Batalion „Nachtigall”

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Batalion "Nachtigall")
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
.mw-parser-output table.zolnierz-lotnictwo td.naglowek{color:black!important;background:#95a7b9!important}.mw-parser-output table.zolnierz-marynarka td.naglowek{color:white!important;background:#6082B6!important}.mw-parser-output table.zolnierz-lądowe td.naglowek{color:white!important;background:#556B2F!important}.mw-parser-output table.zolnierz-paramilitarny td.naglowek{color:black!important;background:#b6b3c7!important}

Batalion „Nachtigall” (niem. Battalion Ukrainische Gruppe Nachtigall, pol. Słowik) – batalion Wehrmachtu złożony z Ukraińców i Niemców, uczestniczący w działaniach wojennych w początkach ataku III Rzeszy na ZSRR (VI-VIII 1941), w czasie II wojny światowej. Wchodził w skład pułku dywersyjnego Brandenburg, podporządkowanego Abwehrze (Abw.II). Oficjalna nazwa jednostki: Sondergruppe Nachtigall (pol. Grupa Specjalna Nachtigall). Przez propagandę ukraińską wraz z bliźniaczym batalionem „Roland” określany był mianem Drużyn Ukraińskich Nacjonalistów.

Cyjanek potasu (potocznie: cyjanek) – nieorganiczny związek chemiczny, sól potasowa kwasu cyjanowodorowego. Jest silną trucizną.Pogromy lwowskie, 1941 to dwa pogromy ludności żydowskiej Lwowa, jakie miały miejsce latem 1941 (30 czerwca - 2 lipca 1941 i 25 - 27 lipca 1941), po ataku Niemiec na ZSRR i rozpoczęciu okupacji miasta przez III Rzeszę.

Utworzenie i organizacja batalionu[ | edytuj kod]

Inicjatywa powstania zbrojnego oddziału wywodzi się z II walnego kongresu Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN-R), który uchwalił, że „[…] dla wykonania swych planów OUN organizuje i szkoli własną wojskową jednostkę”. Na utworzenie jednostki 25 lutego 1941 wyraził zgodę admirał Wilhelm Canaris, na początku marca zgodę wydało dowództwo Wehrmachtu.

Zimna wojna – trwający w latach 1947-1991 stan napięcia oraz rywalizacji ideologicznej, politycznej i militarnej pomiędzy ZSRR i państwami satelitarnymi ZSRR skupionymi od 1955 w Układzie Warszawskim a także państwami pozaeuropejskimi pod hegemonią ZSRR (określanych jako blok komunistyczny, lub wschodni), a państwami niekomunistycznymi skupionymi od 1949 w NATO i paralelnych blokach obronnych (SEATO, CENTO) - pod politycznym przywództwem Stanów Zjednoczonych (określanych jako blok zachodni). Zimnej wojnie towarzyszył wyścig zbrojeń obu bloków militarnych wywołany polityką ZSRR dążącego do rozszerzania zasięgu jego światowej ekspansji terytorialnej i narzucania siłą ustroju komunistycznego i kontrakcją USA i jego sojuszników w tej sprawie.Uniwersytet Wrocławski (UWr) – jeden z osiemnastu państwowych uniwersytetów klasycznych w Polsce z siedzibą we Wrocławiu, kształcący na kierunkach humanistycznych i ścisłych. Powstał pierwotnie w 1702 roku jako Leopoldina, a 24 sierpnia 1945 roku został przekształcony na polską uczelnię akademicką. Uczelnia swoimi tradycjami odwołuje się do niemieckich uczelni wrocławskich oraz Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie. Jest jedną z najważniejszych i najstarszych uczelni we Wrocławiu, na której studiuje blisko 31,6 tysięcy studentów.

Jednostkę utworzono pod dowództwem niemieckim por. Hansa-Albrechta Herznera. Zastępcami dowódcy byli: por. Theodor Oberländer – oficer łącznikowy Abwehry z pułkiem Brandenburg i Roman Szuchewycz. W skład dowództwa wchodzili również: ks. Iwan Hryniochkapelan jednostki i Jurij Łopatynski. Dowódcami kompanii byli oficerowie niemieccy. Według Dietera Schenka batalion składał się przede wszystkim z byłych żołnierzy Wojska Polskiego narodowości ukraińskiej, znajdujących się po kampanii wrześniowej w niewoli niemieckiej, których Niemcy werbowali do tego batalionu.

Związek Walki Zbrojnej (ZWZ) (SSS) – Siły Zbrojne w Kraju podczas II wojny światowej, w okresie od 13 listopada 1939 do 14 lutego 1942, a następnie przemianowane na Armię Krajową.Batalion "Roland" - niemiecki batalion złożony z Ukraińców, w sile 280 żołnierzy, kolaboracyjna formacja wojskowa działająca po stronie III Rzeszy w roku 1941, w okresie II wojny światowej. Przez propagandę ukraińską wraz z batalionem "Nachtigall" określany był mianem Drużyn Ukraińskich Nacjonalistów.

Inicjatywa związana była również z grupą cywilów z kierownictwa OUN-B: Jarosławem Stećką (desygnowanym przez Banderę na szefa rządu „wyzwolonej” Ukrainy), Lwem Rebetem, Jarosławem Staruchem, Iwanem Rawłykiem, Stepanem Pawłykiem, Stepanem Łenkawśkym, Dmytro Jaciwem.

Nabór do jednostki prowadziły lokalne komórki organizacyjne, kandydatów wysyłały do Krakowa, gdzie przechodzili przez kontrolę specjalnej komisji OUN oraz badania lekarskie. Kandydaci rekrutujący się spośród sympatyków OUN-B, którzy pozytywnie przeszli weryfikację wysłani zostali w dwóch grupach na przeszkolenie m.in. do Krynicy i Barwinka. Po 4 – 5 tygodniach wstępnego szkolenia rekrutów przewieziono do Neuhammer na Dolnym Śląsku, gdzie odbywało się przeszkolenie wojskowe z bronią. Tam też żołnierze batalionu w kwietniu 1941 r. złożyli przysięgę „na wierność Ukrainie, OUN i jej dowództwu”.

Jurij Łopatynski, ps. „Kałyna”, „Szejk” (ur. 4 grudnia 1906 w Tarnopolu, zm. 16 listopada 1982 w Hunter, stan Nowy Jork) – ukraiński polityk nacjonalistyczny, wojskowy, podpułkownik Ukraińskiej Powstańczej Armii.Pawło Szandruk, ukr. Павло Шандрук, ur. 28 lutego 1889 we wsi Borsuki w powiecie krzemienieckim guberni wołyńskiej Imperium Rosyjskiego, zm. 15 lutego 1979 w Trenton) — generał-chorąży Armii URL (1920), pułkownik dyplomowany Wojska Polskiego (1938). Od 17 marca 1945 przewodniczący Ukraińskiego Komitetu Narodowego i głównodowodzący Ukraińskiej Armii Narodowej w stopniu generała-porucznika armii ukraińskiej. Kawaler Orderu Virtuti Militari (1965) za dowodzenie w wojnie obronnej 1939 r..

Nachtigall jako jednostka wchodził w skład pułku dywersyjnego Brandenburg, która podlegał Abwehrze – wydziałowi II (Abw. II - sabotaż i zadania specjalne), kierowanym przez płk. Erwina Lahousena. Batalion liczył 400 żołnierzy - 300 Ukraińców i 100 Niemców. Każda z trzech kompanii składała się z jednego niemieckiego i dwóch ukraińskich plutonów, dowódcami kompanii byli oficerowie niemieccy. Z żołnierzy ukraińskich 150 przeszło szkolenie w pułku Brandenburg, 100 w Krynicy, a reszta w Dukli, Barwinku i Komańczy. Żołnierze nosili umundurowanie Wehrmachtu bez dystynkcji, mogli (na naramiennikach) naszywać niebiesko-żółtą wstążkę.

Hans-Albrecht Herzner (ur. 6 lutego 1907 r. – zm. 3 września 1942 r. w Lychen) – niemiecki oficer Abwehry, pod koniec sierpnia 1939 r. dowódca bojówki dywersyjnej Abwehry, która dokonała próby opanowania tunelu kolejowego pod Przełęczą Jabłonkowską i stacji kolejowej w Mostach, w czasie II wojny światowej w 1941 r. dowódca ukraińskiego batalionu „Nachtigall”.John-Paul Himka, ukr. Iwan-Pawło Chymka, (ur. 18 maja 1949 w Detroit) – kanadyjski historyk ukraińskiego pochodzenia, profesor Uniwersytetu Alberty. Jego badania skupiają się na historii Ukrainy, II wojny światowej, Holokauście, historii najnowszej świata ostatnich 10 lat oraz ikonografii Kościołów wschodnich.

Historia[ | edytuj kod]

W przededniu ataku Niemców na ZSRR, batalion przerzucono do Rzeszowa, stamtąd pieszo dotarł w okolice Radymna. 27 czerwca 1941 r. Niemcy przerzucili go w rejon Lwowa. 30 czerwca o godzinie 4:30 nad ranem jako pierwsza zwarta jednostka wkroczył do Lwowa, zajmując bez oporu sowieckiego ratusz, archikatedrę Świętego Jura i lwowskie więzienia. O 6:30 delegacja żołnierzy batalionu została przyjęta przez greckokatolickiego metropolitę lwowskiego Andrzeja Szeptyckiego. Część batalionu stanowiła ochronę lwowskiej radiostacji podczas ogłaszania aktu państwowości ukraińskiej, dlatego też dowództwo niemieckie utraciło zaufanie do żołnierzy batalionu.

Ukraińska milicja (Ukraińska Milicja Narodowa lub tzw. Sicz), ukraińska formacja policyjna stworzona przez Organizację Ukraińskich Nacjonalistów Stepana Bandery (OUN-B) na zajmowanych przez III Rzeszę terenach USRR (późniejszych terenach Dystryktu Galicja i Komisariatu Rzeszy Ukraina), funkcjonująca od końca czerwca do 1 sierpnia 1941, gdy została rozwiązana przez niemiecką policję bezpieczeństwa, która przystąpiła do nowego zaciągu tworząc podporządkowaną sobie ukraińską policję pomocniczą. W założeniu milicja miała być formacją policyjną państwa ukraińskiego, którego nieudaną próbę utworzenia nacjonaliści ukraińscy podjęli 30 czerwca 1941 we Lwowie.Iwan Kazymyrowycz Patrylak, ukr. Іван Казимирович Патриляк (ur. 2 grudnia 1976 w Kijowie) – historyk ukraiński. Kandydat nauk historycznych (2001), docent katedry historii najnowszej Ukrainy Uniwersytetu Kijowskiego.
Zeznanie żołnierza batalionu Nachtigall o rozstrzelaniu Żydów podczas marszu do Winnicy

7 lipca 1941 r. batalion został wraz z 1 dywizją strzelców górskich Wehrmachtu skierowany w kierunku Kijowa przez Złoczów, Tarnopol, Satanów, Płoskirów i Winnicę. Pod Winnicą żołnierze oddziału rozpoznania batalionu rozstrzelali w co najmniej dwóch wsiach nieznaną ilość Żydów W Winnicy batalion wziął udział po raz pierwszy w poważniejszych walkach z Sowietami. Po otrzymaniu informacji o aresztowaniu przez Niemców składu rządu Jarosława Stećki, w oddziałach Nachtigall i Roland doszło do kryzysu. Według Iwana Patrylaka, powołującego się na wspomnienia żołnierzy batalionu, Roman Szuchewycz wysłał do Oberkommando der Wehrmacht oświadczenie, że w tej sytuacji oddziały te nie mogą pozostać w składzie armii niemieckiej. 30 lipca Wilhelm Canaris podjął decyzję o rozwiązaniu batalionu. 13 sierpnia 1941 batalion został wycofany z walk i poprzez Kraków (gdzie go rozbrojono) odtransportowany do Neuhammer, a następnie do Frankfurtu nad Odrą, gdzie skierowano również batalion „Roland”. Batalion przybył do Neuhammer 27 sierpnia 1941.

Nowe Widnokręgi – początkowo miesięcznik, potem dwutygodnik społeczno-literacki, oficjalny organ komunistycznego, Związku Pisarzy Radzieckich, wydawany od przełomu lutego i marca do czerwca 1941 w okupowanym przez ZSRR Lwowie.Ukraińcy (Українці) – naród słowiański mieszkający w Europie Wschodniej, głównie w granicach Ukrainy (także w państwach sąsiednich: w Rosji, Białorusi, Polsce, Słowacji i Mołdawii), zaliczający się do Słowian wschodnich. Ukraińcy są (obok Rosjan i Białorusinów) potomkami Rusinów, zamieszkujących Ruś Kijowską .

W październiku 1941 r. oba bataliony zostały połączone i 21 października 1941 przekształcone w Batalion Policyjny nr 201, który został wyjęty spod komendy Wehrmachtu i podporządkowany Ordnungspolizei (Ukraińskie Bataliony Policyjne). Część żołnierzy zdezerterowała, większość podjęła funkcje policyjne (podpisując w grudniu 1941 jednoroczne kontrakty) w 201 batalionie policyjnym.

Grzegorz Motyka (ur. 1967) – polski historyk, specjalizujący się w tematyce ukraińskiej, od 2011 członek Rady Instytutu Pamięci Narodowej.Dmytro Jaciw, ukr. Дмитро Яців (ur. 30 lipca 1907 w Werczanach k. Stryja, zm. 19 sierpnia 1942 w Auschwitz) – ukraiński działacz niepodległościowy, prawnik, wiceminister rządu Jarosława Stećki, nacjonalista.


Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]




Warto wiedzieć że... beta

Iwan Hrynioch, pseudonim Kowałenko, Wsewołod (ur. 28 grudnia 1907 w Pawłowie, zm. 14 września 1994 w Monachium) – ksiądz greckokatolicki, doktor teologii, ukraiński polityk i działacz społeczny, członek Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN).
201 Batalion Schutzmannschaft (niem. Schutzmannschaftsbataillon 201) - batalion policyjny Schutzmannschaft, sformowany 21 października 1941 we Frankfurcie nad Odrą, rozformowany 6 stycznia 1943 w Mohylewie, złożony z byłych ukraińskich żołnierzy batalionów Roland i Nachtigall.
Jarosław Staruch, (ukr. Ярослав Старух) ps. Stiah, Stoiar, Iarlan, (ur. 17 listopada 1910 we wsi Złota Swoboda, gm. Kozowa powiatu brzeżańskiego - zm. 20 września 1947 pod Lubaczowem) – ukraiński działacz nacjonalistyczny.
OUN-B (OUN-R (rewolucjoniści), "banderowcy") – frakcja (później niezależna organizacja) Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów, powstała ostatecznie w lipcu 1940 w Krakowie.
Wilhelm (Franz) Canaris (ur. 1 stycznia 1887 w Aplerbeck – zm. 9 kwietnia 1945 we Flossenbürgu) – admirał niemiecki, szef wywiadu i kontrwywiadu wojskowego Abwehry od 1935 do 1944 roku, jedna z najbardziej enigmatycznych postaci II wojny światowej, wysoki dygnitarz III Rzeszy, a zarazem przeciwnik polityki Adolfa Hitlera, wieloletni członek tajnej antyhitlerowskiej organizacji Czarna Orkiestra. Był monarchistą, zadeklarowanym antykomunistą i członkiem Freikorps.
Lwów (dawna nazwa form. Królewskie Stołeczne Miasto Lwów), ukr. Львів (Lwiw), ros. Львов (Lwow), niem. Lemberg, łac. Leopolis, jidysz לעמבערג ,לעמבעריק (Lemberg, Lemberik), orm. Լվով (Lwow) – miasto na Ukrainie, ośrodek administracyjny obwodu lwowskiego.
Jecheskiel Lewin (ur. 1897 w Rohatynie, zm. 1 lipca 1941 we Lwowie) – doktor filozofii, rabin synagogi postępowej Katowic (1925-28) i Lwowa (1928-1941), zamordowany w czasie pogromu po zajęciu Lwowa przez Wehrmacht po ataku III Rzeszy na ZSRR.

Reklama