• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Belweder w Warszawie

    Przeczytaj także...
    Okupacja niemiecka w Polsce 1939–1945 – system policyjno-wojskowej administracji niemieckiej wprowadzony na terytorium państwowym Rzeczypospolitej Polskiej, zajętym w wyniku agresji zbrojnej przeciwko Polsce podjętej przez III Rzeszę w dniu 1 września 1939 oraz po podziale terytorium RP w wyniku niemiecko-sowieckiego układu o przyjaźni i granicy z dnia 28 września 1939 (będącego nawiązaniem do paktu Ribbentrop-Mołotow z 23 sierpnia 1939).Jakub Fontana (ur. 1710 w Szczuczynie, zm. 13 kwietnia 1773 w Warszawie) – polski architekt pochodzenia włoskiego, przedstawiciel baroku i klasycyzmu, nadworny architekt królów Polski, nobilitowany w 1764; syn Józefa, brat Jana Kantego.
    Bronisław Maria Komorowski (ur. 4 czerwca 1952 w Obornikach Śląskich) – polski polityk, z wykształcenia historyk. Od 6 sierpnia 2010 prezydent Rzeczypospolitej Polskiej.

    Belweder w Warszawie, pałac Belwederski – pałac znajdujący się w Śródmieściu Warszawy przy ul. Belwederskiej 54/56.

    Klasycystyczny budynek powstał w latach 1819–1822 według projektu Jakuba Kubickiego w miejscu pałacu barokowego wzniesionego według projektu Jakuba Fontany. W latach 1918–1922 siedziba Naczelnika Państwa, w latach 1922–1926 i 1989–1993 siedziba Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.

    Śródmieście – dzielnica Warszawy o granicach ustalonych w 1960 roku (przed wojną obejmowała także wschodnie rejony MSI dzisiejszej Woli i Ochoty: zachodnia część Muranowa - rejon MSI Nowolipki, zachodnia część Śródmieścia Północnego - w tym część Mirowa, część Śródmieścia Południowego - dzisiejszy fragment rejonu MSI Filtry). Obejmuje najstarszą część miasta (Stare Miasto i Nowe Miasto), a także zabudowę powstałą po II wojnie światowej w miejscu zniszczonych dzielnic.Konstanty Pawłowicz Romanow, właśc. Konstantin Pawłowicz Holstein-Gottorp-Romanow (ros. Константин Павлович Романов; ur. 27 kwietnia/8 maja 1779 w Carskim Siole (obecnie Puszkin), zm. 15 czerwca/27 czerwca 1831 k. Witebska) – wielki książę rosyjski z dynastii Romanowów, następca tronu rosyjskiego w latach 1801–1823, naczelny wódz armii Królestwa Polskiego pełniący obowiązki gubernatora wojskowego Królestwa Polskiego, generał–inspektor kawalerii rosyjskiej, naczelny dowódca korpusu litewskiego, sprawujący nadzór nad pięcioma guberniami zachodnimi od 1819 roku, deputowany na Sejm Królestwa Polskiego w 1818 z cyrkułu VIII Warszawy.

    Historia[]

    Pierwotnie XVII-wieczna willa Krzysztofa Zygmunta Paca, przebudowana w latach 1819–1822 na siedzibę wielkiego księcia Konstantego. Posiadłość belwederska od 1820 roku do przełomu XIX i XX wieku była połączona z sąsiadującym z nim folwarkiem na Sielcach.

    Podczas szturmu na Belweder w czasie nocy listopadowej powstańcom nie udało się ująć wielkiego księcia Konstantego, który zbiegł z pałacu i z Warszawy w kobiecym przebraniu.

    Hans Michael Frank (ur. 23 maja 1900 w Karlsruhe, stracony 16 października 1946 w Norymberdze) – niemiecki funkcjonariusz narodowosocjalistyczny, z wykształcenia prawnik, zbrodniarz wojenny. Uczestnik nieudanego puczu monachijskiego w 1923, członek NSDAP od 1927. Jeden z przywódców III Rzeszy i główny twórca jej systemu prawnego opartego na zasadzie wodzostwa (niem. Führerprinzip). W okresie 1939-1945 generalny gubernator okupowanych ziem polskich (Generalne Gubernatorstwo).Powstanie warszawskie (1 sierpnia – 3 października 1944) – wystąpienie zbrojne przeciwko okupującym Warszawę wojskom niemieckim, zorganizowane przez Armię Krajową w ramach akcji „Burza”, połączone z ujawnieniem się i oficjalną działalnością najwyższych struktur Polskiego Państwa Podziemnego.

    W czasie I wojny światowej, w latach 1915–1918, w pałacu mieszkał generał-gubernator warszawski Hans Hartwig von Beseler (rezydował na Zamku Królewskim). 9 listopada 1918 pałac został przejęty przez patrol żandarmerii pod dowództwem Teofila Neya.

    Pałac był w 1918 roku siedzibą Naczelnika Państwa Józefa Piłsudskiego, a następnie siedzibą prezydenta Gabriela Narutowicza oraz prezydenta Stanisława Wojciechowskiego. Po przewrocie majowym w 1926 roku w pałacu, jako minister spraw wojskowych, ponownie mieszkał Józef Piłsudski, aż do swojej śmierci w 1935 roku. W latach 1935–1939 w pałacu mieściło się muzeum poświęcone pamięci Józefa Piłsudskiego.

    Pałac Prezydencki w Warszawie (również Koniecpolskich, Radziwiłłów, Lubomirskich, Namiestnikowski, Rady Ministrów) – zabytkowy pałac w Śródmieściu Warszawy przy ul. Krakowskie Przedmieście 46/48. Od 1994 oficjalna siedziba Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.Barok (z por. barocco – "perła o nieregularnym kształcie" lub z fr. baroque – "bogactwo ozdób") – główny kierunek w kulturze środkowo i zachodnioeuropejskiej, którego trwanie datuje się na zakres czasowy od końca XVI wieku do XVIII wieku. Uznany za oficjalny styl Kościoła katolickiego czasów potrydenckich, stąd pojawiające się jeszcze w połowie XX wieku zamienne określenia: "sztuka jezuicka" czy "sztuka kontrreformacyjna". W odróżnieniu od humanizmu antropocentrycznego doby renesansu, barok reprezentował humanizm teocentryczny. W znaczeniu węższym, barok to jeden z nurtów literackich XVII wieku, koegzystujący z klasycyzmem i manieryzmem; od niego XX-wieczni literaturoznawcy wyprowadzili jednak nazwę dla całej epoki.

    Podczas swojej jedynej wizyty w Warszawie, 5 października 1939, Belweder odwiedził Adolf Hitler. Po defiladzie zwycięstwa oddziałów niemieckich w Alejach Ujazdowskich, wódz III Rzeszy zwiedził gabinet Józefa Piłsudskiego.

    W okresie okupacji był warszawską rezydencją generalnego gubernatora Hansa Franka. W latach 1940–1943 w pałacu przeprowadzono rozległe prace budowlane. Zmieniono linię spadku dachu i pokryto go blachą miedzianą, wycięto także stare drzewa na dziedzińcu.

    Po upadku powstania warszawskiego Niemcy wywiercili w murach pałacu otwory na dynamit, jednak – podobnie jak w przypadku pałacu na Wyspie – nie wysadzili budynku w powietrze.

    Powstanie listopadowe, wojna polsko-rosyjska 1830-1831 – polskie powstanie narodowe przeciw Rosji, które wybuchło w nocy z 29 listopada na 30 listopada 1830, a zakończyło się 21 października 1831. Zasięgiem swoim objęło Królestwo Polskie i część ziem zabranych (Litwę, Żmudź i Wołyń).Folwark Sielce w Warszawie – dawny folwark królewski usytuowany na terenie Sielc, znajdujący się obecnie się przy ulicy Zbyszka Cybulskiego 3 w Warszawie.

    W latach 1945–1952 Belweder był siedzibą Bolesława Bieruta, a od 1952 przewodniczącego Rady Państwa. Po Okrągłym Stole i powstaniu III Rzeczypospolitej, w 1989 roku pałac stał się siedzibą prezydenta Wojciecha Jaruzelskiego, a od 1990 siedzibą prezydenta Lecha Wałęsy, który w 1994 roku podjął decyzję o przeniesieniu siedziby prezydenckiej do dawnego Pałacu Radziwiłłów (obecnie Prezydenckiego) przy Krakowskim Przedmieściu 46/48.

    Jakub Kubicki (ur. 1758 w Warszawie, zm. 13 czerwca 1833 w Wilkowie) – polski architekt, przedstawiciel klasycyzmu, uczeń Domenico Merliniego, stypendysta fundacji Stanisława Augusta Poniatowskiego; brat Macieja.Teofil Michał Ney (ur. 22 kwietnia 1893 w Siedliszowicach, zm. 1940 w Charkowie) – major żandarmerii Wojska Polskiego.

    W latach 1998–2001 przeprowadzono kompleksowy remont pałacu.

    Obecnie Belweder pozostaje własnością Kancelarii Prezydenta RP. Ze względu na konotacje historyczne szczególnie chętnie wykorzystywany jest podczas uroczystości o charakterze wojskowym, np. podczas wręczania nominacji generalskich oraz spotkań dyplomatycznych prezydenta bądź premiera z zagranicznymi przywódcami. W okresie prezydentury Lecha Kaczyńskiego stał się również miejscem spotkań Rady Gabinetowej.

    Krzysztof Zygmunt Pac herbu Gozdawa (ur. 1621, zm. 10 stycznia 1684 w Warszawie), kanclerz wielki litewski, marszałek sejmu nadzwyczajnego w Brześciu Litewskim (od 24 marca do 7 kwietnia 1653).Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej – zgodnie z Konstytucją, najwyższy przedstawiciel polskich władz, gwarant ciągłości władzy państwowej, najwyższy organ państwa w zakresie władzy wykonawczej, czuwa nad przestrzeganiem postanowień i przepisów Konstytucji, zwierzchnik Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

    Po wygranych przez Bronisława Komorowskiego wyborach prezydenckich ogłoszono, że nowy prezydent zamieszka w Belwederze, jednak pracować będzie w Pałacu Prezydenckim.

    Przypisy

    1. Karol Mórawski, Wiesław Głębocki: Bedeker warszawski : w 400-lecie stołeczności Warszawy. Warszawa: Iskry, 1996, s. 107, 150. ISBN 83-207-1525-3.
    2. W. Głębocki, Pałace Warszawy, Warszawa 1991, s. 8. ISBN 83-217-2814-6
    3. Wielka Encyklopedia PWN. Tom 16. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2003, s. 272. ISBN 83-01-13826-2.
    4. Marek Kwiatkowski: Wielka Księga Łazienek. Warszawa: Prószyński i S-ka SA, 2000, s. 169. ISBN 83-7255-684-9.
    5. Krzysztof Dunin-Wąsowicz: Warszawa w czasie pierwszej wojny światowej. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1974, s. 238.
    6. Encyklopedia Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1994, s. 53. ISBN 83-01-08836-2.
    7. Tomasz Szarota: Okupowanej Warszawy dzień powszedni. Warszawa: Wydawnictwo Czytelnik, 2010, s. 21. ISBN 978-83-07-03239-9.
    8. Marek Kwiatkowski: Belweder. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1976, s. 133.
    9. Marek Kwiatkowski: Belweder. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1976, s. 132.
    10. Piotr Majewski: Wojna i kultura. Instytucje kultury polskiej w okupacyjnych realiach Generalnego Gubernatorstwa 1939–1945. Warszawa: Wydawnictwo TRIO, 2005, s. 224. ISBN 83-7436-003-8.
    11. Marek Kwiatkowski: Wielka Księga Łazienek. Warszawa: Prószyński i S-ka SA, 2000, s. 180. ISBN 83-7255-684-9.
    12. Komorowski zostaje w Belwederze. "Nie spieszę się do hektarów pałacowych"; Gazeta.pl, 2010-12-24 [dostęp: 2010-12-24]

    Linki zewnętrzne[]

  • Widok Belwederu w 1929 z: Dziesięciolecie Polski Odrodzonej 1918-1928 „Ilustrowany Kuryer Codzienny“, Kraków. 1929
  • Belweder – rezydencja Marszałka Piłsudskiego; fragmenty wspomnień Mieczysława Lepeckiego
  • Naczelnik Państwa – urząd głowy państwa II Rzeczypospolitej, sprawowany przez Józefa Piłsudskiego w latach 1918–1922.Klasycyzm (z łac. classicus – doskonały, pierwszorzędny, wzorowy, wyuczony) – styl w muzyce, sztuce, literaturze oraz architekturze odwołujący się do kultury starożytnych Rzymian i Greków. Styl ten nawiązywał głównie do antyku. W Europie tzw. "powrót do źródeł" (klasycznych) pojawił się już w renesansie - jako odrodzenie kultury wielkiego Rzymu. Jako styl dominujący epoki wpływał na kształt innych nurtów kulturowych okresu jak manieryzm, barok, rokoko. Trwał do końca wieku XVIII, w niektórych krajach do lat 30. następnego stulecia, a nawet dłużej. Zmodyfikowany klasycyzm przeradzał się czasem w eklektyzm końca XIX wieku. Klasycyzm jako styl panował w epoce oświecenia. Najpełniejszy rozkwit klasycyzmu nastąpił w I poł. XVIII wieku. W dziedzinie literatury swoisty kres klasycyzmu przyniosła walka klasyków z romantykami.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Wybory prezydenckie w Polsce wyłoniły piątego prezydenta w III Rzeczypospolitej, następcę zmarłego w trakcie kadencji prezydenta Lecha Kaczyńskiego. Pierwsza tura wyborów odbyła się 20 czerwca 2010, a druga tura dwa tygodnie później – 4 lipca. Na prezydenta wybrany został Bronisław Komorowski.
    I wojna światowa – konflikt zbrojny trwający od 28 lipca 1914 do 11 listopada 1918 (w latach 20. i 30. XX wieku nazywany "wielką wojną") pomiędzy ententą, tj. Wielką Brytanią, Francją, Rosją, Serbią, Japonią, Włochami (od 1915) i Stanami Zjednoczonymi (od 1917), a państwami centralnymi, tj. Austro-Węgrami i Niemcami wspieranymi przez Turcję i Bułgarię.
    Dynamit – materiał wybuchowy wynaleziony przez Alfreda Nobla (opatentowany w 1867 roku). Początkowo zawierał 75% nitrogliceryny i 25% ziemi okrzemkowej. Wykorzystanie tego ostatniego składnika i wytworzenie dynamitu było właściwie dziełem przypadku - ziemia okrzemkowa zwykle służyła do uszczelniania metalowych naczyń, w których przechowywano alkoholowy roztwór nitrogliceryny. Ziemia okrzemkowa nasycona nitrogliceryną ma ciastowatą konsystencję i można ją rolować w laski bez ryzyka przedwczesnego wybuchu. Nowoczesny dynamit zawiera ok. 10% nitrogliceryny, a pozostałymi składnikami użytymi w jego produkcji mogą być: materiał porowaty (ziemia okrzemkowa lub węglan magnezu), materiał palny (np. mączka drzewna) oraz substancje wybuchowe (nitroceluloza i azotan amonu).
    Zamek Królewski w Warszawie – barokowo-klasycystyczny zamek królewski znajdujący się w Warszawie przy placu Zamkowym.
    Hans Hartwig von Beseler (ur. 27 kwietnia 1850 w Greifswald, zm. 20 grudnia 1921 w Neu-Babelsberg) – niemiecki wojskowy, generał pułkownik.
    III Rzeczpospolita – użyte w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (1997) określenie państwa polskiego po zasadniczych przemianach politycznych, jakie zaszły od 1989 roku. Oficjalna nazwa państwa to Rzeczpospolita Polska.
    Przewrót majowy (zamach majowy, pucz majowy) – zbrojny zamach stanu, dokonany w Polsce przez marszałka Józefa Piłsudskiego w dniach 12–15 maja 1926. Powodami zamachu była pogarszająca się sytuacja polityczna i gospodarcza kraju, zaś bezpośrednią przyczyną – seria kryzysów gabinetowych w latach 1925-1926. Zamach rozpoczął się 12 maja 1926. Po bezowocnej rozmowie Piłsudskiego z prezydentem Stanisławem Wojciechowskim, oddziały wierne marszałkowi zajęły pozycje przy warszawskich mostach. Po ultimatum generała Tadeusza Rozwadowskiego, dowodzącego oddziałami prorządowymi, rozpoczęły się w Warszawie drobne potyczki. 12 i 13 maja Maciej Rataj, marszałek Sejmu, podjął ostatnią próbę negocjacji, która zakończyła się niepowodzeniem. 14 maja Piłsudski przejął kontrolę nad Warszawą. W wyniku walk zginęło 379 osób. Legalny rząd Wincentego Witosa podał się do dymisji, a prezydent Wojciechowski złożył swój urząd. Uprawnienia prezydenta przejął Maciej Rataj, który powołał nowy rząd z Kazimierzem Bartlem na czele, w którym Piłsudski został ministrem spraw wojskowych i generalnym inspektorem Sił Zbrojnych. 31 maja Piłsudski został wybrany prezydentem RP przez Zgromadzenia Narodowe, ale godności nie przyjął, rekomendując na to stanowisko profesora Ignacego Mościckiego. Zamach rozpoczął 13-letnie, autorytarne rządy sanacji, którym kres położył wybuch II wojny światowej.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.015 sek.