Beit Warszawa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wnętrze synagogi
Święto Purim 2006

Beit Warszawa (z hebr. dom) – nazwa używana przez: Fundację Beit Warszawa, stowarzyszenie Towarzystwo Kultury Żydowskiej Beit Warszawa oraz postępową gminę żydowską funkcjonująca w ramach Związku Postępowych Gmin Żydowskich w RP (Beit Polska).

Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.Purim (פורים - hebr. losy) – święto żydowskie, obchodzone 14 dnia miesiąca adar (w roku przestępnym w drugim miesiącu adar) upamiętniające uchronienie Żydów od zagłady w perskim imperium Achemenidów za czasów panowania króla Achaszwerosza (prawdopodobnie był to Kserkses).

Historia[ | edytuj kod]

Stowarzyszenie kultury żydowskiej Beit Polska zostało założone w 1999 przez grupę osób, których celem było odrodzenie życia żydowskiego w Polsce. Zostało zarejestrowane sądownie w marcu 2002. Rok później, stowarzyszenie zostało członkiem Światowej Unii dla Judaizmu Postępowego.

Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN – muzeum znajdujące się w Śródmieściu Warszawy, na Muranowie, dokumentujące wielowiekową historię Żydów w Polsce.

15 października 2005 Beit Warszawa zorganizowało prawdopodobnie pierwszą w historii powojennej Polski bat micwę w nurcie postępowym. Do uroczystości Ludmiłę Krzewską przygotowywał Nathan Alfred. 7 stycznia 2006 odbyła się prawdopodobnie równie pionierska łączona bar i bat micwa rodzeństwa Racheli i Davida Goodmanów.

Synagoga Towarzystwa Beit Warszawa w Warszawie – synagoga znajdująca się w Warszawie, przy ulicy Wiertniczej 113. Jest jedną z czterech czynnych synagog i jedyną z dwóch tradycji reformowanej w mieście.Bat micwa (hebr. בת מצווה, dosł. córka przykazania) – żydowska uroczystość religijna, związana z wejściem dziewczyny w okres dorosłości, odpowiednik bar micwy. W zależności od tradycji może być obchodzona w jej 12. (na ogół) lub 13. roku życia.

5 lipca 2006 rabinem Beit Warszawa został Burt Schuman ze Stanów Zjednoczonych (zakończył posługę w 2011). Od grudnia 2007 do 31 października 2008 wspomagała go rabinka Tanja Segal z Izraela − pierwsza na stałe pracująca w Polsce kobieta rabin, prowadząca później działalność w Krakowie. Kolejnymi sprawującymi posługę rabiniczną w Beit Warszawa byli: rabin Gil Nativ (2012-2015) i rabin Borys Dolin (2015-2016). Współpracowali z BW: student Geiger College Maciej Kirschenbaum (2016-2017) i obecnie (2018) rabin Walter Rothschild.

Wanda Wiłkomirska, właśc. Jolanta Rakowska (ur. 11 stycznia 1929 w Warszawie) – polska skrzypaczka i pedagog, córka Alfreda Wiłkomirskiego, siostra Marii, Kazimierza, Józefa i Michała, pierwsza żona premiera Mieczysława Rakowskiego, z którym ma dwóch synów.Rabin (hebr. רַבִּי rabbī) – podstawowa funkcja religijna w judaizmie. Rabbi to hebrajskie słowo oznaczające mistrza. We współczesnym judaizmie tradycyjnym rabin jest jednocześnie administratorem gminy wyznaniowej, odpowiedzialnym za prowadzenie nabożeństw, szkoły zwanej cheder i opiekę nad domem modlitwy, czyli synagogi, oraz pełni funkcję duchowego ojca, doradcy, sędziego i interpretatora prawa religijnego w gminie. Nie jest on jednak namaszczonym przez Boga duchownym i jego autorytet opiera się wyłącznie na wiedzy i „bogobojności”.

30 lipca 2009 na podstawie wniosku złożonego przez Żydów skupionych wokół Beit Warszawa Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wpisał Związek Postępowych Gmin Żydowskich Beit Polska do Rejestru kościołów i innych organizacji wyznaniowych. Została tym samym zarejestrowana oficjalnie, na mocy ustawy o wolności sumienia i wyznania z 1989, jako równoprawna do ortodoksji, doktryna postępowa. Polskie prawo tym samym przyznało status organizacji religijnej wyznawcom judaizmu postępowego.

Wolnomularstwo, inaczej masoneria lub sztuka królewska – międzynarodowy ruch, mający na celu duchowe doskonalenie jednostki i braterstwo ludzi różnych religii, narodowości i poglądów. Ruch ten charakteryzuje się istnieniem trójkątów masońskich, lóż wolnomularskich, obediencji oraz rozbudowanej symboliki i rytuałów. Masoneria to także zespół bractw o charakterze elitarnym i dyskretnym. Inną cechą wolnomularstwa są legendy i teorie spiskowe na jej temat. Nauka badająca historię wolnomularską i idee wolnomularskie nazywa się masonologią.Uri Jerzy Huppert (ur. 1933 w Bielsku-Białej) – izraelsko-polski prawnik, pisarz, dziennikarz i działacz polityczny żydowskiego pochodzenia.

Stowarzyszenie wypełniło swoją misję i, wobec nowej sytuacji organizacyjnej, przekazało prowadzenie synagogi Beit Warszawa Fundacji Beit Warszawa, powstałej po rejestracji związku wyznaniowego.

Towarzystwo Kultury Żydowskiej Beit Warszawa spełniło swoje zadanie jako propagator idei odnowy życia żydowskiego w Polsce. Prowadziło nabożeństwa szabatowe, święta żydowskie zgodnie z zasadami judaizmu postępowego, naukę języka hebrajskiego oraz weekendową szkółkę dla dzieci Beit Jeladim.

August Grabski (ur. 1971) – polski historyk, pracownik naukowy Żydowskiego Instytutu Historycznego, członek Rady Naukowej tego instytutu, wykładowca Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej.Światowa Unia dla Judaizmu Postępowego (ang. World Union for Progressive Judaism, WUPJ) – największy w skali światowej reformowany ruch żydowski, działającym w 42 krajach, na 6 kontynentach. Unia została założona w 1926 roku w Londynie, jej siedziba mieści się w Jerozolimie, a biura regionalna znajdują się w Londynie, Moskwie i Nowym Jorku.

Życie organizacji wzbogacają liczne wykłady (m.in. historyków Hanny Zaremskiej, Hanny Węgrzynek, Jolanty Żyndul, Augusta Grabskiego), pogadanki z zaproszonymi gośćmi (takimi jak np. Uri Huppert czy Sabina Baral), koncerty (uczniowie Wandy Wiłkomirskiej, pianista Stefan Walczykiewicz czy wykonujący muzykę Ladino Węgier Miklosz Budai, zespół wokalny Szir Awiw, skrzypek Marcin Król) i wystawy malarstwa (np. „Tak malował pan Chagall”). W piątki przed nabożeństwem odbywa się spotkania służące pogłębieniu wiedzy za zakresu judaizmu, historii i kultury żydowskiej. Gośćmi byli m.in. polscy i włoscy masoni z Wielkiego Wschodu Polski oraz Wielkiej Loży Włoch. Profesor Luigi Pruneti wygłosił wykład poświęcony zależności między masonerią a judaizmem.

Uniwersytet Warszawski – polska uczelnia państwowa, założona 19 listopada 1816 roku w Warszawie. Najlepszy uniwersytet w Polsce według The Times Higher Education Supplement (QS World University Rankings). W rankingu szanghajskim (ARWU) z 2012 roku uczelnia została sklasyfikowana na miejscach 301-400. Według ogólnoświatowego rankingu szkół wyższych Webometrics Ranking of World Universities ze stycznia 2013, opracowanego przez hiszpański instytut Consejo Superior de Investigaciones Científicas uczelnia zajmuje 1. miejsce w Polsce wśród uniwersytetów, a na świecie 234. pośród wszystkich typów uczelni. Corocznie uniwersytet zajmuje 1-2 miejsce w rankingu polskich uczelni państwowych przeprowadzanych przez "Rzeczpospolitą" i "Perspektywy".Żydzi (dosł. "chwalcy /Jahwe/" lub "czciciele /Jahwe/" z hebr. Jehudim, יהודים, jid. Jidn, ייִדן, ladino ג׳ודיוס Djudios) – naród semicki zamieszkujący w starożytności Palestynę (określany wtedy jako Hebrajczycy albo Izraelici), posługujący się wtedy językiem hebrajskim, a w średniowieczu i czasach nowożytnych mieszkający w diasporze na całym świecie i posługujący się wieloma różnymi językami. Żydzi nie stanowią jednolitej grupy religijnej i etnicznej. Dla żydów ortodoksyjnych Żydem jest tylko osoba, która ma ortodoksyjną matkę lub przeszła konwersję na judaizm. Za Żydów uważa się jednak wiele osób, które nie są żydami ortodoksyjnymi. Kto jest Żydem (hebr.? מיהו יהודי) jest pytaniem, na które nie da się jednoznacznie odpowiedzieć, gdyż może to być identyfikacja kulturowa, etniczna lub religijna. Wiele osób, które uważają się z jakichś powodów za Żydów, nie są uznawane przez inne grupy lub instytucje. Dotyczy to na przykład żydów reformowanych, którzy nawet pomimo etnicznego pochodzenia żydowskiego czasem nie są uznawani przez żydów ortodoksyjnych. Według prawa izraelskiego Żydem jest osoba, która ma ortodoksyjną żydowską matkę, chociaż prawo do obywatelstwa bez oficjalnego uznania takiej osoby za Żyda ma każda osoba, która ma przynajmniej jednego dziadka, który był ortodoksyjnym Żydem. Stąd wielu Żydów mieszkających w Izraelu czy USA nie ma według prawa tego kraju oficjalnego statusu Żyda.

Od lutego 2018 odbywają się wykłady w cyklu „Żydzi. Naród, historia, religia”, prowadzone przez pracowników naukowych Uniwersytetu Warszawskiego i Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN.

Fundacja prowadzi od lat kurs dla prowadzących modlitwy (szlijach cibur), w ramach którego certyfikaty otrzymało kilkunastu „szaców” (skrót od „szlijach cibur).

Przy synagodze działa biblioteka licząca ponad 2 tys. woluminów.

Judaizm – religia monoteistyczna, której podstawą jest wiara w jednego Boga (osobowego, niepodzielnego, będącego bytem niematerialnym, bezcielesnym i wiecznym), będącego nie tylko Stwórcą świata, ale także jego stałym „nadzorcą”, czy też „opiekunem”. Bóg ten zawarł z ludem Izraela wieczyste przymierze, obiecując ochronę i pomoc w zamian za podporządkowanie się jego nakazom.Szabat, szabas, sabat, sobota (hebr. שַׁבָּת, odpoczynek) – w judaizmie i tradycji chrześcijańskiej ostatni (siódmy) dzień każdego tygodnia (czyli sobota).

Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Strona Beit Warszawa




  • Warto wiedzieć że... beta

    Bar micwa (hebr. בר מצוה syn przykazania) – uroczystość żydowska, obchodzona od XIV w. Podczas takiej uroczystości chłopiec żydowski staje się pełnoletni wobec prawa.
    Język hebrajski (hebr. עִבְרִית, trb. iwrit) – język z grupy kananejskiej języków semickich, należący do afroazjatyckiej rodziny językowej, zapisywany alfabetem hebrajskim.
    Burt E. Schuman (ur. 1948) – pierwszy od czasów II wojny światowej rabin judaizmu postępowego w Polsce, w latach 2006-2011 przywódca duchowy Beit Warszawa, naczelny rabin Beit Polska. Wcześniej pełnił funkcję rabina Temple Beth Israel w Altoonie w Pennsylwanii. Jego rodzice pochodzą z Galicji. Przed wstąpieniem do seminarium rabinackiego próbował swoich sił jako aktor. Jest absolwentem Hebrew Union College.

    Reklama