• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Bibliologia

    Przeczytaj także...
    Polska Bibliografia Bibliologiczna - bibliografia nauki o książce, od początku była silnie związana z Bibliografią Bibliografii Polskich. Początkowo była wydawana w czasopiśmie Exlibris przez Władysława Tadeusza Wisłockiego, kustosza Biblioteki Jagiellońskiej jako Bibliografia Bibliofilstwa i Bibliografii Polskiej w latach 1914-1922. Po kilkuletniej przerwie bibliografia została wznowiona i ukazywała się jako dodatek do Przeglądu Bibliotecznego Bibliografia Bibliografii, Bibliotekoznawstwa i Bibliofilstwa w latach 1928 oraz 1930-1936.Bibliotekoznawstwo, nauka o bibliotekarstwie – zajmuje się teoretycznymi i praktycznymi problemami działania bibliotek, takimi jak katalogowanie książek i czasopism, organizacją oraz zarządzaniem biblioteką w ujęciu historycznym i współczesnym. Bibliotekoznawstwo jest osobną dziedziną naukową w grupie nauk humanistycznych i wraz z bibliografią dało podstawy współczesnemu księgoznawstwu.
    Edytor – osoba zajmująca się merytorycznym opracowywaniem tekstów przeznaczonych do publikacji. Mogą to być zarówno książki, jak i artykuły w czasopismach, encyklopediach i stronach WWW. Edytor jest zwykle kluczową osobą, która oprócz samego autora ma wpływ na ostateczną postać publikacji, a czasami decyduje też o tym, czy daną publikację odrzucić, czy przyjąć do druku.

    Bibliologia, zwana też księgoznawstwemnauka humanistyczna, której przedmiotem badań jest książka we wszystkich jej aspektach, czyli jako obiekt materialny, nośnik treści, a także społeczne narzędzie kultury. Zajmuje się ona zarówno książką dawną, jak i współczesną, oraz instytucjami z nią związanymi, tj. wydawnictwa, drukarnie, księgarnie, biblioteki, ośrodki informacji.

    Księgarstwo – działalność polegająca na rozpowszechnianianiu książek zgodnie z programem wydawniczym dzięki sieci księgarń.Ulisses Aldrovandi (ur. 11 września 1522 w Bolonii, zm. 4 maja 1605 tamże), włoski humanista, lekarz i przyrodnik okresu Odrodzenia.

    Historia pojęcia[]

    Nazwa bibliologia pochodzi od greckiego biblion albo biblos (książka) i logos (nauka). Termin został użyty po raz pierwszy przez prof. historii naturalnej na Uniwersytecie Bolońskim. Praca Bibliologia Ulissesa Aldrovandi (1522-1605) nigdy nie ukazała się drukiem, nie wiadomo zatem jak autor definiował to pojęcie. Termin ten został wykorzystany również przez innego Francuza księdza Jean Joseph Rive (1730-1792). Za właściwego twórcę terminu uważa się jednak francuskiego bibliotekarza i bibliografa Gabriel Etienne Peignot (1767-1849), który użył tej nazwy w swojej pracy Dictionnaire raisonne de bibliologie(1802-1804) według niego bibliologia to ogólna nauka o książce „najobszerniejsza i najbardziej uniwersalna ze wszystkich ludzkich umiejętności” w której skład wchodzą:

    Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.Gabriel Peignot, właściwie Étienne-Gabriel Peignot (ur. 15 maja 1767 w Arc-en-Barrois, zm. 14 kwietnia 1849 w Dijon), francuski bibliotekoznawca i bibliofil.
  • glossologia, czyli nauka o językach
  • dyplomatyka, czyli nauka o pismach,
  • bibliopojeja, czyli wiedza o tworzeniu książek
  • typografia, czyli nauka o drukarstwie,
  • bibliopolia, czyli nauka o księgarstwie,
  • bibliografia, czyli znajomość książek, wiedza o książkach,
  • powszechna historia piśmiennictwa.
  • W Polsce termin ten pojawił się po raz pierwszy u schyłku XIX w., m.in. w Wielkiej Encyklopedii Powszechnej Ilustrowanej (1894-1914) i Encyklopedii Powszechnej Samuela Orgelbranda. w tej ostatniej termin bibliografia użyto w haśle bibliopoleja, która oznaczała naukę „o rzeczy książkowej”.

    Uniwersytet Boloński – jeden z największych uniwersytetów we Włoszech. Najstarszy uniwersytet w zachodnim świecie (rok założenia: 1088), będący modelem dla innych średniowiecznych uniwersytetów. Otrzymał przywileje w 1158 z rąk cesarza Fryderyka I Barbarossy; w XIX wieku komitet historyków pod kierownictwem Giosuè Carducci badając jego genealogię przesunął datę utworzenia do 1088. Uniwersytet Boloński jest historycznie słynny z nauczania prawa kanonicznego i cywilnego.Bibliografia (gr. βιβλιο „książka” + γραφία „piszę”) – termin oznaczający zarówno uporządkowany według pewnych kryteriów i spełniający określone zadania informacyjne wykaz (spis) dokumentów pisanych, jak i dział nauki o utworach piśmiennictwa definiujący zasady tworzenia wspomnianych spisów.

    Polscy badacze w następujący sposób rozumieli bibliologię:

    Problemy z definicją[]

    Termin bibliologia używany jest często zamiennie z księgoznawstwem, a dawniej również z pojęciem bibliografia czy bibliognozja. Współcześnie, bibliologia ma wiązać w sobie takie autonomiczne nauki jak: edytorstwo, informacja naukowa, księgarstwo, bibliografia, bibliotekarstwo, bibliologia historyczna czy czytelnictwo. Niektórzy współcześni badacze uważają jednak, że bibliologia jest częścią interdyscyplinarnej dziedziny, na którą składają się: bibliotekoznawstwo, informacja naukowa, bibliologia i bibliografia. Polska Bibliografia Bibliologiczna (bieżąca bibliografia dziedzinowa z zakresu nauki o książce i dyscyplin pokrewnych), grupuje piśmiennictwo w 7 głównych działach: Bibliologia, Informacja Naukowa, Dokumentacja, Bibliografia, Struktura i dzieje książki, Wytwarzanie książki, Bibliotekarstwo, Użytkowanie książki.

    Prasoznawstwo - nauka o szeroko pojętej prasie, środkach masowego przekazu. Nauka o tworzeniu, zawartości, przekazywaniu i odbiorze prasy (drukowanej, radia i telewizji); w szerszym znaczeniu jest to wiedza o periodycznym komunikowaniu masowym.Kodykologia (od fr. codicollogie, a to z łac. codex - od kodeksu - i gr. logos) - nauka o księgach pisanych ręcznie, zwłaszcza z czasów późnego antyku i średniowiecza.

    Nauki pokrewne[]

    Nauki pokrewne bibliologii to:

  • archiwistyka – nauka o gromadzeniu dokumentów
  • kodykologia – nauka o rękopisach sprzed ery druku
  • prasoznawstwo – nauka o czasopismach, a także wszelkich innych zbiorach informacji pochodzenia dziennikarskiego
  • Przypisy

    1. Gaca-Dąbrowska, Zofia, O teoretycznych problemach nauki o bibliotece. „Studia o Książce” 1980, t. 10, s. 201-210.

    Bibliografia[]

  • Bibliologia, biblioteki, bibliotekarze, pod red. D. Grygrowskiego i E. B. Zybert, Warszawa 2005.
  • Oblicza kultury książki. Prace i studia z bibliologii i informacji naukowej, Wrocław 2005.
  • Koredczuk Bożena. Początki teorii bibliologii. Wrocław 2005.
  • Linki zewnętrzne[]

  • O przedmiocie badań współczesnej bibliologii. K. Migoń
  • Archiwistyka – humanistyczna dyscyplina naukowa, wywodząca się z historii, powiązana również z bibliotekoznawstwem i informacją naukową. Przedmiotem badań archiwistyki są archiwa i dokumentacja.Nauki humanistyczne – grupa nauk, których przedmiotem badań jest człowiek jako istota społeczna i jego twórczość.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Czytelnictwo – działalność człowieka związana z czytaniem książek. Bibliolodzy rozróżniają ponadto różne szczegółowe definicje czytelnictwa:
    Bibliologia historyczna – nauka o komunikacji piśmiennej, systematyzująca wiedzę o wytwarzaniu i procesach oraz instytucjach wykorzystujących książki od czasów najdawniejszych do chwili obecnej.
    Samuel Orgelbrand (ur. 1810 w Warszawie, zm. 16 listopada 1868 w Warszawie) – jeden z najsłynniejszych polskich drukarzy i wydawców, związany z Warszawą. "Odkrywca" Józefa Ignacego Kraszewskiego, autorytet w sprawach wydawniczych, wydawca pierwszej polskiej nowoczesnej wielotomowej encyklopedii.
    Książka – dokument piśmienniczy, zapis myśli ludzkiej, raczej obszerny, w postaci publikacji wielostronicowej o określonej liczbie stron, o charakterze trwałym.

    Reklama