• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Atak na pociąg urlopowy pod Gołębiem

    Przeczytaj także...
    Zygmunt Kozak ps. Walter (ur. 2 lutego 1919 w Kłodzie, zm. wiosną 1997) - żołnierz Batalionów Chłopskich, dowódca Oddziałów Specjalnych tej organizacji w obwodzie Puławy, podpułkownik.Jan Kęsik ps. Maczuga (ur. 20 stycznia 1918 w Dębie, zm. 9 lipca 1943 w Barłogach) - żołnierz Batalionów Chłopskich, komendant rejonu I obwodu Puławy Okręgu Lublin tej organizacji, pośmiertnie awansowany do stopnia kapitana.
    Linia kolejowa nr 7 Warszawa Wschodnia Osobowa – Dorohusk, Kolej Nadwiślańska, Droga Żelazna Nadwiślańska – linia kolejowa o długości 267,471 km, łącząca Warszawę z Dorohuskiem. Linia jest w całości zelektryfikowana i dwutorowa na całej długości poza odcinkami Otwock – Pilawa, i od Wólki Okopskiej do granicy z Ukrainą. Obecnie jedna z najważniejszych linii kolejowych w Polsce. Dziennie obsługuje ponad 150 pociągów pasażerskich oraz 70 towarowych.

    Atak na pociąg urlopowy pod Gołębiem – akcja żołnierzy Batalionów Chłopskich, którzy w nocy z 12 na 13 maja 1943 r. zatrzymali i zaatakowali niemiecki pociąg pasażerski na obecnej linii kolejowej nr 7 pomiędzy Puławami a Gołębiem w pobliżu przystanku kolejowego Gołąb.

    Sten – brytyjski pistolet maszynowy z 1941 roku, podstawowy pistolet maszynowy armii brytyjskiej używany do lat 50. XX wieku.Dęblin – gmina miejska w województwie lubelskim, w powiecie ryckim. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa lubelskiego.

    Tło akcji[]

    Ponadlokalne znaczenie linii kolejowej wiodącej z Warszawy do Lublina i dalej na Ukrainę skłoniło wczesną wiosną 1943 r. władze obwodu puławskiego Okręgu Lublin BCh do podjęcia działań, mających na celu rozpoznanie ruchu niemieckich transportów wojskowych na tej linii. Po zdobyciu niezbędnych informacji rozpoczęto działania wymierzone przeciwko tym transportom. Pierwszą akcją podjętą przez Bataliony Chłopskie był atak na pociąg urlopowy w maju 1943 r. Sukcesem zakończyła się też przeprowadzona w nocy z 12 na 13 września 1943 r. akcja wysadzenia pociągu amunicyjnego pod Gołębiem.

    Wysadzenie pociągu amunicyjnego pod Gołębiem - akcja żołnierzy Batalionów Chłopskich, którzy w nocy z 12 na 13 września 1943 r. zatrzymali, zaatakowali, a następnie wysadzili niemiecki pociąg amunicyjny na obecnej linii kolejowej nr 7 pomiędzy Puławami a Gołębiem w pobliżu przystanku kolejowego Gołąb.Józef Mazur ps. Słyk - (ur. 15 sierpnia 1916 w Górach, zm. 20 kwietnia 1980 w Lublinie) - żołnierz Batalionów Chłopskich, komendant rejonu II obwodu Puławy Okręgu Lublin tej organizacji.

    Przygotowania do akcji[]

    12 maja po całodziennych przygotowaniach żołnierze rejonów I (komendant Jan Kęsik ps. „Maczuga”) oraz II (komendant Józef Mazur ps. „Słyk”) skoncentrowali się w lasach w okolicy Gołębia. Około 50 żołnierzy Batalionów Chłopskich, dowodzonych przez Zygmunta Kozaka, dysponowało jednym ręcznym karabinem maszynowym, kilkoma pistoletami maszynowymi sten, kilkoma karabinami i bronią krótką. Ich celem było przede wszystkim zdobycie broni na żołnierzach i oficerach jadących pociągiem od strony Dęblina.

    Ręczny karabin maszynowy (rkm) – broń strzelecka indywidualna, karabin maszynowy strzelający amunicją karabinową lub pośrednią (karabinek maszynowy) z podstawy dwunożnej. Najlżejszy rodzaj zespołowej broni maszynowej, stanowi główną broń drużyny piechoty. Zasadniczym rodzajem ognia jest ogień krótkimi (3-6 strzałów) seriami. Zasilanie magazynkowe lub taśmowe. W celu zwiększenia szybkostrzelności praktycznej, ręczne karabiny maszynowe wyposaża się w lufy ciężkie, często szybkowymienne.Pociąg pasażerski (ang. passenger train) – skład eksploatacyjny dostępny dla pasażerów, zestawiony wyłącznie z wagonów służących od przewozu osób i rzeczy (np. przesyłek bagażowych).

    Żołnierze Batalionów Chłopskich zostali podzieleni na drużyny, z których każda miała atakować osobny wagon i to tylko z jednej strony torów. Po ich drugiej stronie znajdowała się jedna drużyna z erkaemem, która miała uniemożliwić Niemcom ucieczkę.

    Przebieg akcji[]

    Nadjeżdżający w nocy od strony Dęblina pociąg został zatrzymany przez partyzantów w zamierzonym miejscu w lesie. Z hamującego składu Niemcy otworzyli na oślep ogień z karabinu maszynowego. Polacy oddali strzały ponad pociągiem, co spowodowało wstrzymanie ognia po stronie niemieckiej. Niemcy zostali wezwani do opuszczenia pociągu i zostawienia w nim broni. Widząc, że Polacy znajdują się tylko po jednej stronie składu, żołnierze niemieccy zaczęli wysiadać na drugą stronę. Tam otworzyła do nich z karabinu maszynowego ogień pozostawiona w tym celu drużyna. Niemcy w panice cofnęli się do wagonów i zaczęli bezładnie strzelać i obrzucać Polaków granatami. Żołnierze Batalionów Chłopskich odpowiedzieli ogniem, co było o tyle ułatwione, że wagony były cały czas oświetlone. Wobec takiego obrotu sprawy maszynista ruszył i zaczął uciekać, ciągle ostrzeliwanym pociągiem, w kierunku Puław.

    IV Lubelski Okręg Batalionów Chłopskich – jeden z okręgów w strukturze organizacyjnej Batalionów Chłopskich. Został utworzony na terytorium województwa lubelskiego.Puławy (jid. פּילעװ, Pilew) – miasto w zachodniej części województwa lubelskiego w pobliżu granicy województwa mazowieckiego, położone nad Wisłą, na skraju Małopolskiego Przełomu Wisły. Ośrodek przemysłowy (przemysł chemiczny, budowlany, farmaceutyczny, itp.), naukowy (5 instytutów naukowo-badawczych, szkolnictwo wyższe), turystyczno-kulturalny: będące częścią trójkąta turystycznego Puławy - Kazimierz Dolny - Nałęczów, ponadto ośrodek: muzealnictwa (pierwsze muzeum na Ziemiach Polskich, a zarazem najstarsze muzeum w Europie Środkowej), węzeł komunikacyjny (port rzeczny, 2 przeprawy mostowe, główne szlaki komunikacji drogowej i kolejowej, w przyszłości cywilny port lotniczy w pobliskim Dęblinie, itp.).

    Skutki akcji[]

    W wyniku akcji zginęło lub zostało rannych kilkudziesięciu Niemców, którzy zostali przetransportowani do szpitali w Puławach i Lublinie. Pociąg nadawał się do kapitalnego remontu. Jeden z Polaków został lekko ranny odłamkami granatu. Żołnierze Batalionów Chłopskich nie zrealizowali zakładanego celu, to jest zdobycia broni.

    Ukraina (ukr. Україна, Ukrajina) – państwo położone w Europie Wschodniej. Graniczy od północy z Białorusią, od zachodu z Polską, Słowacją i Węgrami, od południa z Rumunią i Mołdawią oraz Morzem Czarnym i Morzem Azowskim, od północnego wschodu i wschodu z Federacją Rosyjską. Ukraina jest członkiem założycielem ONZ, członkiem Światowej Organizacji Handlu, Rady Europy, Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej oraz organizacji regionalnych i subregionalnych, tj. Wspólnoty Niepodległych Państw, OBWE, GUAM i Organizacji Państw Morza Czarnego.Warszawa; miasto stołeczne Warszawa, w skrócie m.st. Warszawa – stolica i największe miasto Polski, położone w środkowo-wschodniej części kraju, na Nizinie Środkowomazowieckiej, na Mazowszu, nad Wisłą. Od 2002 r. miasto stołeczne Warszawa jest gminą miejską mającą status miasta na prawach powiatu.

    Przypisy

    1. Zob. Stefan Rodak: Maszerują Chłopskie Bataliony s. 189.
    2. Zob. Rodak Maszerują s. 31-32.
    3. Niepełną listę uczestników akcji zob. Rodak Maszerują s. 190.
    4. Zob. Rodak Maszerują s. 190 i Stefan Rodak Marszem podziemnym s. 100-101.
    5. Dla obrazu miejsca akcji zob. Mapę WIG Puławy.
    6. Zob. Rodak: Maszerują s. 190-191 i Rodak Marszem s. 100-101.
    7. Zob. Rodak Maszerują s. 191 i Rodak Marszem s. 101-102.

    Bibliografia[]

  • Stefan Rodak: Maszerują Chłopskie Bataliony. Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1960
  • Stefan Rodak: Marszem podziemnym. Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1970
  • Mapa WIG Puławy Pas 43 Słup 34 Warszawa 1937 r.
  • Gołąb – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, w gminie Puławy, położona nad Wisłą między Puławami a Dęblinem. Nazwa miejscowości wywodzi się prawdopodobnie od jednych z właścicieli – Gołębiewskich.Bataliony Chłopskie (BCh) – konspiracyjna organizacja zbrojna polskiego ruchu ludowego licząca około 160 tys. ludzi. Działająca w czasie II wojny światowej na terenie Generalnego Gubernatorstwa i w Wielkopolsce. Po Armii Krajowej była to największa formacja zbrojna podczas okupacji.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Lublin (łac. Lublinum, jid. לובלין, lit. Liublinas, ros. Люблин) – miasto na prawach powiatu, stolica województwa lubelskiego. Położona na Wyżynie Lubelskiej nad rzeką Bystrzycą, historycznie w Małopolsce.

    Reklama