• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Badania SPECT



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Promieniowanie gamma – wysokoenergetyczna forma promieniowania elektromagnetycznego. Za promieniowanie gamma uznaje się promieniowanie o energii kwantu większej od 50 keV. Zakres ten częściowo pokrywa się z zakresem promieniowania rentgenowskiego. W wielu publikacjach rozróżnienie promieniowania gamma oraz promieniowania X (rentgenowskiego) opiera się na ich źródłach, a nie na długości fali. Promieniowanie gamma wytwarzane jest w wyniku przemian jądrowych albo zderzeń jąder lub cząstek subatomowych, a promieniowanie rentgenowskie – w wyniku zderzeń elektronów z elektronami powłok wewnętrznych lub ich rozpraszaniu w polu jąder atomu. Promieniowanie gamma jest promieniowaniem jonizującym i przenikliwym. Promieniowania gamma oznacza się grecką literą γ, analogicznie do korpuskularnego promieniowania alfa (α) i beta (β).Artefakt – w diagnostyce medycznej fragment obrazu nieodpowiadający żadnej strukturze anatomicznej. Może być skutkiem niedoskonałości technicznej aparatu diagnostycznego lub zakłócenia zewnętrznego. Np. w rentgenografii może to być cień na ekranie lub na filmie pochodzący od ozdoby u pacjenta.

    Tomografia emisyjna pojedynczych fotonów, badanie SPECT (od ang. single-photon emission computed tomography) – tomograficzna technika z dziedziny medycyny nuklearnej, która przy użyciu promieniowania gamma umożliwia tworzenie obrazu przestrzennego aktywności biologicznej dowolnego obszaru ciała pacjenta.

    Urządzenie SPECT z dwugłowicową gamma-kamerą

    Zasady działania[ | edytuj kod]

    Metoda ta umożliwia wizualizację przepływu krwi i metabolizmu danej okolicy. Wykorzystuje się w niej radiofarmaceutyki. Są to związki chemiczne składające się z dwóch elementów - ze znacznika, który jest radioaktywnym izotopem oraz z nośnika zdolnego do osadzania się w tkankach i narządach oraz pokonywania bariery krew-mózg. Nośniki często posiadają właściwość selektywnego wiązania się z przeciwciałami komórek nowotworowych. Osadzają się w ilościach proporcjonalnych do metabolizmu.

    Osobowość dyssocjalna, psychopatia, osobowość antyspołeczna – zaburzenie struktury osobowości o charakterze trwałym, dotyczące 2–3% każdego społeczeństwa. Zaburzenie to wiąże się z obecnością trzech deficytów psychicznych: lęku, uczenia się i relacji interpersonalnych.Zaburzenia depresyjne – zaburzenia psychiczne z grupy zaburzeń afektywnych, charakteryzujące się obniżeniem nastroju, obniżeniem napędu psychoruchowego, zaburzeniem rytmów okołodobowych i lękiem.

    Radiofarmaceutyk wprowadza się do krwiobiegu w bardzo niskich stężeniach (w zakresie od nano- do pikomolowych) i nakierowuje na określone miejsce. W organizmie ulega on związaniu i przechodząc przemiany nuklearne emituje promieniowanie gamma. Ilość wyemitowanego promieniowania jest zależna od poziomu akumulacji radiofarmaceutyku w danym obszarze. Promieniowanie jest mierzone bezpośrednio za pomocą zewnętrznego detektora - kamery gamma. Do uzyskania projekcji z promieniowania emitowanego z ciała pacjenta nakłada się na detektor kolimator. Jego rolą jest blokowanie fotonów padających pod innym kątem niż prosty. Obraz przestrzenny uzyskuje się poprzez umieszczenie głowicy kamery gamma na mechanicznym wysięgniku, który zapewnia ruch kamery wokół badanego obszaru pacjenta. Zbierane są obrazy z kolejnych położeń głowicy, różniących się o kilka stopni, zwykle 3 do 6. W taki sposób wykonuje się pomiary z pełnego obrotu wokół pacjenta. W zależności od badanego miejsca zabieg trwa od kilku do kilkudziesięciu minut.  Proces ten można przyspieszyć poprzez zastosowanie wielogłowicowej gamma kamery. Najczęściej stosuje się kamery dwugłowicowe, umieszczone naprzeciw siebie. Dzięki temu, że mogą one dokonywać pomiarów równocześnie, wystarczy, że wysięgnik dokona tylko połowy obrotu, co przyspiesza dwukrotnie cały proces. Stosuje się również detektory trójgłowicowe obrócone względem siebie o 120 stopni, dodatkowo skracające całe badanie. Wszystkie pozyskane zdjęcia podlegają następnie obróbce komputerowej, która stosując odwrotną transformatę Radona umożliwia stworzenie trójwymiarowego obrazu badanego obszaru. Na podstawie utworzonego obrazu można określić funkcjonalność i metabolizm tego obszaru.

    Neurologia – dziedzina medycyny zajmująca się schorzeniami obwodowego układu nerwowego i ośrodkowego układu nerwowego. Neurologia i psychiatria są dziedzinami pokrewnymi, a niektóre choroby są domeną zarówno neurologa jak i psychiatry. Neurologia zajmuje się głównie schorzeniami, których podłożem jest proces uszkadzający układ nerwowy, a psychiatria z kolei zajmuje się głównie chorobami, których podłożem jest biochemiczne zaburzenie funkcjonowania mózgu jako całości.Kora przedczołowa – część płata czołowego, leżąca najbardziej z przodu i obejmująca okolicę oczodołową kory mózgu.

    Wykorzystywane izotopy[ | edytuj kod]

    Aby izotopy mogły być użyte w badaniach SPECT, muszą spełniać pewne wymagania.

    1. Emitować tylko promieniowanie gamma - bez przemian promieniotwórczych alfa ani beta.
    2. Połowiczny czas rozpadu musi być wystarczająco długi, aby umożliwić przeprowadzenie badania.
    3. Energia emitowanego kwantu gamma musi być większa niż 20 keV - aby mogły przenikać ludzkie ciało.
    4. Energia emitowanego kwantu gamma musi być mniejsza niż 511 keV - aby nie dochodziło do wtórnych procesów spowodowanych oddziaływaniem kwantów na materię.

    Wymagania te spełnia kilka radionuklidów, które są wykorzystywane w tym rodzaju tomografii. Najczęściej stosowanym jest metastabilny izotop Technetu - Tc. Charakteryzuje się on czasem połowicznego rozpadu wynoszącym T1/2 = 6,01 godzin, który jest wystarczający długi, aby móc wykonać procedurę skanowania, a zarazem na tyle krótki, aby pacjent nie musiał być narażony na przyjęcie zbyt dużej dawki podczas ekspozycji. Energia, jaka uwalnia się podczas emisji kwantu gamma jest równa 140 keV. Do tego nie towarzyszą tej emisji żadne inne przemiany promieniotwórcze. Izotop uzyskuje się z generatora radionuklidów Molibdenu - Mo, stanowiącego produkt rozszczepienia Uranu - U. Molibden ma czas połowicznego rozpadu równy T1/2 = 2,78 dni, a jego produktem jest w 87,5% właśnie metastabilny izotop Technetu Tc. Technet jest stosowany do ustalania ilości krwi przepływającej przez mięsień sercowy i mózg. Można go podać nie tylko osobom, które już mają objawy ataku serca, ale również tym, którzy są w grupie ryzyka.

    ADHD (ang. Attention Deficit Hyperactivity Disorder) – zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi, określany w literaturze także jako zaburzenia hiperkinetyczne. Termin ADHD obejmuje zarówno ADHD z zaburzeniami hiperaktywnymi, jak i bez nich u dorosłych i dzieci. Można się spotkać także z terminem ADD (Attention-deficit disorder), który pojawił się jako nazwa zaburzenia jako pierwszy, a także AADD (Adult attention-deficit disorder), czy AADHD określające zaburzenie u osób dorosłych.Dysleksja rozwojowa (gr. dys – nie + lexis – wyraz, czytanie) czyli specyficzne trudności w nauce czytania i pisania (ICD-10 R48.0 oraz w DSM IV "315.0" ) – według Światowej Federacji Neurologów, definicja utworzona w 1968r - zaburzenie manifestujące się trudnościami w nauce czytania i pisania przy stosowaniu standardowych metod nauczania i inteligencji na poziomie co najmniej przeciętnym oraz sprzyjających warunkach społeczno-kulturowych. Dysleksja została opisana pierwszy raz na przełomie XIX i XX wieku. Jest spowodowana zaburzeniami podstawowych funkcji poznawczych, co często uwarunkowane jest konstytucjonalnie. Zaburzenia te mogą dotyczyć percepcji wzrokowej - objawiającej się widzeniem, ale niedostrzeganiem, percepcji fonologicznej - objawiającej się słyszeniem, ale nieusłyszeniem oraz integracji powyższych procesów. Dysleksja jest jedną z najbardziej uznanych przyczyn zaburzenia czytania, jednak nie wszystkie zaburzenia czytania są związane z dysleksją. W Polsce obowiązujące przepisy prawne nakładają na poradnie psychologiczno-pedagogiczne, przedszkola, szkoły i placówki opiekuńczo-wychowawcze obowiązki związane z pomocą dzieciom z grupy ryzyka dysleksji oraz dzieciom dyslektycznym. Placówki te powinny rozpoznawać, diagnozować i opiniować trudności w nauce oraz organizować różne formy pomocy psychologiczno-pedagogicznej dzieciom i ich rodzicom.

    Drugim najbardziej znanym radioizotopem wykorzystywanym w obrazowaniu nuklearnym jest izotop Indu - In. Jego czas połowicznego rozpadu wynosi 68 godzin. Rozpada się on przy zderzeniu z elektronem, emitując fotony o energiach 173 keV oraz 247 keV. Stosuje się go do badania mięśnia sercowego oraz wykrywania gruczołów rakowych prostaty, jelita grubego i jajników. Ind dociera do nowotworów o wiele szybciej niż inne izotopy, a dodatkowo przez dłuższy czas utrzymuje się w guzie. Przyczynia się to do jaśniejszego obrazu. Główną jego wadą jest jego wysoki niespecyficzny wychwyt przez wątrobę, nerki i śledzionę. Badania związane z tym radionuklidem skupiają się na wyeliminowaniu tego problemu.

    Koronarografia – angiografia tętnic wieńcowych. Badanie polegające na podaniu do tętnic wieńcowych kontrastu, umożliwiającego uwidocznienie ich za pomocą promieniowania rentgenowskiego, stosowane szeroko w diagnostyce choroby niedokrwiennej serca. Jest podstawowym badaniem służącym do kwalifikacji pacjentów do wszczepiania pomostów omijających oraz do zabiegów PCI.Gammakamera, inaczej kamera scyntylacyjna – w scyntygrafii to urządzenie diagnostyczne do badań narządów, w których nagromadzony jest radioizotop. Wyposażony jest on w detektor o dużym polu widzenia. W detektorze znajduje się kryształ scyntylacyjny, który pod wpływem promieniowania jonizującego (najczęściej gamma) emituje błyski świetlne (scyntylacje).

    Innymi radioizotopami stosowanym w badaniach SPECT są:

  • Jod - I o okresie połowicznego rozpadu T1/2 = 13 dni i energii emitowanych kwantów gamma 159 keV
  • Jod - I o okresie połowicznego rozpadu T1/2 = 8 dni i energii emitowanych kwantów gamma 159 keV


  • Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Udar mózgu, incydent mózgowo-naczyniowy (ang. cerebro-vascular accident, CVA), dawniej także apopleksja (gr. stgr. ἀποπληξία - paraliż; łac. apoplexia cerebri, insultus cerebri) – zespół objawów klinicznych związanych z nagłym wystąpieniem ogniskowego lub uogólnionego zaburzenia czynności mózgu, powstały w wyniku zaburzenia krążenia mózgowego i utrzymujący się ponad 24 godziny.
    Otępienie (demencja; łac. dementia) – spowodowane uszkodzeniem mózgu znaczne obniżenie się sprawności umysłowej. Istnieje wiele definicji i kryteriów otępienia, ponieważ istnieją spory, kiedy obniżenie sprawności umysłowej staje się już otępieniem. Wbrew niektórym potocznym opiniom otępienie nie jest normalnym objawem procesów starzenia się.
    Schizofrenia (stgr. σχίζειν, schizein, "rozszczepić" i stgr. φρήν, φρεν-, phrēn, phren-, "umysł", rzadziej stosowana nazwa – choroba Bleulera, łac. Morbus Bleuleri, w skrócie MB, synonimy: zaburzenia schizofreniczne, psychoza schizofreniczna) – zaburzenie psychiczne (lub raczej grupa zaburzeń) zaliczane do grupy psychoz endogennych.
    Padaczka (inaczej epilepsja, historycznie kaduk), w klasycznym języku greckim: ἐπιληψία (epilēpsía) – choroba o złożonej, różnej etiologii, cechująca się pojawianiem napadów padaczkowych. Napad padaczkowy zaś jest wyrazem przejściowych zaburzeń czynności mózgu, polegających na nadmiernych i gwałtownych, samorzutnych wyładowaniach bioelektrycznych w komórkach nerwowych. Biochemicznymi przyczynami pojawiania się tych wyładowań mogą być:
    Medycyna nuklearna – gałąź medycyny zajmująca się leczeniem i diagnozowaniem chorób przy użyciu izotopów promieniotwórczych, zajmuje się głównie fizjologią ciała, organów, i chorób. Metody medycyny nuklearnej wykorzystywane są między innymi w onkologii, w leczeniu niektórych typów nowotworów oraz jako zabiegi paliatywne, mające na celu zmniejszenie dolegliwości bólowych, związanych z występowaniem rozsianego procesu nowotworowego (np. przerzuty do kości). Stosowane są również w celu lokalizacji zmian niewidocznych przy użyciu innych środków. Medycyna nuklearna stosowana jest również jako narzędzie w diagnostyce i leczeniu chorób, np. endokrynologicznych (głównie chorób tarczycy). Zastosowanie tej techniki umożliwia zróżnicowanie między "zimnymi" i "ciepłymi" guzami.
    Pozytonowa tomografia emisyjna (ang. positron emission tomography, PET) jest techniką obrazowania, w której (zamiast jak w tomografii komputerowej – zewnętrznego źródła promieniowania rentgenowskiego lub radioaktywnego) rejestruje się promieniowanie powstające podczas anihilacji pozytonów (anty-elektronów). Źródłem pozytonów jest podana pacjentowi substancja promieniotwórcza, ulegająca rozpadowi beta plus. Substancja ta zawiera izotopy promieniotwórcze o krótkim czasie połowicznego rozpadu, dzięki czemu większość promieniowania powstaje w trakcie badania, co ogranicza powstawanie uszkodzeń tkanek wywołanych promieniowaniem. Wiąże się także z koniecznością uruchomienia cyklotronu w pobliżu (krótki czas połowicznego rozpadu izotopów to także krótki maksymalny czas ich transportu) co znacząco podnosi koszty.
    Zaburzenia obsesyjno-kompulsyjne, ZOK (błędnie zaburzenie obsesyjno-kompulsywne), inaczej nerwica natręctw, zespół anankastyczny; ang. obsessive-compulsive disorder, OCD) – zaburzenie psychiczne z grupy zaburzeń lękowych charakteryzujące się występowaniem u chorego natrętnych (obsesyjnych) myśli oraz/lub zachowań przymusowych (kompulsyjnych). W ICD-10 zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne klasyfikuje się jako F42; oznaczenie jako F42.0 oznacza ZOK z przewagą myśli obsesyjnych, a F42.1 z przewagą czynności natrętnych (rytuałów).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.034 sek.