• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Austro-Węgry



    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5] [6]
    Przeczytaj także...
    Przemysł lekki – dział gospodarki związany z produkcją artykułów masowego użytku, obejmujący m.in. produkcję tkanin, dzianin, odzieży, obuwia oraz galanterii skórzanej i tekstylnej (tzn. przemysł włókienniczy, odzieżowy, skórzany), a także przemysł spożywczy, szklany i ceramiczny. Tradycyjnie przeciwstawiany przemysłowi ciężkiemu.Bałkanizacja - określenie procesu rozpadania się państw, w wyniku którego powstają nowe, często wrogo wobec siebie nastawione, państwa. Nazwa pochodzi od Bałkanów, gdzie w XIX wieku w wyniku dezintegracji Imperium Osmańskiego powstało wiele nowych, mniejszych państw. Sytuacją taką zagrożone są zazwyczaj państwa wielonarodowe lub wielowyznaniowe, w których występują wewnętrzne konflikty. Przykładem mogą być kraje postkolonialnej Afryki: Nigeria, Sudan, Demokratyczna Republika Konga, ale także Indonezja czy posaddamowski Irak. Podobna sytuacja zaistniała w byłym Związku Radzieckim, gdy na początku lat 90. wystąpiły z niego byłe republiki. Także obecnie Rosja jest trapiona wewnętrznymi sporami, czego przykładem jest m.in. Czeczenia.
    Religia i wyznawcy[]
    Mapa wyznań Austro-Węgier według Andrees Allgemeiner Handatlas z 1910

    Gospodarka[]

    Banknot 20 koron z 1913 roku z napisami w językach narodów wchodzących w skład Austro-Węgier: niemieckim, czeskim, polskim, ukraińskim, włoskim, słoweńskim, chorwackim, rumuńskim oraz węgierskim

    Pod względem gospodarczym monarchia austro-węgierska była dużo słabsza niż niemiecka. W Austro-Węgrzech główną gałęzią gospodarki było rolnictwo (na przełomie XIX i XX wieku), ponad połowa obywateli utrzymywała się z tej dziedziny. W latach 1870–1910 potencjał przemysłowy kraju wzrósł ponad trzykrotnie. Dochody państwa w latach 1867–1910 wzrosły czterokrotnie. W Austro-Węgrzech gospodarka funkcjonowała na dość liberalnych zasadach, choć nierzadko forsowano politykę protekcjonistyczną.

    Zalitawia (węg. Lajtántúl, niem. Transleithanien) − potoczna nazwa węgierskiej części Austro-Węgier, pochodząca od rzeki Litawy, która w części była naturalną granicą między Cesarstwem Austrii a Królestwem Węgier. Oficjalna nazwa tej części monarchii brzmiała: Kraje Korony Świętego Stefana.Królestwo Galicji i Lodomerii wraz z Wielkim Księstwem Krakowskim i Księstwami Oświęcimia i Zatoru (niem. Königreich Galizien und Lodomerien mit dem Großherzogtum Krakau und den Herzogtümern Auschwitz und Zator; ukr. Королівство Галичини та Володимирії з великим князівством Краківським і князівствами Освенціма і Затору) – państwo (w praktyce prowincja i kraj koronny) na terytorium Galicji, w latach 1772-1918 wchodzące w skład Monarchii Habsburgów, Cesarstwa Austriackiego i Austro-Węgier. Kraina historyczna na wschodzie Europy Środkowej, obecnie w granicach Polski i Ukrainy.

    Przemysł skupiony był przede wszystkim w Austrii i w Czechach (oba te rejony były jednocześnie najbogatsze w całym kraju). Reszta kraju zajmowała się przede wszystkim produkcją żywności i wydobywaniem surowców. Austro Węgry miały 3. miejsce na świecie pod względem wydobycia ropy naftowej. Poza tym na terenie monarchii wydobywano dużo gazu ziemnego, rudy żelaza, srebra i złota. Szybko (szczególnie na Węgrzech, w Czechach i Galicji) rozwijał się przemysł hutniczy – w latach 1880–1910 produkcja stali i żelaza wzrosła ponad czterokrotnie. W Austrii i Czechach najważniejszą rolę odgrywał przemysł – przede wszystkim maszynowy, elektrotechniczny, metalurgiczny, chemiczny i lekki. W tych rejonach kraju najszybciej postępowała urbanizacja. Głównymi problemami kraju był duży od początków XX wieku napływ obcego kapitału i duży wzrost importu produktów niemieckich.

    Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.Kocioł bałkański – określenie sytuacji geopolitycznej na Półwyspie Bałkańskim, szczególnie w jego północno-zachodniej części, od połowy XIX w. do dziś. Wynikał on ze sprzecznych interesów politycznych państw Półwyspu Bałkańskiego oraz ingerujących w ten rejon mocarstw, a także dużego przemieszania etniczno-religijnego oraz wzajemnych roszczeń terytorialnych.

    Austro-Węgry miały bardzo sprawny system komunikacyjny. Długość linii kolejowych do wielkości państwa plasował ten kraj na 4. miejscu w Europie – po Imperium Brytyjskim, Rzeszy Niemieckiej i Francji.

    System miar[]

    W Austrii dziesiętny system metryczny wprowadzono w 1871, a na Węgrzech w 1874. Obowiązywał ruch lewostronny.

    Wojsko[]

     Osobny artykuł: Armia Austro-Węgier.
    Europa Środkowa – region położony pomiędzy różnie definiowanymi Europą Zachodnią i Europą Wschodnią. Europa Północna, Południowa i Południowo-Wschodnia również wpływają na zakres tego pojęcia, w zależności od ujęcia ich granic. Pojęcie rozumiane jest różnie w zależności od okresu historycznego.Kraje Korony Świętego Stefana to oficjalna nazwa węgierskiej części dualistycznych Austro-Węgier, używana po austriacko-węgierskim porozumieniu w 1867. Potoczna nazwa to Zalitawia. Nazwa wywodzi się od symbolu Królestwa Węgier, Korony Świętego Stefana według tradycji przesłanej w roku 1000 św. Stefanowi przez papieża Sylwestra II (obecnie przechowywanej w Budapeszcie, w budynku parlamentu).


    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5] [6]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Praga (czes. i słow. Praha, niem. Prag) – stolica i największe miasto Czech, położone w środkowej części kraju, nad Wełtawą. Jest miastem wydzielonym na prawach kraju, będąc jednocześnie stolicą kraju środkowoczeskiego.
    Habsburgowie – dynastia niemiecka (von Habsburg). Założycielem dynastii był Guntram Bogaty (X wiek). Nazwa rodziny wywodzi się od pierwszej posiadłości rodu, zamku Habsburg (od staro-wysoko-niemieckiego hab lub haw – przejście, przeprawa przez rzekę; legendarna etymologia od niem. Habichtsburg – Jastrzębi Zamek) położonego w kantonie Aargau w Szwajcarii. Przedstawiciele dynastii panowali m.in. w krajach niemieckich i włoskich, Świętym Cesarstwie Rzymskim, Czechach, Hiszpanii, Portugalii, Burgundii, na Węgrzech (a co za tym idzie także w Chorwacji) i w Siedmiogrodzie, w Niderlandach, na Śląsku oraz hiszpańskich i portugalskich koloniach w Azji i obu Amerykach. Dynastia w linii męskiej wygasła w 1740. Ostatnia z rodu Maria Teresa Habsburg wraz z mężem cesarzem Franciszkiem I Lotaryńskim założyła nową dynastię Habsbursko-Lotaryńską.
    Konstytucja oktrojowana (fr. la constitution octroyée) – konstytucja nadana przez władzę zwierzchnią (panującego) z pominięciem wcześniejszych procedur ustawodawczych; konstytucja narzucona.
    Wolne, Niepodległe i Ściśle Neutralne Miasto Kraków i jego Okręg- inne nazwy: Rzeczpospolita Krakowska, Wolne Miasto Kraków, Rzeczpospolita Krakowska Wolna, Niepodległa i Ściśle Neutralna (1815–1846) – państwo utworzone na kongresie wiedeńskim, pozostające pod kontrolą trzech państw sąsiednich: Imperium Rosyjskiego, Królestwa Prus i Cesarstwa Austrii od 1832 poprzez zobligowanie ich przez Rosję oraz Prusy. Państwo to zostało utworzone 18 października 1815 roku z południowego skrawka Księstwa Warszawskiego i było pół-demokratyczną republiką konstytucyjną opartą na Kodeksie Napoleona i własnej konstytucji.
    Historia Węgier – całokształt dziejów polityczno-społecznych, gospodarczych i kulturalnych narodu i państwa węgierskiego oraz terytorium, na którym w przyszłości miało się ono rozwinąć.
    Węgrzy (t. Madziarzy, węg. l.poj. magyar, l.mn. magyarok) – naród europejski z grupy ludów ugrofińskich, zamieszkujący głównie własne państwo narodowe - Węgry w Europie Środkowej, posługujący się językiem węgierskim.
    Przemysł maszynowy - jest to produkcja maszyn i sprzętu ciężkiego, zwykle na potrzeby innych gałęzi przemysłu. Przemysł maszynowy jest gałęzią przemysłu ciężkiego. Do przemysłu maszynowego nie zalicza się zwykle produkcji pojazdów, statków, urządzeń AGD, oraz przemysłu zbrojeniowego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.058 sek.