• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Bambrzy

    Przeczytaj także...
    Bamberka – kultywar pszenicy ozimej. Na Listę Odmian Zbóż wpisana w 2011. Cechuje się jednym z najwyższych w Polsce (w grupie A) potencjałem plonowania ziarna.Święte Cesarstwo Rzymskie (łac. Sacrum Romanum Imperium lub Sacrum Imperium Romanum (S.I.R.) od 1254, niem. Heiliges Römisches Reich, potocznie (od 1441) łac. Sacrum Romanum Imperium Nationis Germanicae, niem. Heiliges Römisches Reich Deutscher Nation) – nazwa państwa stanowiącego kontynuację cesarstwa zachodniorzymskiego, odwołująca się zarówno do idei jak i kształtu politycznego średniowiecznej i wczesnonowożytnej Europy. Składało się formalnie z rdzenia którym było Królestwo Niemieckie oraz z równoprawnych mu formalnie Królestwa Włoch (de facto do 1648) i Królestwa Burgundii (od 1032, de facto do 1378).
    Muzeum Bambrów Poznańskich – muzeum poświęcone kulturze i historii Bambrów poznańskich, zlokalizowane w Poznaniu, w budynku przy ul. Mostowej na Grobli, w bezpośrednim sąsiedztwie Muzeum Etnograficznego.

    Bambrzy, Bambry (niem. Posener Bamberger) – Polacy pochodzenia niemieckiego, potomkowie osadników przybyłych z okolic Bambergu (Frankonia), którzy w latach 1719-1753 zostali sprowadzeni przez władze Poznania, aby zasiedlić opuszczone wsie, które zostały zniszczone podczas wojny północnej i będącej jej skutkiem epidemii cholery. Z ideą tą wystąpił najprawdopodobniej biskup Krzysztof Antoni Szembek lub jego poprzednik – Michał Bartłomiej Tarło. Oni to, w czasie pobytu w południowej Frankonii, zauważyli, że pomimo wysoko postawionej kultury rolnej wielu tamtejszych chłopów żyje w ubóstwie. Był to wynik zakazu podziału gospodarstw pomiędzy dzieci. Jedynym warunkiem dla osadników było (zgodnie z nakazem Augusta II Mocnego z 1710 dotyczącego wszystkich cudzoziemców osiedlających się w Polsce) wyznanie rzymskokatolickie.

    Kornet bamberski - panieńskie nakrycie głowy noszone przez bamberki. Powstał w tym samym okresie co strój, tj. w XIX wieku.Michał Bartłomiej Tarło herbu Topór (ur. 26 lipca 1656 w Lubowli na Spiszu, zm. 20 września 1715 w Łowiczu) – biskup poznański.
    W rzeczywistości strój "Bamberki" to suknia z okolic Czarnkowa
    Bamberki podczas procesji Bożego Ciała na Jeżycach
    Bamberka w stroju odświętnym
    Strój panieński (na głowie kornet)

    Osadnicy przybywali w kilku falach osiedlając się:

  • 1719 – w Luboniu
  • 1730 – w Dębcu oraz Boninie
  • 1746-1747 – w Ratajach i Wildzie
  • 1750-1753 – w Jeżycach i Górczynie
  • Osadnicy przybyli nie tylko z okolic samego Bambergu, ale także z innych regionów Starej Rzeszy. W początkowym okresie, ze względu na język i warunki zasiedlenia, wszystkich osadników zwano bambrami. W wieku XIX mianem tym określano wszystkich, niezależnie od pochodzenia, mieszkańców wsi, w okresie międzywojennym "bamber" oznaczał dobrego, bogatego gospodarza. Po II wojnie światowej słowo to zmieniło swój wydźwięk na pejoratywny.

    III wojna północna (wielka wojna północna) toczyła się w latach 1700-1721 pomiędzy Królestwem Danii i Norwegii, Rosją, Saksonią, Prusami i Hanowerem (od 1715) z jednej strony a Szwecją z drugiej. Rzeczpospolita Obojga Narodów formalnie pozostawała neutralna aż do 1704 roku, ale faktycznie znaczna część walk toczyła się na jej terytorium i jej kosztem już od 1700 roku. Zakończyła się podpisaniem pokoju w Nystad, w wyniku którego wzrosło znaczenie Rosji, a Szwecja utraciła status europejskiego mocarstwa.Bamberg – miasto na prawach powiatu w Niemczech, w kraju związkowym Bawaria, w rejencji Górna Frankonia, siedziba regionu Oberfranken-West oraz powiatu Bamberg, chociaż do niego nie należy. Leży nad rzeką Regnitz, która w odległości ok. 7 km od centrum miasta dwoma ramionami uchodzi do Menu.

    Ogółem liczba osadników wynosiła ok. 450-500 osób – na podstawie zachowanych kontraktów, natomiast późniejsze dokumenty sugerują przybycie osadników niemieckich pomiędzy czterema falami, stąd dokładniejsza liczba przybyłych szacowana jest na 900 osób.

    Nowi przybysze uzyskali od miasta bardzo korzystne warunki: gospodarkę czynszową (polskich chłopów obowiązywała w tym czasie pańszczyzna), drewno na budowę domów, ziarno na zasiew i kilkuletnie zwolnienie z czynszu. Te same warunki, kilkanaście lat później, rozszerzono na nielicznych polskich rolników.

    Górczyn – część miasta Poznania i osiedle administracyjne, w jego zachodniej części. Częściami Górczyna są także Górczynek i Osiedle ks. Ignacego Skorupki.August II Mocny, niem. August II der Starke (ur. 12 maja 1670 w Dreźnie (według kalendarza juliańskiego), zm. 1 lutego 1733 w Warszawie) – król Polski w latach 1697-1706 i 1709-1733, elektor Saksonii 1694-1733 jako Fryderyk August I (Friedrich August I.). Pierwszy władca Polski z dynastii saskiej Wettynów. Jego przydomek jest zazwyczaj wiązany z jego nieprzeciętną siłą.

    Stosunkowo szybkiej polonizacji sprzyjała wspólna z rdzennymi mieszkańcami wiara oraz małżeństwa mieszane. O tym zjawisku najlepiej świadczy fakt, że w końcu XIX wieku wśród katolickich mieszkańców wsi należących do miasta Poznania nie było ani jednej osoby deklarującej narodowość niemiecką.

    Maria Teresa Paradowska (ur. 9 czerwca 1932 w Poznaniu, zm. 9 stycznia 2011 tamże) – polska profesor nauk humanistycznych, historyk, etnolog i etnograf.Willa Bajerleina w Poznaniu (także: Beierleina, Bayerleina) – zabytkowy, historyzujący dom (willa miejska) w Poznaniu przy ul. Różanej 13 (róg Żupańskiego) na Wildzie. Obiekt charakteryzuje się nieszablonową dekoracją sztukateryjną i ciekawymi rozwiązaniami formalnymi elewacji. Stanowi nietypowy dla tej części Wildy przykład zabudowy willowej.

    Kobiecy strój bamberski ukształtował się w okresie XIX wieku w Poznaniu ze skrzyżowania cech strojów frankońskich, łużyckich, lubuskich oraz wielkopolskich, a także biedermeieru.

    W listopadzie 2003 otwarto w Poznaniu Muzeum Bambrów Poznańskich, zbudowane głównie staraniem Towarzystwa Bambrów Poznańskich i prof. Marii Paradowskiej.

    Zobacz też[]

  • kornet bamberski
  • Bamberka (pszenica)
  • Willa Bajerleina w Poznaniu
  • Literatura[]

  • Maria Paradowska: O historii Bambrów inaczej, Wydawnictwo Miejskie, Poznań: staraniem Towarzystwa Bambrów Poznańskich, 2003, ISBN 83-89525-00-3
  • Maria Paradowska: Poznań. Bamberger Spuren. Stadtführer, Poznań: Wydawnictwo Miejskie, 2002, ISBN 83-87847-77-1
  • Linki zewnętrzne[]

  • Bambrzy poznańscy wczoraj i dziś
  • Strona Towarzystwa Bambrów Poznańskich
  • Z historii Bambrów, Autor: prof. Maria Paradowska
  • Luboń – miasto w centralnej części województwa wielkopolskiego, w powiecie poznańskim, położone nad rzeką Wartą, w jej Poznańskim Przełomie. Stosunkowo duża liczba mieszkańców w porównaniu do niewielkiej powierzchni 13,5 km², na której rozciąga się miasto sprawia, że Luboń znajduje się na liście stu najgęściej zaludnionych miast w Polsce. Obecnie działa tu przemysł chemiczny – Luvena, budowlany oraz wiele innych podmiotów gospodarczych; dawniej występował również przemysł spożywczy i metalurgiczny.Termin Ziemia Lubuska ewentualnie ziemia lubuska (łac. terra Lubus, niem. Land Lebus, Lebuser Land) ma szerokie i często odmienne znaczenie, rozróżniane także względem okresów historycznych. Poniżej przedstawione są główne znaczenia, które będą szczegółowo rozwinięte w odpowiednich sekcjach:



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Krzysztof Antoni Szembek herbu Szembek (ur. 25 marca 1667 we wsi Szczepanowo k./ Barcina (Kujawy) – zm. 6 lipca 1748 w Łowiczu) – biskup inflancki od 1711, biskup poznański 1717-1719, kujawski 1719-1739, od 1739 arcybiskup gnieźnieński i prymas Polski.
    Towarzystwo Bambrów Poznańskich – powstałe w marcu 1996 roku towarzystwo zrzeszające Bambrów, ich potomków, a także osoby zainteresowane historią przybyszów z Bambergu. Jego prezesem jest Ryszard Skibiński, a wiceprezesem Juliusz Kubel. Wcześniej (do 2011) prezesem była prof. Maria Paradowska. Staraniem Towarzystwa powstało Muzeum Bambrów Poznańskich, będące jednocześnie jego obecną siedzibą.
    Wieś (łac. pagus, rus) – jednostka osadnicza o zwartej, skupionej lub rozproszonej zabudowie i istniejących funkcjach rolniczych lub związanych z nimi usługowych lub turystycznych, nieposiadająca praw miejskich lub statusu miasta (art. 2 ustawy z 29 sierpnia 2003 o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych).
    Poznań (niem. Posen, łac. Posnania, jidysz פּױזן Pojzn) – miasto na prawach powiatu w zachodniej Polsce, położone na Pojezierzu Wielkopolskim, nad Wartą, u ujścia Cybiny. Historyczna stolica Wielkopolski, od 1999 r. siedziba władz województwa wielkopolskiego i powiatu poznańskiego. Miasto jest istotnym węzłem drogowym i kolejowym, funkcjonuje tu również międzynarodowy port lotniczy.
    Biedermeier — styl w sztuce, literaturze, muzyce i architekturze wnętrz rozwinięty w Europie Środkowej, głównie w Niemczech i Austrii oraz w krajach z tego kręgu kultury, w okresie pomiędzy 1815 (Kongres wiedeński) a 1848 (Wiosna Ludów). Styl ten jest odpowiednikiem stylu regencji w Anglii, stylu federalnego w Stanach Zjednoczonych oraz stylu Empire (styl cesarstwa) we Francji.
    Bonin – część osiedla Winiary w północno-zachodniej części Poznania, obecnie jednak utożsamiana z samodzielną jednostką osadniczą.
    Uroczystość Najświętszego Ciała i Krwi Pańskiej (w formie nadzwyczajnej rytu rzymskiego: Święto Najświętszego Ciała Chrystusa (Festum Sanctissimi Corporis Christi), potocznie zwana także Świętem Ciała i Krwi Pańskiej, a w tradycji ludowej: Boże Ciało) – w Kościele katolickim uroczystość liturgiczna ku czci Najświętszego Sakramentu, święto nakazane.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.254 sek.