πλανάσθαι planásthai, wędrować) – zgodnie z definicją Międzynarodowej Unii Astronomicznej – obiekt astronomiczny okrążający gwiazdę lub pozostałości gwiezdne, w którego wnętrzu nie zachodzą reakcje termojądrowe, wystarczająco duży, aby uzyskać prawie kulisty kształt oraz osiągnąć dominację w przestrzeni wokół swojej orbity. W odróżnieniu od gwiazd, świecących światłem własnym, planety świecą światłem odbitym.Mała Niedźwiedzica (łac. Ursa Minor, dop. Ursae Minoris, skrót UMi) – słabo widoczna, ale mimo to ogólnie znana konstelacja okołobiegunowa, ze względu na Gwiazdę Polarną (α UMi), na końcu tzw. Małego Wozu, obecnie odległą o 44′ od północnego bieguna nieba, za 100 lat, wskutek ruchu precesyjnego osi ziemskiej, zbliży się do niego na niecałe 28′. Za 2 tysiące lat rolę gwiazdy polarnej przejmie γ Cephei, przed 5 tysiącami lat spełniała ją α Draconis. Liczba gwiazd dostrzegalnych nieuzbrojonym okiem: około 20. W Polsce widoczny przez cały rok.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Gwiazda – kuliste ciało niebieskie stanowiące skupisko powiązanej grawitacyjnie materii w stanie plazmy bądź zdegenerowanej. Przynajmniej przez część swojego istnienia gwiazda w sposób stabilny emituje powstającą w jej jądrze w wyniku procesów syntezy jądrowej atomów wodoru energię w postaci promieniowania elektromagnetycznego, w szczególności światło widzialne. Gwiazdy zbudowane są głównie z wodoru i helu, prawie wszystkie atomy innych cięższych pierwiastków znajdujące się we Wszechświecie powstały w efekcie zachodzących w nich przemian jądrowych lub podczas wieńczących ich istnienie wybuchów.
    Oś obrotu – prosta w przestrzeni określająca kierunek obrotu danego ciała. Wyznacza ona układ odniesienia, względem którego wyznacza się moment bezwładności ciała. Prędkość kątowa jest zawsze równoległa do osi obrotu.
    Ziemia (łac. Terra) − trzecia, licząc od Słońca, a piąta co do wielkości planeta Układu Słonecznego. Pod względem średnicy, masy i gęstości jest to największa planeta skalista Układu Słonecznego.
    Oktant (łac. Octans, dop. Octantis, skrót Oct) – gwiazdozbiór zawiera południowy biegun niebieski. Liczba gwiazd dostrzegalnych nieuzbrojonym okiem: około 35. W Polsce niewidoczny.
    Polaris Australis (sigma Octantis, σ Oct) – gwiazda nieba południowego o jasności gwiazdowej 5,42 (tj. z trudem dostrzegalna gołym okiem) w gwiazdozbiorze Oktanta. Jest położona niemal dokładnie na południowym biegunie niebieskim, stąd często stosowana dla niej nazwa Polaris Australis – „biegun południowy”, obok sigma Octantis. Gwiazda powoli oddala się od bieguna, najbliżej niego była około 1872 roku (0,75°).
    Gwiazda Polarna, Gwiazda Biegunowa, Polaris, Cynozura – widoczna gołym (nieuzbrojonym) okiem gwiazda położona najbliżej bieguna północnego nieba. Na to, która z gwiazd jest obecnie Gwiazdą Polarną, ma wpływ precesja.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.024 sek.