• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • As - samolot

    Przeczytaj także...
    Busola magnetyczna – urządzenie nawigacyjne służące do wyznaczania kierunku bieguna magnetycznego. Busola, podobnie jak kompas, jest wyposażona w igłę magnetyczną.Silnik turboodrzutowy - rodzaj silnika, który napędza pojazd poprzez wykorzystanie zjawiska odrzutu gazów (silnika odrzutowego). W przeciwieństwie do silnika rakietowego wykorzystuje otaczające powietrze jako masę wyrzutową, a tlen zawarty w tym powietrzu jako utleniacz znajdującego się w zbiornikach pojazdu paliwa. Silnik ten montowany jest zazwyczaj w samolotach. Popularnie nazywany jest po prostu silnikiem odrzutowym.
    Sieć Badawcza Łukasiewicz – Instytut Lotnictwa – polski, państwowy instytut badawczy z siedzibą w Warszawie istniejący od 1926 roku.

    AS – projekt dwumiejscowego samolotu szkolno-treningowego opracowany w Instytucie Lotnictwa w 1956 r. przez zespół konstruktorów w składzie: mgr inż. Tadeusz Chyliński, mgr inż.Jerzy Haraźny i mgr inż. Justyn Sandauer.

    Historia[ | edytuj kod]

    Projekt Asa powstał jako konstrukcja konkurencyjna do projektu TS-11 Iskra i był oparty na tych samych warunkach taktyczno-technicznych określonych przez Dowództwo Wojsk Lotniczych. Inspiracją dla konstruktorów jeśli chodzi o sylwetkę jak i układ, był amerykański samolot szkolny Lockheed T-33 Shooting Star, używany nadal w wielu krajach świata. As w założeniach miał wykazywać się bardzo dobrą zwrotnością oraz wysokimi osiągami. Na przełomie 1957/58 r. projekt został przedstawiony komisji oceny, jednocześnie z projektem wstępnym TS-11 Iskra. Do dalszej realizacji wybrano projekt zespołu Tadeusza Sołtyka TS-11 Iskra.

    Samolot szkolno-treningowy – samolot wykorzystywany do szkolenia pilotów i rozwijania ich umiejętności pilotażu, nawigacji. Najczęściej są to samoloty służące do szkolenia podstawowego w zakresie pilotażu.Justyn Sandauer (ur. 8 stycznia 1924 r. we Lwowie, zm. 15 lipca 2018 r.) – polski konstruktor szybowcowy w Szybowcowym Zakładzie Doświadczalnym w Bielsku-Białej oraz w Instytucie Lotnictwa, pilot szybowcowy i samolotowy.

    Konstrukcja[ | edytuj kod]

    Dwumiejscowy całkowicie metalowy dolnopłat jednosilnikowy z napędem odrzutowym. Kadłub półskorupowy. Chwyty powietrza symetrycznie umieszczone po obu stronach kadłuba, wylot spalin pod usterzeniem ogonowym. Przestronna bogato oszklona kabina wysunięta do przodu, miała zapewniać doskonałą widoczność oraz duży stopień wygody dla instruktora i ucznia. Skrzydła dwudźwigarowe. Pod skrzydłami uniwersalne zamki do podwieszania dodatkowego wyposażenia. Usterzenie klasyczne, z rogową kompensacją aerodynamiczną. Na sterze kierunku oraz na prawej połówce steru wysokości umieszczone klapki wyważające. Podwozie trójpodporowe, główne, chowane w kierunku do kadłuba, jednogoleniowe. Przednie podwozie z wahaczem chowane w kierunku do tyłu.

    PZL TS-11 Iskra – samolot szkolno-treningowy, produkowany przez WSK "PZL Mielec" (obecnie Polskie Zakłady Lotnicze Sp. z o.o. w Mielcu), zaprojektowany przez zespół pod kierunkiem Tadeusza Sołtyka (stąd oznaczenie TS). Pierwsza polska konstrukcja lotnicza napędzana silnikiem odrzutowym.Podwozie – zespół płatowca (samolotu, śmigłowca lub szybowca) umożliwiający postój na podłożu oraz przejście ze stanu spoczynku do lotu w powietrzu i odwrotnie. Podwozie umożliwia postój płatowca na ziemi, wodzie lub konstrukcji (np. pokładzie okrętu), jego przemieszczanie po podłożu (kołowanie), start i lądowanie (lub wodowanie).

    Napęd[ | edytuj kod]

    Do napędu przewidziano angielski silnik Rolls-Royce Viper o ciągu 800 daN umieszczony w tylnej części kadłuba a w dalszej perspektywie projektowany w Instytucie Lotnictwa silnik turboodrzutowy z dopalaczem o max. ciągu statycznym 7,64÷7,84kN (780÷800kG), z dopalaczem 9,80kN (1000kG). Samolot miał posiadać 3 zbiorniki paliwa umieszczone w kadłubie o pojemności 625dm³ oraz 4 w skrzydłach 330dm³. Dodatkowo pod końcami skrzydeł można było zawiesić dwa zbiorniki kroplowe, każdy o pojemności 158dm³. Tak więc całkowity zapas paliwa wynosił 1271dm³.

    Rolls-Royce plc jest drugim co do wielkości producentem silników lotniczych na świecie. Oprócz lotnictwa cywilnego i wojskowego, produkuje silniki do jednostek pływających, w tym do okrętów podwodnych.Automatyczny radiokompas - urządzenie pokładowe bliskiej nawigacji do wskazywania kierunku położenia pracującej radiostacji w stosunku do osi podłużnej samolotu.

    Uzbrojenie[ | edytuj kod]

    Samolot miał być uzbrojony w działko kal. 23mm umieszczone z lewej strony w przodzie kadłuba a pojemnik z amunicją po prawej stronie. Dodatkowe uzbrojenie można było podwiesić na zamkach podskrzydłowych.

    Wyposażenie[ | edytuj kod]

    Lockheed T-33 Shooting Star

    As miał być wyposażony w radiostacje UKF RSI-U3, automatyczny radiokompas ARK-5, radiowysokościomierz RW-2, sygnalizator przelotu MRP-48P, odległościową busole żyromagnetyczną DGMK-3, telefon pokładowy SPU-2.

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Andrzej Morgała, Polskie samoloty wojskowe 1945-1980, wydawnictwo MON 1981
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Justyn Sandauer, Samolot szkolno-treningowy "As" – Polska Technika Lotnicza – Materiały Historyczne 8/2008
  • Powierzchnie sterowe – ruchome elementy zewnętrzne samolotu, pozwalające na sterowanie jego lotem. Zmieniając kierunek przepływu strumienia powietrza zmieniają siły i momenty aerodynamiczne, powodując obrót względem osi wzdłużnej, poprzecznej i pionowej samolotu.Tadeusz Sołtyk ( ur. 30 sierpnia 1909 w Radomiu, zm. 14 lipca 2004 w Warszawie) – polski inżynier, konstruktor lotniczy, profesor nauk technicznych.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Radiowysokościomierz - rodzaj lotniczego przyrządu pokładowego, który wskazuje rzeczywistą wysokość lotu nad powierzchnią ziemi.
    Tadeusz Chyliński (ur. 13 października 1911 w Warszawie, zm. 15 lutego 1978 tamże) – polski konstruktor lotniczy, wieloletni pracownik naukowy Instytutu Lotnictwa. Specjalista od wytrzymałości konstrukcji lotniczych.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.011 sek.