• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Astronomia

    Podstrony: [1] [2] [3] [4] 5 [6]
    Przeczytaj także...
    Galaktyka Andromedy (zwana również Messier 31, M31 lub NGC 224, a wcześniej także Wielką Mgławicą w Andromedzie) – galaktyka spiralna, leżąca około 2,52 miliona lat świetlnych od Ziemi w gwiazdozbiorze Andromedy.Astronomia podczerwona - dział współczesnej astronomii poświęcony badaniu promieniowania elektromagnetycznego ciał niebieskich w zakresie fal o długości od ok. 1 μm do ok. 1000 μm (1 mm). Przełomowe znaczenie dla astronomii podczerwonej miało umieszczenie w 1983 r. poza atmosferą pierwszego satelity do badań w podczerwieni IRAS.


    1. Albrecht Unsöld: The New Cosmos: An Introduction to Astronomy and Astrophysics. Berlin, New York: Springer, 2001. ISBN 3-540-67877-8.
    2. B. Scharringhausen: Curious About Astronomy: What is the difference between astronomy and astrophysics?. [dostęp 2007-06-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-01-17)].
    3. S. Odenwald: Archive of Astronomy Questions and Answers: What is the difference between astronomy and astrophysics?. [dostęp 16 listopada 2010].
    4. Penn State Erie-School of Science-Astronomy and Astrophysics. [dostęp 16 listopada 2010]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-07-24)].
    5. Ice Age star map discovered. bbc.co.uk. [dostęp 13.11.2012].
    6. Oldest lunar calendar identified. news.bbc.co.uk. [dostęp 13.11.2012].
    7. Forbes, 1909
    8. Scientific Astronomy in Antiquity. „Philosophical Transactions of the Royal Society”. 276 (1257), s. 21–42, 1974. DOI: 10.1098/rsta.1974.0007. [dostęp 2010-03-09]. 
    9. Eclipses and the Saros. NASA. [dostęp 2007-10-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-05-24)].
    10. Fritz Krafft: Astronomy. W: Brill's New Pauly. Hubert Cancik, Helmuth Schneider. 2009.
    11. Hipparchus of Rhodes. School of Mathematics and Statistics, University of St Andrews, Scotland. [dostęp 2010-11-23].
    12. Thurston, H., Early Astronomy. Springer, 1996. ISBN 0-387-94822-8 p. 2
    13. In search of lost time. „Nature”. 444 (7119), s. 534, 2006. DOI: 10.1038/444534a. PMID: 17136067. 
    14. Edward S. Kennedy. Review: The Observatory in Islam and Its Place in the General History of the Observatory by Aydin Sayili. „Isis”. 53 (2), s. 237–239, 1962. DOI: 10.1086/349558. 
    15. Francoise Micheau. . s. 992–3. , Rashed & Morelon 1996, s. 985–1007
    16. Peter J Nas: Urban Symbolism. Brill Academic Publishers, 1993, s. 350. ISBN 9-0040-9855-0.
    17. George Robert Kepple: The Night Sky Observer's Guide, Volume 1. Willmann-Bell, Inc, 1998, s. 18. ISBN 0-943396-58-1.
    18. Arthur Berry: A Short History of Astronomy From Earliest Times Through the Nineteenth Century. New York: Dover Publications, Inc., 1961. ISBN 0486202100.
    19. Hoskin, Michael: The Cambridge Concise History of Astronomy. Cambridge University Press, 1999. ISBN 0-521-57600-8.
    20. Stuart Clark, Carrington, Damian. Eclipse brings claim of medieval African observatory. „New Scientist”, 2002. [dostęp 2010-02-03]. 
    21. Pat McKissack: The royal kingdoms of Ghana, Mali, and Songhay: life in medieval Africa. H. Holt, 1995. ISBN 9780805042597.
    22. Cosmic Africa explores Africa's astronomy. Science in Africa. [dostęp 2002-02-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-10-29)].
    23. Jarita C. Holbrook: African Cultural Astronomy. Springer, 2008. ISBN 9781402066382.
    24. Africans studied astronomy in medieval times. The Royal Society, 30 January 2006. [dostęp 2010-02-03].
    25. Forbes, 1909, s. 58–64
    26. Forbes, 1909, s. 49–58
    27. Wcześniej znane planety były obserwowalne gołym okiem i znane od starożytności.
    28. Forbes, 1909, s. 79–81
    29. Forbes, 1909, s. 147–150.
    30. Forbes, 1909, s. 74–76
    31. Minding the heavens: the story of our discovery of the Milky Way. CRC Press, 2003, s. 1-14. ISBN 9780750307307.
    32. Electromagnetic Spectrum. NASA. [dostęp 2006-09-08].
    33. Cox, A. N.: Allen's Astrophysical Quantities. New York: Springer-Verlag, 2000, s. 124. ISBN 0-387-98746-0.
    34. Staff: Why infrared astronomy is a hot topic. ESA, 2003-09-11. [dostęp 2008-08-11].
    35. Infrared Spectroscopy – An Overview. NASA/IPAC. [dostęp 15 listopada 2010].
    36. Philip's Atlas of the Universe. Great Britain: George Philis Limited, 1997. ISBN 0-540-07465-9.
    37. Margaret J. Penston: The electromagnetic spectrum. Particle Physics and Astronomy Research Council, 2002-08-14. [dostęp 2006-08-17].
    38. Thomas K. Gaisser: Cosmic Rays and Particle Physics. Cambridge University Press, 1990, s. 1–2. ISBN 0521339316.
    39. Tammann, G. A.; Thielemann, F. K.; Trautmann, D.: Opening new windows in observing the Universe. Europhysics News, 2003. [dostęp 2010-02-03].
    40. Observation of Gravitational Waves from a Binary Black Hole Merger. „Physical Review Letters”. 116 (6), 2016. DOI: 10.1103/PhysRevLett.116.061102 (ang.). 
    41. James B. Calvert: Celestial Mechanics. University of Denver, 2003-03-28. [dostęp 2006-08-21].
    42. Hall of Precision Astrometry. University of Virginia Department of Astronomy. [dostęp 2006-08-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-07-24)].
    43. Aleksander Wolszczan, Dale A. Frail: A planetary system around the millisecond pulsar PSR1257 + 12 (ang.). 1992-01-09. [dostęp 2012-11-09].
    44. H. Roth. A Slowly Contracting or Expanding Fluid Sphere and its Stability. „Physical Review”. 39, s. 525–529, 1932. DOI: 10.1103/PhysRev.39.525. 
    45. A.S. Eddington: Internal Constitution of the Stars. Cambridge University Press, 1926. ISBN 9780521337083.
    46. Dark matter. NASA, 2010. [dostęp 2009-11-02].  Cytat: third paragraph, "There is currently much ongoing research by scientists attempting to discover exactly what this dark matter is"
    47. Sverker Johansson: The Solar FAQ. Talk.Origins Archive, 2003-07-27. [dostęp 2006-08-11].
    48. K. Lee Lerner, Lerner, Brenda Wilmoth.: Environmental issues : essential primary sources.". Thomson Gale, 2006. [dostęp 2006-09-11].
    49. Pogge, Richard W.: The Once & Future Sun. W: New Vistas in Astronomy [on-line]. 1997. [dostęp 2010-02-03].
    50. Stern, D. P.; Peredo, M.: The Exploration of the Earth's Magnetosphere. NASA, 2004-09-28. [dostęp 2006-08-22].
    51. Remote Sensing for the Earth Sciences: Manual of Remote Sensing. Wyd. 3rd. John Wiley & Sons, 2004. [dostęp 2006-08-23].
    52. Grayzeck, E.; Williams, D. R.: Lunar and Planetary Science. NASA, 2006-05-11. [dostęp 2006-08-21].
    53. Thierry Montmerle, Augereau, Jean-Charles; Chaussidon, Marc et al.. Solar System Formation and Early Evolution: the First 100 Million Years. „Earth, Moon, and Planets”. 98, s. 39–95, 2006. Spinger. DOI: 10.1007/s11038-006-9087-5. 
    54. Montmerle, 2006, s. 87–90
    55. Beatty, J.K.; Petersen, C.C.; Chaikin, A.: The New Solar System. Cambridge press, 1999, s. 70edition = 4th. ISBN 0-521-64587-5.
    56. Harpaz, 1994, s. 7–18
    57. Cloud formation, Evolution and Destruction. W: Michael David Smith: The Origin of Stars. Imperial College Press, 2004, s. 53–86. ISBN 1860945015.
    58. Harpaz, 1994
    59. Harpaz, 1994, s. 173–178
    60. Harpaz, 1994, s. 111–118
    61. Audouze, Jean; Israel, Guy: The Cambridge Atlas of Astronomy. Wyd. 3rd. Cambridge University Press, 1994. ISBN 0-521-43438-6.
    62. Harpaz, 1994, s. 189–210
    63. Harpaz, 1994, s. 245-256.
    64. Thomas Ott: The Galactic Centre. Max-Planck-Institut für extraterrestrische Physik, 2006-08-24. [dostęp 2010-12-01]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-04-09)].
    65. Danny R. Faulkner. The Role Of Stellar Population Types In The Discussion Of Stellar Evolution. „CRS Quarterly”. 30 (1), s. 174–180, 1993. [dostęp 2006-09-08]. 
    66. Massive stars. W: Michael David Smith: The Origin of Stars. Imperial College Press, 2004, s. 185–199. ISBN 1860945015.
    67. The Early History of Dark Matter. „Publications of the Astronomy Society of the Pacific”. 111, s. 657–660, 1999. DOI: 10.1086/316369. 
    68. Bill Keel: Galaxy Classification. University of Alabama, 2006-08-01. [dostęp 2006-09-08].
    69. Active Galaxies and Quasars. NASA. [dostęp 2006-09-08].
    70. Michael Zeilik: Astronomy: The Evolving Universe. Wyd. 8th. Wiley, 2002. ISBN 0-521-80090-0.
    71. Scott Dodelson: Modern cosmology. Academic Press, 2003, s. 1–22. ISBN 9780122191411.
    72. Gary Hinshaw: Cosmology 101: The Study of the Universe. NASA WMAP, 2006-07-13. [dostęp 2006-08-10].
    73. Dodelson, 2003, s. 216–261
    74. Galaxy Clusters and Large-Scale Structure. University of Cambridge. [dostęp 2006-09-08].
    75. Paul Preuss: Dark Energy Fills the Cosmos. U.S. Department of Energy, Berkeley Lab. [dostęp 2006-09-08].
    76. Forrest M. Mims III. Amateur Science—Strong Tradition, Bright Future. „Science”. 284 (5411), s. 55–56, 1999. DOI: 10.1126/science.284.5411.55. [dostęp 16 listopada 2010]. Cytat: Astronomy has traditionally been among the most fertile fields for serious amateurs [...]. 
    77. The Americal Meteor Society. [dostęp 16 listopada 2010].
    78. Jerry Lodriguss: Catching the Light: Astrophotography. [dostęp 16 listopada 2010].
    79. Ghigo, F.: Karl Jansky and the Discovery of Cosmic Radio Waves. National Radio Astronomy Observatory, 2006-02-07. [dostęp 2006-08-24].
    80. Cambridge Amateur Radio Astronomers. [dostęp 2006-08-24].
    81. The International Occultation Timing Association. [dostęp 2006-08-24].
    82. Edgar Wilson Award. IAU Central Bureau for Astronomical Telegrams. [dostęp 2010-10-24].
    83. American Association of Variable Star Observers. AAVSO. [dostęp 2010-02-03].
    84. Pavel Kroupa. The Initial Mass Function of Stars: Evidence for Uniformity in Variable Systems. „Science”. 295 (5552), s. 82–91, 2002. DOI: 10.1126/science.1067524. PMID: 11778039. [dostęp 2007-05-28]. 
    85. Complex Life Elsewhere in the Universe?. Astrobiology Magazine. [dostęp 2006-08-12].
    86. The Quest for Extraterrestrial Intelligence. Cosmic Search Magazine. [dostęp 2006-08-12].
    87. 11 Physics Questions for the New Century. Pacific Northwest National Laboratory. [dostęp 2006-08-12].
    88. Gary Hinshaw: What is the Ultimate Fate of the Universe?. NASA WMAP, 2005-12-15. [dostęp 2007-05-28].


  • George Forbes: History of Astronomy. London: Plain Label Books, 1909. ISBN 1603031596. Dostęp na Project Gutenberg, Google Books
  • Amos Harpaz: Stellar Evolution. A K Peters, Ltd, 1994. ISBN 9781568810126.
  • Linki zewnętrzne[]

  • Astronomia w katalogu Open Directory Project
  • Astronomia24.com – polski portal astronomiczny
  • Kluczowe książki o astronomii w Smithsonian/NASA Astrophysics Data System (ang.)
  • Kluczowe czasopisma o astronomii w Smithsonian/NASA Astrophysics Data System (ang.)
  • Galaktyka Seyferta – spiralna bądź nieregularna galaktyka zawierająca niezwykle jasne jądro, którego źródłem jest najprawdopodobniej czarna dziura, która może czasem przebić blaskiem całą otaczającą galaktykę. Emisja światła przez centralne jądro zmienia się w okresie mniejszym niż rok, co oznacza, że obszar emitujący musi mieć średnicę mniejszą niż rok świetlny. Nazwa tego typu galaktyk wywodzi się od astronoma Karla Seyferta, który badał je obszernie w latach 40. XX w. Galaktyki Seyferta należą do podklasy galaktyk aktywnych.Galaktyka (z gr. γαλα – mleko) – duży, grawitacyjnie związany układ gwiazd, pyłu i gazu międzygwiazdowego oraz niewidocznej ciemnej materii. Typowa galaktyka zawiera od 10do 10 gwiazd orbitujących wokół wspólnego środka masy.

    Podstrony: [1] [2] [3] [4] 5 [6]

    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Kometa – małe ciało niebieskie poruszające się w układzie planetarnym, które na krótko pojawia się w pobliżu gwiazdy centralnej. Ciepło tej gwiazdy powoduje, że wokół komety powstaje koma, czyli gazowa otoczka. W przestrzeń kosmiczną jądro komety wyrzuca materię, tworzącą dwa warkocze kometarne – gazowy i pyłowy, skierowane pod różnymi kątami do kierunku ruchu komety. Gazowy warkocz komety jest zawsze zwrócony w kierunku przeciwnym do gwiazdy, co spowodowane jest oddziaływaniem wiatru słonecznego, który zawsze jest skierowany od gwiazdy. Pyłowy warkocz składa się z drobin zbyt masywnych, by wiatr słoneczny mógł znacząco zmienić kierunek ich ruchu.
    Wszechświat – wszystko, co fizycznie istnieje: cała przestrzeń, czas, wszystkie formy materii i energii oraz prawa fizyki i stałe fizyczne określające ich zachowanie. Słowo „wszechświat” może być też używane w innych kontekstach jako synonim słów „kosmos” (w rozumieniu filozofii), „świat” czy „natura”. W naukach ścisłych słowa „wszechświat” i „kosmos” są równoważne.
    Wodór (H, łac. hydrogenium) – pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 1, niemetal z bloku s układu okresowego. Jego izotop, prot, jest najprostszym możliwym atomem, zbudowanym z jednego protonu i jednego elektronu.
    Prawo Hubble’a jest podstawowym prawem kosmologii obserwacyjnej, wiążącym odległości galaktyk r z ich tzw. prędkościami ucieczki v (których miarą jest przesunięcie ku czerwieni z). Prawo to określa, iż te dwie wielkości są do siebie proporcjonalne, a stałą proporcjonalności jest stała Hubble’a H0:
    Promieniowanie hamowania (niem. Bremsstrahlung) – promieniowanie elektromagnetyczne powstające podczas hamowania cząstki obdarzonej ładunkiem elektrycznym w polu jądra atomowego. Promieniowanie to jest jedną z dróg utraty energii przez poruszającą się naładowaną cząstkę.
    Obłok Oorta (znany też pod nazwą obłoku Öpika-Oorta) – hipotetyczny, sferyczny obłok, składający się z pyłu, drobnych okruchów i planetoid obiegających Słońce w odległości od 300 do 100 000 j.a.. Składa się głównie z lodu i zestalonych gazów takich jak amoniak czy metan. Rozciąga się do około jednej czwartej odległości do Proxima Centauri i około tysiąckrotnie dalej niż pas Kuipera i dysk rozproszony, gdzie krążą znane obiekty transneptunowe. Zewnętrzne granice obłoku Oorta wyznaczają granicę dominacji grawitacyjnej Układu Słonecznego
    William Herschel, właściwie Friedrich Wilhelm Herschel (ur. 15 listopada 1738 r. w Hanowerze, Niemcy, zm. 25 sierpnia 1822 r. w Windsorze) – astronom, konstruktor teleskopów i kompozytor, znany z wielu odkryć astronomicznych, a szczególnie z odkrycia Urana.