• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Arystotelizm



    Podstrony: [1] 2 [3]
    Przeczytaj także...
    Polityka (stgr. Πολιτικά Politika, dosł. sprawy ustrojów państw, sprawy publiczne) - rozprawa Arystotelesa w którym wykłada w systematyczny sposób swoje poglądy na organizację państwa i ustroju politycznego. Polityka kontynuuje tematy podjęte w Etyce nikomachejskiej.Teologia (gr. θεος, theos, „Bóg”, + λογος, logos, „nauka”) – dyscyplina wiedzy posługująca się metodami filozoficznymi w wyjaśnianiu świata w jego relacji do Boga. Klasycznie uznawana za dziedzinę naukową, także w Polsce znajduje się na liście dziedzin naukowych, ustalonej przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów. Stanowi metodyczne studium prawd religijnych objawionych przez Boga, w myśl maksymy (łac.) fides quaerens intellectum – wiara szukająca zrozumienia. Współcześnie zasadność uznawania pytań o Boga za naukowe jest kwestionowana. Według części autorów teologia nie spełnia współczesnych wymagań stawianych nauce, chociażby poprzez brak weryfikowalności stawianych przez nią hipotez oraz oparcie na dogmatach jako punkcie wyjściowym swoich rozważań zamiast na metodzie naukowej, czy paradygmatach naukowych. Polemikę z tymi zarzutami przedstawił m.in. papież Benedykt XVI w Wykładzie ratyzbońskim.
    Przedstawiciele i nurty arystotelizmu[]

    Arystoteles - powstanie arystotelizmu[]

     Zobacz więcej w artykule Arystoteles, w sekcji Poglądy filozoficzne.
     Osobny artykuł: Corpus Aristotelicum.

    Epoka hellenistyczna[]

  • Teofrast z Eresos - pierwszy kierownik Lykeionu po Arystotelesie (323/322 do ok. 288/287 p.n.e)
  • Eudemos z Rodos
  • Dikajarchos
  • Arystoksenos
  • Straton z Lampsaku - drugi kierownik Lykeionu (288/287 r. do 274/270 r. p.n.e.)
  • Likon - trzeci kierownik Lykeionu (od ok. 270/268 do 226/224 r. p.n.e.)
  • Hieronim z Rodos
  • Ariston z Keos
  • Kritolaos z Faselis
  • Diodor z Tyru
  • Starożytny Rzym[]

  • Aleksander z Afrodyzji (II/III w. n.e.)
  • Średniowiecze[]

     Zapoznaj się również z: Corpus Aristotelicum#Średniowiecze.

    Dzieła Arystotelesa zostały przybliżone filozofom średniowiecznym przede wszystkim przez Boecjusza, który przetłumaczył niektóre prace Arystotelesa na język łaciński, oraz dzięki filozofom arabskim, takim jak Awerroes. Znajomość jego pism rozpowszechnia się w XIII w. Św. Tomasz z Akwinu zastosował metafizykę Arystotelesa do swoich rozważań nad delikatną równowagą między wiarą a wymogami umysłu.

    Jacopo Zabarella (5 września 1532 – 15 października 1589 w Padwie) – włoski filozof, logik, przedstawiciel arystotelizmu.Andrzej Glaber, także Jędrzej Glaber z Kobylina, Glaber Jędrzej Cobylinus (ur. ok. 1500 w Kobylinie, zm. 1555 w Wieluniu) - ksiądz katolicki, lekarz, pisarz, profesor Akademii Krakowskiej, humanista, astrolog, tłumacz, wydawca i popularyzator wiedzy.

    Renesans[]

    W okresie renesansu arystotelizm pozostał dominującym nurtem filozoficznym, przenikając całą ówczesną filozofię. O znaczeniu Arystotelesa i arystotelików świadczyć może to, że w żadnym innym okresie nie napisano tylu komentarzy do ich pism. W stosunku do poprzedniego okresu, większe znaczenie zaczęto przywiązywać do pism Stagiryty z zakresu filozofii przyrody, a także np. Poetyki.

    Mikołaj V (łac. Nicolaus V, właśc. Tommaso Parentucelli; ur. 15 listopada 1397 w Sarzana, zm. 24 marca 1455 w Rzymie) – papież w okresie od 6 marca 1447 do 24 marca 1455.<|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>

    Obok wcześniej znanych komentarzy autorów żydowskich i muzułmańskich, powszechnie czytano również teksty filozofów greckich i bizantyńskich, takich jak Aleksander z Afrodyzji, Temistiusz, Amoniusz, Jan Filopon, czy Symplicjusz z Cylicji. Arystotelizm pozostawał obecny jako podstawowa rama teoretyczna dyskusji filozoficzna i źródło wpływów. Łączono go z myślą chrześcijańską, platonizmem i innymi wpływami. Taki chrześcijański arystotelizm był promowany przez papieża Mikołaja V na wiodącą doktrynę filozoficzną Kościoła katolickiego, mającą zapewnić spójność świata chrześcijańskiego. Duże znaczenie miała także powstała na hiszpańskim Uniwersytecie w Salamance szkoła scholastyczna, której przedstawicielami byli Francisco de Vitoria, Pedro da Fonseca, Francisco de Toledo, Franciszek Suárez i Domingo de Soto.

    Ariston z Keos (gr. Ἀρίστων ὁ Κέως, III w. p.n.e.) – urodzony w Julidzie na Keos, hellenistyczny filozof perypatetycki. Uczeń Likona, po którym objął kierownictwo Perypatu. Zainteresowany był m.in. charakterologią. Jego filozofia (według świadectwa Cycerona) cechowała się elegancją, lecz była słaba spekulatywnie.Filozofia świata islamu, filozofia muzułmańska (zwłaszcza dla średniowiecza używa się także niedokładnych określeń filozofia arabska, klasyczna filozofia arabska, średniowieczna filozofia arabska) - zespół tradycji filozoficznych kultywowanych na terenach objętych przez islam, przy czym nie zawsze zgodnych z islamską ortodoksją religijną.

    Filozofów, którzy wyraźnie deklarowali się jako arystotelicy było jednak niewielu, znacznie częściej uznawali się oni za przedstawicieli kierunków wywodzących się z arystotelizmu, np. tomistów czy awerroistów. We Włoszech arystotelizm podzielił się na dwa nurty. Pierwszy z nich, awerroizm, rozwijany był w Padwie przez takich filozofów jak Paweł z Wenecji, Alessandro Achillini, Eliasz del Medigo, Nicoletto Vernia i Agostino Nifo. Drugi nurt arystotelizmu związany był z naukami Aleksandra z Afrodyzji i jego głównym ośrodkiem była Bolonia. Do grona aleksandrystów zalicza się Pietra Pomponazziego, Jacopo Zabarellę czy nauczający w Pizie Szymon Porta.

    Nauki przyrodnicze (w terminologii angielskiej zwane natural sciences) to mało precyzyjne określenie dziedzin nauki, które zajmują się badaniem różnych aspektów świata materialnego, ożywionego i nieożywionego, zazwyczaj z zastosowaniem aparatu matematycznego, jak również właściwej sobie metodologii.Tomizm – system filozoficzny oparty na poglądach św. Tomasza z Akwinu. Tomizm wywodzi się z filozofii średniowiecznej, a jego różne nurty są żywe aż do dnia dzisiejszego.

    W renesansie zaczęto uprawiać filozofię w językach wernakularnych. Tworzono w nich filozoficzne pojęcia i tłumaczono pisma starożytnych. Pierwszym tłumaczem Arystotelesa na język polski był Andrzej Glaber z Kobylina. W 1535 wydał on Gadki o składności członków człowieczych z Arystotelesa i też inszych mędrców wybrane, zawierające fragmenty pism medycznych Stagiryty. Przyswojenie językowi polskiemu pism filozoficznych Arystotelesa jest zasługą Sebastiana Petrycego, który na przełomie XVI i XVII wieku przełożył i opatrzył komentarzem Etykę, Politykęi Ekonomikę.

    Filozofia świata islamu, filozofia muzułmańska (zwłaszcza dla średniowiecza używa się także niedokładnych określeń filozofia arabska, klasyczna filozofia arabska, średniowieczna filozofia arabska) - zespół tradycji filozoficznych kultywowanych na terenach objętych przez islam, przy czym nie zawsze zgodnych z islamską ortodoksją religijną.Awerroizm to filozoficzna doktryna popularna pod koniec XIII wieku, oparta na interpretacji myśli Arystotelesa dokonanych przez Awerroesa. Głównymi filozofami uznającymi tę doktrynę byli Siger z Brabancji oraz Boecjusz z Dacji.

    Myśl muzułmańska[]

     Zobacz więcej w artykule Filozofia świata islamu, w sekcji Arystotelizm.


    Podstrony: [1] 2 [3]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Eudemos z Rodos (stgr. Εὔδημος) - grecki filozof, lekarz i matematyk żyjący na przełomie wieków IV i III p.n.e.. Jeden z uczniów Arystotelesa; twórca kilku prac z historii geometrii i astronomii. Pierwszy znany historyk teologii.
    Poetyka (gr. Περὶ ποιητικῆς właściwie O sztuce poetyckiej), ok. 335 p.n.e. – prawdopodobnie nie zachowane w całości dzieło Arystotelesa, zawierające pierwszą w historii próbę skonstruowania teorii struktury wewnętrznej i odbioru dzieła literackiego. Pierwsza w historii poetyka opisowa (zawierająca także pewne elementy poetyki normatywnej). Przedmiotem dociekań Arystotelesa są: określenie czym jest literatura („poezja", do której filozof nie włącza jednak liryki) oraz opisanie trzech gatunków: tragedii, epopei i komedii (w zachowanej części traktatu brakuje tego ostatniego elementu, który prawdopodobnie zawarty był w zaginionej księdze drugiej).
    Starożytność – okres w historii Bliskiego Wschodu, Europy i Afryki Północnej nazywany też antykiem i obejmujący dzieje tych regionów od powstania pierwszych cywilizacji do około V wieku n.e.
    Pietro Pomponazzi (ur. 16 września 1462 w Mantui, zm. 18 maja 1525 w Bolonii) – włoski filozof renesansowy, doktor medycyny. Przedstawiciel arystotelizmu renesansowego (szkoły aleksandrystów).
    Język wernakularny jest językiem ojczystym lub natywnym (rodzimym) dialektem określonej populacji; jest to język stosowany lokalnie jako drugi język lub język obcy dla szerszej populacji, w przeciwieństwie do języka stosowanego do szerszej komunikacji, takiego jak język urzędowy, język standardowy, język narodowy lub lingua franca.
    Uniwersytet w Salamance (hiszp. Universidad de Salamanca) − publiczna szkoła wyższa założona przez Króla Alfonsa IX w 1218 roku, będąca najstarszym istniejącym uniwersytetem w Hiszpanii.
    .Filozofia renesansu (filozofia odrodzenia) – okres w zachodniej historii filozofii, pomiędzy filozofią średniowieczną, a filozofią nowożytną.

    Reklama